-
Σαν Σήμερα
το 1912... η Ελλάδα κηρύσσει τον πόλεμο κατά της Τουρκίας στο μέτωπο των Συμμάχων και του Μαυροβουνίου, που είχε κηρύξει τον πόλεμο κατά της Πύλης από τις 25 Σεπτεμβρίου. Ο ελληνικός στρατός διαβαίνει τα σύνορα και εισέρχεται στο έδαφος της Μακεδονίας. Η εκστρατεία που άλλαξε τον χάρτη Σαν σήμερα, 5 Οκτωβρίου 1912 (18 Οκτωβρίου με το νέο ημερολόγιο), η Ελλάδα κηρύσσει τον πόλεμο στην Οθωμανική Αυτοκρατορία και μπαίνει επισήμως στον Α΄ Βαλκανικό Πόλεμο. Το ίδιο πρωί, η Στρατιά Θεσσαλίας περνά τα σύνορα με κατεύθυνση τη Μακεδονία. Μέσα σε λίγες εβδομάδες, ο ελληνικός στρατός θα βρίσκεται στη Θεσσαλονίκη και μέσα σε λιγότερο από έναν χρόνο οι Βαλκανικοί Πόλεμοι θα έχουν αλλάξει ριζικά τον χάρτη της Ελλάδας. Η χώρα είχε ακόμη νωπή την ταπεινωτική ήττα του πολέμου του 1897. Δεκαπέντε χρόνια αργότερα, όμως, η εικόνα ήταν διαφορετική. Η κυβέρνηση του Ελευθερίου Βενιζέλου είχε προχωρήσει σε στρατιωτική αναδιοργάνωση και, κυρίως, είχε εντάξει την Ελλάδα στη Βαλκανική Συμμαχία μαζί με τη Βουλγαρία, τη Σερβία και το Μαυροβούνιο. Η Οθωμανική Αυτοκρατορία ήταν αποδυναμωμένη και η σύγκρουση έμοιαζε πλέον δύσκολο να αποφευχθεί. Λίγο πριν από τον πόλεμο, η Υψηλή Πύλη επιχείρησε να κρατήσει την Ελλάδα έξω από τη σύγκρουση, προσφέροντας παραχώρηση στο Κρητικό Ζήτημα. Η Αθήνα δεν εγκατέλειψε τους συμμάχους της. Στις 5 Οκτωβρίου, ο βασιλιάς Γεώργιος Α΄ ανακοίνωσε την έναρξη του πολέμου με διάγγελμα προς τον ελληνικό λαό: «Η Ελλάς πάνοπλος μετά των Συμμάχων αυτής […] αναλαμβάνει τον ιερόν αγώνα του δικαίου και της ελευθερίας». Η εξέλιξη ήταν εντυπωσιακά γρήγορη. Ο Στρατός Θεσσαλίας, με αρχιστράτηγο τον διάδοχο Κωνσταντίνο, προχώρησε προς βορρά. Η Ελασσόνα καταλήφθηκε στις πρώτες επιχειρήσεις και η νίκη στο Σαραντάπορο άνοιξε τον δρόμο προς τη Μακεδονία. Ακολούθησαν τα Σέρβια, η Κοζάνη, η Βέροια και η Κατερίνη. Μετά τη σκληρή μάχη των Γιαννιτσών, ο δρόμος προς τη Θεσσαλονίκη ήταν πλέον ανοιχτός. Εκεί κρίθηκε και μια από τις σημαντικότερες γεωπολιτικές κούρσες του πολέμου. Οι ελληνικές δυνάμεις έπρεπε να φτάσουν στη Θεσσαλονίκη πριν από τον βουλγαρικό στρατό. Στις 26 Οκτωβρίου 1912, ο Οθωμανός διοικητής Χασάν Ταχσίν Πασάς παρέδωσε την πόλη στους Έλληνες. Την ίδια ώρα, στη θάλασσα, ο Παύλος Κουντουριώτης και το θωρηκτό «Γεώργιος Αβέρωφ» εξασφάλιζαν την ελληνική υπεροχή στο Αιγαίο, εμποδίζοντας την Οθωμανική Αυτοκρατορία να μεταφέρει εύκολα ενισχύσεις στα ευρωπαϊκά μέτωπα. Ακολούθησαν η κατάληψη νησιών του ανατολικού Αιγαίου και, τον Φεβρουάριο του 1913, η πτώση των Ιωαννίνων. Η 5η Οκτωβρίου ήταν μόνο η αρχή. Μετά και τον Β΄ Βαλκανικό Πόλεμο, η Ελλάδα βγήκε από το 1913 με έκταση και πληθυσμό σχεδόν διπλάσιους σε σχέση με πριν — έχοντας αποκτήσει, μεταξύ άλλων, τη Θεσσαλονίκη, μεγάλο μέρος της Μακεδονίας και της Ηπείρου και σημαντικά νησιά του Αιγαίου. Μέσα σε λίγους μήνες, τα σύνορα ενός μικρού βασιλείου είχαν μετακινηθεί όσο ποτέ άλλοτε στη νεότερη ιστορία του. 2011 – Στιβ Τζομπς (Steve Jobs), Αμερικανός επιχειρηματίας και συνιδρυτής της Apple Inc., ένας από τους πιο εμβληματικούς οραματιστές της ψηφιακής εποχής. Γεννημένος το 1955 στο Σαν Φρανσίσκο, άλλαξε τον κόσμο της τεχνολογίας με την ανάπτυξη του Macintosh, του iPod, του iPhone και του iPad, προϊόντα που επανακαθόρισαν την καθημερινότητα και την επικοινωνία. Υπήρξε επίσης ιδιοκτήτης της Pixar, συμβάλλοντας στην άνθηση του ψηφιακού animation με ταινίες όπως το Toy Story. Ο Τζομπς συνδύασε την καινοτομία με τον μινιμαλιστικό σχεδιασμό, δημιουργώντας μια νέα κουλτούρα τεχνολογίας και αισθητικής. Ο θάνατός του το 2011, σε ηλικία 56 ετών, σήμανε το τέλος μιας εποχής αλλά και τη διαρκή κληρονομιά ενός «επαναστάτη» της τεχνολογίας. πηγή newsbeast.gr
-
Σαν σήμερα
το 1869... γεννιέται ο Μαχάτμα Γκάντι, ένας από τους κυριότερους ιδρυτές του σύγχρονου κράτους της Ινδίας και ο άνθρωπος, που έπαιξε καταλυτικό ρόλο στην ανεξαρτησία της χώρας από τη βρετανική κυριαρχία. το 322... π.χ. πεθαίνει ο μεγάλος Έλληνας φιλόσοφος Αριστοτέλης. το 1178... ο Σαλαντίν καταλαμβάνει την Ιερουσαλήμ, μετά από 88 χρόνια κατοχής των Σταυροφόρων. το 1452... γεννιέται ο βασιλιάς της Αγγλίας Ριχάρδος Γ' ο Λεοντόκαρδος. το 1535... ο Ζακ Καρτιέ ανακαλύπτει το Κεμπέκ του Καναδά. το 1836... ο Δαρβίνος επιστρέφει στο Φολμάουθ της Βρετανίας, μετά από ένα 5ετές ταξίδι για την αναζήτηση στοιχείων, που τον βοήθησαν στη διατύπωση της θεωρίας της φυσικής επιλογής. το 1852... γεννιέται ο Σκοτσέζος χημικός, Γουίλιαμ Ράμσι, ο οποίος ανακάλυψε το αργό, το ήλιο, το νέο, το κρυπτό και το ξένο. Το 1904 τιμήθηκε με το βραβείο Νόμπελ Χημείας το 1853... πεθαίνει ο Γάλλος μαθηματικός, φυσικός, αστρονόμος και πολιτικός, Φρανσουά Αραγκό. το 1869... γεννιέται ο Μαχάτμα Γκάντι, ένας από τους κυριότερους ιδρυτές του σύγχρονου κράτους της Ινδίας και ο άνθρωπος, που έπαιξε καταλυτικό ρόλο στην ανεξαρτησία της χώρας από τη βρετανική κυριαρχία. το 1895... γεννιέται ο Αμερικανός κωμικός Μπαντ Άμποτ, το έτερον ήμισυ του διάσημο κωμικού διδύμου, Άμποτ και Κοστέλο το 1895... γεννιέται ο Αμερικανός κωμικός, Γκράουτσο Μαρξ. το 1904... γεννιέται ο Βρετανός συγγραφέας Γκράχαμ Γκριν. το 1909... ο αεροπόρος Ορβιλ Ράιτ φτάνει στο άνευ προηγουμένου ύψος των 1.600 ποδιών. το 1910... καταγράφεται στο Μιλάνο η πρώτη σύγκρουση αεροσκαφών. το 1910... στη Μεγάλη Βρετανία, απολύονται 150.000 εργάτες αλευρόμυλων. το 1911... γεννιέται ο Αμερικανός συγγραφέας, Τζακ Φίνι. το 1911... ο Φρανσίσκο Μαντέρα εκλέγεται πρόεδρος του Μεξικού. το 1912... γίνονται δεκτοί από την ελληνική Βουλή οι Κρήτες βουλευτές, μετά από πολύμηνη προσπάθεια να μετάσχουν κι αυτοί στις εργασίες της, ώστε να επισπευσθεί η Ένωση της Μεγαλονήσου με την Ελλάδα. το 1914... ο Σπύρος Σπυρομίλιος κηρύσσει την αυτονομία της Βορείου Ηπείρου. το 1919... βαρύ εγκεφαλικό επεισόδιο "χτυπά" τον Πρόεδρο των ΗΠΑ, Γούντροου Ουίλσον. το 1919... η γαλλική Βουλή επικυρώνει τη Συνθήκη των Βερσαλλιών. το 1920... πεθαίνει στο Βερολίνο, σε ηλικία 82 ετών, ο μουσουργός Μαξ Μπρουχ. το 1922... μεγάλος αριθμός προσφύγων έχει συγκεντρωθεί στα λιμάνια της Θράκης, έτοιμοι για αναχώρηση. το 1924... υιοθετείται το Πρωτόκολλο της Γενεύης, που ενδυνάμωνε την Κοινωνία των Εθνών. το 1925... ο Σκωτσέζος John Logie Baird, ένας φτωχός μηχανικός, εφευρίσκει στο Λονδίνο την τηλεόραση μεταδίδοντας εικόνα από ένα δωμάτιο του εργαστηρίου του σε άλλο, με ανάλυση 28 γραμμές. Το 1929 και με την υποστήριξη του BBC μεταφέρεται εικόνα μέσω τηλεφωνικού καλωδίου στα στούντιο του BBC και αναμεταδίδεται υπερατλαντικά μέσω ραδιοπομπού σε 30 γραμμές, οπότε και αρχίζουν οι πρώτες τακτικές εκπομπές. Ο Baird ιδρύει την Television Ltd και πεθαίνει φτωχός το 1946. Το BBC θα εκπέμψει επίσημα για πρώτη φορά στις 2/11/1936 από το Alexandra Pallace με 204 (Baird) και αργότερα με 405 γραμμές (Marconi). το 1932... η Κοινωνία των Εθνών κρίνει ότι η Ιαπωνία παραβίασε τη συμφωνία του Παρισιού σχετικά με τη Μαντζουρία και προτείνει την εγκαθίδρυση ανεξάρτητης κυβέρνησης στο Μαντσουκούο. το 1935... η Ιταλία εισβάλλει στην Αιθιοπία. το 1939... οι ΗΠΑ ανακοινώνουν ότι, θα διατηρήσουν τις σχέσεις τους με τη νέα πολωνική κυβέρνηση και ότι δεν θα αναγνωρίσουν το διαχωρισμό. το 1940... γεννιέται ο σκηνοθέτης του κινηματογράφου Παντελής Βούλγαρης. το 1941... στο Βερολίνο, οι Ναζί εκτελούν τον Τσέχο αρχηγό Αλόις Ελίας. το 1941... στο πλαίσιο του Β' Παγκοσμίου πολέμου, ξεκινά η πολιορκία της Μόσχας από τους Γερμανούς, γνωστή με την κωδική ονομασία "Επιχείρηση Τυφώνας". το 1944... τερματίζεται η κατάληψη της Βαρσοβίας από τους Γερμανούς. το 1947... η FIA (Διεθνής Ομοσπονδία Αυτοκινήτου) καθιερώνει αγώνες Grand Prix στην κατηγορία της Formula 1. το 1948... γεννιέται η διάσημη Αμερικανίδα σχεδιάστρια μόδας Ντόνα Κάραν. το 1949... γεννιέται ο Αμερικανός μουσικός της πανκ μουσικής, Ρίτσαρντ Χελ το 1949... η ΕΣΣΔ ισχυρίζεται ότι το καθεστώς της Δυτικής Γερμανίας παραβιάζει τη συμφωνία του Πότσνταμ. το 1951... γεννιέται ο Βρετανός τραγουδιστής, μουσικός και πρώην μέλος του συγκροτήματος Police, Στινγκ, καλλιτεχνικό ψευδώνυμο του Γκόρντον Μάθιου Σάμνερ το 1954... η Δύση κάνει δεκτό το αίτημα της Δυτικής Γερμανίας για ένταξη στο ΝΑΤΟ, παρά τις αντιρρήσεις της Γαλλίας για τον επανεξοπλισμό της. το 1955... δημιουργείται ο ENIAC, ο πρώτος ηλεκτρονικός υπολογιστής. το 1955... πρεμιέρα για το "Alfred Hitchcock Presents", μια ανθολογία μελοδραμάτων και μυστηρίου με παρουσιαστή το γνωστό σκηνοθέτη. το 1958... η Γουινέα κηρύσσει την ανεξαρτησία της από τη Γαλλία. το 1961... σπείρα αρχαιοκαπήλων με συνενόχους μοναχούς, που αφαιρούσε πολύτιμα κειμήλια από τα μοναστήρια του Αγίου Όρους, εξαρθρώνεται στη Θεσσαλονίκη. το 1962... γεννιέται ο τραγουδιστής Γεράσιμος Ανδρεάτος. το 1962... πεθαίνει ο Ρώσος μαθηματικός, Μπόρις Μπουκρίβ. το 1962... πρεμιέρα για την εκπομπή του Τζόνι Κάρσον στο δίκτυο NBC, με τίτλο "The Tonight Show". το 1967... γεννιέται ο σπρίντερ από τη Ναμίμπια, Φράνκι Φρέντερικς, ο μόνος Ολυμπιονίκης της χώρας του. το 1967... ορκίζεται ο Θέργκουντ Μάρσαλ, ο πρώτος μαύρος δικαστής στο Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ. το 1968... με τουλάχιστον 200 νεκρούς καταλήγει μια ειρηνική διαδήλωση φοιτητών στο Μεξικό. το 1968... πεθαίνει ο Γάλλος, γλύπτης και ζωγράφος Μαρσέλ Ντουσάμπ. το 1972... οι Δανοί εγκρίνουν με δημοψήφισμα την ένταξη της χώρας τοτς στην ΕΟΚ. το 1973... η Νούλη Γιαννιτσοπούλου κατακτά το χάλκινο μετάλλιο στο άλμα στους Βαλκανικούς Αγώνες στο Σφίντου Γκεόργκιε της Ρουμανίας. Είναι το πρώτο μετάλλιο, που κερδίζει η Ελλάδα στη ενόργανη γυμναστική. το 1973... ο αρχαιολόγος Σπυρίδων Μαρινάτος σκοτώνεται στο χώρο των ανασκαφών στη Σαντορίνη, όπου και θάβεται. το 1973... πεθαίνει ο Paavo Nurmi σε ηλικία 76 ετών. Ο μεγάλος Φινλανδός δρομέας κατέκτησε, από το 1920 έως το 1928, 9 χρυσά (σε 6 ατομικά αγωνίσματα) και 3 αργυρά ολυμπιακά μετάλλια. το 1980... ο Muhammad Ali χάνει στον 25ο και τελευταίο του αγώνα για τον παγκόσμιο τίτλο βαρέων βαρών από τον Larry Holmes στον 10ο γύρο στο Λας Βέγκας. το 1981... στη Νέα Υόρκη, νέα διαρροή γίνεται αιτία να κλείσει το ατομικό εργοστάσιο Κον Εντ στο Ίντιαν Πόιντ. το 1983... στις Φιλιππίνες, επαναστάτες σκοτώνουν 46 στρατιώτες σε ενέδρα. το 1984... ο πρόεδρος της Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών Αθανάσιος Νάσιουτζικ κατηγορήθηκε για τη δολοφονία του συναδέλφου του Θανάση Διαμαντόπουλου. το 1985... το AIDS "τραβά" τα βλέμματα της παγκόσμιας κοινής γνώμης, όταν ο ηθοποιός Ροκ Χάντσον, γίνεται ο πρώτος σταρ, που ανακοινώνει ότι πάσχει από τη νόσο. το 1986... η Γερουσία των ΗΠΑ επικυρώνει την προεδρική απόφαση για επιβολή οικονομικών περιορισμών στη Νότια Αφρική. το 1988... πεθαίνει σε ηλικία 82 ετών ο Alec Issigonis, ο μηχανικός που σχεδίασε το θρυλικό Mini στα τέλη της δεκαετίας του '50. το 1989... στη Νέα Υόρκη, ο πάπας Ιωάννης Παύλος Β' μιλάει στην ολομέλεια του ΟΗΕ και κάνει δέηση στο στάδιο "Γιάνκι" ενώπιον 80.000 πιστών. το 1990... 132 άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους σε αεροπειρατεία κινεζικού αεροσκάφους:μετά την προσγείωσή του στη Γκουανγκτσού, πέφτει πάνω σε ένα άδειο Μπόινγκ 707 και στη συνέχεια σε ένα άλλο Μπόινγκ 757. το 1990... μετά από δεκαετίες, επιτρέπεται η θρησκευτική λατρεία στην ΕΣΣΔ. το 1991... 3.121 θεατές, η μικρότερη προσέλευση φιλάθλων μετά τον πόλεμο σε αγώνα της Α' Κατηγορίας της Αγγλίας σημειώνεται στον αγώνα Γουίμπλεντον- Σέφιλντ Γουένσντεϊ στο Selhurst Park. το 1991... η Στέφι Γκραφ γίνεται η πρώτη επαγγελματίας γυναίκα τενίστρια που κερδίζει 500 αγώνες, με τη νίκη της επί της Τσέχας Πέτρα Λάνγκροβα στο Διεθνές Τουρνουά της Λειψίας. το 1991... πεθαίνει σε ηλικία 77 ετών ο Οικουμενικός Πατριάρχης Δημήτριος Α', από οξύ έμφραγμα του μυοκαρδίου. Τον διαδέχεται ο Βαρθολομαίος. το 1992... στη Ρουμανία, πάνω από 65.000 άτομα παρακολουθούν τη συναυλία του τραγουδιστή Μάικλ Τζάκσον. το 1993... ο Lennox Lewis κερδίζει με νοκ άουτ τον Frank Bruno στον πρώτο αγώνα μεταξύ Βρετανών για τον παγκόσμιο τίτλο βαρέων βαρών. το 1993... στη Γεωργία, στρατιώτες υποστηρικτές του έκπτωτου προέδρου Ζβίαντ Γκαμσαχουρντία καταλαμβάνουν το μεγάλο λιμάνι Πότι στη Μαύρη Θάλασσα, που αποτελεί τον κύριο σταθμό ανεφοδιασμού της χώρας. Την ίδια ώρα, μάχες μαίνονται στις ορεινές περιοχές της Αμπχαζίας μεταξύ αυτονομιστών και γεωργιανών δυνάμεων. το 1993... στην Τουρκία, επιτρέπεται η προβολή της ταινίας του Γιλμάζ Γκιουνέι "Ο Δρόμος", μετά από 12 χρόνια απαγόρευσής της. το 1994... πρώτη μετάδοση αθλητικού γεγονότος από την συνδρομητική τηλεόραση του Filmnet στην Ελλάδα: ο αγώνας Ηρακλής- ΠΑΟΚ από το Καυτανζόγλειο Στάδιο. το 1994... στην Αυστραλία, η Ελληνίδα Μαίρη Μάινα, 101 ετών, με τεχνητή βαλβίδα στην καρδιά, κάνει παγκόσμιο ρεκόρ στην κολύμβηση, στους Παγκόσμιους Αθλητικούς Αγώνες Ηλικιωμένων Ατόμων. το 1994... το Κίνημα για μια Δημοκρατική Σλοβακία του πρώην πρωθυπουργού Βλαντιμίρ Μέτσιαρ κερδίζει τις εκλογές. το 1995... τη δεύτερη πυρηνική της δοκιμή στο νότιο Ειρηνικό πραγματοποιεί η Γαλλία, η οποία έχει ισχύ έξι φορές μεγαλύτερη από εκείνη της ατομικής βόμβας στη Χιροσίμα. το 1996... 70 άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους, όταν ένα Μπόινγκ 757, που είχε απογειωθεί από τη Λίμα του Περού, συντρίβεται στον Ειρηνικό Ωκεανό. το 1996... ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Μπιλ Κλίντον, υπογράφει το νόμο για την ελευθερία της πληροφόρησης. το 1996... το αίτημα της Ελλάδας για την επιστροφή των Μαρμάρων του Παρθενώνα στηρίζουν 252 ευρωβουλευτές από όλα τα κράτη - μέλη και από όλες της πολιτικές ομάδες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. το 1997... στο Άμστερνταμ υπογράφεται η νέα συνθήκη-διάδοχος του Μάαστριχ για την ευρωπαϊκή ενοποίηση. το 2002... ελεύθερος σκοπευτής, σκορπά τον πανικό για είκοσι μέρες στην ευρύτερη περιοχή της Ουάσινγκτον. Εννέα άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους. Η αστυνομία εξαπολύει ανθρωποκυνηγητό για τη σύλληψη του δράστη. Στις 24 Οκτωβρίου, οι αρχές του Μέριλαντ συλλαμβάνουν δυο ύποπτους. Πρόκειται για τον 40χρονο Αλεν Μοχάμαντ και τον 17χρονο υιοθετημένο γιο του Τζον Λι Μάλβο. το 2002... Ο Ντέμης Νικολαϊδης γίνεται πρώτος σκόρερ για ελληνική ομάδα στα Κύπελλα Ευρώπης ξεπερνώντας τον Δημήτρη Σαραβάκο (24 τέρματα) με το γκολ που πετυχαίνει στο συγκλονιστικό ΑΕΚ- Ρεάλ Μαδρίτης (3-3) για τους ομίλους του Champions League. πηγή a33.gr
