Σαν σήμερα, στις 26 Φεβρουαρίου 1489, γράφτηκε το τέλος του μεσαιωνικού βασιλείου της Κύπρου. Η Κατερίνα Κορνάρο, η τελευταία βασίλισσα του νησιού, εγκατέλειψε τη Λευκωσία και παρέδωσε το στέμμα στη Βενετία, σε μια εξέλιξη που άλλαξε για πάντα την πορεία της κυπριακής ιστορίας.
Γεννημένη στη Βενετία, η Κορνάρο βρέθηκε στον κυπριακό θρόνο μετά τον γάμο της με τον Ιάκωβο Β’. Όταν όμως πέθαναν τόσο ο σύζυγός της όσο και ο γιος τους, έμεινε μόνη στην εξουσία, περικυκλωμένη από πιέσεις, συμφέροντα και πολιτικά παιχνίδια.
Η παράδοση της Κύπρου δεν ήταν μια ελεύθερη απόφαση. Η Βενετία, που είχε ήδη ισχυρό έλεγχο στο νησί, την πίεσε ασφυκτικά να παραιτηθεί, ώστε να περάσει η Κύπρος στα χέρια της. Έτσι, στις 26 Φεβρουαρίου 1489, η τελευταία βασίλισσα της Κύπρου επιβιβάστηκε σε βενετικό πλοίο, βάζοντας οριστικό τέλος στη δυναστεία των Λουζινιάν.
Για πολλούς, η Κατερίνα Κορνάρο έμεινε στην ιστορία ως η βασίλισσα που «πούλησε» την Κύπρο. Στην πραγματικότητα, όμως, βρέθηκε παγιδευμένη σε μια σκληρή γεωπολιτική σύγκρουση, με τη Βενετία να διεκδικεί ανοιχτά τον έλεγχο ενός νησιού με τεράστια στρατηγική και εμπορική σημασία στην ανατολική Μεσόγειο.
Η Βενετική κυριαρχία στην Κύπρο κράτησε μέχρι το 1571, όταν το νησί κατακτήθηκε από τους Οθωμανούς. Η μέρα εκείνη, πάντως, έμεινε στην ιστορία ως η στιγμή που η Κύπρος έχασε το στέμμα της και πέρασε οριστικά σε μια νέα εποχή ξένης κυριαρχίας.
Τα σημαντικότερα γεγονότα της ημέρας στην Ελλάδα και τον κόσμο
1489: Η βασίλισσα της Κύπρου, Κατερίνα Κορνάρο, αναγκάζεται να παραδώσει το βασίλειό της στη Βενετική Δημοκρατία, σηματοδοτώντας το τέλος της Λουζινιανής κυριαρχίας στο νησί. Η Κύπρος περνά υπό βενετικό έλεγχο, ενισχύοντας τη γεωπολιτική της σημασία στην Ανατολική Μεσόγειο.
1794: Ο Αμερικανός αγρότης, Έλι Γουίτνεϊ, κατοχυρώνει την πρώτη εκκοκκιστική μηχανή επεξεργασίας βαμβακιού. Μέχρι τότε ο διαχωρισμός των ινών από τους σπόρους γινόταν με το χέρι.
1826: Εργαζόμενοι στο Τυπογραφείο της Διοίκησης κηρύσσουν απεργία διεκδικώντας δεδουλευμένα, μέσα στις συνθήκες της Ελληνικής Επανάστασης. Η κινητοποίηση αυτή θεωρείται η πρώτη καταγεγραμμένη νεοελληνική απεργία και έχει ιδιαίτερη θέση στην ιστορία του ελληνικού εργατικού κινήματος.
1879: Γεννιέται ο Άλμπερτ Αϊνστάιν, Γερμανός φυσικός, «πατέρας» της θεωρίας της σχετικότητας. Θα πεθάνει στη Νέα Υόρκη στις 18 Απριλίου 1955.
1905: Στην Αγγλία, ιδρύεται η ποδοσφαιρική ομάδα της Τσέλσι.
1905: Εγκαινιάζεται το Αιγηνίτειο Νοσοκομείο, που στεγάζει τη Νευρολογική και Ψυχιατρική Κλινική του Πανεπιστημίου Αθηνών, χάρη στο κληροδότημα του Διονυσίου και της Ελένης Αιγινήτου.
