«Εδώ Αθήναι». Με αυτή τη φράση άρχισε η επίσημη ιστορία της κρατικής ραδιοφωνίας στην Ελλάδα, σαν σήμερα, στις 21 Μαΐου 1938. Ο Ραδιοφωνικός Σταθμός Αθηνών βγήκε στον αέρα από τους ραδιοθαλάμους του Ζαππείου, σε μια εποχή όπου το ραδιόφωνο ήταν ακόμη ένα νέο, σχεδόν μαγικό μέσο για το ελληνικό κοινό.
Σύμφωνα με το Αρχείο της ΕΡΤ, εκείνο το βράδυ οι ακροατές περίμεναν μπροστά στις συσκευές τους για να ακούσουν το πρώτο επίσημο πρόγραμμα του Ραδιοφωνικού Σταθμού Αθηνών. Η μετάδοση άρχισε μετά το σήμα του «Τσομπανάκου», με τα κουδούνια και τη φλογέρα, που έμελλε να συνδεθεί με την ιστορία της ελληνικής ραδιοφωνίας. Το πρόγραμμα περιλάμβανε τη μετάδοση της τελετής των επίσημων εγκαινίων στο Ζάππειο, αλλά και συναυλία της Ορχήστρας του Ραδιοφωνικού Σταθμού υπό τη διεύθυνση του Αντίοχου Ευαγγελάτου.
Η ημέρα εκείνη δεν ήταν η πρώτη επαφή της Ελλάδας με το ραδιόφωνο. Είχαν προηγηθεί από τη δεκαετία του 1920 πειραματισμοί και, κυρίως, η πρωτοβουλία του Χρήστου Τσιγγιρίδη στη Θεσσαλονίκη, ο οποίος θεωρείται από τις σημαντικότερες μορφές της πρώιμης ελληνικής ραδιοφωνίας. Ο σταθμός του λειτούργησε ιδιωτικά και άνοιξε τον δρόμο για τη διάδοση του μέσου, πριν η Αθήνα αποκτήσει τον επίσημο κρατικό σταθμό της.
Η λειτουργία του Ραδιοφωνικού Σταθμού Αθηνών ήρθε σε μια περίοδο κατά την οποία το ραδιόφωνο άρχιζε να αποκτά κεντρικό ρόλο στην ενημέρωση, την ψυχαγωγία και την κρατική επικοινωνία. Λίγα χρόνια αργότερα, μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, ιδρύθηκε το Εθνικό Ίδρυμα Ραδιοφωνίας, το ΕΙΡ, που ανέλαβε θεσμικά τη λειτουργία της δημόσιας ραδιοφωνίας.



Η φράση «Εδώ Αθήναι» έμεινε στη συλλογική μνήμη ως το ηχητικό σύμβολο μιας νέας εποχής. Από εκείνη τη στιγμή, οι ειδήσεις, η μουσική, οι ανακοινώσεις και οι φωνές των εκφωνητών μπορούσαν να φτάνουν ταυτόχρονα σε χιλιάδες σπίτια. Για την ιστορία των ελληνικών μέσων ενημέρωσης, η 21η Μαΐου 1938 δεν ήταν απλώς μια τεχνική εκκίνηση, αλλά η αρχή της οργανωμένης ραδιοφωνικής παρουσίας του κράτους στην καθημερινότητα των πολιτών.
Τα σημαντικότερα γεγονότα της ημέρας στην Ελλάδα και τον κόσμο
1864: Τα Επτάνησα ενώνονται επίσημα με το ελληνικό κράτος, μετά την απόφαση της Βρετανίας να παραχωρήσει την κυριαρχία των Ιονίων Νήσων στην Ελλάδα και τη σχετική διεθνή διευθέτηση με τις Μεγάλες Δυνάμεις. Η ένωση αφορά την Κέρκυρα, την Κεφαλονιά, τη Ζάκυνθο, τη Λευκάδα, την Ιθάκη, τους Παξούς και τα Κύθηρα και αποτελεί την πρώτη μεγάλη εδαφική επέκταση του νεοσύστατου ελληνικού βασιλείου μετά την ανεξαρτησία του. Το γεγονός είχε ιδιαίτερη πολιτική σημασία, καθώς συνδέθηκε και με την άνοδο στον ελληνικό θρόνο του Γεωργίου Α΄, ενώ ενίσχυσε την ιδέα της σταδιακής εθνικής ολοκλήρωσης.