-
Σαν Σήμερα
το 1949... ο Μάο Τσε-Τουνγκ εκλέγεται Πρόεδρος της Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας. Μάο Τσε Τουνγκ – Ο ιδρυτής της σύγχρονης Κίνας Από τις πιο εμβληματικές και επιδραστικές προσωπικότητες του 20ού αιώνα, ο Κινέζος επαναστάτης, Μάο Τσετούνγκ, εξακολουθεί να αποτελεί για τη χώρα του το πλέον χαρακτηριστικό «σήμα κατατεθέν» της, επί τέσσερις και πλέον δεκαετίες από τον θάνατό του, στις 9 Σεπτεμβρίου του 1976. Όχι άδικα. Ο Μάο – όπως έμεινε στην ιστορία – είναι ουσιαστικά ο ιδρυτής της νέας Κίνας, ο άνθρωπος που ηγήθηκε του περάσματος αυτής της αχανούς και, μέχρι τότε, μυστηριώδους, για τη Δύση, χώρας, από την στυγνή φεουδαρχία στον σοσιαλισμό, δημιουργώντας, ταυτόχρονα, τις συνθήκες πάνω στις οποίες, αυτός ο κινεζικός σοσιαλισμός κατέληξε σήμερα σε ένα «υβρίδιο» κυριαρχίας των καπιταλιστικών σχέσεων παραγωγής στην οικονομία και μονοκρατορίας του Κομμουνιστικού Κόμματος και της σοσιαλιστικής κουλτούρας στο πολιτικό και κοινωνικό εποικοδόμημα. Ένα μάλλον μοναδικό «κοκτέιλ» στη ιστορία των επαναστάσεων των δύο τελευταίων αιώνων. Από αστός του χωριού… ειδήμων του αντάρτικου Γεννημένος στις 26 Δεκεμβρίου του 1893 σε ένα χωριό της επαρχίας Χουνάν και σε οικογένεια μεσαίων γαιοκτημόνων, ο Μάο πέρασε άνετα παιδικά χρόνια από πλευράς υλικών συνθηκών. Η σχέση με τον αυστηρό κομφουκιανιστή πάτερα του δεν ήταν και η καλύτερη, με τον Μάο να βρίσκει στήριξη στην στοργική βουδίστρια μητέρα. Στα 8 χρόνια του ο Μάο θα ξεκινήσει να φοιτά στο σχολείο, αλλά πριν κλείσει τα 13 θα σταματήσει και θα πάει να δουλέψει στα χωράφια. Η μεγάλη σύγκρουση με τον πατέρα θα λάβει χώρα όταν ο νεαρός Μάο θα αρνηθεί να παντρευτεί την τρίτη ξαδέρφη του όπως είχε κανονίσει ο πατέρας του. Στα 17 χρόνια του, ο Μάο θα εγκαταλείψει το πατρικό του για να φοιτήσει στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση στην πρωτεύουσα της επαρχίας. Τότε θα ξεσπάσει η Επανάσταση του 1911, η οποία ξεκίνησε με αίτημα, από προοδευτικούς αξιωματικούς, τον εκσυγχρονισμό του στρατού, για να εξελιχθεί σε αντιμοναρχική εξέγερση. Ο Μάο θα συμμετάσχει στα γεγονότα από το επαναστατικό στρατόπεδο και θα δει τη γέννηση της δημοκρατίας της Κίνας το 1912, με την επιτυχία της επανάστασης και την εκδίωξη του ηγεμόνα. Το 1917 δημοσιεύει το πρώτο άρθρο του στο περιοδικό «Νεολαία» και ιδρύει τον όμιλο «Διαφώτιση του λαού», ο οποίος βασιζόταν σε μία νεφελώδη μίξη του κομφουκιανισμού με τον καντιανισμό. Το 1918, ο μέντοράς του, Γιαν Τσαντζί, καθηγητής Ηθικής στο Πανεπιστήμιο του Πεκίνου, τον καλεί να φοιτήσει στην πρωτεύουσα. Ο Μάο ξεκινά τις σπουδές στο Πανεπιστήμιο, όπου θα έρθει σε επαφή με τον Μαρξισμό και τον Λενινισμό μέσω του Λι Ντατζάο, ο οποίος εργαζόταν ως βοηθός στην πανεπιστημιακή βιβλιοθήκη και αργότερα θα ήταν ένας από τους ιδρυτές του Κομμουνιστικού Κόμματος της Κίνας. Το 1919 φεύγει από το Πεκίνο και αρχίζει να ταξιδεύει στη χώρα, μελετώντας ταυτόχρονα δυτική φιλοσοφία, παρακολουθώντας τις εξελίξεις στη νεοσύστατη Σοβιετική Ένωση και παίρνοντας ενεργό μέρος στη δημιουργία επαναστατικών ομάδων. Το 1921 παίρνει μέρος στο τακτικό συνέδριο του ΚΚ της Κίνας και εκλέγεται γραμματέας της Κομματικής Οργάνωσης της επαρχίας Χουνάν. Παντρεύεται την κόρη του Γιαν Τσαντζί, με την οποία, μέσα στα επόμενα πέντε χρόνια, θα αποκτήσει τρεις γιους. Το 1927 θα οργανώσει αγροτική εξέγερση στην Τσανσά, η οποία όμως θα κατασταλεί. Ο Μάο θα καταφύγει στα βουνά με τους συντρόφους του και εκεί θα ξεκινήσει να εξελίσσει την τεχνική και τη θεωρία του ανταρτοπόλεμου. Το 1928 θα επιστρέψει δριμύτερος, αυτή τη φορά στην επαρχία Τζιανσί, όπου θα ιδρύσει μια αρκετά ισχυρή σοβιετική δημοκρατία και όπου για πρώτη φορά η Κίνα θα γνωρίσει ένα μοντέλο σοσιαλιστικής ανάπτυξης, με δικαιώματα, όπως αυτά προς τις γυναίκες, που επίσης η κινεζική κοινωνία θα γνωρίσει για πρώτη φορά. To 1934 το καθεστώς αποφασίζει να «τελειώσει» τους κομμουνιστές. Ο Εθνικός Κινεζικός Στρατός του εθνικιστή Τσιανγκ Κάι Σεκ είχε καταφέρει, επτά χρόνια νωρίτερα, να εξοντώσει τους κομμουνιστές στη Σαγκάη και σε άλλες μεγάλες πόλεις. Μέχρι και το 1934 είχε προσπαθήσει να «εκκαθαρίσει» τέσσερις φορές το Σοβιέτ του Τζιανσί, με όλες να καταλήγουν σε παταγώδη αποτυχία. Η «Μεγάλη Πορεία» Το 1934, 750.000 στρατιώτες του Εθνικού Στρατού εξαπολύουν την πέμπτη επίθεσή του. Μέχρι τον Οκτώβριο του οι εθνικιστές είχαν νικήσει σε απανωτές μάχες τους κομμουνιστές και ήταν έτοιμοι να τους περικυκλώσουν προκειμένου να τους αφανίσουν, όπως ήταν και ο αρχικός στόχος. Η Κεντρική Επιτροπή του Κομμουνιστικού Κόμματος αποφάσισε να υποχωρήσει για να φθάσει στον θύλακα του Σοβιέτ του Τζιανσίί, 700 χιλιόμετρα μακρύτερα. Στις 16 Οκτωβρίου του 1934, 72.000 κομμουνιστές μαχητές και 14.500 αξιωματούχοι, πολίτες, σύζυγοι και μέλη του κόμματος ξεκίνησαν από το Κιανγκσί. Μετέφεραν στις πλάτες τους μόνο τα απαραίτητα. Τον οπλισμό τους, μια κουβέρτα, μια σακούλα ρύζι και μια μικρή κατσαρόλα. Τελικά ο κύριος όγκος των υπολειμμάτων του Κινεζικού Κόκκινου Στρατού αναγκάστηκε να βαδίσει 9.600 χιλιόμετρα, επί 368 ημέρες, να περάσει 24 ποτάμια, να διασχίσει 18 οροσειρές (η υψηλότερη είχε ύψος 4.880 μέτρων), να εμπλακεί σε 15 μεγάλες μάχες με τους εθνικιστές και αμέτρητες συμπλοκές με εχθρικές τοπικές φυλές. Πολλές φορές ο χαμός φαινόταν κάτι παραπάνω από βέβαιος. Όμως, χάρη στην αυτοθυσία και την απίστευτη αντοχή των μαχητών η φάλαγγα συνέχιζε τον ατελείωτο δρόμο της. Κατά τη διάρκεια της απίστευτης αυτής πορείας αναδείχθηκε ως ηγέτης των καταδιωκόμενων μαχητών, ο Μάο. Ο αυτοδίδακτος στρατηγός παρέδωσε μαθήματα επιχειρησιακής ευκινησίας και ευφυών ελιγμών, που ακόμη και σήμερα διδάσκονται σε στρατιωτικές σχολές. Τελικά, στις 20 Οκτωβρίου 1935 λιγότεροι από 6.000 ρακένδυτοι μαχητές έφθασαν στην απομακρυσμένη, αλλά και ασφαλή, επαρχία Σενσί της βορειοδυτικής Κίνας. Η νίκη της Επανάστασης Το φθινόπωρο 1937 ξέσπασε ο Β’ Σινοιαπωνικός Πόλεμος, μ’ αποτέλεσμα τα δύο μεγάλα εθνικά κόμματα της Κίνας, ΚΚΚ και Εθνικιστικό Κόμμα (ΕΚ) του Τζιανγκ Καϊσέκ, να καθίσουν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, η οποία και θα καταλήξει σε συμμαχία κατά της Ιαπωνίας. Το 1938, παντρεύτηκε την τρίτη σύζυγό του,Τζιανγκ Τσινγκ, με την οποία απέκτησε μια κόρη. Ο πόλεμος κράτησε έως τον Αύγουστο 1945, οπότε η Ιαπωνία παραδόθηκε άνευ όρων. Ήταν και η λήξη του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Ωστόσο στα μέσα Μαρτίου 1946 ξέσπασε ο Εμφύλιος Πόλεμος μεταξύ του ΚΚ της και των εθνικιστών. Στον εμφύλιο θα εμπλακούν και οι ΗΠΑ, προσφέροντας υλικοτεχνική βοήθεια στο καθεστώς. Ωστόσο, ο πόλεμος θα λήξει με νίκη των κομμουνιστών και την 1η Οκτωβρίου 1949, ο Μάο κήρυξε την ίδρυση της Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας ως πρώτος πρόεδρός της. Τον Ιούνιο 1950 η Κίνα εισέβαλε στο Θιβέτ. Τον Οκτώβριο του 1950, η Κίνα ενεπλάκη στον Κορεάτικο Πόλεμο, ο οποίος τερματίστηκε τρία χρόνια αργότερα, με την υπογραφή της συνθήκης ανακωχής στις 23 Ιουλίου 1953, δημιουργώντας μια αποστρατικοποιημένη ζώνη στον 38ο Παράλληλο. Κατά τον πόλεμο, σκοτώθηκε ο πρωτότοκος γιος του Μάο, Ανγινγκ. Το «Μεγάλο Άλμα» Το 1958 κήρυξε την έναρξη του κινήματος «Μεγάλο Άλμα προς τα Εμπρός», για την οικονομική ανάπτυξη. Αιτία ήταν η χαμηλή γεωργική παραγωγή και η ανησυχία του Μάο για την έλλειψη «επαναστατικού πνεύματος» μεταξύ των μαζών. Ο Μάο θα εισάγει στην παραγωγή τα σοβιετικής έμπνευσης πενταετή πλάνα και η χώρα θα βυθιστεί σε έναν «πυρετό» εκβιομηχάνισης, με αιχμή την μαζική παραγωγή χάλυβα. Σχεδιάστηκε η οργάνωση σχεδόν ολόκληρου του αγροτικού (και εν μέρει αστικού) πληθυσμού της χώρας σε αυτόνομες «κοινότητες». Η ζωή στις κοινότητες ήταν εξαιρετικά κολεκτιβοποιημένη, με οτιδήποτε παρέπεμπε σε ιδιωτικότητα και ιδιωτική ζωή πρακτικά να έχει εξαφανιστεί. Κάθε κοινότητα έπρεπε όχι μόνο να εξασφαλίζει τροφή για την ίδια και τις γύρω πόλεις, αλλά και να παράγει βιομηχανικά προϊόντα, κυρίως χάλυβα, σε μικρούς κλιβάνους στις πίσω αυλές των μελών της κοινότητας. Ο Μάο ανέμενε ότι ο μαζικός ενθουσιασμός θα κάλυπτε την έλλειψη επαγγελματισμού. Ωστόσο, το «Μεγάλο Άλμα», όχι μόνο δεν απέδωσε τα αναμενόμενα, αλλά είχε και όλα τα στοιχεία που το κατέστησαν φιάσκο. Η ποιότητα της κοινοτικής παραγωγής ήταν εξαιρετικά χαμηλή. Οι αγρότες έχασαν τα οικονομικά τους κίνητρα στην εργασία τους, πολλοί εργάτες είχαν εμπλακεί στη «μεταλλουργία», σε βάρος άλλων βιομηχανικών κλάδων, και τα χωράφια παρέμειναν ακαλλιέργητα την ώρα που οι αισιόδοξες «στατιστικές» προέβλεπαν «πρωτοφανείς αποδόσεις». Μέσα σε δύο χρόνια, η παραγωγή τροφίμων μειώθηκε καταστροφικά. Μεταξύ 1959 – 1961, η χώρα γνώρισε έναν θανατηφόρο λιμό, τα θύματα του οποίου, σύμφωνα με διάφορες εκτιμήσεις, υπερβαίνουν τα 10 εκατομμύρια ανθρώπους. Το 1959, οι απόψεις του Μάο για τη σοσιαλιστική οικοδόμηση οδήγησαν στη διακοπή των σχέσεων της Κίνας με τη Σοβιετική Ένωση. Από την αρχή, ο Μάο είχε μια εξαιρετικά αρνητική στάση απέναντι στην πολιτική του Χρουτσόφ και, ειδικότερα, στην αντίληψη του τελευταίου σχετικά με την «ειρηνική συνύπαρξη» των δύο συστημάτων. Κατά τη διάρκεια «Μεγάλου ‘Αλματος», αυτή η εχθρότητα θα πάρει το χαρακτήρα ανοιχτής αντιπαράθεση. Η Σοβιετική Ένωση απέσυρει από την Κίνα όλους τους ειδικούς που βοήθησαν στην αύξηση της οικονομίας της χώρας και σταμάτησε να παρέχει οικονομική βοήθεια. Ο Μάο θεωρούσε ότι η προ σοβιετική Ρωσία (μέχρι την Επανάσταση του 1917) και η Σοβιετική Ρωσία μετά το 1956, ήταν ιμπεριαλιστική. Η εσωτερική πολιτική κατάσταση στην Κίνα άλλαξε επίσης σημαντικά. Μετά την καταστροφική αποτυχία του «Μεγάλου Αλματος», πολλά υψηλόβαθμα και μεσαία στελέχη αρχίζουν να αμφισβητούν την πολιτική του Μάο. αρνούνται την υποστήριξη του Μάο. Οι επιτόπιες επιθεωρήσεις του Ντινεγκ Γιαοπίνγκ και του Λιου Σαοτσι (ο οποίος αντικατέστησε τον Μάο ως αρχηγός του κράτους το 1959) αποκάλυψαν τις τερατώδεις συνέπειες αυτής της πολιτικής, με αποτέλεσμα η πλειοψηφία των μελών της Κεντρικής Επιτροπής του ΚΚ να έρχεται περισσότερο ή λιγότερο ανοιχτά σε ρήξη με τους «φιλελεύθερους» και να πληθαίνουν τα αιτήματα για παραίτηση του επικεφαλής του Κομμουνιστικού Κόμματος. Ο Μάο εν μέρει παραδέχεται την αποτυχία του «Μεγάλου Αλματος» και φτάνει σε σημείο να υπονοεί την ευθύνη του. Διατηρώντας την πραγματική εξουσία, παύει να παρεμβαίνει ενεργά στις υποθέσεις της ηγεσίας της χώρας για λίγο και παρακολουθεί την αποδόμηση της πολιτικής του, με τη διάλυση των κοινοτήτων, την άδεια στην ιδιοκτησία γης, την επικράτηση στοιχείων ελεύθερου εμπορίου στην ύπαιθρο και την καταπολέμηση της λογοκρισίας. Παρά τον ταχύ ρυθμό ανάπτυξης της κινεζικής οικονομίας μετά την εγκατάλειψη της πολιτικής του «Μεγάλου Αλματος», ο Μάο δεν επρόκειτο να συμφιλιωθεί με τη φιλελεύθερη τάση στην εθνική οικονομία. Δεν ήταν επίσης έτοιμος να ξεχάσει τα ιδανικά της «διαρκούς επανάστασης», να επιτρέψει στις «αστικές αξίες» στη ζωή των Κινέζων. Ωστόσο, αναγκάζεται να παραδεχθεί ότι η πλειοψηφία των κομματικών στελεχών δεν μοιράζονται τις ιδέες του. Ακόμη και η Επιτροπή Πολιτιστικής Επανάστασης προτιμά να μην λάβει αυστηρά μέτρα εναντίον επικριτών του καθεστώτος, τουλάχιστον στην αρχή. Μπροστά σε αυτή την κατάσταση ο Μάο αποφασίζει να προχωρήσει σε μια νέα «καμπάνια», η οποία υποτίθεται ότι θα επιστρέψει την κοινωνία στην αγκαλιά της επανάστασης και στον «αληθινό σοσιαλισμό». Η «Πολιτιστική Επανάσταση» Τον Ιούλιο του 1966, ο Μάο επιστρέφει στην ηγεσία και εξαπολύει ισχυρή επίθεση στην φιλελεύθερη πτέρυγα του κόμματος, κυρίως στον Λιου Σαοτσί. Λίγο αργότερα, η Κεντρική Επιτροπή, υπό την καθοδήγηση του Μάο, εγκρίνει τα «16 Σημεία», που θα αποτελέσουν ουσιαστικά το πρόγραμμα της «Μεγάλης Προλεταριακής Πολιτιστικής Επανάστασης». Η «επανάσταση» αυτή ξεκίνησε με επίθεση στην ηγεσία του Πανεπιστημίου του Πεκίνου. Μετά από αυτό, φοιτητές και μαθητές γυμνασίου, σε μια έκρηξη προσωπολατρείας προς τον «Μεγάλο Τιμονιέρη, Πρόεδρο Μάο», οργανώνονται σε ομάδες «Κόκκινων Φρουρών», ενώ ο συστημικός Τύπος ξεκινά μια εκστρατεία κατά της φιλελεύθερης διανόησης. Πολλοί, μην αντέχοντας την πίεση, οδηγούνται στην αυτοκτονία. Ο Μάο, με αφορμή και εντός πλαισίου του «Πολιτιστικής Επανάστασης» εξαπολύει επίσης εσωκομματικές εκκαθαρίσεις, εναντίον στελεχών που υποτίθεται ότι την «σαμποτάρουν». Οι «Κόκκινοι Φρουροί» δημιουργούν συνθήκες τρομοκρατίας σε όλους τους τομείς ζωής. Όχι μόνο οι διάσημες προσωπικότητες, αλλά και απλοί πολίτες διώκονται, συχνά με το πιο ασήμαντο πρόσχημα. Καταστρέφονται έργα τέχνης, καίγονται βιβλία, μοναστήρια, ναοί. Ταυτόχρονα συστήνονται ανάλογες ομάδες «Κόκκινων Φρουρών» και από τη νεολαία της εργατικής τάξης, οι οποίες φτάνουν ακόμη και να συγκρουστούν με τους φοιτητές ομοϊδεάτες του. Όταν τα πράγματα έφτασαν να γίνουν ανεξέλεγκτα ο Μάο αποφασίζει να τερματίσει το «πρόγραμμα». Εκατομμύρια κοκκινοφρουροί