1939: Η Σλοβακία κηρύσσει την ανεξαρτησία της υπό γερμανική πίεση.
1942: Στη Ρώμη, Γερμανία και Ιταλία καταλήγουν στη συμφωνία που συνδέθηκε με το κατοχικό Αναγκαστικό Δάνειο της Ελλάδας. Η απόφαση αυτή ενέταξε σε επίσημο πλαίσιο την οικονομική αφαίμαξη της κατεχόμενης χώρας και παραμένει έως σήμερα κεντρικό σημείο στη συζήτηση για τις γερμανικές οφειλές προς την Ελλάδα.
1943: Αναχωρεί από τη Θεσσαλονίκη ο πρώτος συρμός με Έλληνες Εβραίους, με προορισμό το Άουσβιτς. Συνολικά, πάνω από 48.000 Ελληνοεβραίοι θα εκτοπιστούν στο Άουσβιτς, στο Μπιρκενάου και στο Μπέργκεν-Μπέλσεν. Μόνο 2.000 θα επιστρέψουν τελικά στην Ελλάδα μετά το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.
1948: Το κογκρέσο των ΗΠΑ ψηφίζει το σχέδιο Μάρσαλ.
1957: Τραγουδώντας τον Εθνικό Ύμνο, ο Ευαγόρας Παλληκαρίδης οδηγείται τα μεσάνυχτα στην αγχόνη από τις βρετανικές αποικιακές Αρχές. Δύο λεπτά αργότερα, η καταπακτή ανοίγει και περνά στην αιωνιότητα, σε ηλικία μόλις 19 ετών.
1989: Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ και πρωθυπουργός, Ανδρέας Παπανδρέου, διαγράφει τους βουλευτές Αντώνη Τρίτση, Γεώργιο Μαγκάκη και Ρούλα Κακλαμανάκη, επειδή ήταν απόντες από την ψηφοφορία εμπιστοσύνης στην κυβέρνηση.
1991: Έξι Ιρλανδοί, που είχαν κατηγορηθεί εσφαλμένα για τη βομβιστική επίθεση σε παμπ στο Μπέρμιγχαμ το 1974, ελευθερώνονται μετά από 16 χρόνια στη φυλακή. Πρόκειται για τους «Έξι του Μπέρμιγχαμ», την πολύκροτη υπόθεση που έθεσε σοβαρά ερωτηματικά γύρω από τη λειτουργία της Βρετανικής Αστυνομίας και Δικαιοσύνης.
1998: Ο Κώστας Σημίτης ανακοινώνει την υποτίμηση της δραχμής κατά 14%, προκειμένου η χώρα να ενταχθεί στον μηχανισμό στήριξης ισοτιμιών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ανοίγει ο δρόμος για την είσοδο της χώρας στην Ευρωζώνη. H νέα ισοτιμία της δραχμής με το ECU καθορίζεται στις 357 δραχμές.
2000: Εν μέσω προεκλογικής περιόδου, σημειώνεται μίνι κραχ στο Χρηματιστήριο Αξιών της Αθήνας, καθώς ο Γενικός Δείκτης Τιμών υποχωρεί κατά 6,65% στις 4.542,65 μονάδες. Δεκάδες επενδυτές συγκεντρώνονται έξω από το Χρηματιστήριο και προπηλακίζουν τον πρόεδρο της Ένωσης Μετόχων, Δημήτρη Καραγκούνη.
2018: Πεθαίνει ο Βρετανός θεωρητικός φυσικός, κοσμολόγος, συγγραφέας και διευθυντής Ερευνών στο Κέντρο Θεωρητικής Κοσμολογίας στο Πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ, Στίβεν Χόκινγκ. Για πολλά χρόνια έπασχε από τη νόσο του κινητικού νευρώνα, κατάσταση που είχε εξελιχθεί κατά τη διάρκεια του χρόνου.
Γεννήσεις

