Στις 29 Αυγούστου 2004, την τελευταία ημέρα των Ολυμπιακών Αγώνων της Αθήνας, ο Βραζιλιάνος Βαντερλέι Κορντέιρο ντε Λίμα προηγείται στον μαραθώνιο ανδρών και κατευθύνεται προς το Παναθηναϊκό Στάδιο. Περίπου στο 36ο χιλιόμετρο, όμως, ένας θεατής εισβάλλει στη διαδρομή, τον αρπάζει και τον σπρώχνει προς το πλήθος.

Ο ντε Λίμα είχε ξεφύγει από τους αντιπάλους του λίγο πριν από το 20ό χιλιόμετρο και για μεγάλο μέρος της κούρσας βρισκόταν μόνος στην κορυφή. Όταν δέχθηκε την επίθεση, διατηρούσε ακόμη προβάδισμα περίπου 25-40 δευτερολέπτων, ενώ απέμεναν περίπου έξι χιλιόμετρα για τον τερματισμό.
Ο άνθρωπος που του επιτέθηκε ήταν ο Κορνέλιους «Νιλ» Χόραν, πρώην Ιρλανδός καθολικός ιερέας, ο οποίος έναν χρόνο νωρίτερα είχε εισβάλει και στην πίστα του βρετανικού Grand Prix της Formula 1. Ένας Έλληνας θεατής, ο Πολύβιος Κοσίβας, έσπευσε να βοηθήσει τον Βραζιλιάνο να απελευθερωθεί και να επιστρέψει στον δρόμο.

Ο ντε Λίμα συνέχισε, αρχικά παραμένοντας πρώτος. Λίγο αργότερα, όμως, τον πέρασε ο Ιταλός Στέφανο Μπαλντίνι, ο οποίος κατέκτησε το χρυσό μετάλλιο με χρόνο 2:10:55. Δεύτερος τερμάτισε ο Αμερικανός Μεμπ Κεφλεζίγκι, ενώ ο Βραζιλιάνος μπήκε τρίτος στο Παναθηναϊκό Στάδιο και πήρε το χάλκινο με 2:12:11.
Η εικόνα της επίθεσης δημιούργησε αμέσως το ερώτημα εάν ο ντε Λίμα έχασε εξαιτίας της το χρυσό. Η βραζιλιάνικη πλευρά υπέβαλε ένσταση, όμως το αποτέλεσμα παρέμεινε. Μεταγενέστερη ανάλυση της World Athletics επισημαίνει ότι ο Μπαλντίνι είχε ήδη αρχίσει να μειώνει γρήγορα τη διαφορά πριν από το περιστατικό και πιθανότατα θα προλάβαινε τον Βραζιλιάνο ακόμη και χωρίς την επίθεση. Επομένως, το αν αυτή του στέρησε πράγματι την ολυμπιακή νίκη δεν μπορεί να απαντηθεί με βεβαιότητα.