επιστρέφουν στα χωριά του. Η κύρια δράση της «πολιτιστικής επανάστασης» έχει τελειώσει, αλλά αφήνει πίσω της κοινωνικά ερείπια. Ωστόσο, το 9ο Συνέδριο του ΚΚ Κίνας, το οποίο έλαβε χώρα στο Πεκίνο από την 1η έως τις 24 Απριλίου του 1969, ενέκρινε τα πρώτα αποτελέσματα της «πολιτιστικής επανάστασης». Στην έκθεση ενός από τους στενότερους συνεργάτες του Μάο Τσε Τουνγκ, του στρατάρχη Λιν Μπιάο, κύρια θέση καταλάμβανε ο έπαινος προς τον «Μεγάλο Τιμονιέρη», του οποίου οι ιδέες χαρακτηρίζονται ως «το ανώτατο στάδιο στην ανάπτυξη του μαρξισμού-λενινισμού». Ο Μπιάο αναδεικνύεται ουσιαστικά σε «νούμερο 2» του κόμματος μετά τον Μάο. Ολόκληρη η ηγεσία του κόμματος, της κυβέρνησης και του στρατού συγκεντρώθηκε στα χέρια του Προέδρου του ΚΚ της Κίνας, του αναπληρωτή του και της Μόνιμης Επιτροπής του Πολιτικού Γραφείου της Κεντρικής Επιτροπής. Από το 1971, ο Μάο είναι πολύ άρρωστος και σπάνια κάνει δημόσιες εμφανίσεις. Μετά τον θάνατο του Λιν Μπιάο, ξεκινά ένας αδυσώπητος εσωκκοματικός αγώνας για εξουσία, μεταξύ της ομάδα των «αριστερών ριζοσπαστών» (με επικεφαλής τους ηγέτες της πολιτιστικής επανάστασης) και της ομάδας των «πραγματιστών», με ηγετική φυσιογνωμία τον Τζόου Ενλιάι και τον Ντιεν Ξιαοπίνγκ. Ο Μάο Τσε Τουνγκ προσπαθεί να διατηρήσει μια ισορροπία εξουσίας μεταξύ των δύο παρατάξεων, επιτρέποντας, αφενός, κάποιες παραχωρήσεις στον οικονομικό τομέα, αλλά και υποστηρίζοντας, αφετέρου, μαζικές υπερ-επαναστατικές εκστρατείες. Ο αγώνας μεταξύ των δύο φραξιών κλιμακώνεται το 1976 μετά το θάνατο του Ενλιάι. Η κηδεία του μετατρέπεται σε διαδήλωση κατά των «αριστερών ριζοσπαστών». Οι διαδηλώσεις ταραχές καταστέλλονται άγρια, ο Ενλιάου χαρακτηρίζεται μετά θάνατον ως «υποστηρικτής του καπιταλιστικού δρόμου» (κατηγορία που χρησιμοποιήθηκε κατά την πολιτιστική επανάσταση) και ο Ντιεν Ξιαοπίνγκ στέλνεται στην εξορία. Ο Μάο ήταν ήδη σοβαρά άρρωστος από Πάρκινσον δεν μπορεί να ενεργά. Ο Μάο πέθανε στις 00:10 της 9ης Σεπτεμβρίου του 1976 στο Πεκίνο, μετά από δύο απανωτά, ισχυρά εμφράγματα, σε ηλικία 83 ετών. Ένα χρόνο μετά τον θάνατό του, στο νότιο μέρος της Πλατείας Τιαν-αν-μεν, απέναντι από την Απαγορευμένη Πόλη, κατασκευάστηκε ένα μαυσωλείο, όπου και αναπαύεται έως σήμερα. Σήμερα, η δράση του και η επιρροή του θεωρούνται αναμφισβήτητα στην Κίνα και εξαιρούνται κάθε κριτικής. πηγή tvxs.gr
-
Σαν Σήμερα
το 1949... ο Μάο Τσε-Τουνγκ εκλέγεται Πρόεδρος της Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας. το 1399... ο Ερρίκος Δ' ανακηρύσσεται βασιλιάς της Αγγλίας. το 1452... ο Γουτεμβέργιος τυπώνει το πρώτο βιβλίο στην ιστορία, τη Βίβλο. το 1581... πεθαίνει ο Γάλλος διπλωμάτης και μεταρρυθμιστής Ουμπέρ Λανγκέ. το 1659... η πρώτη αναφορά στο αγώνισμα του τένις στην Αμερική γίνεται σε προκήρυξη του κυβερνήτη της Νέας Υόρκης Peter Stuyvesant ο οποίος απαγορεύει τους αγώνες ορισμένες μέρες και θρησκευτικές αργίες. το 1791... ο Βόλφανγκ Αμαντέους Μότσαρτ, δύο μήνες πριν από το θάνατό του, διευθύνει το "Μαγικό Αυλό". το 1867... οι ΗΠΑ καταλαμβάνουν τη νήσο Μίντγουεϊ, κοντά στο Χαβάη. το 1868... εκδίδεται ο πρώτος τόμος του βιβλίου της Λουΐζα Μέι Άλκοτ, "Μικρές κυρίες". το 1882... γεννιέται ο Γερμανός φυσικός Χανς Βίλχελμ Γκέιγκερ, ο οποίος μαζί με τον Γουόλτερ Μίλερ, έφτιαξαν τον Μετρητή Γκέιγκερ το 1882... τίθεται σε λειτουργία το πρώτο υδροηλεκτρικό εργοστάσιο του κόσμου, στο Φοξ Ρίβερ, στο Άπλετον του Γουισκόνσιν. το 1888... ο Τζακ ο Αντεροβγάλτης σκοτώνει το τρίτο και το τέταρτο θύμα του, την Ελίζαμπεθ Στράιντ και την Κάθριν Έντοους. το 1895... γεννιέται ο Αμερικανο-ρώσος σκηνοθέτης Λιούις Μάιλστοουν. το 1895... η Μαδαγασκάρη γίνεται γαλλικό προτεκτοράτο. το 1910... στην Πενσιλβάνια των ΗΠΑ καταρρέει μεγάλος υδατοφράχτης, με αποτέλεσμα να προκληθεί πυρκαγιά και πλημμύρα με 1.000 νεκρούς. το 1913... σε κρίση βρίσκονται τα Βαλκάνια, καθώς Τουρκία και βαλκανικοί Σύμμαχοι προχωρούν σε στρατιωτικές προετοιμασίες. το 1917... γεννιέται ο Πρόεδρος της Νότιας Κορέας Παρκ Τσουνγκ Χι. το 1920... ο Ιρλανδός Πρόεδρος Ίμον ντε Βιλέρα απορρίπτει το σχέδιο του Γκρέι για την ανεξαρτησία της Ιρλανδίας, χωρίς την ταυτόχρονη απόσυρση των βρετανικών στρατευμάτων. το 1920... οι Γάλλοι εκκενώνουν την περιοχή του Ρουρ και άρουν τις οικονομικές κυρώσεις της Γερμανίας. το 1921... γεννιέται η Αμερικανίδα ηθοποιός Ντέμπορα Κερ. το 1922... η ελληνική Κυβέρνηση αποδέχεται τη συμφωνία της Διάσκεψης των Μουδανιών, με την οποία δίδεται στους Τούρκους και η Ανατολική Θράκη μέχρι τον Έβρο. το 1922... πεθαίνει ο δημοτικιστής φιλόλογος και συγγραφέας Ιωάννης Ψυχάρης. το 1923... στη Γερμανία, περίπου 20 άτομα σκοτώνονται και εκατοντάδες τραυματίζονται κατά τις συγκρούσεις στη βιομηχανική περιοχή του Ρουρ. το 1924... γεννιέται ο Αμερικανός συγγραφέας του "Εν ψυχρώ", Τρούμαν Καπότε. το 1927... ο Μπέιμπι Ρουθ κάνει το 60ό του home run και σπάει το δικό του ρεκόρ μιας σεζόν στην νίκη των NY Yankees με 4-2 επί των Washington Senators. Το ρεκόρ θα κρατήσει μέχρι το 1961 όταν θα το σπάσει ο Ροτζερ Μέρις με 61. το 1928... γεννιέται ο Γαλλοαμερικανός συγγραφέας Έλι Γουάισελ, ο οποίος το 1986 τιμήθηκε με το Νόμπελ Ειρήνης, για τη συμβολή του στη προώθηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Το συγγραφικό του έργο αναφέρεται κυρίως σε όσα υπέφεραν οι Εβραίοι από τους Ναζί, κατά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο. το 1929... πεθαίνει ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βασίλειος Γ'. το 1933... στις ΗΠΑ, ο Πρόεδρος Ρούσβελτ εγκρίνει το νέο πρόγραμμα για τους ανέργους. το 1935... εγκαινιάζεται στις ΗΠΑ το φράγμα Χούβερ, προς τιμή του Προέδρου Χούβερ, στο Μπλακ Κάνιον, ανάμεσα στην Αριζόνα και τη Νεβάδα. το 1938... οι πρωθυπουργοί της Βρετανίας και της Γαλλίας, Νέβιλ Τσάμπερλεϊν και Εντουάρ Νταλαντιέ αντίστοιχα, υπογράφουν με τον Χίτλερ τη Συμφωνία του Μονάχου. το 1939... Βρετανία και Γαλλία κηρύσσουν τον πόλεμο στη Γερμανία, μετά την εισβολή της τελευταίας στην Πολωνία. το 1940... από τις 7 μέχρι τις 30 Σεπτεμβρίου, οι βρετανικές απώλειες από τις ναζιστικές επιδρομές έχουν φτάσει τους 300 με 600 νεκρούς και τους 1.000 με 3.000 τραυματίες την ημέρα. το 1943... στην Ιταλία, οι Γερμανοί εγκαταλείπουν τη Νάπολη, ενώ πλησιάζουν οι Σύμμαχοι. το 1944... κατά τη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου, οι Γερμανοί εκτελούν 700 πολίτες στο Μαρτζαμπότο, κοντά στη Γένοβα. το 1946... 22 ηγέτες των Ναζί κρίνονται ένοχοι για εγκλήματα πολέμου στην περίφημη Δίκη της Νυρεμβέργης. Ο Φον Ρίμπεντροπ και ο Γκέρινγκ καταδικάζονται σε θάνατο. το 1947... το World Series του μπέιζμπολ μεταδίδεται τηλεοπτικά για πρώτη φορά με σπόνσορες τους Gillette Safety Razor Company και Ford Motor Company. Οι New York Yankees κερδίζουν τους Brooklyn Dodgers με 5-3. το 1949... ο Μάο Τσε-Τουνγκ εκλέγεται Πρόεδρος της Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας. το 1949... ολοκληρώνεται, μετά από περισσότερες από 277.000 πτήσεις από δυτικά κράτη, η αερογέφυρα του Βερολίνου, η οποία δημιουργήθηκε επειδή οι Σοβιετικοί δεν επέτρεπαν την επίγεια κυκλοφορία προς το Δυτικό Βερολίνο. Έτσι, μετά από 11 μήνες, η πόλη προμηθεύεται τρόφιμα και καύσιμα. το 1950... το αμερικανικό Υπουργείο Εξωτερικών απαγορεύει την είσοδο στις ΗΠΑ επισκεπτών, οι οποίοι είναι πολίτες χωρών με ολοκληρωτικό καθεστώς. το 1951... αδιέξοδο δημιουργείται από τα αποτελέσματα των εκλογών στην Ελλάδα, αφού δεν επιτρέπουν σε κανένα κόμμα να σχηματίσει αυτοδύναμη κυβέρνηση. το 1954... τα κράτη-μέλη του ΝΑΤΟ καταλήγουν σε συμφωνία για τον επανεξοπλισμό και την είσοδο της Δυτικής Γερμανίας στη συμμαχία. το 1954... το υποβρύχιο USS Nautilus είναι το πρώτο πλοίο με πυρηνικό αντιδραστήρα. το 1955... σκοτώνεται σε ηλικία 24 ετών ο Τζέιμς Ντιν σε αυτοκινητικό δυστύχημα. Ο νεαρός ηθοποιός οδηγούσε μια ασημί Porsche Spyder 550 με 150χλμ την ώρα, κινούμενος από το Λος Άντζελες προς το Σαλίνας με σκοπό να συμμετάσχει σε αγώνες αυτοκινήτου. Είχε μόλις ολοκληρώσει τα γυρίσματα της 3ης ταινίας του ''Ο Γίγας'', κατά τη διάρκεια των οποίων οι παραγωγοί του είχαν απαγορεύσει τη συμμετοχή σε τέτοιους αγώνες. Μόλις είχε επίσης ολοκληρώσει και ένα διαφημιστικό που έκλεινε με τη φράση: ''ήρεμα όταν οδηγείς... Η ζωή που μπορεί να γλιτώσεις ίσως είναι η δική μου''. το 1957... γεννιέται η "Νταντά" της αμερικανική τηλεόρασης, Φραν Ντρέσερ. το 1962... ο Αφροαμερικανός Τζέιμς Μέρεντιθ αψηφά το φυλετικό διαχωρισμό και μπαίνει στο Πανεπιστήμιο του Μισισιπή. το 1965... ξεσπούν αιματηρές ταραχές στην Ινδονησία. το 1966... το βρετανικό προτεκτοράτο της Μπετσουάλαντ, κερδίζει την ανεξαρτησία του και γίνεται η Δημοκρατία της Μποτσουάνα. το 1968... γεννιέται η Ιταλίδα ηθοποιός Μόνικα Μπελούτσι. το 1969... η Αθήνα αρχίζει να υδροδοτείται από το Μόρνο. το 1972... γεννιέται ο Νορβηγός συγγραφέας Άρι Μπεν. το 1972... τρεις μήνες πριν από το θάνατό του σε αεροπορικό δυστύχημα, ο Ρομπέρτο Κλεμέντε των Pittsburgh Pirates, συγκεντρώνει τον 3000 πόντο της καριέρας του. το 1976... πεθαίνει η Αμερικανίδα τραγουδίστρια Μαίρη Φορντ. το 1979... πρώτη αγωνιστική του πρώτου Επαγγελματικού Πρωταθλήματος της Α' Εθνικής κατηγορίας που διοργανώνει η ΕΠΑΕ. Κόβονται 113.665 εισιτήρια και σημειώνονται 27 γκολ με τον ΠΑΟΚ να σημειώνει το σκορ της ημέρας 6-2 επί της Καβάλας με χατ τρικ του Κωστή. Πρωταθλητής θα ανακηρυχθεί ο Ολυμπιακός μετά από μπαράζ, που θα γίνει στο Βόλο στις 25 Μαΐου 1980 νικώντας τον Άρη με 2-0 αφού και οι δύο ομάδες είχαν ισοβαθμήσει με 47 βαθμούς. το 1980... γεννιέται η Ελβετή τενίστρια Μαρτίνα Χίγκινς. το 1982... ο Ανδρέας Παπανδρέου εξαγγέλλει μέτρα για τη Δικαιοσύνη, που αφορούν αύξηση των δικαστών, εθελουσία έξοδο από το Σώμα και νέες προσλήψεις. το 1985... πεθαίνει η Γαλλίδα ηθοποιός Σιμόν Σινιορέ. το 1985... πεθαίνει ο Αμερικανός σεισμολόγος Τσαρλς Ρίχτερ, δημιουργός της ομώνυμης κλίμακας για τη μέτρηση του μεγέθους των σεισμών. το 1988... ο Ανδρέας Παπανδρέου υποβάλλεται σε εγχείρηση ανοιχτής καρδιάς στο Χέρφιλντ του Λονδίνου. το 1989... ο υπουργός Εξωτερικών της Γερμανίας Χανς Ντίτριχ Γκέσνερ, εκφωνεί το φημισμένο λόγο του από τη γερμανική πρεσβεία της Πράγας, τον οποίο άκουσαν χιλιάδες Ανατολικογερμανοί και κατά τον οποίο ανακοίνωσε, πως ήρθε σε συμφωνία με τη κομμουνιστική κυβέρνηση και οι πρόσφυγες θα μπορούσαν να επιστρέψουν στα σπίτια τους. Ο Γκέσνερ συνέβαλλε στην ενοποίηση της Γερμανίας και στη λήξη του Ψυχρού Πολέμου. το 1990... η ΕΣΣΔ συνάπτει διπλωματικές σχέσεις με τη Νότια Κορέα και το Ισραήλ. το 1991... αρχίζει το τελευταίο Φεστιβάλ Ελληνικού Κινηματογράφου στη Θεσσαλονίκη, αφού από την επόμενη χρονιά έγινε διεθνές. το 1991... ο Οικουμενικός Πατριάρχης Δημήτριος παθαίνει έμφραγμα του μυοκαρδίου και νοσηλεύεται σε νοσοκομείο της Κωνσταντινούπολης. το 1991... ο Πρόεδρος της Αϊτής Ζαν Μπερνάρντ Αριστίντ ανατρέπεται κατά τη διάρκεια αιματηρού στρατιωτικού πραξικοπήματος. το 1992... οι Πρόεδροι της Κίνας και της Νότιας Κορέας σφραγίζουν το τέλος του Ψυχρού Πολέμου μεταξύ των δυο χωρών, υπογράφοντας μεγάλης κλίμακας οικονομική συμφωνία. το 1992... στην Τουρκία, 210 άτομα σκοτώνονται σε μάχη μεταξύ Κούρδων ανταρτών και στρατιωτών. το 1993... στη δυτική Ινδία, πάνω από 6.000 είναι οι νεκροί από τον καταστροφικό σεισμό των 6,4 Ρίχτερ που διαρκεί πέντε λεπτά. το 1994... στη Γαλλία, καταθέτει ο πρώην πρωθυπουργός Λοράν Φαμπιούς, στην υπόθεση για τις μεταγγίσεις με μολυσμένο από AIDS αίμα σε αιμορροφιλικούς, με αποτέλεσμα να πεθάνουν εκατοντάδες από αυτούς. το 1994... στην Αϊτή, τουλάχιστον δύο άνθρωποι σκοτώνονται στο κέντρο του Πορτ-Ο-Πρενς στη διάρκεια βίαιων συγκρούσεων μεταξύ διαδηλωτών, που υποστηρίζουν τον εξόριστο Πρόεδρο Ζαν-Μπερτράν Αριστίντ και οπαδών του στρατιωτικού καθεστώτος. το 1994... στην Ινδία, η κυβέρνηση παραδέχεται επισήμως ότι υπάρχουν θύματα από πανούκλα. το 1995... μετά από 15 μήνες αποκλεισμό λόγω τιμωρίας, ο Μαραντόνα ξαναγυρίζει στα γήπεδα φορώντας τη φανέλα της Μπόκα Τζούνιορς. το 1995... στη Γαλλία, 5.000 άνθρωποι κάνουν διαδήλωση στο Παρίσι εναντίον των πυρηνικών όπλων. το 1996... στην Ελβετία, η Βουλή εγκρίνει τη σύσταση επιτροπής για να ερευνήσει τι έγινε ο κλεμμένος από τους Ναζί χρυσός και οι περιουσίες των Εβραίων, που κατασχέθηκαν από τις τράπεζες κατά τη διάρκεια του Β' Παγκόσμιου Πολέμου. το 1997... η Origin Systems Inc. κυκλοφορεί το παιχνίδι Ultima Online, ανοίγοντας μία νέα εποχή στα video games. το 1997... κυκλοφορεί το βιβλίο της Δήμητρας Λιάνη-Παπανδρέου με τον τίτλο "10 χρόνια και 54 ημέρες", που αναφέρεται στη ζωή της με τον Ανδρέα Παπανδρέου. το 1997... με ένα ιστορικό γκολ του Ζήση Βρύζα, ο ΠΑΟΚ ισοφαρίζει στα τελευταία λεπτά την Arsenal μέσα στο Highbury και προκρίνεται στον επόμενο γύρο του Κυπέλλου UEFA αφού στον πρώτο αγώνα είχε κερδίσει με 1-0. το 1999... η 20χρονη σκακίστρια Μαρία Κουβάτσου κατακτά την πρώτη θέση και το χρυσό μετάλλιο στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Νεανίδων στο Ερεβάν της Αρμενίας σε σύνολο 35 παικτριών. το 1999... η Harlem Globetrotters γίνονται η πρώτη ομάδα που της απονέμεται το βραβείο ''John Bunn'' από το Basketball Hall of Fame για την πολυετή και σημαντικότατη συνεισφορά της στο μπάσκετ. Η ομάδα ιδρύθηκε το 1927 από τον Abe Saperstin με την ονομασία "Savoy Big Five" και πήρε το σημερινό της όνομα το 1930. το 1999... λαμβάνει χώρα το πρώτο ατύχημα σε πυρηνικό εργοστάσιο στην Ιαπωνία, στη Τοκάι-μούρα, βορειοανατολικά του Τόκιο. Οι εργάτες υπερφόρτωσαν ένα κοντέινερ με ουράνιο και εξέθεσαν στη ραδιενέργεια τους εαυτούς τους και τους κατοίκους της πόλης. το 2000... η 16χρονη Μορφούλα Ντώνα κατατάσσεται έβδομη στον τελικό του