1879 – Άλμπερτ Αϊνστάιν (14 Μαρτίου 1879 – 18 Απριλίου 1955), Γερμανός-Αμερικανός, θεωρητικός φυσικός, από τους σημαντικότερους επιστήμονες όλων των εποχών. Θεμελίωσε τη θεωρία της σχετικότητας, αλλάζοντας ριζικά την κατανόησή μας για τον χώρο, τον χρόνο και τη βαρύτητα, ενώ η σχέση μάζας-ενέργειας (E=mc²) έγινε σύμβολο της σύγχρονης φυσικής. Βραβεύθηκε με Νόμπελ Φυσικής το 1921 για το φωτοηλεκτρικό φαινόμενο, συμβάλλοντας αποφασιστικά και στην ανάπτυξη της κβαντικής θεωρίας.

1933 – Μάικλ Κέιν, Άγγλος, ηθοποιός, από τις πιο εμβληματικές παρουσίες του βρετανικού και διεθνούς σινεμά. Έχει κερδίσει δύο Όσκαρ Β’ ανδρικού ρόλου και ξεχωρίζει για τη χαρακτηριστική φωνή, το λιτό παίξιμο και την ικανότητα να κινείται από κοινωνικό δράμα μέχρι blockbuster. Συνδέθηκε με ταινίες όπως «Alfie» («Άλφι»), «The Cider House Rules» («Οι κανόνες του Σπιτιού με τον Μηλίτη») και «The Dark Knight» («Ο σκοτεινός ιππότης»).

1934 – Νίκος Ξανθόπουλος (14 Μαρτίου 1934 – 22 Ιανουαρίου 2023), Έλληνας, ηθοποιός και τραγουδιστής, σύμβολο του λαϊκού ελληνικού κινηματογράφου της δεκαετίας του ’60. Ταυτίστηκε με τον ρόλο του «παιδιού του λαού», ενσαρκώνοντας τον φτωχό, τον αδικημένο ή τον μετανάστη που παλεύει για αξιοπρέπεια, σε ταινίες-μελό που αγαπήθηκαν πλατιά. Παράλληλα είχε έντονη παρουσία και στο λαϊκό τραγούδι, ενισχύοντας τη λαϊκή απεύθυνση της περσόνας του.

1939 – Σταύρος Ξαρχάκος, Έλληνας, συνθέτης και μαέστρος, από τους κορυφαίους δημιουργούς του ελληνικού έντεχνου και λαϊκού τραγουδιού. Υπέγραψε μουσική για θέατρο και κινηματογράφο που έμεινε ιστορική, με έργα-σταθμούς όπως «Ρεμπέτικο», «Το μεγάλο μας τσίρκο» και «Νυν και αεί». Μελωδικός, δραματουργικός και βαθιά «ελληνικός» στη γραφή του, συνέδεσε τη λαϊκή παράδοση με συμφωνική σκέψη και σφράγισε τη συλλογική ακρόαση για δεκαετίες.

1944 – Μαρίζα Κωχ, Ελληνίδα, τραγουδίστρια και δημιουργός, με ξεχωριστή πορεία ανάμεσα στο έντεχνο και την παράδοση. Έγινε ευρύτερα γνωστή διεθνώς όταν εκπροσώπησε την Ελλάδα στη Eurovision το 1976 με το «Παναγιά μου, Παναγιά μου», σε μια εμφάνιση που έμεινε χαρακτηριστική για τον έντονο συμβολισμό της. Στη διαδρομή της ανέδειξε νησιώτικες και δημοτικές αναφορές, δίνοντας σύγχρονη σκηνική ζωή σε παραδοσιακές φόρμες και χτίζοντας προσωπική καλλιτεχνική ταυτότητα.
Θάνατοι

1883 – Καρλ Μαρξ (5 Μαΐου 1818 – 14 Μαρτίου 1883), Γερμανός, φιλόσοφος, οικονομολόγος και πολιτικός στοχαστής, θεμελιωτής του μαρξισμού και από τους πιο επιδραστικούς θεωρητικούς της νεότερης εποχής. Με το «Το Κεφάλαιο» και το «Κομμουνιστικό Μανιφέστο» ανέλυσε τον καπιταλισμό, την ταξική σύγκρουση και την ιστορική δυναμική των κοινωνιών, επηρεάζοντας βαθιά την πολιτική σκέψη, τα εργατικά κινήματα και τις ιδεολογικές συγκρούσεις του 20ού αιώνα. Το έργο του συνεχίζει να συζητιέται σε οικονομία, κοινωνιολογία και πολιτική θεωρία.