Φωτογραφία αρχείου AP από παλιότερη επέτειο του Ερυθρού Σταυρού στο Βερολίνο το 2013
1881: Ιδρύεται ο αμερικανικός Ερυθρός Σταυρός από την Κλάρα Μπάρτον, καθιερώνοντας έναν από τους πιο αναγνωρίσιμους ανθρωπιστικούς οργανισμούς παγκοσμίως.
1904: Ιδρύεται στο Παρίσι η Παγκόσμια Ομοσπονδία Ποδοσφαίρου (FIFA), με πρώτο πρόεδρο τον Ρομπέρ Γκεράν, ανοίγοντας τον δρόμο για τη δημιουργία του Παγκοσμίου Κυπέλλου.
1924: Κατατίθεται στη Βουλή των Ελλήνων ψήφισμα για την ίδρυση Γερουσίας, ως δεύτερο νομοθετικό σώμα, με στόχο την αναχαίτιση της πρωθυπουργικής παντοδυναμίας. Το μέτρο αυτό εντάσσεται στη γενικότερη προσπάθεια εκσυγχρονισμού και εξισορρόπησης της πολιτικής εξουσίας στη χώρα μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή. Η Γερουσία, που τελικά ιδρύθηκε και λειτούργησε από το 1929 έως το 1935, αποτέλεσε σημαντικό θεσμικό αντίβαρο, αν και η ύπαρξή της υπήρξε σχετικά βραχύβια, καθώς καταργήθηκε με την επάνοδο της μοναρχίας.

1927: Ο Τσαρλς Λίντμπεργκ ολοκληρώνει την πρώτη σόλο πτήση χωρίς ενδιάμεσο σταθμό πάνω από τον Ατλαντικό Ωκεανό, πετώντας από τη Νέα Υόρκη ως το Παρίσι με το αεροπλάνο Spirit of St. Louis. Μετά από 33,5 ώρες ασταμάτητης πτήσης, προσγειώνεται στο αεροδρόμιο Λε Μπουρζέ, όπου τον υποδέχεται ένα πλήθος ενθουσιασμένων Παριζιάνων. Η ιστορική του επιτυχία τον καθιερώνει ως θρύλο της αεροπορίας και αποδεικνύει για πρώτη φορά ότι μια τέτοια τολμηρή πτήση είναι εφικτή.
1930: Ο υπουργός Παιδείας Γεώργιος Παπανδρέου εφαρμόζει εκπαιδευτική μεταρρύθμιση, καθιερώνοντας το εξατάξιο και υποχρεωτικό δημοτικό σχολείο στην Ελλάδα. Η σημαντική αυτή τομή στο εκπαιδευτικό σύστημα αποσκοπούσε στην καταπολέμηση του αναλφαβητισμού και στη διασφάλιση ίσων ευκαιριών για όλα τα παιδιά της χώρας. Η μεταρρύθμιση αυτή αποτέλεσε τη βάση για τον εκσυγχρονισμό της ελληνικής εκπαίδευσης, ενισχύοντας το μορφωτικό επίπεδο του πληθυσμού και θέτοντας τα θεμέλια για τη μετέπειτα ανάπτυξη του δημόσιου σχολείου.

1932: Η Αμέλια Έρχαρτ γίνεται η πρώτη γυναίκα που πραγματοποιεί σόλο και χωρίς στάση υπερατλαντική πτήση, απογειωνόμενη από τη Νέα Γη και προσγειωνόμενη στην Ιρλανδία. Με το αεροπλάνο της, ένα Lockheed Vega 5B, διανύει πάνω από 3.000 χιλιόμετρα σε περίπου 15 ώρες, αντιμετωπίζοντας δύσκολες καιρικές συνθήκες και τεχνικά προβλήματα. Η τολμηρή της πτήση όχι μόνο καταρρίπτει τα στερεότυπα της εποχής για τις γυναίκες, αλλά και την καθιερώνει ως παγκόσμιο σύμβολο θάρρους και πρωτοπορίας στην αεροπορία.
1938: Με τον τίτλο «Εδώ Αθήναι» ξεκινά η πρώτη επίσημη ραδιοφωνική εκπομπή στην Ελλάδα από τους ραδιοθαλάμους του Ζαππείου. Η ιστορική αυτή στιγμή σηματοδοτεί την απαρχή της ελληνικής ραδιοφωνίας και φέρνει για πρώτη φορά τη φωνή της ενημέρωσης, της ψυχαγωγίας και του πολιτισμού σε κάθε γωνιά της χώρας. Το ραδιόφωνο γίνεται σύντομα αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητας των Ελλήνων, ενώ η φράση «Εδώ Αθήναι» παραμένει διαχρονικό σύμβολο της έναρξης μιας νέας εποχής στην επικοινωνία και στα μέσα μαζικής ενημέρωσης.
1941: Κατά τη Μάχη της Κρήτης, οι Γερμανοί αλεξιπτωτιστές καταλαμβάνουν το αεροδρόμιο του Μάλεμε, σε μια κρίσιμη καμπή για την έκβαση της μάχης.
1971: Η Τσέλσι κατακτά το Κύπελλο Κυπελλούχων Ευρώπης στο γήπεδο Καραϊσκάκη, νικώντας με 2-1 τη Ρεάλ Μαδρίτης στον επαναληπτικό τελικό. Στα προκριματικά είχε αποκλείσει τον Άρη.