σύνθετου ατομικού στην ρυθμική γυμναστική με 38.982 βαθμούς στους Ολυμπιακούς Αγώνες στο Σίδνεϊ. το 2000... η ελληνική ομάδα του ανσάμπλ με τις Ειρήνη Αϊνδηλή, Εύα Χριστοδούλου, Μαρία Γεωργάτου, Χαρά Καρυάμη, Κλέλια Πανταζή και Άννα Πολλάτου, κατακτά το χάλκινο μετάλλιο στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Σίδνεϊ με 39.285 βαθμούς. το 2000... η Μάριον Τζόουνς κερδίζει το τρίτο της μετάλλιο στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Σίδνεϊ με την ομάδα των ΗΠΑ (Miles-Clark, Hennagan, Colander-Richardson) στη σκυταλοδρομία 4x400μ με χρόνο 3:22.62. Στις 23/9 είχε κερδίσει το πρώτο στα 100μ με 10.75 και στις 28/9 το δεύτερο στα 200μ με 21.84. το 2000... η Μιρέλα Μανιάνι κατακτά το αργυρό μετάλλιο στον ακοντισμό στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Σίδνεϊ με βολή στα 67.51 μέτρα πίσω από τη Νορβηγίδα Τριν Χατεσταντ με 68.91 μέτρα. το 2000... η Ρωσία κατακτά το Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα βόλεϊ γυναικών κερδίζοντας με 3-2 στον τελικό την Ιταλία. το 2000... ο Αμιράν Καρντάνοφ κατακτά το χάλκινο, και 13ο μετάλλιο για την Ελλάδα, στην κατηγορία των 54 κιλών της ελευθέρας πάλης στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Σίδνεϊ κερδίζοντας στον μικρό τελικό τον Λευκορώσο Τζερμάν Κοντόεφ με 5-4. το 2000... ο Ρώσος κολυμβητής Αλεξάντερ Ποπόφ, η Αυστραλέζα κολυμβήτρια Σούζι Ο' Νιλ, ο Ουκρανός επικοντιστής Σεργκέι Μπούμπκα, ο Τσέχος ακοντιστής Ζαν Ζελέζνι, ο Καναδός αθλητής του στίβου Ζερμέν Κρουκ, ο Αμερικανός παίκτης του βόλεϊ Ρόμπερτ Κτίρλικ, ο Γερμανός κωπηλάτης Ρόναλντ Μπαρ και ο Ισπανός κολυμβητής Μανουέλ Εστιάρτε γίνονται μέλη της ΔΟΕ σε ψηφοφορία, που γίνεται στο Σίδνεϊ. το 2003... δημιουργείται η μεγαλύτερη δύναμη στον τομέα των ευρωπαϊκών αερομεταφορών. Αir France και KLM καταλήγουν σε συμφωνία συνεργασίας, ύψους 784 εκ. ευρώ. Οι μέχρι τότε μέτοχοι της KLM αναλαμβάνουν το 19% του μετοχικού κεφαλαίου του διευρυμένου ομίλου ενώ η συμμετοχή του γαλλικού κράτους μειώνεται στο 44%, από το 54%, που ήταν μέχρι τότε. Το υπόλοιπο 37% θα ελέγχεται από τους σημερινούς μετόχους της γαλλικής αεροπορικής εταιρίας πηγή a33.gr
-
Σαν Σήμερα
το 1547... γεννιέται ο Ισπανός συγγραφέας του "Δον Κιχώτη", Μιγκέλ ντε Θερβάντες. το 1364... οι βρετανικές δυνάμεις νικούν τους Γάλλους στη Βρετάνη, θέτοντας τέλος στον πόλεμο των δύο χωρών για την κυριαρχία της περιοχής. το 1547... γεννιέται ο Ισπανός συγγραφέας του "Δον Κιχώτη", Μιγκέλ ντε Θερβάντες. το 1758... γεννιέται ο Βρετανός ναύαρχος, Οράτιος Νέλσον. το 1789... το Τμήμα Πολέμου των ΗΠΑ φτιάχνει τακτικό στρατό, που αριθμεί εκατοντάδες άντρες. το 1793... η λέξη "τένις" αναφέρεται για πρώτη φορά σε αγγλικό αθλητικό περιοδικό. το 1810... γεννιέται η Βρετανίδα μυθιστοριογράφος, Ελίζαμπεθ Γκάσκελ. το 1829... ιδρύεται η Μητροπολιτική Αστυνομία του Λονδίνου, γνωστή ως Σκότλαντ Γιάρντ. το 1887... ιδρύεται η ομάδα ποδοσφαίρου του Αμβούργου. το 1901... γεννιέται ο Ιταλός φιλόσοφος και συγγραφέας, Λάνζα ντελ Βάστο. Έργο του το βιβλίο "Τρεις μήνες με τον Γκάντι". το 1901... γεννιέται ο Ιταλός φυσικός, Ενρίκο Φέρμι. το 1901... στις Φιλιππίνες, επίθεση των επαναστατών προκαλεί το θάνατο 48 Αμερικανών. το 1902... ανοίγει το πρώτο θέατρο στο Μπρόντγουεϊ, του καλλιτεχνικού ατζέντη, Ντέιβιντ Μπελάσκο. το 1911... η Ιταλία κηρύσσει τον πόλεμο στην Τουρκία με αφορμή την έριδα για τον έλεγχο της Τρίπολης στη Λιβύη. το 1912... γεννιέται ο Ιταλός σκηνοθέτης ταινιών, Μικελάντζελο Αντονιόνι. το 1913... γεννιέται ο Αμερικανός σκηνοθέτης ταινιών, Στάνλεϊ Κράμερ. το 1913... γεννιέται ο Βρετανός ηθοποιός, Τρέβορ Χάουαρντ. το 1913... ο Γάλλος εφευρέτης του κινητήρα εσωτερικής καύσης Ρούντολφ Ντίζελ εξαφανίζεται με μυστηριώδη τρόπο, ενώ είχε επιβιβαστεί σε πλοίο από τη Γάνδη του Βελγίου με προορισμό τη Βρετανία. Ο θάνατός του επιβεβαιώθηκε στις 18 Οκτωβρίου, μετά την ανεύρεση του πτώματός του. το 1919... ο Μουσταφά Κεμάλ επεκτείνει τη δραστηριότητά του μέχρι τη Σμύρνη, με στόχο την εκδίωξη των Ελλήνων από τη Μικρά Ασία. το 1923... η Βρετανία αρχίζει τη διακυβέρνηση της Παλαιστίνης, μετά από εντολή της Κοινωνίας των Εθνών. το 1931... γεννιέται η Σουηδή ηθοποιός, Ανίτα Έκμπεργκ, γνωστή για το ρόλο της Σίλβια στο έργο του Φελίνι, "Ντόλτσε Βίτα". το 1932... σεισμική δόνηση ταράζει τη Θεσσαλονίκη. το 1935... γεννιέται ο Αμερικανός μουσικός, Τζέρι Λι Λιούις. το 1936... γεννιέται ο Ιταλός πρωθυπουργός και μεγαλοεπιχειρηματίας των ΜΜΕ, Σίλβιο Μπερλουσκόνι. το 1938... γεννιέται ο Ολλανδός πολιτικός και πρωθυπουργός, Βιμ Κοκ. το 1938... η Βρετανία, η Γαλλία, η ναζιστική Γερμανία και η Ιταλία υπογράφουν τη Συνθήκη του Μονάχου με την οποία επιτρέπεται στη Γερμανία να καταλάβει τις σουδητικές εκτάσεις της Τσεχοσλοβακίας. το 1939... η Πολωνία μοιράζεται μεταξύ της ναζιστικής Γερμανίας και της Σοβιετικής Ένωσης. το 1939... στη Νέα Υόρκη, ο αρχηγός της Γερμανοαμερικανικής Ένωσης Φριτς Κουν αποφυλακίζεται με εγγύηση 50.000 δολαρίων. το 1940... στη Νέα Υόρκη, ο Μίκι Ρούνεϊ και η Τζούντι Γκάρλαντ κάνουν πρεμιέρα στο έργο "Γνώρισε την Ορχήστρα". το 1941... γεννιέται ο Γερμανός πολιτικός, Έντμουντ Στόιμπερ. το 1941... ξεκινάει στη Σοβιετική Ένωση η σφαγή του Μπάμπι Γιάρ κατά την οποία έχασαν τη ζωή τους πάνω από 30.000 Εβραίοι. το 1941... στο Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης στη Νέα Υόρκη προστίθεται η "Έναστρη Νύχτα" του Βαν Γκογκ. το 1942... πεθαίνει σε στρατόπεδο συγκέντρωσης η αδερφή του Σίγκμουντ Φρόιντ, Έσθερ Αντολφίν. το 1943... γεννιέται ο Λεχ Βαλέσα, ηλεκτρολόγος από το Γκντανσκ, που ίδρυσε το συνδικάτο "Αλληλεγγύη", το οποίο συνέβαλε με τους αγώνες του στην πτώση του κομουνιστικού καθεστώτος στην Πολωνία. Διετέλεσε Πρόεδρος της Πολωνίας και το 1983 τιμήθηκε με Νόμπελ Ειρήνης. το 1943... ο Αμερικανός στρατηγός Ντουάιτ Αϊζενχάουερ και ο Ιταλός στρατάρχης Πιέτρο Μπαντόλιο υπογράφουν ανακωχή πάνω στο βρετανικό πλοίο Νέλσον, στα ανοιχτά της Μάλτας. το 1944... οι σοβιετικές δυνάμεις εισβάλουν στη Γιουγκοσλαβία. το 1944... στον αγώνα εναντίον της Ολλανδίας και οι 11 ποδοσφαιριστές της εθνικής ομάδας του Βελγίου προέρχονται από την ομάδα της Άντερλεχτ, κάτι που γίνεται για πρώτη φορά στην ιστορία εθνικών ομάδων. το 1949... γεννιέται στον Πειραιά ο τραγουδιστής Γιώργος Νταλάρας. το 1949... η Σοβιετική Ένωση θέτει τέρμα στο Σύμφωνο Φιλίας με τη Γιουγκοσλαβία. το 1950... στην Κορέα, οι Αμερικανοί απελευθερώνουν τη Σεούλ. το 1961... γεννιέται η Αμερικανίδα ηθοποιός, Ρεμπέκα ντε Μορνέ. το 1961... η Συρία αποχωρεί από την Ηνωμένη Αραβική Δημοκρατία και σχηματίζει την ανεξάρτητη Συριακή Αραβική Δημοκρατία. το 1962... η Εθνική Συνέλευση της Αλγερίας εκλέγει με 159 ψήφους υπέρ και 1 κατά, πρώτο πρωθυπουργό τον Μπεν Μπελά. το 1962... η ποδοσφαιρική ομοσπονδία της Γερμανίας ιδρύει την Mπουντεσλίγκα και εισάγει τον επαγγελματισμό στο ποδόσφαιρο. το 1963... οι Rolling Stones ξεκινούν την πρώτη τους περιοδεία, ως "σαπόρτ γκρουπ" στις συναυλίες του Μπο Ντίντλεϊ και των Έβερλι Μπράδερς. το 1968... γεννιέται ο δύο φορές παγκόσμιος πρωταθλητής της Φόρμουλα 1 Μίκα Χάκινεν. το 1970... ορκίζεται νέος Πρόεδρος της Αιγύπτου, μετά το θάνατο του Νάσερ, ο πρωθυπουργός Ανουάρ Σαντάτ. το 1971... η Τσέλσι κερδίζει την Jeunesse Hautcharge του Λουξεμβούργου με 8-0 στον πρώτο αγώνα του Κυπέλλου Κυπελλούχων και την συντρίβει με 13-0 στον 2ο αγώνα στο Stamford Bridge. Το συνολικό 21-0 αποτελεί ευρωπαϊκό ρεκόρ. το 1972... η Ιαπωνία αποκαθιστά τις διπλωματικές της σχέσεις με τη Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας μετά την επίσημη διακοπή των διπλωματικών της σχέσεων με την Ταϊβάν. το 1974... ο Κωνσταντίνος Καραμανλής αναγγέλλει την ίδρυση της Νέας Δημοκρατίας. το 1976... γεννιέται ο Ουκρανός ποδοσφαιριστής Αντρέι Σεβτσένκο. το 1977... η Εύα Σέιν γίνεται η πρώτη γυναίκα που διαιτητεύει αγώνα πρωταθλήματος βαρέων βαρών, στον οποίο ο Μοχάμεντ 'Αλι κερδίζει τον Έρνι Σέιβερς με απόφαση στον 15ο γύρο στο Madison Square Garden της Νέας Υόρκης. το 1982... ο Πρόεδρος της ΕΣΣΔ, Λεονίντ Μπρέζνιεφ, καταγγέλλει ατασθαλίες στις περισσότερες Δημοκρατίες της Σοβιετικής Ένωσης. το 1983... στις Φιλιππίνες, ο δικτάτορας Φερντινάντο Μάρκος κλείνει εφημερίδα, που υπαινίσσεται ανάμιξη του στρατού στη δολοφονία του αρχηγού της αντιπολίτευσης Ακίνο. το 1986... η Μέρι Λου Ρέτον, που άφησε άφωνους τους θεατές με τα καθαρά 10άρια στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1984, ανακοινώνει την αποχώρησή της από την γυμναστική. το 1986... πεθαίνει ο θρύλος της Λίβερπουλ Μπιλ Σάνκλι, ο προπονητής, που πήρε την Λίβερπουλ από την δεύτερη κατηγορία και τη μετέτρεψε σε μια από τις δυνατότερες ομάδες της Ευρώπης. το 1988... η NASA επαναλαμβάνει τις αποστολές διαστημικών οχημάτων που είχαν διακοπεί μετά την τραγωδία του Challenger. το 1988... η ολυμπιονίκης Φλόρενς Γκρίφιθ Τζόινερ κάνει παγκόσμιο ρεκόρ στον τελικό των 200μ με 21.34" στους Ολυμπιακούς Αγώνες της Σεούλ, στους οποίους θα κατακτήσει άλλα δυο χρυσά. το 1988... πεθαίνει ο Αμερικανός καρτουνίστας, Τσαρλς 'Ανταμς, που εμπνεύστηκε τους χαρακτήρες της "Οικογένειας Άνταμς". το 1989... το Δημοτικό Συμβούλιο του Δήμου Αθηναίων αποφασίζει ομόφωνα τη θεσμοθέτηση βραβείου για νέους δημοσιογράφους, που θα φέρει το όνομα του Παύλου Μπακογιάννη. το 1990... εκδίδεται τιμητικός τόμος για τον Γεώργιο Παπανδρέου, στον οποίο περιλαμβάνονται 18 κείμενα γνωστών πανεπιστημιακών και ιστορικών. το 1991... στη Γερμανία, το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα χάνει την απόλυτη πλειοψηφία, που κατέχει τα τελευταία 20 χρόνια στην τοπική Βουλή της Βρέμης. το 1992... η Ρωσία δηλώνει ότι δεν αναγνωρίζει άλλο κράτος από την Κυπριακή Δημοκρατία. το 1992... στην Αίγυπτο, μητέρα 200 κιλών γεννά κοριτσάκι επτά κιλών. το 1993... η Κίνα ζητά από τον ΟΗΕ την πλήρη καταστροφή των πυρηνικών οπλοστασίων. το 1993... ΚΚΕ και ΣΥΝ αρνούνται μετεκλογική συνεργασία με το ΠΑΣΟΚ, μια μέρα μετά το ''άνοιγμα'' του αρχηγού της αξιωματικής αντιπολίτευσης Ανδρέα Παπανδρέου προς την Αριστερά. το 1994... ανακοινώνεται από τον υπουργό Πολιτισμού Θ. Μικρούτσικο και τον υφυπουργό Ν. Σηφουνάκη, καθώς και από τον υπουργό ΠΕΧΩΔΕ Κ. Λαλιώτη η ίδρυση του Οργανισμού νέου Μουσείου Ακρόπολης. το 1994... στην Ινδία, η κυβέρνηση δίνει εντολή να κλείσουν σχολεία και κινηματογράφοι για να αποφευχθεί η εξάπλωση της πανούκλας. το 1994... το ΝΑΤΟ επισημοποιεί το διορισμό του Βέλγου υπουργού Εξωτερικών Κλάες στο αξίωμα του γενικού γραμματέα της Συμμαχίας. το 1995... ο Νίκος Γκάλης ανακοινώνει επίσημα την αποχώρησή του από την ενεργό δράση μια ημέρα πριν από την έναρξη του 4ου Επαγγελματικού Πρωταθλήματος Μπάσκετ. το 1995... πεθαίνει ο σκηνοθέτης Αλέξης Μπίστικας σε ηλικία 31 ετών, από AIDS. το 1995... το NHL επιτρέπει την συμμετοχή των παικτών του στους Χειμερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες του 1998. το 1996... η Ντόρα Μπακογιάννη ανακοινώνει τη σύμπραξή της με τον Στέφανο Μάνο και τον Γιώργο Σουφλιά, προκειμένου να υποστηρίξουν την υποψηφιότητα του τελευταίου στην προεδρία της ΝΔ. το 1996... τραγωδία στο Διεθνές Ράλι της Κύπρου με μία γυναίκα νεκρή και τέσσερις τραυματίες. το 1997... πεθαίνει ο Αμερικανός καλλιτέχνης της ποπ τέχνης, Ρόι Λίχτενσταϊν. το 1997... στη Γαλλία, το ακροδεξιό Εθνικό Μέτωπο κερδίζει μία έδρα στις επαναληπτικές περιφερειακές εκλογές της Αλσατίας. πηγή a33.gr
-
Σαν Σήμερα
το 2000... το επιβατηγό πλοίο "Εξπρές Σάμινα" βυθίζεται στ' ανοιχτά της Πάρου, με συνέπεια να χάσουν τη ζωή τους 80 άτομα. το 1580... ο σερ Φράνσις Ντρέικ, Άγγλος θαλασσοπόρος, πραγματοποιεί το γύρο του κόσμου το 1687... ο Bενετός Μοροζίνι βομβαρδίζει και καταστρέφει τον Παρθενώνα, στην προσπάθειά του να εκδιώξει τους Τούρκους. το 1729... γεννιέται ο Γερμανός φιλόσοφος Μόουζες Μέντελσον. το 1774... γεννιέται ο περιβαλλοντολόγος Τζον Τσάπμαν. το 1789... ο Τόμας Τζέφερσον τοποθετείται υπουργός Εξωτερικών επί προεδρίας Τζορτζ Ουάσινγκτον το 1802... πεθαίνει ο Σλοβένος μαθηματικός και φυσικός βαρόνος Γιούρι Μπαρτολομέι Βέγκα. το 1810... ο Ζαν Μπατίστ Μπερναντότε (Κάρολος ΙΔ') "κληρονομεί" το σουηδικό θρόνο το 1815... ιδρύεται η "Ιερά Συμμαχία" μεταξύ Πρωσίας και Ρωσίας. το 1868... πεθαίνει ο μαθηματικός και αστρονόμος Αύγουστος Φερδινάνδος Μόμπιους το 1869... γεννιέται ο Αρμένιος συνθέτης Κόμιτας. το 1870... γεννιέται ο βασιλιάς Χριστιανός Ι' της Δανίας το 1871... γεννιέται ο Αμερικανός καρτουνίστας Γουίνσον ΜακΚέι. το 1874... πρώτο τουρνουά σκοποβολής στις ΗΠΑ, στο Κρήντμουρ της Νέας Υόρκης. το 1888... γεννιέται ο Αμερικανός ποιητής και δοκιμιογράφος Τόμας Ελιοτ. το 1889... γεννιέται ο Γερμανός φιλόσοφος Μάρτιν Χάιντεγκερ. το 1897... γεννιέται ο πάπας Παύλος ΣΤ'. το 1898... γεννιέται ο δημοφιλής Αμερικανός συνθέτης Τζορτζ Γκέρσουιν. το 1901... αρχίζει η εμποροπανήγυρη της Λάρισας, την οποία επισκέπτονται και πολλοί επίσημοι. το 1903... στις ΗΠΑ, οι γυναίκες αποκτούν δικαίωμα ψήφου στο Κονέκτικατ. το 1905... δημιουργείται ο ιππόδρομος του Newbury έπειτα από πολυετείς καμπάνιες και πιέσεις του εκπαιδευτή Τζον Πορτερ προς τον βασιλιά Εδουάρδο Ζ'. Οι αγώνες δεν σταματούν ούτε στον πόλεμο παρά μόνον όταν οι Αμερικανοί θα χρησιμοποιήσουν, το καλοκαίρι του 1941, τους στάβλους για να κρατούν αιχμαλώτους πολέμου. το 1907... η Νέα Ζηλανδία γίνεται, αυτόνομη βρετανική κτήση. Θα αποκτήσει την ανεξαρτησία της από το Ηνωμένο Βασίλειο το 1931 το 1914... δημιουργείται στις ΗΠΑ η ομοσπονδιακή επιτροπή εμπορίου το 1920... επιδεινώνεται σοβαρά η υγεία του βασιλιά της Ελλάδας, Αλεξάνδρου, μετά από δάγκωμα πιθήκου. το 1925... γεννιέται ο τραγουδιστής της κάντρι μουσικής Τζον Κόλτρεϊν