Εκείνο που έμεινε αδιαμφισβήτητο ήταν η αντίδρασή του. Ο ντε Λίμα ολοκλήρωσε την κούρσα χωρίς να εγκαταλείψει και τιμήθηκε από τη Διεθνή Ολυμπιακή Επιτροπή με το μετάλλιο Pierre de Coubertin, για την «εξαιρετική επίδειξη ευ αγωνίζεσθαι και ολυμπιακών αξιών».
Ο μαραθώνιος ήταν το τελευταίο αγώνισμα των Ολυμπιακών της Αθήνας. Λίγες ώρες αργότερα έπεσε η αυλαία των Αγώνων με την τελετή λήξης, όμως η εικόνα του Βραζιλιάνου δρομέα να επιστρέφει στην κούρσα μετά την επίθεση έμεινε ως μία από τις πιο χαρακτηριστικές στιγμές της διοργάνωσης.
Τι άλλο έγινε σαν σήμερα
1824: Στη Ναυμαχία του Γέροντα, ο ελληνικός στόλος υπό τον Ανδρέα Μιαούλη πετυχαίνει σημαντική νίκη απέναντι στον τουρκοαιγυπτιακό στόλο, συμβάλλοντας καθοριστικά στην προστασία της Σάμου.
1831: Ο Μάικλ Φαραντέι ανακαλύπτει την ηλεκτρομαγνητική επαγωγή, θεμελιώδη αρχή πάνω στην οποία βασίζονται οι ηλεκτρικές γεννήτριες και μεγάλο μέρος της σύγχρονης ηλεκτροτεχνολογίας.
1842: Υπογράφεται η Συνθήκη του Νανκίνγκ, που τερματίζει τον Α΄ Πόλεμο του Οπίου μεταξύ Βρετανίας και Κίνας. Μεταξύ άλλων, το Χονγκ Κονγκ παραχωρείται στη Βρετανία.
1912: Η Ελληνική Αεροπορία θρηνεί τον πρώτο νεκρό της, τον πρωτοπόρο αεροπόρο Αλέξανδρο Καραμανλάκη, όταν το αεροσκάφος του πέφτει στον Κορινθιακό Κόλπο.
1949: Οι δυνάμεις του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας υποχωρούν από τον Γράμμο προς την Αλβανία, σηματοδοτώντας ουσιαστικά το τέλος των μαχών του Ελληνικού Εμφυλίου. Η ολοκλήρωση των επιχειρήσεων τοποθετείται στις 30 Αυγούστου.
1966: Οι Beatles δίνουν στο Candlestick Park του Σαν Φρανσίσκο την τελευταία συναυλία της περιοδεύουσας καριέρας τους, πριν εγκαταλείψουν οριστικά τις περιοδείες.