1957 – Ευαγόρας Παλληκαρίδης (26 Φεβρουαρίου 1938 – 14 Μαρτίου 1957), Κύπριος, αγωνιστής της ΕΟΚΑ, σύμβολο της κυπριακής αντίστασης στην αποικιοκρατία. Συλλαμβάνεται από τις Βρετανικές αρχές, καταδικάζεται σε θάνατο και απαγχονίζεται στις Κεντρικές Φυλακές Λευκωσίας σε ηλικία 19 ετών, γεγονός που προκαλεί ισχυρό συγκλονισμό σε Κύπρο και Ελλάδα. Έμεινε στη μνήμη και ως νεαρός ποιητής, με στίχους που συνδέθηκαν με το κλίμα του Αγώνα και τη γενιά του.

2018 – Στίβεν Χόκινγκ (8 Ιανουαρίου 1942 – 14 Μαρτίου 2018), Βρετανός, θεωρητικός φυσικός, από τις πιο αναγνωρίσιμες μορφές της σύγχρονης επιστήμης. Συνέβαλε καθοριστικά στην κοσμολογία και στη φυσική των μαύρων τρυπών, με κορυφαία στιγμή τη θεωρία της ακτινοβολίας Hawking, που συνέδεσε κβαντική φυσική και βαρύτητα. Ως συγγραφέας έκανε την επιστήμη μαζικό ανάγνωσμα με το best seller «Το χρονικό του χρόνου», ενώ έγινε παγκόσμιο σύμβολο επιμονής και πνευματικής δύναμης.
Γιορτάζουν
Βενέδικτος, Βενεδίκτη
Εθνικές Γιορτές – Επέτειοι
Διεθνής Ημέρα Μαθηματικών
Παγκόσμια Ημέρα της Σταθεράς π
Παγκόσμια Ημέρα Ύπνου
πηγή newsbeast.gr

Event details

Στις 29 Αυγούστου 2004, την τελευταία ημέρα των Ολυμπιακών Αγώνων της Αθήνας, ο Βραζιλιάνος Βαντερλέι Κορντέιρο ντε Λίμα προηγείται στον μαραθώνιο ανδρών και κατευθύνεται προς το Παναθηναϊκό Στάδιο. Περίπου στο 36ο χιλιόμετρο, όμως, ένας θεατής εισβάλλει στη διαδρομή, τον αρπάζει και τον σπρώχνει προς το πλήθος.

Ο ντε Λίμα είχε ξεφύγει από τους αντιπάλους του λίγο πριν από το 20ό χιλιόμετρο και για μεγάλο μέρος της κούρσας βρισκόταν μόνος στην κορυφή. Όταν δέχθηκε την επίθεση, διατηρούσε ακόμη προβάδισμα περίπου 25-40 δευτερολέπτων, ενώ απέμεναν περίπου έξι χιλιόμετρα για τον τερματισμό.
Ο άνθρωπος που του επιτέθηκε ήταν ο Κορνέλιους «Νιλ» Χόραν, πρώην Ιρλανδός καθολικός ιερέας, ο οποίος έναν χρόνο νωρίτερα είχε εισβάλει και στην πίστα του βρετανικού Grand Prix της Formula 1. Ένας Έλληνας θεατής, ο Πολύβιος Κοσίβας, έσπευσε να βοηθήσει τον Βραζιλιάνο να απελευθερωθεί και να επιστρέψει στον δρόμο.