το 1929... οικονομικό σκάνδαλο ξεσπά στη Γερμανία, όταν κατά τη σύλληψη των αδελφών Μαρξ αποκαλύπτεται ότι είχαν προξενήσει ζημιά, με διάφορες απάτες γύρω από δάνεια στο δήμο Βερολίνου, ύψους 10 εκ. μάρκων. το 1931... στο Λανκασάιρ, ο Γκάντι διαπιστώνει και από μόνος του ότι το μποϊκοτάζ της χώρας του είχε ως συνέπεια να χάσουν τη δουλειά τους πολλοί Βρετανοί που εργάζονταν σε υφαντουργίες, αλλά δήλωσε ότι η Ινδία δεν επρόκειτο να αλλάξει τακτική. το 1932... γεννιέται ο Ινδός πρωθυπουργός Dr Manmohan Singh το 1932... στη Νικαράγουα, αρχίζουν σφοδρές συγκρούσεις ανάμεσα σε κυβερνητικά στρατεύματα και αντάρτες. το 1933... γεννιέται η ηθοποιός και τραγουδίστρια Ντόνα Ντάγκλας. το 1933... στο Μεξικό, τρομερή καταιγίδα πλήττει την πόλη Ταμπίκο, όπου το νοσοκομείο καταρρέει και καταπλακώνει 87 άτομα. το 1934... γεννιέται η Γουίνι Μαντέλα, πρώην σύζυγος του Νέλσον Μαντέλα. το 1934... σαλπάρει το ατμόπλοιο Queen Mary. το 1934... το Αφγανιστάν γίνεται το 60ό μέλος της Κοινωνίας των Εθνών. το 1937... πεθαίνει η τραγουδίστρια των μπλουζ Μπέσι Σμιθ. το 1944... οι σύμμαχοι δεν καταφέρνουν να φέρουν εις πέρας την περίφημη επιχείρηση Market Garden. το 1945... γεννιέται ο Βρετανός τραγουδιστής Μπράιαν Φέρι. το 1945... πεθαίνει ο Ούγγρος συνθέτης και πιανίστας Μπέλα Μπάρτοκ. το 1947... πεθαίνει ο Βρετανός συγγραφέας Χιου Τζον Λόφτινγκ. το 1948... γεννιέται η Αυστραλή τραγουδίστρια και ηθοποιός Ολίβια Νιούτον Τζον το 1950... τα Ηνωμένα Έθνη ανακαταλαμβάνουν από τους Βορειοκορεάτες τη Σεούλ. το 1952... πεθαίνει σε ηλικία 88 ετών ο φιλόσοφος, ποιητής και κριτικός λογοτεχνίας Τζορτζ Σανταγιάνα. το 1953... η Ισπανία υπογράφει συμφωνία με τις ΗΠΑ και επιτρέπει την εγκατάσταση αεροπορικών και ναυτικών βάσεων στο έδαφός της. το 1957... το μιούζικαλ West Side Story του Λέοναρντ Μπέρνσταϊν κάνει πρεμιέρα στο Μπρόντγουεϊ. το 1959... ο πρωθυπουργός της Κεϋλάνης Μπανταρανάικε δολοφονείται από βουδιστή μοναχό. το 1960... οι υποψήφιοι για την προεδρία στις ΗΠΑ, Ρίτσαρντ Νίξον και Τζον Κένεντι, πραγματοποιούν την πρώτη τηλεοπτική αναμέτρηση στα αμερικανικά χρονικά. το 1961... ο Μπομπ Ντίλαν κάνει ντεμπούτο στη σκηνή το 1962... γεννιέται η Αμερικανίδα ηθοποιός Melissa Sue Anderson, την οποία γνωρίσαμε ως Μέρι Ίνγκλις στην τηλεοπτική σειρά "Το μικρό σπίτι στο λιβάδι" το 1964... το Βατικανό επιστρέφει στην Πάτρα την κάρα του Αγίου Ανδρέα. το 1965... στη Βρετανία, η βασίλισσα προσφέρει στους "Μπιτλς" το παράσημο του Τάγματος της Βρετανικής Αυτοκρατορίας. το 1967... η νεοσύστατη Ιατρική Επιτροπή της ΔΟΕ κάνει την πρώτη της συνεδρίαση στα γραφεία της ΔΟΕ στο Mon-Repos της Λωζάνης. Η ΔΟΕ είναι ο πρώτος αθλητικός οργανισμός (μαζί με την Διεθνή Ένωση Ποδηλασίας UCI) που προχώρησε σε σύσταση ιατρικής επιτροπής. το 1969... αρχίζει η δίκη των 7 του Σικάγο, οι οποίοι συνελήφθησαν για τα βίαια επεισόδια που προκάλεσαν στο Σικάγο κατά τη διάρκεια του συνεδρίου των Δημοκρατικών το 1968. το 1969... στο Μαρόκο, ο βασιλιάς Χασάν επικρίνει την αραβική τρομοκρατία. το 1970... στην Ιορδανία, οι Άραβες απελευθερώνουν 32 Αμερικανούς μετά από τη συμφωνία μεταξύ Χουσεΐν και ΟΑΠ για κατάπαυση του πυρός. το 1972... 31 άτομα απανθρακώνονται από φωτιά που ξεσπά στο κέντρο ''Όσκαρ'' στη Ρόδο. το 1973... πεθαίνει η Ιταλίδα ηθοποιός Άννα Μανιάνι. το 1980... το Ιράκ σταματά τις εξαγωγές πετρελαίου, καθώς οι πετρελαιοπηγές του βομβαρδίζονται από τους Ιρανούς, ενώ εντείνονται οι βομβαρδισμοί στο Αμπαντάν. το 1981... γεννιέται η Αμερικανίδα τενίστρια Σερένα Γουίλιαμς. το 1983... ο Σοβιετικός στρατιωτικός Στάνισλαβ Πετρόφ προειδοποιεί για έναν παγκόσμιο πυρηνικό πόλεμο το 1984... υπογράφεται συμφωνία μεταξύ Λονδίνου και Πεκίνου που προβλέπει ότι μετά τις 30 Ιουνίου 1997, ημερομηνία λήξης της συμφωνίας που υπογράφτηκε το 1898 μεταξύ Κίνας και Βρετανίας, ο κινεζικός στρατός θα επανακαταλάβει το Χονγκ Κονγκ, που θα μετασχηματιστεί σε ειδική διοικητική ζώνη με μεγάλη αυτονομία. το 1988... ο Καναδός σπρίντερ Μπεν Τζόνσον βρίσκεται ντοπαρισμένος, με αποτέλεσμα να του αφαιρεθεί το χρυσό μετάλλιο,που κέρδισε στην συγκλονιστική κούρσα των 100μ (9.79) με αντίπαλο τον Καρλ Λιουίς. Ο Αμερικανός παίρνει έτσι την πρώτη θέση με 9.92. το 1989... δολοφονείται επί της οδού Ομήρου στο Κολωνάκι, ο δημοσιογράφος και βουλευτής Καρπενησίου της ΝΔ Παύλος Μπακογιάννης, από την τρομοκρατική οργάνωση 17Ν. το 1990... πεθαίνει, σε ηλικία 82 ετών, ο Ιταλός συγγραφέας, Αλμπέρτο Μοράβια. το 1991... πεθαίνει ο Αμερικανός συνθέτης της τζαζ Μάιλς Ντέιβις το 1991... στη Ρουμανία, παραιτείται ο πρωθυπουργός Πέτρε Ρόμαν, μετά τις βίαιες συγκρούσεις των δυνάμεων ασφαλείας με απεργούς ανθρακωρύχους, που είχε ως αποτέλεσμα το θάνατο τεσσάρων ατόμων. το 1992... ξεκινάει το πρώτο Επαγγελματικό Πρωτάθλημα Μπάσκετ Α1 κατηγορίας που διοργανώνεται από την ΕΣΑΚ. Ο πρώτος αγώνας που καλύπτεται τηλεοπτικά είναι το Παγκράτι- Παναθηναϊκός (64-71), ενώ η πρώτη έκπληξη είναι η ήττα του Ολυμπιακού από τη Δάφνη με 105-103 στην παράταση. Μια από τις καινοτομίες του πρωταθλήματος είναι η εξασφάλιση της στατιστικής σε όλους τους αγώνες ενώ τα χρόνια που θα ακολουθήσουν θα φέρουν πολλούς ευρωπαϊκούς τίτλους στις ομάδες αλλά και πολλά χρήματα από τις συμφωνίες για τα τηλεοπτικά δικαιώματα με την ΕΡΤ,το Mega, τον Antenna και το SuperSport. το 1992... ο λόρδος Κάρινγκτον, μέλος της Ευρωπαϊκής Διάσκεψης για τη Γιουγκοσλαβία, χαρακτηρίζει λάθος την αναγνώριση της Βοσνίας από την ΕΟΚ. το 1992... στην Πορτογαλία, υπογράφεται νόμος που περιορίζει το δικαίωμα της απεργίας. το 1993... ο Γιάσερ Αραφάτ δηλώνει ότι αργά ή γρήγορα η Ιερουσαλήμ θα γίνει η πρωτεύουσα της Παλαιστίνης. το 1993... στη Ρωσία, περισσότεροι από 10.000 διαδηλωτές επιδοκιμάζουν τον Μπόρις Γέλτσιν στη μεγαλύτερη μέχρι εκείνη τη στιγμή εκδήλωση στήριξής του από τη διάλυση του Κοινοβουλίου. το 1994... διαγράφεται από τη ΝΔ ο Μιχάλης Παπακωνσταντίνου, ο οποίος είχε παραπεμφθεί στο Πειθαρχικό Συμβούλιο του κόμματος επειδή σε δηλώσεις του ισχυρίστηκε ότι υπάρχει μυστική συμφωνία μεταξύ της κυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ και της ΝΔ για το θέμα της ΑΓΕΤ. Την ίδια μέρα, καταθέτει δήλωση ανεξαρτησίας στη Βουλή. το 1994... στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η δημοφιλέστερη από τις ξένες γλώσσες που διδάσκονται είναι η αγγλική σε ποσοστό 83%, δεύτερη είναι η γαλλική σε ποσοστό 32% και τρίτη η γερμανική σε ποσοστό 18%. το 1995... ο Βέλγος ΥΠΕΞ Βίλι Κλάες εκλέγεται νέος Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ. το 1995... στη Γερμανία, σε ισόβια δεσμά καταδικάζεται η Σιγκλίντε Χόφμαν, μέλος της RAF, ως ένοχη για πέντε δολοφονίες, μεταξύ αυτών και του επιχειρηματία Σλάγιερ. το 1996... ο υπουργός Εξωτερικών Θόδωρος Πάγκαλος απορρίπτει πλήρως την τουρκική πρόταση να παραπεμφθεί στη Χάγη και το θέμα της αποστρατιωτικοποίησης των νησιών του Αιγαίου. το 1997... πάνω από 50.000 άνθρωποι από την Ελλάδα και το εξωτερικό παρακολουθούν τη συναυλία των U2 στη Θεσσαλονίκη, στο πλαίσιο των εκδηλώσεων για την Πολιτιστική Πρωτεύουσα. το 1998... 140 Ολυμπιονίκες από όλο τον κόσμο έρχονται στην Ελλάδα και βραβεύονται στην Τρίπολη στο πλαίσιο των εκδηλώσεων για την απελευθέρωση της Τριπολιτσάς το 1821. το 2000... το επιβατηγό πλοίο "Εξπρές Σάμινα" βυθίζεται στ' ανοιχτά της Πάρου, με συνέπεια να χάσουν τη ζωή τους 80 άτομα. το 2002... ένα σενεγαλέζικο επιβατηγό φέρι, που είναι υπεράριθμο, βουλιάζει στα ανοιχτά της Γκάμπιας, παρασύροντας στο θάνατο, περισσότερα από 950 άτομα. το 2002... τριάντα άνθρωποι σκοτώνονται σε ένοπλη επίθεση σε ναό στην Γκαντιναγιάρ στην Ινδία. το 2003... εγκαινιάζεται από τον πρωθυπουργό Κώστα Σημίτη το Εθνικό Αθλητικό Κέντρο Αγίου Κοσμά. Το έργο, συνολικής επένδυσης 30 εκ. ευρώ είναι ένα από τα αρτιότερα προπονητήρια της Ευρώπης. Περιλαμβάνει δυο γήπεδα ποδοσφαίρου, δύο χωμάτινα γήπεδα, κλειστό προπονητήριο στίβου, ανοιχτό προπονητήριο με στίβο οκτώ διαδρομών και κονίστρα με φυσικό χλοοτάπητα, γήπεδο ρίψεων, ενιαίο κτηριακό συγκρότημα από πέντε λειτουργικά,- ανεξάρτητα προπονητήρια, κλειστό προπονητήριο γυμναστικής κλειστό προπονητήριο άρσης βαρών ,- γραφεία προπονητών και βοηθητικούς χώρους. το 2003... πεθαίνει ο Βρετανός τραγουδιστής Ρόμπερτ Πάλμερ. πηγή a33.gr
-
Σαν Σήμερα
το 1870... το σώμα των Μπερσαλιέρι μπαίνει στη Ρώμη, στο Πόρτα Πία και ολοκληρώνει την ενοποίηση της Ιταλίας. Risorgimento το 1460... πεθαίνει ο Φραγκο-φλαμανδός συνθέτης Ζιλ Μπινσουά, ένας από τους πρώτους εκπροσώπους της σχολής των Βουργουνδών. Πιθανότατα πήρε το όνομά του από τον τόπο γέννησής του, τη Μπινς, κοντά στη Μονς, στο Βέλγιο. το 1519... ξεκινούν από την Ισπανία πέντε πλοία, με επικεφαλής τον Φερδινάνδο Μαγγελάνο, προκειμένου να κάνουν τον περίπλου της Γης. Τελικά, ο Μαγγελάνος δεν καταφέρνει να κάνει το γύρο της Γης, καθώς σκοτώνεται στις Φιλιππίνες το 1521, αλλά ένα από τα πλοία καταφέρνει να ολοκληρώσει το ταξίδι το 1522. το 1565... στην πρώτη ευρωπαϊκή μάχη σε αμερικανικό έδαφος, οι Ισπανοί καταλαμβάνουν το γαλλικό οχυρό Κάρολαϊν, στη Τζάκσονβιλ στη Φλόριντα. το 1596... ο Ντιέγο δε Μοντεμαγιόρ, ιδρύει στο Μεξικό την πόλη Μοντερέι. το 1643... κατά τον αγγλικό εμφύλιο πόλεμο, στη μάχη του Νιούμπερι, ο βουλευτής Ρόμπερτ Ντεβερέ, ο Δούκας του Έσσεξ, νικά το στρατό των βασιλοφρόνων, υπό την ηγεσία του Καρόλου Α' της Αγγλίας. το 1644... ο αυτοκράτορας της Κίνας, Σουνζί, μετακινεί την πρωτεύουσα από την Σενγιάνγκ στο Πεκίνο. το 1792... η Γαλλία νικά την Πρωσία στη μάχη του Βαλμί. το 1797... η φρεγάτα USS Constitution καθελκύεται στη Βοστόνη. το 1803... εκτελείται ο Ιρλανδός πατριώτης Ρόμπερτ Έμετ, επειδή ξεκίνησε την ανταρσία στην Ιρλανδία, εναντίον της βρετανικής κυριαρχίας. το 1830... διενεργείται το πρώτο Εθνικό Συνέδριο Νέγρων, το οποίο είχε οργανώσει ο κληρικός Ρίτσαρντ Άλεν, στην Αφρικανική Επισκοπική Εκκλησία των Μεθοδιστών στην Φιλαδέλφεια, της Πενσιλβάνιας. το 1842... γεννιέται ο Σκοτσέζος χημικός Σερ Τζέιμς Ντιούαρ, ο οποίος ευφήρε τη κορδίτιδα, έναν τύπο μπαρουτιού, που δεν έβγαζε καπνό. το 1850... καταργείται το δουλεμπόριο στην Κολούμπια των ΗΠΑ. το 1853... γεννιέται ο βασιλιάς της Ταϊλάνδης Τσουαλονγκόρν (Ράμα Ε΄). το 1854... τα βρετανικά και τα γαλλικά στρατεύματα νικούν τους Ρώσους στη Μάχη της Άλμα στην Κριμαία. το 1863... κατά τον αμερικανικό εμφύλιο, τελειώνει η μάχη της Τσικαμάγκουα. το 1863... πεθαίνει ο παραμυθάς Γιάκομπ Γκριμ, ο οποίος μαζί με τον αδερφό του Βίλελεμ, συνέγραψαν μερικά από τα πιο αγαπημένα παραμύθια, όπως Η Χιονάτη και οι Επτά Νάνοι, Χάνσελ και Γκρέτελ, Σταχτοπούτα, Κοκκινοσκουφίτσα κα πολλά άλλα. το 1870... το σώμα των Μπερσαλιέρι μπαίνει στη Ρώμη, στο Πόρτα Πία και ολοκληρώνει την ενοποίηση της Ιταλίας. το 1873... γεννιέται στο Τορόντο του Καναδά, ο πρωτοπόρος σκηνοθέτης του κινηματογράφου Σίντνεϊ Όλκοτ. το 1884... στο συνέδριό του στο Σαν Φρανσίσκο των ΗΠΑ, το Κόμμα των Ίσων Δικαιωμάτων, το οποίο δημιουργήθηκε για να προωθήσει τα δικαιώματα ων γυναικών, χρήζει ως υποψήφια Πρόεδρο των ΗΠΑ την Μπέλβα Αν Λόκγουντ. το 1890... γεννιέται ο Τζέλι Ρολ Μόρτον, πιανίστας, μπαντλίντερ και συνθέτης, τον οποίο πολλοί θεωρούν τον πρώτο γνήσιο συνθέτη της τζαζ μουσικής. το 1902... ανακοινώνονται σχέδια για την ενοποίηση μεγάλων αμερικανικών σιδηροδρομικών εταιριών. το 1904... η διεθνής επιτροπή που όρισε ο βασιλιάς του Βελγίου Λεοπόλδος Β' αναχωρεί ακτοπλοϊκώς για το Κονγκό, με σκοπό να διερευνήσει την κατάσταση στην περιοχή, καθώς εδώ και χρόνια κυκλοφορούσαν φήμες περί κακοποίησης ιθαγενών από εκμεταλλευτές που ασχολούνταν με την περισυλλογή ελεφαντόδοντου και καουτσούκ. το 1908... πεθαίνει ο Ισπανός βιολιστής Πάμπλο δε Σαράστρε. το 1909... το βρετανικό Κοινοβούλιο επικυρώνει το Σύνταγμα της Νότιας Αφρικής και καθιερώνει την αγγλική και την ολλανδική ως επίσημες γλώσσες. το 1912... ο Θεμιστοκλής Σοφούλης, που έχει αποβιβαστεί στη Σάμο με αντάρτικες δυνάμεις, καλεί το λαό της νήσου να εξεγερθεί κατά των Τούρκων. το 1913... υπογράφεται η Συνθήκη Ειρήνης μεταξύ Τούρκων και Βουλγάρων. το 1917... γεννιέται ο προπονητής και παράγοντας του ΝΒΑ Ρεντ Άουερμπαχ. το 1920... το Συμβούλιο της Κοινωνίας των Εθνών (πρώην ΟΗΕ) επιτρέπει στο Βέλγιο να προσαρτήσει το Επάν και το Μαλμεντί. το 1922... γεννιέται ο Αμερικανός πιανίστας Γουίλιαμ Κέιπελ. το 1922... ξεκινάει η Μάχη των Φύλων (Battle of the Sexes) όταν η Μπίλι Τζιν Κινγκ αποδέχεται πρόσκληση του Μπόμπι Ριγκς (πρώην πρωταθλητή του Γουίμπλεντον) για έναν αγώνα τένις στο Χιούστον και τον νικάει με 3-0 (6-4, 6-3, 6-3). Η Κινγκ εμφανίστηκε ντυμένη Κλεοπάτρα και ο Ριγκς επάνω σε άρμα με μοντέλα μπροστά σε 30.472 θεατές το 1925... γεννιέται ο σχεδιαστής μόδας Τζέιμς Γκαλανός. το 1925... κάνει την πρώτη του κινηματογραφική εμφάνιση ο Αμερικανός αστέρας του βωβού κινηματογράφου, Χάρολντ Λόιντ, στην ταινία The Freshman. το 1927... γεννιέται η Βρετανίδα ηθοποιός Ρέιτσελ Ρόμπερτς. το 1932... στην Ινδία, ο Γκάντι αρχίζει απεργία πείνας στις φυλακές της Πούνα όπου κρατείται, με αφορμή την παραχώρηση προνομίου στους ''ανένδοτους''. το 1934... γεννιέται η Ιταλίδα ηθοποιός Σοφία Λόρεν. το 1937... καταλαμβάνεται η Πένια Μπλάνκα, κάτι, που σηματοδοτεί το τέλος της Μάχης του Ελ Μαθούκο, κατά τον ισπανικό εμφύλιο πόλεμο. το 1944... η Φινλανδία υπογράφει συμφωνία με την ΕΣΣΔ, που περιέχει όρους αναγνώρισης της ισχύος της Μόσχας του 1940, καθώς και της εκκένωσης της περιοχής από τα γερμανικά στρατεύματα. Δίνεται επίσης υπόσχεση για την εκμίσθωση του Πέτσαμο και την εκμίσθωση περιοχής κοντά στην Πόρκαλα, νοτιοδυτικά του Ελσίνκι, για περίοδο 50 ετών. το 1946... ξεκινά το πρώτο φεστιβάλ των Κανών, το οποίο αρχικά ήταν να ξεκινήσει το 1939, αλλά αναβλήθηκε εξαιτίας του Β' Παγκοσμίου Πολέμου. το 1947... πεθαίνει ο Φιορέλο Λα Γκουάρντια, ο πρώτος Ιταλός Δήμαρχος της Νέας Υόρκης. το 1948... γεννιέται ο Αμερικανός συγγραφέας επιστημονικής φαντασίας Τζορτζ Μάρτιν. το 1949... πεθαίνει ο συνθέτης Νικόλαος Σκαλκώτας. το 1949... το ολλανδικό νόμισμα υποτιμάται κατά 30,3%. το 1951... γεννιέται ο Αμερικανός παίκτης του χόκεϊ Γκι Λαφλέρ. το 1951... το ελβετικό Κοινοβούλιο καταψηφίζει την πρόταση για τη χορήγηση του δικαιώματος ψήφου στις γυναίκες. το 1952... ο Άλφρεντ Χέρσεϊ και η Μάρθα Τσέις δημοσιεύουν άρθρο στο οποίο αναφέρεται ότι το DNA παίζει ρόλο στην κληρονομικότητα. το 1954... λειτουργεί για πρώτη φορά το πρόγραμμα υπολογιστών FORTRAN. το 1956... γεννιέται ο Αμερικανός ηθοποιός Γκάρι Κολ. το 1957... πεθαίνει ο Φινλαδοσουηδός συνθέτης Ζαν Σιμπέλιους. Μερικά από τα πιο διάσημα έργα του είναι Φινλανδία, Λυπημένο Βαλς και ο Κύκνος της Τουονέλα. το 1960... εγκαινιάζεται στη Θεσσαλονίκη το πρώτο Φεστιβάλ Ελληνικού Κινηματογράφου. το 1961... στη Ροδεσία, ο Τσόμπε συμφωνεί στην κατάπαυση πυρός στην Κατάνγκα. το 1962... ο κυβερνήτης του Μισισιπή, Ρος Μπάρνετ, εμποδίζει την προσπάθεια του Τζέιμς Μέρεντιθ να γίνει ο πρώτος Αφροαμερικανός φοιτητής σε Πανεπιστήμιο του Μισισιπή. το 1963... η Ινδονησία ανακοινώνει ότι, εθνοποιεί όλες τις βρετανικές εταιρίες. το 1968... γεννιέται ο Αμερικανός ραλίστας Ντάρελ Ράσελ το 1970... συριακά τανκ εισβάλουν στην Ιορδανία για δεύτερη στη σειρά ημέρα. το 1971... γεννιέται ο Σουηδός ποδοσφαιριστής Χένρικ Λάρσον. το 1971... πεθαίνει ο νομπελίστας ποιητής Γιώργος Σεφέρης. το 1973... σε έναν αγώνα τένις, αξίας 100.000 δολαρίων, στο Χιούστον, γνωστός και ως Μάχη των Δύο Φύλων, η Μπίλι Τζιν Κινγκ νικά τον Μπόμπι Ριγκς, με 6-4, 6-3, 6-3 το 1973... σκοτώνεται σε αεροπορικό δυστύχημα ο Αμερικανός τραγουδιστής και συνθέτης Τζιμ Κρος. Μερικές από τις πιο γνωστές του επιτυχίες είναι πηγή a33.gr