2004: Πέφτει η αυλαία των Ολυμπιακών Αγώνων της Αθήνας. Την ίδια ημέρα, ο Βαντερλέι ντε Λίμα δέχεται επίθεση ενώ προηγείται στον Μαραθώνιο, αλλά συνεχίζει και κατακτά το χάλκινο μετάλλιο.

2005: Ο τυφώνας Κατρίνα πλήττει τη Λουιζιάνα και προκαλεί καταστροφικές πλημμύρες στη Νέα Ορλεάνη. Περισσότεροι από 1.300 άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους και οι ζημιές ανέρχονται σε περίπου 125 δισ. δολάρια.
Γεννήσεις

1632 – Τζον Λοκ, Άγγλος φιλόσοφος και ιατρός, θεμελιωτής του βρετανικού εμπειρισμού και θεμελιώδης μορφή του Διαφωτισμού. Τα έργα του («Ένα δοκίμιο για την ανθρώπινη νόηση») επηρέασαν βαθιά τη νεώτερη φιλοσοφία, την πολιτική σκέψη, αλλά και την επιστημονική μέθοδο – κυρίως με την έννοια της ατομικής ελευθερίας και της φυσικής δικαιοσύνης.

1926 – Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ, Ελληνίδα ιστορικός, βυζαντινολόγος με τεράστια διεθνή απήχηση και σημαντικό ακαδημαϊκό έργο. Υπήρξε η πρώτη γυναίκα πρύτανης στη Σορβόννη (Παρίσι) και επί σειρά δεκαετιών τιμά επιστημονικά την Ελλάδα και τον γυναικείο δυναμισμό, υπηρετώντας τη βυζαντινή ιστορία, τον ανθρωπισμό και την παιδεία.

1931 – Στέλιος Καζαντζίδης, Έλληνας λαϊκός τραγουδιστής, μία από τις πιο μεγάλες φωνές του ελληνικού τραγουδιού. Συμβόλιζε τον πόνο, το μεράκι και την αγωνία του λαού, ερμήνευσε αμέτρητες επιτυχίες, και έγραψε ιστορία με βαθιά συγκινητικές ερμηνείες και αυθεντικότητα. Το όνομα του έγινε μύθος στο λαϊκό πεντάγραμμο.