Ο ντε Λίμα συνέχισε, αρχικά παραμένοντας πρώτος. Λίγο αργότερα, όμως, τον πέρασε ο Ιταλός Στέφανο Μπαλντίνι, ο οποίος κατέκτησε το χρυσό μετάλλιο με χρόνο 2:10:55. Δεύτερος τερμάτισε ο Αμερικανός Μεμπ Κεφλεζίγκι, ενώ ο Βραζιλιάνος μπήκε τρίτος στο Παναθηναϊκό Στάδιο και πήρε το χάλκινο με 2:12:11.
Η εικόνα της επίθεσης δημιούργησε αμέσως το ερώτημα εάν ο ντε Λίμα έχασε εξαιτίας της το χρυσό. Η βραζιλιάνικη πλευρά υπέβαλε ένσταση, όμως το αποτέλεσμα παρέμεινε. Μεταγενέστερη ανάλυση της World Athletics επισημαίνει ότι ο Μπαλντίνι είχε ήδη αρχίσει να μειώνει γρήγορα τη διαφορά πριν από το περιστατικό και πιθανότατα θα προλάβαινε τον Βραζιλιάνο ακόμη και χωρίς την επίθεση. Επομένως, το αν αυτή του στέρησε πράγματι την ολυμπιακή νίκη δεν μπορεί να απαντηθεί με βεβαιότητα.
Εκείνο που έμεινε αδιαμφισβήτητο ήταν η αντίδρασή του. Ο ντε Λίμα ολοκλήρωσε την κούρσα χωρίς να εγκαταλείψει και τιμήθηκε από τη Διεθνή Ολυμπιακή Επιτροπή με το μετάλλιο Pierre de Coubertin, για την «εξαιρετική επίδειξη ευ αγωνίζεσθαι και ολυμπιακών αξιών».
Ο μαραθώνιος ήταν το τελευταίο αγώνισμα των Ολυμπιακών της Αθήνας. Λίγες ώρες αργότερα έπεσε η αυλαία των Αγώνων με την τελετή λήξης, όμως η εικόνα του Βραζιλιάνου δρομέα να επιστρέφει στην κούρσα μετά την επίθεση έμεινε ως μία από τις πιο χαρακτηριστικές στιγμές της διοργάνωσης.
Τι άλλο έγινε σαν σήμερα
1824: Στη Ναυμαχία του Γέροντα, ο ελληνικός στόλος υπό τον Ανδρέα Μιαούλη πετυχαίνει σημαντική νίκη απέναντι στον τουρκοαιγυπτιακό στόλο, συμβάλλοντας καθοριστικά στην προστασία της Σάμου.
1831: Ο Μάικλ Φαραντέι ανακαλύπτει την ηλεκτρομαγνητική επαγωγή, θεμελιώδη αρχή πάνω στην οποία βασίζονται οι ηλεκτρικές γεννήτριες και μεγάλο μέρος της σύγχρονης ηλεκτροτεχνολογίας.
1842: Υπογράφεται η Συνθήκη του Νανκίνγκ, που τερματίζει τον Α΄ Πόλεμο του Οπίου μεταξύ Βρετανίας και Κίνας. Μεταξύ άλλων, το Χονγκ Κονγκ παραχωρείται στη Βρετανία.
1912: Η Ελληνική Αεροπορία θρηνεί τον πρώτο νεκρό της, τον πρωτοπόρο αεροπόρο Αλέξανδρο Καραμανλάκη, όταν το αεροσκάφος του πέφτει στον Κορινθιακό Κόλπο.
1949: Οι δυνάμεις του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας υποχωρούν από τον Γράμμο προς την Αλβανία, σηματοδοτώντας ουσιαστικά το τέλος των μαχών του Ελληνικού Εμφυλίου. Η ολοκλήρωση των επιχειρήσεων τοποθετείται στις 30 Αυγούστου.
1966: Οι Beatles δίνουν στο Candlestick Park του Σαν Φρανσίσκο την τελευταία συναυλία της περιοδεύουσας καριέρας τους, πριν εγκαταλείψουν οριστικά τις περιοδείες.

2004: Πέφτει η αυλαία των Ολυμπιακών Αγώνων της Αθήνας. Την ίδια ημέρα, ο Βαντερλέι ντε Λίμα δέχεται επίθεση ενώ προηγείται στον Μαραθώνιο, αλλά συνεχίζει και κατακτά το χάλκινο μετάλλιο.