-
Σαν Σήμερα
Σαν σήμερα, πριν από δεκατρία χρόνια, ο Παύλος Φύσσας, ο 34χρονος μουσικός που ήταν γνωστός στη hip-hop σκηνή ως Killah P, δολοφονήθηκε στο Κερατσίνι από τον Γιώργο Ρουπακιά, μέλος της Χρυσής Αυγής. Ήταν οι πρώτες πρωινές ώρες της 18ης Σεπτεμβρίου 2013 και το έγκλημα έμελλε να αποτελέσει σημείο καμπής: μέσα στις επόμενες ημέρες οι έρευνες για τη δράση της οργάνωσης εντάθηκαν και, δύο χρόνια αργότερα, άρχισε η μεγάλη δίκη που οδήγησε στην καταδίκη της Χρυσής Αυγής ως εγκληματικής οργάνωσης. Η νύχτα στην Αμφιάλη
-
Σαν Σήμερα
Σαν σήμερα το 2008, στις 15 Σεπτεμβρίου, η Lehman Brothers κατέθεσε αίτηση πτώχευσης στη Νέα Υόρκη. Μια επενδυτική τράπεζα με ιστορία 158 ετών κατέρρευσε και η ήδη σοβαρή στεγαστική κρίση στις ΗΠΑ μετατράπηκε σε παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό πανικό. Για να καταλάβουμε γιατί, πρέπει να δούμε τι είχε προηγηθεί. Τα δάνεια που έγιναν ωρολογιακή βόμβαΓια χρόνια, αμερικανικές τράπεζες έδιναν στεγαστικά δάνεια ακόμη και σε δανειολήπτες με χαμηλή πιστοληπτική ικανότητα — τα λεγόμενα subprime. Στη συνέχεια, αντί να κρατούν τα δάνεια μέχρι την αποπληρωμή τους, τα «πακετάριζαν» σε χρηματοοικονομικά προϊόντα και τα πουλούσαν σε τράπεζες, ασφαλιστικά ταμεία και επενδυτές σε όλο τον κόσμο. Έτσι, ένα στεγαστικό δάνειο σε ένα αμερικανικό προάστιο μπορούσε να βρίσκεται μέσα σε ένα επενδυτικό προϊόν που κατείχε ένα ευρωπαϊκό ταμείο ή μια ξένη τράπεζα. Ο κίνδυνος δεν εξαφανιζόταν. Απλώς μοιραζόταν σε ολόκληρο το σύστημα. Όταν έσκασε η φούσκα των ακινήτωνΌσο οι τιμές των ακινήτων ανέβαιναν, το μοντέλο έμοιαζε να λειτουργεί. Όταν όμως άρχισαν να πέφτουν, όλο και περισσότεροι δανειολήπτες αδυνατούσαν να πληρώσουν και τίτλοι που θεωρούνταν ασφαλείς έχασαν απότομα την αξία τους. Η Lehman Brothers ήταν ιδιαίτερα εκτεθειμένη σε τέτοια περιουσιακά στοιχεία και, ταυτόχρονα, είχε βασιστεί σε τεράστιο δανεισμό. Όσο οι αγορές ανέβαιναν, η μόχλευση πολλαπλασίαζε τα κέρδη. Όταν η αγορά γύρισε, πολλαπλασίασε τις ζημιές. Το τελευταίο Σαββατοκύριακο της Lehman πηγή newsbeast.gr
-
Σαν Σήμερα
το 490... π.χ. οι Αθηναίοι νικούν τον στρατό των Περσών στη Μάχη του Μαραθώνα. Μάχη του Μαραθώνα: «Νενικήκαμεν» – Ο ελληνικός θρίαμβος που γέννησε έναν θρύλο 2.500 ετών – Σαν σήμερα το 490 π.Χ. Οι Αθηναίοι και οι Πλαταιείς απέναντι στην πανίσχυρη Περσική Αυτοκρατορία – Ο Μιλτιάδης, η μεγάλη νίκη του 490 π.Χ. και η ιστορία του Φειδιππίδη που ενέπνευσε τον Μαραθώνιο δρόμο Η Μάχη του Μαραθώνα, το 490 π.Χ., δεν ήταν απλώς μία μεγάλη στρατιωτική νίκη. Ήταν η στιγμή κατά την οποία ένας σχετικά μικρός στρατός Ελλήνων οπλιτών αντιμετώπισε τις δυνάμεις της πανίσχυρης Περσικής Αυτοκρατορίας του Δαρείου Α΄ και τις ανάγκασε σε υποχώρηση. Η νίκη στον Μαραθώνα πέρασε στην Ιστορία ως ένα από τα σημαντικότερα γεγονότα των Περσικών Πολέμων και, αιώνες αργότερα, συνδέθηκε με έναν από τους διασημότερους αγώνες του σύγχρονου αθλητισμού: τον Μαραθώνιο. Γιατί οι Πέρσες ήρθαν στον Μαραθώνα Η σύγκρουση είχε βαθύτερες ρίζες. Η Αθήνα και η Ερέτρια είχαν υποστηρίξει την Ιωνική Επανάσταση εναντίον της περσικής κυριαρχίας και ο βασιλιάς Δαρείος Α΄ επιδίωκε να τιμωρήσει τις δύο πόλεις αλλά και να επεκτείνει την περσική επιρροή στην Ελλάδα. Το 490 π.Χ. η περσική εκστρατευτική δύναμη, με επικεφαλής τον Δάτη και τον Αρταφέρνη, πέρασε στο Αιγαίο, κατέλαβε και κατέστρεψε την Ερέτρια και στη συνέχεια αποβιβάστηκε στον Μαραθώνα. Στην εκστρατεία βρισκόταν και ο Ιππίας, ο εξόριστος πρώην τύραννος της Αθήνας, ο οποίος επιθυμούσε να επιστρέψει στην εξουσία με περσική υποστήριξη. Μιλτιάδης και Καλλίμαχος απέναντι σε Δάτη και Αρταφέρνη Η Αθήνα διέθετε δέκα στρατηγούς, όμως η προσωπικότητα που συνδέθηκε περισσότερο με τη νίκη ήταν ο Μιλτιάδης. Γνώριζε καλά τους Πέρσες και τον τρόπο με τον οποίο πολεμούσαν. Καθοριστικός ήταν επίσης ο πολέμαρχος Καλλίμαχος, ο οποίος τάχθηκε υπέρ της πρότασης για μάχη και πολέμησε ο ίδιος, χάνοντας τη ζωή του. Απέναντί τους βρίσκονταν οι Πέρσες στρατηγοί Δάτης και Αρταφέρνης, διοικητές της εκστρατευτικής δύναμης του Δαρείου. Ποιοι πολέμησαν από την ελληνική πλευρά Η ελληνική δύναμη αποτελούνταν κυρίως από περίπου 9.000 Αθηναίους οπλίτες, στους οποίους προστέθηκαν περίπου 1.000 Πλαταιείς. Οι Πλαταιείς ήταν ουσιαστικά οι μόνοι που έφτασαν εγκαίρως για να σταθούν στο πλευρό των Αθηναίων. Οι Σπαρτιάτες είχαν ειδοποιηθεί και υποσχέθηκαν βοήθεια, αλλά επικαλέστηκαν θρησκευτικούς περιορισμούς που δεν τους επέτρεπαν να ξεκινήσουν αμέσως. Όταν περίπου 2.000 Σπαρτιάτες έφτασαν τελικά στην Αττική, η μάχη είχε ήδη κριθεί. Το τέχνασμα του Μιλτιάδη και η επίθεση Ο Μιλτιάδης αντιλήφθηκε ότι έπρεπε να απλώσει το ελληνικό μέτωπο ώστε να μην περικυκλωθεί από τους πολυπληθέστερους Πέρσες. Ενίσχυσε λοιπόν τις δύο πτέρυγες και άφησε σχετικά ασθενέστερο το κέντρο. Όταν δόθηκε το σύνθημα, οι Έλληνες κινήθηκαν εναντίον των Περσών και, σύμφωνα με την παράδοση, έτρεξαν το τελευταίο τμήμα της απόστασης ώστε να περιορίσουν τον χρόνο κατά τον οποίο θα βρίσκονταν εκτεθειμένοι στα περσικά βέλη. Το περσικό κέντρο αρχικά πίεσε τους Έλληνες. Στις δύο πτέρυγες, όμως, οι Αθηναίοι και οι Πλαταιείς επικράτησαν. Στη συνέχεια στράφηκαν προς το κέντρο, περικυκλώνοντας τις περσικές δυνάμεις. Η μάχη είχε κριθεί. Οι Πέρσες υποχώρησαν προς τα πλοία τους. Σύμφωνα με τον Ηρόδοτο, οι απώλειές τους έφτασαν τους 6.400 άνδρες, ενώ οι Αθηναίοι έχασαν 192 πολεμιστές. Η Αθήνα όμως δεν είχε ακόμη σωθεί Η νίκη στον Μαραθώνα δεν σήμαινε ότι ο κίνδυνος είχε τελειώσει. Ο περσικός στόλος κινήθηκε προς το Φάληρο, με την ελπίδα ότι θα μπορούσε να φτάσει στην ουσιαστικά απροστάτευτη Αθήνα πριν επιστρέψει ο αθηναϊκός στρατός. Οι νικητές του Μαραθώνα αναγκάστηκαν έτσι, ύστερα από τη μάχη, να κινηθούν ταχύτατα πίσω προς την πόλη. Όταν οι Πέρσες αντίκρισαν τις αθηναϊκές δυνάμεις έτοιμες να τους αντιμετωπίσουν ξανά, εγκατέλειψαν την προσπάθεια και επέστρεψαν στην Ασία. Ο Φειδιππίδης και το «Νενικήκαμεν» Εδώ η Ιστορία συναντά έναν από τους ωραιότερους θρύλους της αρχαιότητας. Η γνωστή αφήγηση θέλει έναν αγγελιαφόρο, που συνήθως ταυτίζεται με τον Φειδιππίδη, να τρέχει από τον Μαραθώνα στην Αθήνα, να αναγγέλλει τη νίκη με το περίφημο «Νενικήκαμεν» και αμέσως μετά να καταρρέει νεκρός. Υπάρχει όμως μια σημαντική ιστορική λεπτομέρεια. Ο Ηρόδοτος δεν καταγράφει αυτή τη διαδρομή του Φειδιππίδη από τον Μαραθώνα στην Αθήνα. Γράφει ότι πριν από τη μάχη ο Φειδιππίδης ήταν ημεροδρόμος και στάλθηκε από τους Αθηναίους στη Σπάρτη για να ζητήσει βοήθεια, καλύπτοντας μια τεράστια απόσταση. Η ιστορία του αγγελιαφόρου που έτρεξε μετά τη μάχη στην Αθήνα εμφανίζεται σε μεταγενέστερες πηγές και σταδιακά συνδέθηκε με τον Φειδιππίδη. Από τον θρύλο στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1896 Περισσότερα από 2.300 χρόνια αργότερα, όταν οργανώθηκαν στην Αθήνα οι πρώτοι σύγχρονοι Ολυμπιακοί Αγώνες του 1896, η θρυλική διαδρομή από τον Μαραθώνα προς την Αθήνα αποτέλεσε την έμπνευση για ένα νέο αγώνισμα: τον Μαραθώνιο δρόμο. Και η ιστορία απέκτησε ιδανικό ελληνικό επίλογο. Ο πρώτος Ολυμπιακός Μαραθώνιος κερδήθηκε από τον Σπύρο Λούη, που μπήκε πρώτος στο Παναθηναϊκό Στάδιο και έγινε εθνικός ήρωας. Η σημερινή επίσημη απόσταση του Μαραθωνίου είναι 42,195 χιλιόμετρα. Δεν είναι ακριβώς η αρχαία διαδρομή ούτε προέκυψε από τη Μάχη του Μαραθώνα· η συγκεκριμένη απόσταση καθιερώθηκε αργότερα στον σύγχρονο αθλητισμό. Η Μάχη του Μαραθώνα, όμως, έδωσε στον αγώνα το όνομα και τον θρύλο του. Και πάνω απ’ όλα άφησε στην Ιστορία μια εικόνα που επιβιώνει επί δυόμισι χιλιετίες: τους Αθηναίους και τους Πλαταιείς να στέκονται στην πεδιάδα του Μαραθώνα απέναντι στην ισχυρότερη αυτοκρατορία της εποχής τους — και να νικούν. ΤΕΡΕΝΣ ΚΟΥΙΚπηγή huffingtonpost.gr
-
Σαν Σήμερα
το 1683... πραγματοποιείται η Μάχη της Βιέννης, που έβαλε στην τελική ευθεία την αντιπαράθεση ανάμεσα στις χριστιανικές δυνάμεις της Δύσης και την Οθωμανική Αυτοκρατορία. το 490... π.χ. οι Αθηναίοι νικούν τον στρατό των Περσών στη Μάχη του Μαραθώνα. το 1213... πεθαίνει ο βασιλιάς Πέτρος ο Β' του Άραγκον. το 1362... πεθαίνει ο πάπας Ινοκέντιος Στ'. το 1494... γεννιέται ο Λορέντζο των Μεδίκων, Ιταλός πολιτικός και άρχοντας της Φλωρεντίας κατά την ακμή της ιταλικής Αναγέννησης το 1609... ο Βρετανός εξερευνητής και θαλασσοπόρος Χένρι Χάντσον, ανακαλύπτει τον ποταμό, που αποτελεί φυσικό σύνορο ανάμεσα στη Νέα Υόρκη και το Νιου Τζέρσι, στον οποίο δίνει το όνομά του. το 1683... πραγματοποιείται η Μάχη της Βιέννης, που έβαλε στην τελική ευθεία την αντιπαράθεση ανάμεσα στις χριστιανικές δυνάμεις της Δύσης και την Οθωμανική Αυτοκρατορία. το 1764... πεθαίνει ένας από τους σημαντικότερους Γάλλους συνθέτες και θεωρητικούς του μπαρόκ, ο Ζαν Φιλίπ Ραμό. το 1818... γεννιέται ο Αμερικανός εφευρέτης, Ρίτσαρντ Γκάτλινγκ, που κατασκεύασε το πρώτο αποτελεσματικό πυροβόλο, στο οποίο έδωσε το όνομά του. το 1846... η Βρετανίδα ποιήτρια Ελίζαμπεθ Μπάρετ κλέβεται με το Βρετανό συγγραφέα και δραματουργό, Ρόμπερτ Μπράουνινγκ και παντρεύονται. το 1880... γεννιέται ο Αμερικανός δημοσιογράφος και κοινωνικός σχολιαστής, Χένρι Λούις Μένκεν, γνωστός για τον κυνισμό και την ελεύθερη σκέψη του. το 1885... ρεκόρ τερμάτων στην Μεγάλη Βρετανία σημειώνεται στον αγώνα του Σκοτσέζικου Κυπέλλου Arboarth- Don Accord 36-0, όπου ο επιθετικός John Petrie σκοράρει 13 γκολ. Για την ίδια διοργάνωση η Dundee Harp κερδίζει τους Aberdeen Rovers με 35-0. το 1888... γεννιέται ο Γάλλος ηθοποιός Μορίς Σεβαλιέ. το 1897... γεννιέται η Γαλλίδα επιστήμονας, Ιρέν Ζιλιό Κιουρί, κόρη του ζεύγους Μαρίας και Πιετ Κιουρί και σύζυγος του Φρεντερίκ Ζιλιό. το 1913... γεννιέται ο Τζέσε Όουενς, ο μαύρος αθλητής του στίβου που κέρδισε 4 χρυσά μετάλλια στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Βερολίνου ξεφτιλίζοντας στην πράξη τις θεωρίες του Αδόλφου Χίτλερ περί άριας φυλής. Στην απονομή ο Χίτλερ αποχώρησε επιδεικτικά. το 1914... γεννιέται ο Βρετανός ηθοποιός Ντέσμοντ Λιούελιν, γνωστός από το ρόλο του Q στις ταινίες του Τζέιμς Μποντ. το 1919... ο Αδόλφος Χίτλερ, παλιός εθελοντής πεζικάριος, γίνεται μέλος του γερμανικού Εργατικού Κόμματος. το 1921... η Τουρκία ζητά να της δοθούν η Σμύρνη και η Αδριανούπολη. Η Ελλάδα απορρίπτει κάθε παρόμοια σκέψη. το 1925... η ομάδα τένις των ΗΠΑ κατακτά το Davis Cup για 6η συνεχόμενη χρονιά κερδίζοντας την Γαλλία σε πέντε αγώνες. το 1931... γεννιέται ο Βρετανός ηθοποιός, Ίαν Χολμ. το 1933... ο Ουγγροαμερικανός φυσικός, Λεο Σλιζάρντ συλλαμβάνει την ιδέα της αλυσιδωτής αντίδρασης. το 1934... γεννιέται ο Αμερικανός δρομέας στα 400μ Γκλεν Ντέιβις, ο οποίος αναδείχτηκε Ολυμπιονίκης στους Ολυμπιακούς αγώνες της Μελβούρνης το 1956 και της Ρώμης το 1960. το 1938... γεννιέται η διεθνούς φήμης σοπράνο Τατιάνα Τροϊάνος. το 1938... ο Αδόλφος Χίτλερ ζητά να κηρυχτούν αυτόνομοι οι Γερμανοί, που ζουν στο Σούντετεν της Τσεχοσλοβακίας. το 1939... ο Φράνκο απαγορεύει στα ισπανικά πλοία να μεταφέρουν όπλα. το 1940... η Ελβετία επαναβεβαιώνει την ουδετερότητά της. το 1943... ο δικτάτορας της Ιταλίας, Μπενίτο Μουσολίνι διαφεύγει τη σύλληψη στο σπίτι του βοηθούμενος από το Γερμανό διοικητή, Ότο Σκορτζένι. το 1944... γαλλικά στρατεύματα αποβιβάζονται στην Ινδοκίνα. το 1944... γεννιέται ο τραγουδιστής της αγάπης, Μπάρι Γουάιτ. το 1949... γεννιέται ο ηγέτης των "Dire Straits", Μάρκ Νόπφλερ. το 1951... στις ΗΠΑ, ο Μάρσαλ αποχωρεί από τη θέση του υπουργού Άμυνας. το 1952... οι Σοβιετικοί ασκούν βέτο στην απόφαση των Γάλλων να συμπεριληφθεί το Βιετνάμ του Μπάο Ντάι στον ΟΗΕ. το 1953... ο γερουσιαστής και μετέπειτα Πρόεδρος των ΗΠΑ Τζον Φιτζέραλντ Κένεντι παντρεύεται την Τζάκι Μπουβιέ. το 1953... ο Νικίτα Χρουτσόφ εκλέγεται πρώτος γραμματέας της Κεντρικής Επιτροπής του Κομμουνιστικού Κόμματος της ΕΣΣΔ. το 1958... γεννιέται ο Πορτορικανός μποξέρ, Γουιλφρέντο Μπενίτεζ, που αναδείχθηκε τρεις φορές πρωταθλητής κόσμου. το 1959... αρχίζουν στις Βρυξέλλες συνομιλίες για την ένταξη της Ελλάδας στην ΕΟΚ. το 1960... στις ΗΠΑ, ο τυφώνας Ντόνα, που πλήττει την Ανατολική Ακτή, θεωρείται ως ο χειρότερος που έχει εμφανιστεί ποτέ στη χώρα. το 1961... γεννιέται ο μουσικοσυνθέτης και τραγουδιστής Στέφανος Κορκολής. το 1961... στο Λονδίνο, ο Μπέρτραντ Ράσελ φυλακίζεται επειδή διαμαρτυρείται κατά των πυρηνικών όπλων. το 1962... ξεκινά στο Βελιγράδι το 7ο Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Αθλητισμού (ΕΠΑ). Για πρώτη φορά διεξάγονται οι αγώνες σε βαλκανική χώρα. το 1966... γεννιέται ο Αμερικανός τραγουδιστής και πιανίστας, Μπον Φολντς, που αρχικά ξεκίνησε ως μέλος του συγκροτήματος Ben Folds Five. το 1969... ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Ρίτσαρντ Νίξον, διατάζει τη συνέχιση των βομβαρδισμών στο Βόρειο Βιετνάμ. το 1970... στην Ιορδανία, οι Άραβες ανατινάζουν τρία αεριωθούμενα, αφού απομακρύνουν τους επιβάτες. το 1972... ισλανδικό κανονιοφόρο πλοίο βυθίζει δυο βρετανικά ψαράδικα στη Βόρεια Θάλασσα. Πρόκειται για τις πρώτες εχθροπραξίες του λεγόμενου και ''Πολέμου του Μπακαλιάρου. το 1973... γεννιέται ο διακεκριμένος Βρετανός αθλητής, Ντάρεν Κάμπελ. το 1973... η Αίγυπτος αποκαθιστά τις διπλωματικές σχέσεις με την Ιορδανία. το 1974... εκθρονίζεται ο αυτοκράτορας της Αιθιοπίας, Χαϊλέ Σελασιέ. το 1976... ο Δημήτρης Κωνσταντάρας κάνει την πρώτη του μετάδοση σε αγώνα Φόρμουλα 1 από την Μόντσα όπου νικητής ανακηρύσσεται ο Ρόνι Πέτερσον. το 1976... ο Τζίμι Κονορς κερδίζει το πρώτο του από τα πέντε US Open στην καριέρα του νικώντας στον τελικό τον Μπγιορν Μποργκ με 6-4, 3-6, 7-6, 6-4. το 1979... με γκολ του Τάκη Νικολούδη από πάσα του Γιώργου Δεληκάρη, η Ελλάδα νικά 1-0 την ΕΣΣΔ των Ντάσάεβ, Χιντιατουλίμ στη Λεωφόρο και προκρίνεται για πρώτη φορά στην ιστορία της σε τελικά Ευρωπαϊκού Πρωταθλήματος. το 1979... ο Πιέτρο Μενέα καταρρίπτει το παγκόσμιο ρεκόρ στα 200μ με 19.72 σε μίτινγκ στίβου στο Μεξικό, που θα αντέξει έως τις 23/6/1996, όταν σε μίτινγκ στην Ατλάντα θα το σπάσει ο Μάικλ Τζόνσον με 19.66. Ο ίδιος θα το κατεβάσει στα 19.32 στους Ολυμπιακούς Αγώνες της Ατλάντα. το 1980... πραγματοποιείται στρατιωτικό πραξικόπημα στην Τουρκία. το 1981... ξεκινά η Διεθνής Έκθεση Θεσσαλονίκης με ρεκόρ συμμετοχών. το 1982... ολοκληρώνεται το 13ο Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Αθλητισμού, που γίνεται στο ΟΑΚΑ και έχει τεράστια επιτυχία με 4 παγκόσμια ρεκόρ, ενώ για πρώτη φορά διεξάγεται σε μεγάλη διοργάνωση ο Μαραθώνιος γυναικών με νικήτρια την Rosa Mota από την Πορτογαλία με 2:36.03.94. Οι αγώνες καλύπτονται τηλεοπτικά από την ΕΡΤ. Παρά τις τεχνικές δυσκολίες το αποτέλεσμα είναι εξαιρετικό με τον Κώστα Περπερίδη στην σκηνοθεσία και τον Δημήτρη Κωνσταντάρα επικεφαλής της παραγωγής. το 1986... πεθαίνει ο διανοούμενος, πολιτικός και πρωθυπουργός, Παναγιώτης Κανελλόπουλος. το 1990... η Ανατολική και η Δυτική Γερμανία υπογράφουν συνθήκη με τη βρετανία, τη Γαλλία, τις ΗΠΑ και τη Σοβιετική Ένωση, που ανοίγει το δρόμο για την επανένωση της Γερμανίας. το 1990... με συμφωνία για το σχηματισμό ενός μεταβατικού Εθνικού Συμβουλίου λήγει ο εμφύλιος πόλεμος στην Καμπότζη. το 1991... η Κούβα αντιδρά έντονα στην απόφαση του προέδρου της ΕΣΣΔ Μιχαήλ Γκορμπατσόφ για αποχώρηση του σοβιετικού στρατού. το 1991... στην Τουρκία, στην επέτειο των 11 χρόνων από το στρατιωτικό πραξικόπημα, ένοπλοι σκοτώνουν στην Κωνσταντινούπολη τρεις αστυνομικούς. το 1992... η Μέι Κάρολ Τζέιμσον γίνεται η πρώτη Αφροαμερικανή, που στέλνεται στο διάστημα το 1992... πεθαίνει ο ηθοποιός Αντονι Πέρκινς, πρωταγωνιστής του "Ψυχώ. το 1992... στην ταινία "Η ιστορία της Κιου Ζου" του Κινέζου Ζανγκ Γιμού, δίνεται το πρώτο βραβείο του 49ου Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Βενετίας. το 1992... το αμερικανικό διαστημόπλοιο ''Endeavor'' απογειώνεται με πλήρωμα ένα παντρεμένο ζευγάρι το 1993... ο Αμερικανός σκηνοθέτης Ρόμπερτ Άλτμαν και ο Πολωνός Κριστόφ Κισλόφσκι μοιράζονται το ''Χρυσό Λέοντα'' στο 50ό Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Βενετίας. το 1993... στο Ισραήλ, ο πρωθυπουργός Γιτζάκ Ράμπιν δηλώνει ότι η Ιερουσαλήμ θα παραμείνει για πάντα πρωτεύουσα του εβραϊκού κράτους. το 1994... ο Μάικλ Τζόρνταν υπογράφει 7ετές συμβόλαιο με τους Chicago Bulls. το 1994... στο 51ο Φεστιβάλ Βενετίας, το Χρυσό Λιοντάρι μοιράζονται οι ταινίες "Πριν να βρέξει" του σκοπιανού Μίλτσο Μαντσέφσκι και "Ζήτω ο Ερωτας", του Ταϊβανέζου Τσάι Μινγκ Λιάνγκ. το 1995... εμπλοκή παρουσιάζονται στις συνομιλίες για το Σκοπιανό στη Νέα Υόρκη, μετά την άρνηση της ΠΓΔΜ να αρχίσουν οι διαπραγματεύσεις χωρίς να άρει η Ελλάδα το εμπάργκο. το 1995... η Παγκόσμια Οργάνωση Μετεωρολογίας κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για τη ραγδαία μείωση του στρώματος του όζοντος, που προστατεύει τη Γη από την υπεριώδη ακτινοβολία. το 1995... οι Χάρλεμ Γκλόουμπτρότερς χάνουν με 91-85 από μια ομάδα που οδηγείται από τον Καρίμ Αμπντούλ Τζαμπάρ (34 πόντοι) στην Βιέννη. Έτσι σταματάει μια σειρά 8.829 νικών που ξεκίνησε στις 15/1/1971. το 1995... το ΝΑΤΟ πραγματοποιεί τις σφοδρότερες από την έναρξη της συμμαχικής επιχείρησης επιδρομές του κατά σερβοβοσνιακών στόχων γύρω από το Σαράγιεβο, ενώ κλιμακώνονταν οι αντιδράσεις για τη χρήση των τηλεκατευθυνόμενων πυραύλων Τόμαχοκ εναντίον των Σερβοβόσνιων στην Μπάνια Λούκα. το 1996... οι Ευρωσοσιαλιστές με ομόφωνο ψήφισμά τους καταδικάζουν την Άγκυρα για την εν ψυχρώ δολοφονία των δύο Ελληνοκυπρίων από την ακροδεξιά οργάνωση "Γκρίζοι Λύκοι". το 1997... στη Σκοτία, με συντριπτική πλειοψηφία 74,24% τάσσεται το εκλογικό σώμα υπέρ της ίδρυσης ανεξάρτητου Κοινοβουλίου. το 1999... ο Αντρέ Αγκάσι κατακτά το δεύτερό του US Open και πέμπτο τίτλο σε Grand Slam νικώντας στον τελικό τον Τοντ Μάρτιν με 6-4, 6-7, 6-7, 6-3, 6-2 και ισοφαρίζει το ρεκόρ του Λέντλ από το 1986 όταν παίρνει μέρος σε τρεις τελικούς μέσα σε μια χρονιά. το 1999... χρησιμοποιείται για πρώτη φορά στην Premier League της Αγγλίας το σύστημα ενδοεπικοινωνίας του διαιτητή με τους βοηθούς στον αγώνα Μπράντφορντ- Τότεναμ (1-1). πηγή a33.gr
-
Σαν Σήμερα
το 1960... ο Αιθίοπας Abebe Bikila, τρέχοντας ξυπόλητος, κερδίζει το χρυσό μετάλλιο με χρόνο 2:15.16.2 στον μαραθώνιο στους Ολυμπιακούς Αγώνες στη Ρώμη και γίνεται ο πρώτος Αφρικανός, που κερδίζει αγώνα μαραθωνίου. Σαν σήμερα, στις 10 Σεπτεμβρίου 1960, ένας σχεδόν άγνωστος Αιθίοπας τερμάτιζε ξυπόλητος κάτω από την Αψίδα του Κωνσταντίνου και γινόταν ο πρώτος μαύρος Αφρικανός που κατακτούσε χρυσό μετάλλιο σε Ολυμπιακούς Αγώνες. Η νίκη του Αμπέμπε Μπικίλα δεν άλλαξε μόνο την ιστορία του Μαραθωνίου. Ήρθε στη Ρώμη, μόλις 25 χρόνια μετά την εισβολή της φασιστικής Ιταλίας στην πατρίδα του. Το βράδυ της 10ης Σεπτεμβρίου 1960, οι δρόμοι της Ρώμης φωτίζονταν από πυρσούς. Ο Μαραθώνιος των Ολυμπιακών Αγώνων είχε αρχίσει στις 17:30, ώστε οι 69 αθλητές από 35 χώρες να αποφύγουν όσο γινόταν τη ζέστη, και θα ολοκληρωνόταν μετά τη δύση του ήλιου. Ανάμεσά τους βρισκόταν ένας 28χρονος Αιθίοπας που οι περισσότεροι θεατές στην Ευρώπη δεν είχαν ακούσει ποτέ. Ονομαζόταν Αμπέμπε Μπικίλα. Και δεν φορούσε παπούτσια. Γιατί έτρεξε ξυπόλητος
-
Σαν Σήμερα
Λίγες εβδομάδες μετά την πτώση της δικτατορίας, όταν η Ελλάδα είχε επιστρέψει στη δημοκρατία, ένα ερώτημα παρέμενε σε εκκρεμότητα: θα λογοδοτούσαν οι πρωταίτιοι του πραξικοπήματος της 21ης Απριλίου 1967; Σαν σήμερα, στις 9 Σεπτεμβρίου 1974, ο δικηγόρος Αλέξανδρος Λυκουρέζος κατέθεσε μήνυση κατά των πρωταιτίων της Χούντας για εσχάτη προδοσία. Ήταν η πρώτη σχετική νομική ενέργεια και αποτέλεσε την αφετηρία μιας διαδικασίας που, μέσα στους επόμενους μήνες, θα οδηγούσε τους πραξικοπηματίες στο εδώλιο. Η κίνηση είχε ιδιαίτερη βαρύτητα. Η δικτατορία είχε καταρρεύσει μόλις τον Ιούλιο, μετά την τουρκική εισβολή στην Κύπρο, και η κυβέρνηση Εθνικής Ενότητας του Κωνσταντίνου Καραμανλή επιχειρούσε να αποκαταστήσει τους δημοκρατικούς θεσμούς χωρίς να διαταράξει την εύθραυστη πολιτική ισορροπία της πρώτης περιόδου της Μεταπολίτευσης. Από τη μήνυση στην ποινική δίωξη Τι άλλο έγινε σαν σήμερα1776: Το Ηπειρωτικό Κογκρέσο καθιερώνει επισήμως την ονομασία «Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής», αντικαθιστώντας τον όρο «Ηνωμένες Αποικίες», δύο μήνες μετά τη Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας. 1861: Δημοσιεύεται στην εφημερίδα «Φως» το άρθρο «Αναρχία», που θεωρείται το πρώτο αναρχικό δημοσίευμα στην Ελλάδα. Ως συγγραφέας φέρεται ο Δημήτριος Παπαρρηγόπουλος, γιος του ιστορικού Κωνσταντίνου Παπαρρηγόπουλου, ενώ το φύλλο κατάσχεται. 1886: Υπογράφεται η Σύμβαση της Βέρνης, θεμελιώδης διεθνής συμφωνία για την προστασία της πνευματικής ιδιοκτησίας και των δικαιωμάτων δημιουργών λογοτεχνικών και καλλιτεχνικών έργων. 1922: Ο τουρκικός στρατός εισέρχεται στη Σμύρνη, μετά την κατάρρευση του μικρασιατικού μετώπου. Λίγες ημέρες αργότερα, η μεγάλη πυρκαγιά θα καταστρέψει κυρίως τις ελληνικές και αρμενικές συνοικίες, επισφραγίζοντας τη Μικρασιατική Καταστροφή. 1941: Ιδρύεται στην κατεχόμενη Αθήνα ο ΕΔΕΣ, με ηγετική μορφή τον Ναπολέοντα Ζέρβα. Θα εξελιχθεί σε μία από τις σημαντικότερες οργανώσεις της ελληνικής Αντίστασης και θα συμμετάσχει στην ανατίναξη της γέφυρας του Γοργοποτάμου. 1947: Στον υπολογιστή Harvard Mark II εντοπίζεται μια νυχτοπεταλούδα παγιδευμένη σε ηλεκτρονόμο και καταγράφεται ως «πραγματικό bug». Ο όρος προϋπήρχε, αλλά το περιστατικό έγινε θρυλικό στην ιστορία της πληροφορικής. 1951: Στις ελληνικές εκλογές ο Ελληνικός Συναγερμός του Αλέξανδρου Παπάγου έρχεται πρώτος χωρίς αυτοδυναμία. Κυβέρνηση σχηματίζει τελικά ο Νικόλαος Πλαστήρας, με τη συνεργασία της ΕΠΕΚ και των Φιλελευθέρων. 1993: Η κυβέρνηση του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη χάνει την κοινοβουλευτική πλειοψηφία και η χώρα οδηγείται σε πρόωρες εκλογές. Στις 10 Οκτωβρίου το ΠΑΣΟΚ του Ανδρέα Παπανδρέου επιστρέφει στην εξουσία. Γεννήσεις 1828 – Λέων Τολστόι (Leo Tolstoy), Ρώσος συγγραφέας. Γεννήθηκε στις 9 Σεπτεμβρίου 1828 και πέθανε στις 20 Νοεμβρίου 1910. Θεωρείται μία από τις κορυφαίες μορφές της παγκόσμιας λογοτεχνίας, με έργα που συνδυάζουν ιστορικό εύρος, ψυχολογικό βάθος και έντονο κοινωνικό προβληματισμό. Έγραψε τα μνημειώδη μυθιστορήματα «Πόλεμος και Ειρήνη» και «Άννα Καρένινα», ενώ στα ύστερα χρόνια του ανέπτυξε φιλοσοφικές και θρησκευτικές ιδέες γύρω από τη μη βία, την ηθική και την κοινωνική δικαιοσύνη. 1922 – Μανώλης Γλέζος, Έλληνας πολιτικός, δημοσιογράφος και αγωνιστής της Εθνικής Αντίστασης. Γεννήθηκε στις 9 Σεπτεμβρίου 1922 στην Απείρανθο της Νάξου και πέθανε στις 30 Μαρτίου 2020. Έμεινε στην ιστορία όταν, μαζί με τον Απόστολο Σάντα, κατέβασε τη νύχτα της 30ής προς 31η Μαΐου 1941 τη ναζιστική σημαία από την Ακρόπολη, σε μία από τις πιο συμβολικές πράξεις της Αντίστασης. Μεταπολεμικά φυλακίστηκε και εξορίστηκε επανειλημμένα, ενώ διετέλεσε βουλευτής και ευρωβουλευτής. 1923 – Ροζίτα Σώκου, Ελληνίδα δημοσιογράφος, κριτικός, συγγραφέας και μεταφράστρια. Γεννήθηκε στις 9 Σεπτεμβρίου 1923 στην Αθήνα και πέθανε στις 14 Δεκεμβρίου 2021. Υπήρξε από τις πιο αναγνωρίσιμες μορφές της ελληνικής καλλιτεχνικής δημοσιογραφίας, με μακρά παρουσία στην κριτική κινηματογράφου, θεάτρου και χορού και συνεργασίες με μεγάλες εφημερίδες και περιοδικά. Έγινε ιδιαίτερα γνωστή στο ευρύ κοινό μέσα από την τηλεοπτική εκπομπή «Να η ευκαιρία», όπου συμμετείχε στην κριτική επιτροπή από το 1977 έως το 1983. 1941 – Ότις Ρέντινγκ (Otis Redding), Αμερικανός τραγουδιστής και τραγουδοποιός. Γεννήθηκε στις 9 Σεπτεμβρίου 1941 και πέθανε στις 10 Δεκεμβρίου 1967, σε ηλικία 26 ετών, σε αεροπορικό δυστύχημα. Υπήρξε μία από τις κορυφαίες φωνές της soul, με χαρακτηριστικές ερμηνείες στα «Try a Little Tenderness» και «I’ve Been Loving You Too Long», ενώ έγραψε και ηχογράφησε πρώτος το «Respect», που αργότερα έγινε παγκόσμια επιτυχία με την Αρίθα Φράνκλιν. Το «(Sittin’ On) The Dock of the Bay» κυκλοφόρησε μετά τον θάνατό του και έφτασε στο Νο 1 των αμερικανικών charts. 1960 – Χιου Γκραντ (Hugh Grant), Άγγλος ηθοποιός. Γεννήθηκε στις 9 Σεπτεμβρίου 1960 στο Λονδίνο. Καθιερώθηκε διεθνώς με τη ρομαντική κομεντί «Τέσσερις Γάμοι και μία Κηδεία», για την οποία κέρδισε Χρυσή Σφαίρα και BAFTA Α΄ Ανδρικού Ρόλου. Πρωταγωνίστησε επίσης σε μεγάλες επιτυχίες όπως τα «Notting Hill», «Το Ημερολόγιο της Μπρίτζετ Τζόουνς», «About a Boy» και «Love Actually», ενώ αργότερα στράφηκε και σε πιο αντισυμβατικούς, συχνά σκοτεινότερους ρόλους. 1966 – Άνταμ Σάντλερ (Adam Sandler), Αμερικανός ηθοποιός, κωμικός, σεναριογράφος και παραγωγός. Γεννήθηκε στις 9 Σεπτεμβρίου 1966 στη Νέα Υόρκη. Έγινε γνωστός στις αρχές της δεκαετίας του 1990 μέσα από το «Saturday Night Live» και στη συνέχεια πρωταγωνίστησε σε δημοφιλείς κωμωδίες όπως «Billy Madison», «Happy Gilmore» και «The Wedding Singer». Παράλληλα, απέσπασε ιδιαίτερα θετικές κριτικές για δραματικούς ρόλους στις ταινίες «Punch-Drunk Love» και «Uncut Gems». Το 2023 τιμήθηκε με το Mark Twain Prize for American Humor. Θάνατοι 1901 – Ανρί ντε Τουλούζ-Λοτρέκ (Henri de Toulouse-Lautrec), Γάλλος ζωγράφος, σχεδιαστής και λιθογράφος. Γεννήθηκε στις 24 Νοεμβρίου 1864 και πέθανε στις 9 Σεπτεμβρίου 1901, σε ηλικία 36 ετών. Συνδέθηκε όσο λίγοι καλλιτέχνες με τη νυχτερινή ζωή της Μονμάρτρης και την παρισινή Μπελ Επόκ, αποτυπώνοντας καμπαρέ, χορεύτριες και καλλιτέχνες του θεάματος. Οι πρωτοποριακές αφίσες του για χώρους όπως το Moulin Rouge συνέβαλαν καθοριστικά στην εξέλιξη της σύγχρονης αφίσας και της γραφιστικής. 1976 – Μάο Τσε Τουνγκ (Mao Zedong), Κινέζος επαναστάτης και πολιτικός ηγέτης. Γεννήθηκε στις 26 Δεκεμβρίου 1893 και πέθανε στις 9 Σεπτεμβρίου 1976. Ηγήθηκε του Κομμουνιστικού Κόμματος στη νίκη επί των εθνικιστών και το 1949 ανακήρυξε τη Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας, της οποίας παρέμεινε ο κυρίαρχος ηγέτης έως τον θάνατό του. Η διακυβέρνησή του μεταμόρφωσε πολιτικά και κοινωνικά την Κίνα, αλλά πολιτικές όπως το «Μεγάλο Άλμα προς τα Εμπρός» και η Πολιτιστική Επανάσταση συνδέθηκαν με εκτεταμένο λιμό, διώξεις και εκατομμύρια θανάτους. 2019 – Λαυρέντης Μαχαιρίτσας, Έλληνας τραγουδοποιός, συνθέτης και ερμηνευτής. Γεννήθηκε στις 5 Νοεμβρίου 1956 στη Νέα Ιωνία Βόλου και πέθανε στις 9 Σεπτεμβρίου 2019. Ξεκίνησε την πορεία του με τους P.L.J. Band, που αργότερα μετονομάστηκαν σε «Τερμίτες», και από το 1989 ακολούθησε επιτυχημένη σόλο καριέρα. Τραγούδια όπως «Διδυμότειχο Blues», «Νότος», «Μικρός Τιτανικός» και «Έλα ψυχούλα μου» έγιναν ιδιαίτερα δημοφιλή, ενώ συνεργάστηκε με πολλούς από τους σημαντικότερους εκπροσώπους του ελληνικού τραγουδιο πηγή newsbeast.gr