1958 – Μάικλ Τζάκσον, Αμερικανός τραγουδιστής, συνθέτης και χορευτής, ο «βασιλιάς της ποπ». Με παγκόσμια ρεκόρ και ιστορικές επιτυχίες όπως «Thriller», «Billie Jean» και «Beat It», διαμόρφωσε τη μουσική, τη χορογραφία και το video clip της σύγχρονης εποχής, επηρεάζοντας όσο λίγοι τη pop κουλτούρα διεθνώς.
Θάνατοι

1944 – Αττίκ (Κλέων Τριανταφύλλου), εμβληματική μορφή του ελληνικού ελαφρού τραγουδιού, συνθέτης, στιχουργός και ερμηνευτής. Χαρακτηρίστηκε από μοναδική ευαισθησία και καλλιτεχνική φινέτσα, με διαχρονικά τραγούδια όπως «Ζητάτε να σας πω», «Τα καναρίνια» και «Πάμε μια βόλτα στο φεγγάρι» που σφράγισαν το αστικό κέντρο της Αθήνας. Το όνομά του συνδέθηκε με τον θρυλικό «Μεγάλο Μήλο», ενώ η απώλειά του το 1944 άφησε δυσαναπλήρωτο κενό στο ελληνικό μουσικό θέατρο.

1982 – Ίνγκριντ Μπέργκμαν, Σουηδή ηθοποιός και μία από τις κορυφαίες του 20ού αιώνα. Πέθανε ανήμερα των γενεθλίων της (29 Αυγούστου) έχοντας κατακτήσει τρία Όσκαρ και τεράστια κινηματογραφική παρουσία σε ταινίες-θρύλους όπως «Καζαμπλάνκα», «Αναστασία», «Για ποιον χτυπά η καμπάνα» και «Θλιμμένη Ιουλιέτα». Χαρακτηρίστηκε από δραματική ένταση και ασύγκριτο κινηματογραφικό ήθος.
Εορτολόγιο
Αρκάδιος, Αρκαδία
Εθνικές Γιορτές – Επέτειοι
Διεθνής Ημέρα κατά των Πυρηνικών Δοκιμών

πηγή newsbeast.gr

Event details

Στις 15 Μαρτίου 1943 αναχώρησε από τη Θεσσαλονίκη ο πρώτος συρμός με Εβραίους της πόλης για το Άουσβιτς-Μπίρκεναου, σηματοδοτώντας την έναρξη των μαζικών εκτοπίσεων της κοινότητας.
Δεν ήταν απλώς μια μεταγωγή αιχμαλώτων, αλλά η αρχή της εξόντωσης μιας κοινότητας που για αιώνες αποτελούσε βασικό κομμάτι της ταυτότητας της Θεσσαλονίκης. Με εκείνο το πρώτο τρένο άνοιξε το πιο σκοτεινό κεφάλαιο της πόλης στην Κατοχή.
Πριν από τον πόλεμο, στη Θεσσαλονίκη ζούσαν περίπου 50.000 Εβραίοι, η μεγαλύτερη εβραϊκή κοινότητα της Ελλάδας, που σφράγισε την οικονομική, κοινωνική και πολιτισμική φυσιογνωμία της πόλης. Από τον Μάρτιο έως τον Αύγουστο του 1943 εκτοπίστηκαν σε διαδοχικές αποστολές περίπου 45.000–50.000 Θεσσαλονικείς Εβραίοι προς τα στρατόπεδα, κυρίως στο Άουσβιτς-Μπίρκεναου.
Το πρώτο τρένο της 15ης Μαρτίου μετέφερε περίπου 2.800 ανθρώπους, στοιβαγμένους στα βαγόνια. Ακολούθησαν συνολικά δεκαεννέα συρμοί, σε ένα «ταξίδι χωρίς επιστροφή» για τη συντριπτική πλειονότητα των εκτοπισμένων.
Σε πανελλαδικό επίπεδο, υπολογίζεται ότι περίπου 60.000–65.000 από τους περίπου 80.000 Έλληνες Εβραίους εκτοπίστηκαν και εξοντώθηκαν, ποσοστό άνω του 80%. Στη Θεσσαλονίκη, περίπου το 96% της κοινότητας χάθηκε στα στρατόπεδα του θανάτου, αφήνοντας ένα κενό στην πόλη που δεν αποκαταστάθηκε ποτέ.
Τα σημαντικότερα γεγονότα της ημέρας στην Ελλάδα και τον κόσμο
44 π.Χ.: Ρωμαίοι συγκλητικοί δολοφονούν τον Ιούλιο Καίσαρα στη Ρώμη, μέσα στη συνεδρίαση της Συγκλήτου στην Κουρία του Πομπηίου, με πρωταγωνιστές τον Βρούτο και τον Κάσσιο. Η συνωμοσία οργανώνεται από ομάδα сенատόρων που θεωρεί ότι ο Καίσαρας οδηγεί τη Ρωμαϊκή Δημοκρατία σε μονοπρόσωπη εξουσία, όμως η δολοφονία του δεν αποκαθιστά το παλιό πολίτευμα. Αντίθετα, ανοίγει νέο κύκλο εμφυλίων πολέμων, από τον οποίο θα αναδειχθεί τελικά ο Οκταβιανός Αύγουστος, οδηγώντας στη σταδιακή εγκαθίδρυση της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας.
1838: Η 25η Μαρτίου καθιερώνεται με βασιλικό διάταγμα του Όθωνα ως ημέρα εθνικής εορτής.