1986: Γεννιούνται στην Ελλάδα τα πρώτα τρίδυμα με εξωσωματική γονιμοποίηση, ένα από τα οποία είναι ο μετέπειτα τραγουδιστής Κωνσταντίνος Αργυρός.
1991: Ο πρώην πρωθυπουργός της Ινδίας Ρατζίβ Γκάντι δολοφονείται σε συγκέντρωση στο Μαντράς. Είναι ο δεύτερος της οικογένειας που πέφτει θύμα δολοφονίας, μετά τη μητέρα του Ίντιρα Γκάντι.




1995: Πραγματοποιείται η πρώτη κατεδάφιση με δυναμίτη στην Ελλάδα, στο ημιτελές 15ώροφο κτίριο του Ερυθρού Σταυρού στη λεωφόρο Μεσογείων.
1998: Ο δικτάτορας της Ινδονησίας Σουχάρτο παραιτείται μετά από 32 χρόνια εξουσίας, υπό το βάρος κοινωνικών αναταραχών και οικονομικής κρίσης.




2005: Η Έλενα Παπαρίζου κερδίζει για την Ελλάδα τον 50ό Διαγωνισμό Τραγουδιού της Eurovision, με το τραγούδι «My Number One», υπογράφοντας την πρώτη νίκη της χώρας στον θεσμό. Η εκρηκτική της εμφάνιση στη σκηνή του Κιέβου ενθουσιάζει το ευρωπαϊκό κοινό και φέρνει την Ελλάδα στην κορυφή της μουσικής Ευρώπης. Η νίκη αυτή σηματοδοτεί μια ιστορική στιγμή για την ελληνική ποπ σκηνή, γεμίζοντας υπερηφάνεια τους Έλληνες σε όλο τον κόσμο και ανοίγοντας τον δρόμο για τη διοργάνωση της Eurovision στην Αθήνα το 2006. Το «My Number One» παραμένει μέχρι σήμερα ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα και αγαπημένα τραγούδια της διοργάνωσης.
2006: Το Μαυροβούνιο αποφασίζει μέσω δημοψηφίσματος την ανεξαρτησία του, βάζοντας τέλος στην ομοσπονδία με τη Σερβία και ανοίγοντας νέο κεφάλαιο στην ιστορία της Βαλκανικής.

2023: Πραγματοποιούνται βουλευτικές εκλογές στην Ελλάδα, με το εκλογικό σύστημα της απλής αναλογικής για πρώτη φορά από το 1990. Πρώτο κόμμα ανεδείχθη η Νέα Δημοκρατία (40,79%), δεύτερο κόμμα ο ΣΥΡΙΖΑ (20,07%), τρίτο κόμμα το ΠΑΣΟΚ (11,46%), τέταρτο κόμμα το ΚΚΕ (7,23%) και πέμπτο η Ελληνική Λύση (4,45%) (Δείτε τα αποτελέσματα εδώ). Κανένα κόμμα δεν κατάφερε να συγκεντρώσει την απαιτούμενη κοινοβουλευτική πλειοψηφία για τον σχηματισμό αυτοδύναμης κυβέρνησης και ανακοινώθηκαν νέες εκλογές για τις 25 Ιουνίου.
Γεννήσεις

1902 – Λεωνίδας Ζέρβας, Έλληνας χημικός. Γεννήθηκε στις 21 Μαΐου 1902 και πέθανε στις 10 Ιουλίου 1980. Υπήρξε διεθνούς κύρους επιστήμονας στη βιοχημεία και τη φαρμακευτική χημεία, με σημαντική συμβολή στη σύνθεση πεπτιδίων. Μαζί με τον Μαξ Μπέργκμαν ανέπτυξε τη μέθοδο Μπέργκμαν – Ζέρβα, η οποία αποτέλεσε βασικό εργαλείο για τη μελέτη πρωτεϊνών και την εξέλιξη της σύγχρονης βιοϊατρικής έρευνας.

1921 – Αντρέι Ζαχάροφ (Andrei Sakharov), Σοβιετικός φυσικός και ακτιβιστής. Γεννήθηκε στις 21 Μαΐου 1921 και πέθανε στις 14 Δεκεμβρίου 1989. Συμμετείχε στην ανάπτυξη της σοβιετικής βόμβας υδρογόνου, όμως αργότερα εξελίχθηκε σε μία από τις σημαντικότερες φωνές υπέρ των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην ΕΣΣΔ. Τιμήθηκε με το Νόμπελ Ειρήνης το 1975, το οποίο οι σοβιετικές αρχές δεν του επέτρεψαν να παραλάβει.