-
Σαν Σήμερα
Σαν σήμερα, στις 8 Σεπτεμβρίου 2022, η βασίλισσα Ελισάβετ Β΄ πεθαίνει σε ηλικία 96 ετών στο κάστρο Μπαλμόραλ της Σκωτίας, βάζοντας τέλος στη μακροβιότερη βασιλεία στην ιστορία του Ηνωμένου Βασιλείου: 70 χρόνια και 214 ημέρες. Η ανακοίνωση του Μπάκιγχαμ ήταν λιτή: «Η βασίλισσα πέθανε ειρηνικά στο Μπαλμόραλ σήμερα το απόγευμα». Με τον θάνατό της, ο πρωτότοκος γιος της Κάρολος έγινε αμέσως βασιλιάς, ως Κάρολος Γ΄. Μόλις δύο ημέρες νωρίτερα, η Ελισάβετ είχε υποδεχθεί στο Μπαλμόραλ τη Λιζ Τρας και της είχε αναθέσει τον σχηματισμό κυβέρνησης. Ήταν μία από τις τελευταίες εικόνες της: εύθραυστη, με μπαστούνι, αλλά ακόμη να ασκεί ένα από τα βασικά συνταγματικά καθήκοντα του μονάρχη. Η Τρας ήταν η 15η πρωθυπουργός της βασιλείας της. Ο πρώτος ήταν ο Ουίνστον Τσόρτσιλ, το 1952. Η γυναίκα που δεν ήταν γραφτό να γίνει βασίλισσα
-
Σαν Σήμερα
το 1781... 44 Ισπανοί άποικοι ιδρύουν τον "πρόγονο" του σημερινού Λος Άντζελες στο οποίο δίνουν το όνομα El Pueblo de Nuestra Senora La Reina de Los Angeles de Porciuncula δηλαδή "Το χωριό της Κυρίας μας, της Βασίλισσας των Αγγέλων της Πορθιουνούνκουλα". το 476... η Δυτική Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία καταρρέει με τον εκθρονισμό του Ρωμύλου Αύγουστου από τον Γερμανό ηγεμόνα των Ερούλων, Οδόακρο, που αυτοανακηρύσσεται βασιλιάς της Ιταλίας. το 779... πεθαίνει ο Ιμάμης Μούσα αλ Καζίμ, ο έβδομος Σιίτης των περίφημων "Δωδεκαδικών Σιιτών", της βασικότερης ομάδας κληρικών στους κόλπους του σιιτικού Ισλάμ, τον οποίο όμως δεν αποδέχονται οι Ισμαηλίτες. το 1682... ο Βρετανός αστρονόμος Έντμουντ Χάλεϊ παρατηρεί για πρώτη φορά τον κομήτη, ο οποίος πήρε το όνομά του. το 1768... γεννιέται ο Γάλλος συγγραφέας και ιδρυτής του κινήματος του γαλλικού ρομαντισμού Φρανσουά Ρενέ Σατομπριάν. το 1781... 44 Ισπανοί άποικοι ιδρύουν τον "πρόγονο" του σημερινού Λος Άντζελες στο οποίο δίνουν το όνομα El Pueblo de Nuestra Senora La Reina de Los Angeles de Porciuncula δηλαδή "Το χωριό της Κυρίας μας, της Βασίλισσας των Αγγέλων της Πορθιουνούνκουλα". το 1824... γεννιέται ο Αντόν Μπρούκνερ, Αυστριακός συνθέτης με έμφαση στη συμφωνική μουσική. το 1833... προσλαμβάνεται ο πρώτος εφημεριδοπώλης, ένα 10χρονο αγόρι, για τη διακίνηση της πρώτης εφημερίδας της Νέας Υόρκης "New York Sun". το 1867... πεθαίνει στο Παρίσι σε ηλικία 46 ετών, χτυπημένος από παραλυσία, ο Γάλλος ποιητής και ιδρυτής της σχολής του Συμβολισμού, Σαρλ Μποντλέρ. το 1870... γεννιέται στην Ιταλία η παιδαγωγός Μαρία Μοντεσόρι, η οποία ανέπτυξε την ομώνυμη μέθοδος με σκοπό να ελευθερώσει το παιδί από τον καταναγκασμό της εκπαιδευτικής διαδικασίας, για να αναπτύξει καλύτερα τις ικανότητές του. το 1870... ο αυτοκράτορας Ναπολέοντας Γ' της Γαλλίας εκθρονίζεται και κηρύσσεται η Τρίτη Δημοκρατία. το 1886... μετά από μάχες τριάντα χρόνων, ο ηγέτης των ινδιάνων Απάτσι, Τζερόνιμο παραδίδεται με τους τελευταίους πολεμιστές της φυλής του στον Αμερικανό στρατηγό Νέλσον Μάιλς, στο Σκέλετον Κάνιον της Αριζόνα. το 1888... ο Τζόρτζ Ίστμαν πατεντάρει το πρώτο φωτογραφικό φιλμ και το κατοχυρώνει με το όνομα "Kodak". το 1892... γεννιέται ο Ντάριους Μιλό, Γάλλος μουσικοσυνθέτης, γνωστός για το μεσογειακό λυρισμό του, που θεωρείται από τους πιο παραγωγικούς συνθέτες του 20ου αι. καθώς με πάρα πολλά είδη μουσικής. το 1895... γεννιέται στη Γερμανία ο Φραντς Τοντ ο άνθρωπος που σχεδίασε για τη χώρα του το πρώτο σύστημα εθνικών αυτοκινητοδρόμων ταχείας κυκλοφορίας. το 1895... ιδρύεται στην Αθήνα η "Εθνική Εστία". το 1896... γεννιέται ο Γάλλος ηθοποιός, θεατρικός συγγραφέας, δοκιμιογράφος και σκηνοθέτης Αντονίν Αρτό, ο οποίος υπήρξε από τα πρώτα μέλη του σουρεαλιστικού κινήματος στο Παρίσι. Η θεωρία του για το "Θέατρο της Σκληρότητας", που είχε σκοπό την απελευθέρωση των συναισθημάτων που κρύβονται στο υποσυνείδητο, επηρέασε σημαντικά σύγχρονους δραματουργούς, όπως ο Αλμπέρ Καμί κι ο Ζαν Ζενέ. το 1897... ο Αμερικανός εφευρέτης Τόμας Έντισον λαμβάνει το πιστοποιητικό ευρεσιτεχνίας για το "κινητοσκόπιο" την πρώτη κινηματογραφική κάμερα, εν μέσω αντιρρήσεων και ενστάσεων από άλλους εφευρέτες που υποστήριζαν ότι είχαν δημιουργήσει παρόμοιες μηχανές. το 1905... γεννιέται η Βρετανίδα συγγραφέας ιστορικών μυθιστορημάτων Μαίρη Ρενό. Κάποια από τα έργα της διαδραματίζονται στην Αρχαία Ελλάδα, ενώ έχει γράψει και μια τριλογία με θέμα τα έργα του Μεγάλου Αλεξάνδρου. το 1905... γεννιέται ο βραβευμένος με Νόμπελ Ιατρικής, Γερμανός βιολόγος Μαχ Ντέλμπρουκ. το 1907... πεθαίνει ο Νορβηγός συνθέτης Εντβαρντ Γκρίεγκ. το 1922... πεθαίνει σε ηλικία 74 ετών ο Γάλλος κοινωνικός φιλόσοφος Ζορζ Σορέλ, γνωστός για την ταυτόχρονη υποστήριξη των Λένιν και Μουσολίνι, καθώς θεωρούσε ότι τόσο η ρωσική επανάσταση όσο και ο ιταλικός φασισμός αποτελούσαν παραδείγματα για την υπέρβαση της ευρωπαϊκής ''παρακμής''. το 1923... οι Ιταλοί καταλαμβάνουν, μετά την Κέρκυρα, τους Παξούς και τους Αντίπαξους. Αφορμή στάθηκε η δολοφονία στην Κακαβιά της Βορείου Ηπείρου πέντε Ιταλών, μέλη της διασυμμαχικής επιτροπής χάραξης συνόρων. Το ζήτημα παραπέμπεται για εξέταση στην Κοινωνία των Εθνών, ενώ οι ανακρίσεις αποδεικνύουν ότι προβοκάτσια καθώς δολοφόνοι είναι Αλβανοί, μισθωμένοι από τον Ιταλό πρόξενο του Αργυροκάστρου. το 1928... κάνει πρεμιέρα στο Theater am Schiffbauerdamm του Βερολίνου το έργο του κορυφαίου δραματουργού Μπέρτολντ Μπρεχτ η "Όπερα της Πεντάρας" για το οποίο συνεργάστηκε με τον συνθέτη Κούρτ Βάιλ. Στο έργο πρωταγωνιστεί η Λότε Λένια. το 1930... στη Γενεύη, ο Αμερικανός Φρανκ Κέλογκ αποδέχεται την εκλογή του ως μέλους του Διεθνούς Δικαστηρίου, παρά το γεγονός ότι οι ΗΠΑ δεν μετείχαν επίσημα. το 1932... αρχίζουν στη Βιέννη οι εργασίες του Παγκοσμίου Συνεδρίου για την Ειρήνη, στο οποίο μετέχουν 80 αντιπρόσωποι από 14 χώρες. το 1933... απογειώνεται το πρώτο αεροπλάνο, που ξεπερνά τα 483 χλμ/ώρα με πιλότο τον J.R. Γουέντελ στο Γκλένβιου του Ιλινόις. το 1939... μία ημέρα μετά την κήρυξη του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, η Ολλανδία και το Βέλγιο δηλώνουν ουδετερότητα. το 1939... περιορισμοί κατανάλωσης σε πολλούς τομείς τροφοδοσίας επιβάλλονται, λόγω πολέμου, στη Γερμανία. το 1940... κι ενώ η Αμερική διατηρεί την ουδετερότητα της, γερμανικό υποβρύχιο βάλλει κατά λάθος εναντίον του αμερικανικού πολεμικού πλοίου USS Greer, που βρισκόταν στα νερά του βόρειου Ατλαντικού, πυροδοτώντας μεγάλη ένταση στις σχέσεις των δύο χωρών. το 1940... ο Χίτλερ ανακοινώνει γενίκευση του πολέμου κατά των βρετανικών πόλεων, σε αντίποινα για τους βομβαρδισμούς της ΡΑΦ. το 1942... στην Ουγγαρία, η Βουδαπέστη βομβαρδίζεται από γερμανικά αεροπλάνα. το 1943... στη Γερμανία, κατά τη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου, η βρετανική πολεμική αεροπορία ΡΑΦ τινάζει στον αέρα το Βερολίνο, χρησιμοποιώντας 50 τόνους εκρηκτικά το λεπτό. το 1944... κατά τη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου, οι Ρώσοι και οι Φιλανδοί υπογράφουν ειρήνη, ενώ οι Βρετανοί καταλαμβάνουν την Αμβέρσα, εισβάλλουν στην Ολλανδία και κλείνουν όλα τα λιμάνια των καναλιών. το 1945... γεννιέται ο Ιρλανδός τραγουδιστής και στιχουργός Βαν Μόρισον. το 1945... γεννιέται στη Νέα Υόρκη ο Ισραηλοαμερικανός βιρτουόζος του βιολιού Άιτζακ Πέρλμαν του οποίου η ερμηνεία ακούγεται σε γνωστά μελωδικά θέματα, κινηματογραφικών ταινιών, μεταξύ αυτών το "Σινεμά ο Παράδεισος" ή η "Λίστα του Σίντλερ". το 1949... ο Πάντσο Γκονζάλες και ο Τεντ Σρέντερ παίζουν 67 παιχνίδια σε 5 σετ στον μεγαλύτερο σε διάρκεια επαγγελματικό αγώνα τένις. το 1951... στις ΗΠΑ, ο Πρόεδρος Χάρι Τρούμαν αρχίζει συνομιλίες ειρήνευσης με την Ιαπωνία, οι οποίες για πρώτη φορά μεταδίδονται απευθείας και στις δυο χώρες μέσω του εθνικού τηλεοπτικού δικτύου των ΗΠΑ. το 1953... οι New York Yankees γίνονται η πρώτη ομάδα μπέιζμπολ και ο Κέισι Στίνγκελ ο πρώτος μάνατζερ, που κερδίζουν 5 συνεχόμενα πρωταθλήματα. το 1955... γεννιέται ο γνωστός Αμερικανός δρομέας του στίβου Έντουιν Μόουζες. το 1955... γίνεται η σέντρα του πρώτου αγώνα του πρώτου Κυπέλλου Πρωταθλητριών Ομάδων Ευρώπης. Σπόρτιγκ Λισσαβόνας- Παρτιζάν Βελιγραδίου 3-1. το 1958... στην Ελλάδα, η αστυνομία ανακοινώνει ότι οι τέντι μπόις θα κουρεύονται με την "ψιλή". το 1962... το Τρινιντάντ και Τομπάγκο γίνεται ανεξάρτητο έθνος στο πλαίσιο της Βρετανικής Κοινοπολιτείας. το 1965... πεθαίνει στην Γκαμπόν ο θεολόγος, φιλόσοφος, μουσικός εκκλησιαστικού οργάνου και γιατρός Άλμπερτ Σβάιτσερ, ιδρυτής ιατρικής αποστολής στην Ισημερινή Αφρική και κάτοχος του Βραβείου Νόμπελ Ειρήνης το 1952 για τις προσπάθειες του σχετικά με την "αδελφότητα των εθνών". το 1967... απονέμεται στη Δώρα Στράτου το βραβείο του Παγκόσμιου Θεάτρου. το 1970... στη Χιλή, ο Σαλβαδόρ Αλιέντε γίνεται ο πρώτος σοσιαλιστής Πρόεδρος στο δυτικό κόσμο. το 1971... επίσκεψη στην Αθήνα πραγματοποιεί ο Μακάριος. το 1971... η Αυστριακή Ιλόνα Γκουσενμπάουερ καταρρίπτει το παγκόσμιο ρεκόρ στο ύψος με 1.92, ρεκόρ που κατείχε η Γιολάντα Μπάλας για δέκα χρόνια από τις 16/7/1961 με 1.91. το 1972... στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Μονάχου, ο Αμερικανός κολυμβητής Μαρκ Σπιτς κερδίζει συνολικά επτά χρυσά μετάλλια, τα περισσότερα, που πήρε ποτέ αθλητής σε μια Ολυμπιάδα. το 1974... η Ανατολική Γερμανία και οι ΗΠΑ συνάπτουν διπλωματικές σχέσεις για πρώτη φορά. το 1975... στη Γενεύη, το Ισραήλ και η Αίγυπτος υπογράφουν προσωρινή συνθήκη ειρήνης για την αποχώρηση των Ισραηλινών από το Σινά και την εγκατάσταση καινούργιας ουδέτερης ζώνης από τον ΟΗΕ. το 1979... βαθιά τομή σημειώνεται στις ελληνικές συντάξεις, καθώς με νόμο καθορίζονται στο 80% του μισθού. το 1980... η πολωνική Κυβέρνηση έρχεται σε συμφωνία με τους απεργούς στα ναυπηγεία Γκντάνσκ γεγονός που θα οδηγήσει στην αναγνώριση της "Aλληλεγγύης" ως το πρώτο νόμιμο εργατικό σωματείο της κομμουνιστικής Πολωνίας. Ηγέτης του σωματείου είναι ένας ηλεκτρολόγος ονόματι Λεχ Βαλέσα. το 1980... στην Ελλάδα, μειώνεται δραστικά η φορολογία και για εισοδήματα μέχρι ενός εκατομμυρίου δρχ. το 1981... γεννιέται η Αμερικανίδα τραγουδίστρια της R&B Μπιγιονσέ. το 1984... στις Φιλιππίνες, η Κορασόν Ακίνο απορρίπτει πρόταση του Μάρκος να της παραχωρηθεί πολιτικό αξίωμα. το 1989... κουβανικό αεροπλάνο συντρίβεται στην Αβάνα, με αποτέλεσμα να σκοτωθούν και 126 επιβαίνοντες. το 1989... πεθαίνει ο Γάλλος συγγραφέας Ζορζ Σιμενόν. το 1990... ο Στιβ Μπρους της Mάντεστερ Γιουνάιτεντ γίνεται ο πρώτος παίκτης στην Α' Κατηγορία που αποβάλλεται με βάση το νέο κανόνα του "επαγγελματικού φάουλ" στον αγώνα εναντίον της Λούτον. το 1990... στην ΕΣΣΔ, η πρώτη ελεύθερη εκλεγμένη Βουλή της Μογγολίας επανεκλέγει Πρόεδρο τον Πουνσαλμαγκίν. το 1991... δολοφονείται στο Λίβανο ο Γάλλος πρεσβευτής Λουί Ντελαμάρ. το 1991... στις Φιλιππίνες, 125 χιλιάδες κάτοικοι των περιοχών που επλήγησαν από την έκρηξη του ηφαιστείου Πινατούμπο παραμένουν σε προσφυγικούς καταυλισμούς. το 1992... στην Κύπρο, αρχαιολόγοι ανακαλύπτουν ότι μεγάλο μέρος της Λεμεσού βρίσκεται πάνω σε αρχαίο συνοικισμό της περιόδου 2500-1700 π.Χ. το 1993... στο Τελ Αβίβ, δεκάδες χιλιάδες Ισραηλινοί διαδηλώνουν υπέρ της ειρηνευτικής συμφωνίας για τα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη. το 1994... η Ιταλία αντιδρά στο γερμανικό σχέδιο για μια Ευρώπη πολλών ταχυτήτων, με κεντρικό πυρήνα τον γαλλογερμανικο άξονα. το 1994... στην Ουκρανία, 24 είναι οι νεκροί από έκρηξη σε ορυχείο. το 1995... στην Κίνα, αρχίζει επισήμως η Διεθνής Διάσκεψη του ΟΗΕ για τις Γυναίκες με θέματα την ισότητα, την ανάπτυξη και την ειρήνη. το 1995... συμφωνία για απευθείας διάλογο μεταξύ των υπουργών Εξωτερικών της Ελλάδας και της ΠΓΔΜ, επιτυγχάνεται μετά τη μεσολάβηση του Αμερικανού υφυπουργού Εξωτερικών Ρίτσαρντ Χόλμπρουκ. το 1996... η Ρωσία απελαύνει δύο Σουηδούς με την κατηγορία της διενέργειας κατασκοπείας. το 2002... η Αργεντινή νικά τις ΗΠΑ 87-80 στον τελευταίο αγώνα της Β' φάσης του Μουντομπάσκετ, που διεξάγεται στην Ινδιανάπολη. Είναι η πρώτη ήττα των ΗΠΑ, που από το 1992 μετρούσαν 58 συνεχείς νίκες, με παίκτες του ΝΒΑ στη σύνθεσή τους. το 2003... πεθαίνει ο διάσημος βιολιστής και μαέστρος Τιμπόρ Βάργκα. το 2003... χτυπημένος από την επάρατη νόσο, φεύγει από τη ζωή, σε ηλικία 85 ετών, ο Ευάγγελος Γιαννόπουλος. Ο δημοφιλής πολιτικός, αφήνει την τελευταία του πνοή στο Ιατρικό Κέντρο Αθηνών μετά από δίμηνη νοσηλεία. Τέσσερις μέρες αργότερα, παρουσία πλήθος κόσμου, κηδεύεται από το Α' νεκροταφείο με τιμές εν ενεργεία Υπουργού πηγή a33.gr