1892: Στην Αγγλία, ιδρύεται η ποδοσφαιρική ομάδα της Λίβερπουλ.
1917: Ο Τσάρος Νικόλαος Β΄ παραιτείται από τον θρόνο της Ρωσικής Αυτοκρατορίας, υπό την πίεση της Φεβρουαριανής Επανάστασης, των μαζικών διαδηλώσεων στην Πετρούπολη και της κατάρρευσης της υποστήριξης από τον στρατό και την πολιτική ελίτ. Με την παραίτησή του υπέρ του αδελφού του Μεγάλου Δούκα Μιχαήλ, ο οποίος όμως αρνείται την εξουσία χωρίς λαϊκή εντολή, τερματίζεται ουσιαστικά η τσαρική μοναρχία και ανοίγει ο δρόμος για την Προσωρινή Κυβέρνηση και τις εξελίξεις που θα οδηγήσουν αργότερα στην Οκτωβριανή Επανάσταση.
1924: Ο Ποδοσφαιρικός Όμιλος Αθηνών μετονομάζεται σε Παναθηναϊκό Αθλητικό Όμιλο.
1926: Ο δικτάτορας Θεόδωρος Πάγκαλος εκλέγεται Πρόεδρος της Δημοκρατίας χωρίς αντίπαλο, σε προεδρικές εκλογές που οργανώνει το καθεστώς του μετά την παραίτηση του Παύλου Κουντουριώτη και μέσα σε κλίμα περιορισμένων ελευθεριών και ελέγχου του πολιτικού πεδίου. Με την εκλογή του συγκεντρώνει στα χέρια του και την προεδρία και την πρωθυπουργία, κορυφώνοντας τη «συνταγματική δικτατορία» του, πριν ανατραπεί λίγους μήνες αργότερα από στρατιωτικό κίνημα.
1939: Τα Ναζιστικά στρατεύματα εισέρχονται στην Πράγα και ολοκληρώνουν την κατάληψη της Τσεχοσλοβακίας, δημιουργώντας το προτεκτοράτο Βοημίας–Μοραβίας. Η εξέλιξη δείχνει ότι οι δεσμεύσεις του Μονάχου δεν αναχαιτίζουν την επεκτατική πολιτική του Χίτλερ. Η Ευρώπη οδηγείται με ταχείς ρυθμούς σε γενικευμένη σύρραξη, που θα ξεσπάσει λίγους μήνες αργότερα.
1943: Αναχωρεί από τη Θεσσαλονίκη ο πρώτος συρμός με Έλληνες Εβραίους προς το Άουσβιτς, εγκαινιάζοντας τις μαζικές εκτοπίσεις της κοινότητας. Στους επόμενους μήνες θα σταλούν περίπου 46.000 άνθρωποι σε στρατόπεδα εξόντωσης και καταναγκαστικής εργασίας, ενώ θα επιβιώσουν λιγότεροι από 2.000. Είναι μία από τις πιο σκοτεινές τομές της Κατοχής στην Ελλάδα, με απώλειες που σημάδεψαν οριστικά τη Θεσσαλονίκη.
1975: Πεθαίνει στο Παρίσι ο Αριστοτέλης Ωνάσης, μία από τις πιο εμβληματικές μορφές της ελληνικής ναυτιλίας και διεθνούς επιχειρηματικότητας. Η διαδρομή του, από τα πρώτα βήματα έως τη δημιουργία παγκόσμιου στόλου, επηρέασε την εικόνα της Ελληνικής επιχειρηματικής παρουσίας στον 20ό αιώνα. Ο θάνατός του κλείνει ένα κεφάλαιο που είχε ήδη μετατραπεί σε σύγχρονο μύθο.
1993: Αποστέλλεται με κυβερνητική απόφαση κλιμάκιο των ΜΑΤ στον Υμηττό, προκειμένου να ξηλώσει την κεραία του τηλεοπτικού σταθμού του Βασίλη Λεβεντη, «Κανάλι 40» (προηγουμένως «Κανάλι 67»).
2007: Ελλάδα, Ρωσία και Βουλγαρία υπογράφουν συμφωνία για τον πετρελαιαγωγό Μπουργκάς – Αλεξανδρούπολη, με στόχο τη μεταφορά πετρελαίου παρακάμπτοντας τα Στενά. Η υπογραφή προβάλλεται ως ενεργειακή και γεωπολιτική αναβάθμιση για την Ελλάδα, με επίκεντρο τη Θράκη. Το έργο τελικά δεν προχώρησε, αλλά η συμφωνία έμεινε ως χαρακτηριστικό στιγμιότυπο της ενεργειακής διπλωματίας της εποχής.
2011: Στη Συρία πραγματοποιείται η «Ημέρα της Οργής», με διαδηλώσεις κατά του καθεστώτος Άσαντ και σκληρή καταστολή. Η κλιμάκωση των κινητοποιήσεων και της βίας οδηγεί σε βαθιά αποσταθεροποίηση και στη συνέχεια σε πολυμέτωπο εμφύλιο πόλεμο. Οι συνέπειες θα επηρεάσουν άμεσα και την Ελλάδα μέσω προσφυγικών ροών και ευρύτερης αστάθειας στην Ανατολική Μεσόγειο.