1972 – The Notorious B.I.G. (Christopher George Latore Wallace), Αμερικανός ράπερ. Γεννήθηκε στις 21 Μαΐου 1972 και πέθανε στις 9 Μαρτίου 1997. Υπήρξε από τις πιο επιδραστικές μορφές του East Coast hip hop και καθόρισε τον ήχο της δεκαετίας του ’90 με το άλμπουμ Ready to Die. Η καριέρα του διακόπηκε βίαια όταν δολοφονήθηκε στο Λος Άντζελες, σε ηλικία 24 ετών.

1986 – Κωνσταντίνος Αργυρός, Έλληνας τραγουδιστής. Γεννήθηκε στις 21 Μαΐου 1986 και ανήκει στους πιο επιτυχημένους καλλιτέχνες της σύγχρονης ελληνικής ποπ-λαϊκής σκηνής. Έχει σημειώσει διαδοχικές ραδιοφωνικές και διαδικτυακές επιτυχίες, με τραγούδια που γνώρισαν μεγάλη απήχηση, ενώ η παρουσία του στις ζωντανές εμφανίσεις και στη δισκογραφία τον έχει καθιερώσει ως ένα από τα εμπορικά ισχυρά ονόματα της γενιάς του.
Θάνατοι

1999 – Φρέντυ Γερμανός, Έλληνας τραγουδιστής. Γεννήθηκε στις 21 Μαΐου 1986 και ανήκει στους πιο επιτυχημένους καλλιτέχνες της σύγχρονης ελληνικής ποπ-λαϊκής σκηνής. Έχει σημειώσει διαδοχικές ραδιοφωνικές και διαδικτυακές επιτυχίες, με τραγούδια που γνώρισαν μεγάλη απήχηση, ενώ η παρουσία του στις ζωντανές εμφανίσεις και στη δισκογραφία τον έχει καθιερώσει ως ένα από τα εμπορικά ισχυρά ονόματα της γενιάς του.

2018 – Χάρρυ Κλυνν (κατά κόσμον Βασίλης Τριανταφυλλίδης), Έλληνας ηθοποιός, σατιρικός καλλιτέχνης και σκηνοθέτης. Γεννήθηκε στις 7 Μαΐου 1940 και πέθανε στις 21 Μαΐου 2018. Υπήρξε από τις χαρακτηριστικότερες φωνές της πολιτικής και κοινωνικής σάτιρας στη μεταπολιτευτική Ελλάδα. Με δίσκους, θεατρικές παραστάσεις, κινηματογραφικές και τηλεοπτικές εμφανίσεις, διαμόρφωσε ένα ιδιαίτερο ύφος που τον έκανε σημείο αναφοράς της ελληνικής ποπ κουλτούρας.
Εορτολόγιο
Ελένη, Έλενος, Κωνσταντίνος, Κωνσταντίνα
Εθνικές Γιορτές – Επέτειοι
Διεθνής Ημέρα Τσαγιού
Ευρωπαϊκή Ημέρα Νατούρα 2000
Παγκόσμια Ημέρα Πολιτιστικής Ποικιλομορφίας για τον Διάλογο και την Ανάπτυξη