2005: Ο τυφώνας Κατρίνα πλήττει τη Λουιζιάνα και προκαλεί καταστροφικές πλημμύρες στη Νέα Ορλεάνη. Περισσότεροι από 1.300 άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους και οι ζημιές ανέρχονται σε περίπου 125 δισ. δολάρια.
Γεννήσεις

1632 – Τζον Λοκ, Άγγλος φιλόσοφος και ιατρός, θεμελιωτής του βρετανικού εμπειρισμού και θεμελιώδης μορφή του Διαφωτισμού. Τα έργα του («Ένα δοκίμιο για την ανθρώπινη νόηση») επηρέασαν βαθιά τη νεώτερη φιλοσοφία, την πολιτική σκέψη, αλλά και την επιστημονική μέθοδο – κυρίως με την έννοια της ατομικής ελευθερίας και της φυσικής δικαιοσύνης.

1926 – Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ, Ελληνίδα ιστορικός, βυζαντινολόγος με τεράστια διεθνή απήχηση και σημαντικό ακαδημαϊκό έργο. Υπήρξε η πρώτη γυναίκα πρύτανης στη Σορβόννη (Παρίσι) και επί σειρά δεκαετιών τιμά επιστημονικά την Ελλάδα και τον γυναικείο δυναμισμό, υπηρετώντας τη βυζαντινή ιστορία, τον ανθρωπισμό και την παιδεία.

1931 – Στέλιος Καζαντζίδης, Έλληνας λαϊκός τραγουδιστής, μία από τις πιο μεγάλες φωνές του ελληνικού τραγουδιού. Συμβόλιζε τον πόνο, το μεράκι και την αγωνία του λαού, ερμήνευσε αμέτρητες επιτυχίες, και έγραψε ιστορία με βαθιά συγκινητικές ερμηνείες και αυθεντικότητα. Το όνομα του έγινε μύθος στο λαϊκό πεντάγραμμο.

1958 – Μάικλ Τζάκσον, Αμερικανός τραγουδιστής, συνθέτης και χορευτής, ο «βασιλιάς της ποπ». Με παγκόσμια ρεκόρ και ιστορικές επιτυχίες όπως «Thriller», «Billie Jean» και «Beat It», διαμόρφωσε τη μουσική, τη χορογραφία και το video clip της σύγχρονης εποχής, επηρεάζοντας όσο λίγοι τη pop κουλτούρα διεθνώς.
Θάνατοι

1944 – Αττίκ (Κλέων Τριανταφύλλου), εμβληματική μορφή του ελληνικού ελαφρού τραγουδιού, συνθέτης, στιχουργός και ερμηνευτής. Χαρακτηρίστηκε από μοναδική ευαισθησία και καλλιτεχνική φινέτσα, με διαχρονικά τραγούδια όπως «Ζητάτε να σας πω», «Τα καναρίνια» και «Πάμε μια βόλτα στο φεγγάρι» που σφράγισαν το αστικό κέντρο της Αθήνας. Το όνομά του συνδέθηκε με τον θρυλικό «Μεγάλο Μήλο», ενώ η απώλειά του το 1944 άφησε δυσαναπλήρωτο κενό στο ελληνικό μουσικό θέατρο.

1982 – Ίνγκριντ Μπέργκμαν, Σουηδή ηθοποιός και μία από τις κορυφαίες του 20ού αιώνα. Πέθανε ανήμερα των γενεθλίων της (29 Αυγούστου) έχοντας κατακτήσει τρία Όσκαρ και τεράστια κινηματογραφική παρουσία σε ταινίες-θρύλους όπως «Καζαμπλάνκα», «Αναστασία», «Για ποιον χτυπά η καμπάνα» και «Θλιμμένη Ιουλιέτα». Χαρακτηρίστηκε από δραματική ένταση και ασύγκριτο κινηματογραφικό ήθος.
Εορτολόγιο
Αρκάδιος, Αρκαδία
Εθνικές Γιορτές – Επέτειοι
Διεθνής Ημέρα κατά των Πυρηνικών Δοκιμών

πηγή newsbeast.gr

Event details