2015: Εντοπίζεται νεκρός ο Βαγγέλης Γιακουμάκης, φοιτητής της Γαλακτομικής Σχολής Ιωαννίνων, μετά από εβδομάδες εξαφάνισης. Η υπόθεση πυροδοτεί πανελλήνια συζήτηση για τον εκφοβισμό, τη σιωπή γύρω από την κακοποίηση και τις ευθύνες δομών που φιλοξενούν νέους. Η κοινωνική αντίδραση υπήρξε έντονη και άφησε μακρό αποτύπωμα στον δημόσιο διάλογο.

2019: Ένοπλος επιτίθεται σε δύο τεμένη στο Κράιστσερτς της Νέας Ζηλανδίας, σκοτώνοντας 49 ανθρώπους και τραυματίζοντας δεκάδες. Η επίθεση ανέδειξε τη διεθνή διάσταση της ακροδεξιάς τρομοκρατίας και της διαδικτυακής ριζοσπαστικοποίησης. Ακολούθησαν αυστηρότερες ρυθμίσεις για την οπλοκατοχή και μια παγκόσμια συζήτηση για την αντιμετώπιση του μίσους.
Γεννήσεις

1884 – Άγγελος Σικελιανός (15 Μαρτίου 1884 – 19 Ιουνίου 1951), Έλληνας, ποιητής, κορυφαία μορφή της νεοελληνικής λυρικής ποίησης. Το έργο του, με σταθμούς όπως «Ο Δωδεκάλογος του Γύφτου» και «Άσμα ηρωικό και πένθιμο», συνέδεσε ελληνική παράδοση, συμβολισμό και οικουμενικό όραμα. Μαζί με την Εύα Πάλμερ προώθησε τη «Δελφική Ιδέα» μέσα από τις Δελφικές Γιορτές, φέρνοντας ποίηση, θέατρο και μουσική σε ένα ενιαίο πολιτιστικό εγχείρημα.
Θάνατοι

44 π.Χ. – Ιούλιος Καίσαρ (12 Ιουλίου 100 π.Χ. – 15 Μαρτίου 44 π.Χ.), Ρωμαίος, πολιτικός και στρατιωτικός, από τις πιο εμβληματικές μορφές της Ρωμαϊκής Δημοκρατίας. Κατέκτησε τη Γαλατία και, περνώντας τον Ρουβίκωνα, άνοιξε τον δρόμο για εμφύλιο πόλεμο και την κατάρρευση της παλιάς πολιτειακής ισορροπίας. Ανακηρύχθηκε ισόβιος δικτάτορας και προώθησε βαθιές διοικητικές και κοινωνικές αλλαγές, όπως τη μεταρρύθμιση του ημερολογίου (Ιουλιανό). Δολοφονήθηκε στη Σύγκλητο, γεγονός-ορόσημο που οδήγησε στην άνοδο του Οκταβιανού και στη μετάβαση προς την Αυτοκρατορία.

1975 – Αριστοτέλης Ωνάσης (20 Ιανουαρίου 1906 – 15 Μαρτίου 1975), Έλληνας, εφοπλιστής και επιχειρηματίας, από τα πιο διάσημα ελληνικά ονόματα διεθνώς. Δημιούργησε έναν από τους μεγαλύτερους στόλους του 20ού αιώνα και επένδυσε στρατηγικά σε δεξαμενόπλοια, μεταφορές και ακίνητα, χτίζοντας αυτοκρατορία με παγκόσμια επιρροή. Στη συλλογική μνήμη πέρασε και ως κοσμική φιγούρα, ιδιαίτερα μετά τον γάμο του με την Τζάκι Κένεντι. Μετά τον θάνατό του, το έργο του συνέχισε μέσα από το Ίδρυμα Ωνάση.

2006 – Γεώργιος Ράλλης (26 Δεκεμβρίου 1918 – 15 Μαρτίου 2006), Έλληνας, πολιτικός, πρωθυπουργός της Ελλάδας (1980–1981). Ανέλαβε την πρωθυπουργία μετά την εκλογή του Κωνσταντίνου Καραμανλή στην Προεδρία της Δημοκρατίας και ηγήθηκε της Νέας Δημοκρατίας σε μια κρίσιμη καμπή της Μεταπολίτευσης. Η θητεία του συνδέθηκε με πολιτικό ύφος μετριοπάθειας και θεσμικής προσέγγισης, ενώ υπηρέτησε και σε σημαντικά υπουργεία πριν και μετά την πρωθυπουργία του, παραμένοντας σημείο αναφοράς της μεταπολιτευτικής πολιτικής μνήμης.
Εορτολόγιο
Αγάπιος
Εθνικές Γιορτές – Επέτειοι
Διεθνής Ημέρα Ευαισθητοποίησης για το Σύνδρομο του Καθηλωμένου Ατόμου
Παγκόσμια Ημέρα για την Καταπολέμηση της Ισλαμοφοβίας
Παγκόσμια Ημέρα Επαφής
Παγκόσμια Ημέρα κατά της Αστυνομικής Βαρβαρότητας
Παγκόσμια Ημέρα Καταναλωτή
Παγκόσμια Ημέρα Λόγου
πηγή newsbeast.gr

Event details