Event details

Σαν σήμερα, πριν από 70 χρόνια, στις 19 Φεβρουαρίου 1956, οι Ελληνίδες προσέρχονται για πρώτη φορά μαζικά στις κάλπες για να ασκήσουν το δικαίωμα του εκλέγειν και του εκλέγεσθαι σε βουλευτικές εκλογές. Είναι μια ημερομηνία-τομή για τη δημοκρατία στην Ελλάδα, γιατί από εκείνη την Κυριακή η πολιτική συμμετοχή παύει να είναι υπόθεση «μισής κοινωνίας».
Η ψήφος των γυναικών δεν ήρθε χωρίς αγώνες. Πίσω από τη θεσμική κατάκτηση υπήρχε ήδη ένα οργανωμένο υπόστρωμα διεκδίκησης, από την Καλλιρρόη Παρρέν και τον γυναικείο Τύπο έως την Άβρα Θεοδωροπούλου και τον «Σύνδεσμο για τα Δικαιώματα της Γυναίκας», που από το 1920 έβαζε σταθερά στο τραπέζι το αίτημα της πολιτικής ισότητας.
Η κοινωνία είχε δει από νωρίς μικρά, δύσκολα ανοίγματα. Οι Ελληνίδες ψηφίζουν στις δημοτικές εκλογές του 1934, όμως το δικαίωμα είναι περιορισμένο και η συμμετοχή μικρή, αφού αφορά μόνο γυναίκες με συγκεκριμένες προϋποθέσεις, όπως ηλικία και εγγραμματοσύνη. Ένα ακόμη βήμα έρχεται μέσα στην Κατοχή, στις 25 Απριλίου 1944, όταν γυναίκες συμμετέχουν σε εκλογές στις περιοχές της λεγόμενης Ελεύθερης Ελλάδας, στο πλαίσιο της Εθνικής Αντίστασης, για την ανάδειξη των αντιπροσώπων του Εθνικού Συμβουλίου.
Η πλήρης, καθολική κατοχύρωση για τις βουλευτικές εκλογές έρχεται το 1952, με τον Νόμο 2159, που ψηφίζεται στις 7 Ιουνίου και προβλέπει την υποχρεωτική εγγραφή των Ελληνίδων άνω των 21 ετών στους εκλογικούς καταλόγους και την ψήφο «με τους ίδιους όρους» όπως των ανδρών. Παρ’ όλα αυτά, το δικαίωμα δεν ενεργοποιείται στις εκλογές του ίδιου έτους, με την επίσημη αιτιολόγηση ότι δεν προλαβαίνει να ολοκληρωθεί η εγγραφή στους καταλόγους. Έτσι, η πρακτική εφαρμογή μετατίθεται για την 1η Ιανουαρίου 1953.
Πριν από την πανελλαδική στιγμή του 1956, υπάρχει ένα σαφές προοίμιο. Στις επαναληπτικές εκλογές της 18ης Ιανουαρίου 1953 στη Θεσσαλονίκη, οι γυναίκες συμμετέχουν για πρώτη φορά σε βουλευτική διαδικασία, έστω και τοπικά, και εκλέγεται η Ελένη Σκούρα, η πρώτη Ελληνίδα βουλεύτρια. Στα χρόνια που ακολουθούν, γυναίκες ψηφοφόροι συμμετέχουν και σε αναπληρωματικές εκλογές, μέχρι να φτάσει η μέρα που η ψήφος τους θα «μετρήσει» σε όλη τη χώρα.
Το 1956, το δικαίωμα αποκτά πανελλαδική διάσταση και μετατρέπεται σε πράξη πολιτικής ωριμότητας. Οι κάλπες της 19ης Φεβρουαρίου δεν είναι ιστορικές μόνο επειδή αλλάζει το εκλογικό σώμα, αλλά και επειδή η ίδια η εκλογική διαδικασία έχει τις ιδιομορφίες της εποχής της, με αλλαγές στο εκλογικό σύστημα που επηρεάζουν τον τρόπο εκπροσώπησης και τις ισορροπίες.
Στις εκλογές του 1956 δεν μπήκαν μόνο οι γυναίκες στο εκλογικό σώμα, μπήκαν και στη Βουλή. Από 16 γυναίκες υποψήφιες, εκλέγονται δύο: η Λίνα Τσαλδάρη και η Βάσω Θανασέκου. Και λίγες ημέρες αργότερα, στις 29 Φεβρουαρίου 1956, η Τσαλδάρη αναλαμβάνει το υπουργείο Κοινωνικής Προνοίας, η πρώτη γυναίκα σε υπουργικό χαρτοφυλάκιο στην Ελλάδα.
Από εκεί και πέρα, η αλλαγή δεν έρχεται σε μια στιγμή. Η γυναικεία παρουσία στην πολιτική θα χρειαστεί χρόνο για να αποκτήσει βάθος, διάρκεια και κρίσιμη μάζα. Όμως η 19η Φεβρουαρίου 1956 μένει ως η ημερομηνία που ένα δικαίωμα πέρασε οριστικά από τις διεκδικήσεις και τα νομοθετήματα στην καθημερινή πράξη της δημοκρατίας.
Και κάθε φορά που σήμερα μια γυναίκα ρίχνει το ψηφοδέλτιό της στην κάλπη, συνεχίζει, συνειδητά ή όχι, μια διαδρομή που στην Ελλάδα γράφτηκε με καθυστερήσεις, αντιστάσεις και επιμονή, μέχρι να γίνει τελικά αυτονόητη.
Κεντρική φωτογραφία: 1. Γυναίκες συμμετέχουν στην Εφορευτική Επιτροπή και ψηφίζουν για πρώτη φορά στις βουλευτικές εκλογές της 19ης Φεβρουαρίου 1956 | Μουσείο Μπενάκη -Συλλογή Δημήτρη Χαρισιάδη 2. Ενημερωτικό φυλλάδιο του Υπουργείου Εσωτερικών, 1953 | Βιβλιοθήκη της Βουλής των Ελλήνων
Τα σημαντικότερα γεγονότα της ημέρας στην Ελλάδα και τον κόσμο
197: Ο Ρωμαίος αυτοκράτορας Σεπτίμιος Σεβήρος νικά τον σφετεριστή Κλαύδιο Αλβίνο στη μάχη του Λούγδουνουμ στη Γαλατία. Η σύγκρουση θεωρείται από τις πιο αιματηρές εμφύλιες αναμετρήσεις στη ρωμαϊκή ιστορία, με τεράστιες απώλειες. Η νίκη του Σεβήρου παγιώνει την εξουσία του και ανοίγει τον δρόμο για τη δυναστεία των Σεβήρων.
1822: Στη Νάουσα, ο πρόκριτος Ζαφειράκης Θεοδοσίου και οι οπλαρχηγοί της περιοχής κηρύσσουν την Επανάσταση κατά της Οθωμανικής κυριαρχίας, εντάσσοντας τη Μακεδονία στο κύμα του 1821. Η εξέγερση θα πνιγεί λίγο αργότερα στο αίμα, με την πόλη να υφίσταται σκληρή καταστολή και καταστροφές. Το γεγονός μένει ως μία από τις πιο φορτισμένες σελίδες της επαναστατικής ιστορίας στη βόρεια Ελλάδα.
1878: Ο Τόμας Έντισον κατοχυρώνει δίπλωμα ευρεσιτεχνίας για τον φωνόγραφο, ανοίγοντας τον δρόμο για την καταγραφή και αναπαραγωγή ήχου. Η «Ομιλούσα Μηχανή» αλλάζει τη σχέση του κόσμου με τη μουσική, την ψυχαγωγία και την τεχνολογία. Πρόκειται για εφεύρεση που θα τροφοδοτήσει ολόκληρη τη βιομηχανία των ηχογραφήσεων.
1913: Ξεκινά η μάχη του Μπιζανίου, η τελική και καθοριστική επιχείρηση του Ελληνικού Στρατού για την κατάληψη των οχυρών που προστατεύουν τα Ιωάννινα. Η επιτυχία της επίθεσης οδηγεί, δύο ημέρες αργότερα, στην απελευθέρωση της πόλης και στην εδραίωση του ελληνικού ελέγχου στην Ήπειρο. Είναι από τις πιο εμβληματικές στιγμές των Βαλκανικών Πολέμων για την Ελλάδα.
1936: Υπογράφεται το «Σύμφωνο Σοφούλη-Σκλάβαινα», μια μυστική συμφωνία ανάμεσα στους Φιλελεύθερους και το Παλλαϊκό Μέτωπο που συνδέεται με τις ισορροπίες μετά τις εκλογές. Προβλέπει στήριξη σε κοινοβουλευτικές διαδικασίες και δεσμεύσεις για μέτρα όπως η κατάργηση του «Ιδιώνυμου» και αμνηστεύσεις. Η πολιτική αστάθεια της χρονιάς θα οδηγήσει σύντομα σε εξελίξεις που θα ανατρέψουν τον κοινοβουλευτικό ορίζοντα.
1945: Αμερικανοί πεζοναύτες αποβιβάζονται στην Ίβο Τζίμα, αρχίζοντας μια από τις σκληρότερες μάχες του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου στον Ειρηνικό. Η σύγκρουση έχει τεράστιο ανθρώπινο κόστος και γίνεται σύμβολο πολεμικής φρίκης, αλλά και προπαγανδιστικής εικόνας. Η κατάληψη του νησιού προσφέρει κρίσιμη στρατηγική βάση για αεροπορικές επιχειρήσεις.
1947: Η κυβέρνηση αποφασίζει την ίδρυση του στρατοπέδου πολιτικών κρατουμένων στη Μακρόνησο, μέσα στο κλίμα του Εμφυλίου. Το νησί θα συνδεθεί με εξορίες, «αναμόρφωση» και βαριά βία απέναντι σε στρατευμένους και πολίτες με αριστερές πεποιθήσεις. Στη συλλογική μνήμη μένει ως σύμβολο διχασμού και καταστολής.
197: Ο Ρωμαίος αυτοκράτορας Σεπτίμιος Σεβήρος νικά τον σφετεριστή Κλαύδιο Αλβίνο στη μάχη του Λούγδουνουμ στη Γαλατία. Η σύγκρουση θεωρείται από τις πιο αιματηρές εμφύλιες αναμετρήσεις στη ρωμαϊκή ιστορία, με τεράστιες απώλειες. Η νίκη του Σεβήρου παγιώνει την εξουσία του και ανοίγει τον δρόμο για τη δυναστεία των Σεβήρων.
1822: Στη Νάουσα, ο πρόκριτος Ζαφειράκης Θεοδοσίου και οι οπλαρχηγοί της περιοχής κηρύσσουν την Επανάσταση κατά της Οθωμανικής κυριαρχίας, εντάσσοντας τη Μακεδονία στο κύμα του 1821. Η εξέγερση θα πνιγεί λίγο αργότερα στο αίμα, με την πόλη να υφίσταται σκληρή καταστολή και καταστροφές. Το γεγονός μένει ως μία από τις πιο φορτισμένες σελίδες της επαναστατικής ιστορίας στη βόρεια Ελλάδα.
1878: Ο Τόμας Έντισον κατοχυρώνει δίπλωμα ευρεσιτεχνίας για τον φωνόγραφο, ανοίγοντας τον δρόμο για την καταγραφή και αναπαραγωγή ήχου. Η «Ομιλούσα Μηχανή» αλλάζει τη σχέση του κόσμου με τη μουσική, την ψυχαγωγία και την τεχνολογία. Πρόκειται για εφεύρεση που θα τροφοδοτήσει ολόκληρη τη βιομηχανία των ηχογραφήσεων.
1913: Ξεκινά η μάχη του Μπιζανίου, η τελική και καθοριστική επιχείρηση του Ελληνικού Στρατού για την κατάληψη των οχυρών που προστατεύουν τα Ιωάννινα. Η επιτυχία της επίθεσης οδηγεί, δύο ημέρες αργότερα, στην απελευθέρωση της πόλης και στην εδραίωση του ελληνικού ελέγχου στην Ήπειρο. Είναι από τις πιο εμβληματικές στιγμές των Βαλκανικών Πολέμων για την Ελλάδα.
1936: Υπογράφεται το «Σύμφωνο Σοφούλη-Σκλάβαινα», μια μυστική συμφωνία ανάμεσα στους Φιλελεύθερους και το Παλλαϊκό Μέτωπο που συνδέεται με τις ισορροπίες μετά τις εκλογές. Προβλέπει στήριξη σε κοινοβουλευτικές διαδικασίες και δεσμεύσεις για μέτρα όπως η κατάργηση του «Ιδιώνυμου» και αμνηστεύσεις. Η πολιτική αστάθεια της χρονιάς θα οδηγήσει σύντομα σε εξελίξεις που θα ανατρέψουν τον κοινοβουλευτικό ορίζοντα.
1945: Αμερικανοί πεζοναύτες αποβιβάζονται στην Ίβο Τζίμα, αρχίζοντας μια από τις σκληρότερες μάχες του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου στον Ειρηνικό. Η σύγκρουση έχει τεράστιο ανθρώπινο κόστος και γίνεται σύμβολο πολεμικής φρίκης, αλλά και προπαγανδιστικής εικόνας. Η κατάληψη του νησιού προσφέρει κρίσιμη στρατηγική βάση για αεροπορικές επιχειρήσεις.
1947: Η κυβέρνηση αποφασίζει την ίδρυση του στρατοπέδου πολιτικών κρατουμένων στη Μακρόνησο, μέσα στο κλίμα του Εμφυλίου. Το νησί θα συνδεθεί με εξορίες, «αναμόρφωση» και βαριά βία απέναντι σε στρατευμένους και πολίτες με αριστερές πεποιθήσεις. Στη συλλογική μνήμη μένει ως σύμβολο διχασμού και καταστολής.
1956: Στις βουλευτικές εκλογές στην Ελλάδα, για πρώτη φορά συμμετέχουν στις κάλπες οι Ελληνίδες σε εθνική αναμέτρηση, σε ένα ορόσημο για τα πολιτικά δικαιώματα. Η ΕΡΕ του Κωνσταντίνου Καραμανλή επικρατεί σε έδρες, σε μεγάλο βαθμό λόγω του «τριφασικού» εκλογικού συστήματος. Η ημέρα καταγράφεται ως κομβική στιγμή εκδημοκρατισμού στην ελληνική πολιτική ζωή.

1959: Στο Λονδίνο υπογράφεται η συμφωνία ανάμεσα σε Ηνωμένο Βασίλειο, Ελλάδα και Τουρκία για το πλαίσιο λύσης του Κυπριακού, που οδηγεί στη δημιουργία της Κυπριακής Δημοκρατίας. Το νέο κράτος προβλέπεται να έχει Ελληνοκύπριο πρόεδρο και Τουρκοκύπριο αντιπρόεδρο, με ένα σύνθετο σύστημα εγγυήσεων. Η ανεξαρτησία θα ανακηρυχθεί αργότερα, όμως οι ρυθμίσεις αυτές θα καθορίσουν για δεκαετίες την πολιτική πραγματικότητα στο νησί.
1962: Πεθαίνει ο Γεώργιος Παπανικολάου, ο Έλληνας γιατρός που συνέδεσε το όνομά του με το τεστ Παπ και την έγκαιρη ανίχνευση αλλοιώσεων στον τράχηλο της μήτρας. Η μέθοδός του θα συμβάλει καθοριστικά στη μείωση της θνησιμότητας από καρκίνο του τραχήλου, επειδή μετατοπίζει τη μάχη στην πρόληψη. Το έργο του θεωρείται από τις πιο σημαντικές «σιωπηλές» επαναστάσεις της σύγχρονης Ιατρικής.
1978: Στο αεροδρόμιο της Λάρνακας ξεσπά ένοπλη σύγκρουση όταν Αιγύπτιοι κομάντος επεμβαίνουν χωρίς άδεια των κυπριακών αρχών, για να χειριστούν κρίση με ομήρους σε αεροσκάφος. Η Εθνική Φρουρά και η Αστυνομία της Κύπρου απαντούν, με αποτέλεσμα δεκάδες νεκρούς, ανάμεσά τους 15 Αιγύπτιοι στρατιώτες, και την καταστροφή του αεροσκάφους C-130 που τους μετέφερε. Το επεισόδιο προκαλεί σοβαρή διπλωματική κρίση ανάμεσα σε Κύπρο και Αίγυπτο.
1991: Χιόνι πέφτει στην έρημο Σαχάρα, για πρώτη φορά μετά από 30 χρόνια.
Γεννήσεις

1473 – Μικολάι Κόπερνικ (Νικόλαος Κοπέρνικος) (19 Φεβρουαρίου 1473 – 24 Μαΐου 1543), Πολωνός, αστρονόμος και μαθηματικός, θεμελιωτής του ηλιοκεντρικού μοντέλου που μετατόπισε τη Γη από το «κέντρο» του σύμπαντος και άνοιξε δρόμο για τη σύγχρονη αστρονομία. Στο έργο του «De revolutionibus orbium coelestium» (εκδίδεται το 1543) υποστηρίζει ότι οι πλανήτες κινούνται γύρω από τον Ήλιο, αμφισβητώντας το γεωκεντρικό σύστημα. Η πρότασή του γίνεται αφετηρία της Επιστημονικής Επανάστασης και επηρεάζει καθοριστικά τον Γαλιλαίο και τον Κέπλερ.

1967 – Μπενίσιο ντελ Τόρο (19 Φεβρουαρίου 1967 – –), Πορτορικανός, ηθοποιός και παραγωγός, από τις πιο αναγνωρίσιμες «βαριές» παρουσίες του σύγχρονου σινεμά. Κερδίζει Όσκαρ Β’ ανδρικού ρόλου για το «Traffic» και ξεχωρίζει νωρίτερα με το «The Usual Suspects», που τον καθιερώνει ως ηθοποιό-χαρακτήρα με ιδιαίτερη ένταση. Αργότερα εντυπωσιάζει στο «Sicario», σε ρόλους που κουβαλούν σκοτεινή ψυχολογία και ηθικές γκρίζες ζώνες.

2004 – Μίλι Μπόμπι Μπράουν (19 Φεβρουαρίου 2004 – –), Βρετανίδα, ηθοποιός, που έγινε παγκοσμίως γνωστή ως Eleven στη σειρά «Stranger Things», ρόλος που της έφερε σημαντικές υποψηφιότητες και την καθιέρωσε ως πρωταγωνίστρια της γενιάς της. Στη συνέχεια πέρασε και στον κινηματογράφο, με συμμετοχές όπως το «Godzilla: King of the Monsters», ενώ στο Netflix πρωταγωνιστεί και παράγει την «Enola Holmes». Το 2018 ορίστηκε Πρέσβειρα Καλής Θέλησης της UNICEF σε ηλικία 14 ετών.
Θάνατοι

1962 – Γεώργιος Παπανικολάου (13 Μαΐου 1883 – 19 Φεβρουαρίου 1962), Έλληνας, ιατρός και ερευνητής, πρωτοπόρος της κυτταροπαθολογίας. Δημιούργησε το τεστ Παπ, μια απλή κυτταρολογική εξέταση που έκανε εφικτή την έγκαιρη ανίχνευση προκαρκινικών αλλοιώσεων και άλλαξε την προληπτική ιατρική για τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας, συμβάλλοντας καθοριστικά στη μείωση της θνησιμότητας διεθνώς. Εργάστηκε επί δεκαετίες στις ΗΠΑ, κυρίως στο Cornell Medical College.

2016 – Ουμπέρτο Έκο (5 Ιανουαρίου 1932 – 19 Φεβρουαρίου 2016), Ιταλός, συγγραφέας, σημειολόγος και πανεπιστημιακός, από τους πιο επιδραστικούς Ευρωπαίους διανοούμενους του 20ού αιώνα. Με το μυθιστόρημα «Το όνομα του Ρόδου» συνδύασε αστυνομική πλοκή, μεσαιωνική ιστορία και φιλοσοφικά ερωτήματα, κερδίζοντας παγκόσμιο κοινό. Ως καθηγητής στη Μπολόνια και θεωρητικός της σημειωτικής, έγραψε έργα-αναφοράς για τη γλώσσα, τα σύμβολα και τα ΜΜΕ, διατηρώντας έντονη δημόσια παρουσία.
Εορτολόγιο
Φιλοθέη, Φιλόθεος
πηγή newsbeast.gr

Event details