«Εδώ Αθήναι». Με αυτή τη φράση άρχισε η επίσημη ιστορία της κρατικής ραδιοφωνίας στην Ελλάδα, σαν σήμερα, στις 21 Μαΐου 1938. Ο Ραδιοφωνικός Σταθμός Αθηνών βγήκε στον αέρα από τους ραδιοθαλάμους του Ζαππείου, σε μια εποχή όπου το ραδιόφωνο ήταν ακόμη ένα νέο, σχεδόν μαγικό μέσο για το ελληνικό κοινό.
Σύμφωνα με το Αρχείο της ΕΡΤ, εκείνο το βράδυ οι ακροατές περίμεναν μπροστά στις συσκευές τους για να ακούσουν το πρώτο επίσημο πρόγραμμα του Ραδιοφωνικού Σταθμού Αθηνών. Η μετάδοση άρχισε μετά το σήμα του «Τσομπανάκου», με τα κουδούνια και τη φλογέρα, που έμελλε να συνδεθεί με την ιστορία της ελληνικής ραδιοφωνίας. Το πρόγραμμα περιλάμβανε τη μετάδοση της τελετής των επίσημων εγκαινίων στο Ζάππειο, αλλά και συναυλία της Ορχήστρας του Ραδιοφωνικού Σταθμού υπό τη διεύθυνση του Αντίοχου Ευαγγελάτου.
Η ημέρα εκείνη δεν ήταν η πρώτη επαφή της Ελλάδας με το ραδιόφωνο. Είχαν προηγηθεί από τη δεκαετία του 1920 πειραματισμοί και, κυρίως, η πρωτοβουλία του Χρήστου Τσιγγιρίδη στη Θεσσαλονίκη, ο οποίος θεωρείται από τις σημαντικότερες μορφές της πρώιμης ελληνικής ραδιοφωνίας. Ο σταθμός του λειτούργησε ιδιωτικά και άνοιξε τον δρόμο για τη διάδοση του μέσου, πριν η Αθήνα αποκτήσει τον επίσημο κρατικό σταθμό της.
Η λειτουργία του Ραδιοφωνικού Σταθμού Αθηνών ήρθε σε μια περίοδο κατά την οποία το ραδιόφωνο άρχιζε να αποκτά κεντρικό ρόλο στην ενημέρωση, την ψυχαγωγία και την κρατική επικοινωνία. Λίγα χρόνια αργότερα, μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, ιδρύθηκε το Εθνικό Ίδρυμα Ραδιοφωνίας, το ΕΙΡ, που ανέλαβε θεσμικά τη λειτουργία της δημόσιας ραδιοφωνίας.



Η φράση «Εδώ Αθήναι» έμεινε στη συλλογική μνήμη ως το ηχητικό σύμβολο μιας νέας εποχής. Από εκείνη τη στιγμή, οι ειδήσεις, η μουσική, οι ανακοινώσεις και οι φωνές των εκφωνητών μπορούσαν να φτάνουν ταυτόχρονα σε χιλιάδες σπίτια. Για την ιστορία των ελληνικών μέσων ενημέρωσης, η 21η Μαΐου 1938 δεν ήταν απλώς μια τεχνική εκκίνηση, αλλά η αρχή της οργανωμένης ραδιοφωνικής παρουσίας του κράτους στην καθημερινότητα των πολιτών.
Τα σημαντικότερα γεγονότα της ημέρας στην Ελλάδα και τον κόσμο
1864: Τα Επτάνησα ενώνονται επίσημα με το ελληνικό κράτος, μετά την απόφαση της Βρετανίας να παραχωρήσει την κυριαρχία των Ιονίων Νήσων στην Ελλάδα και τη σχετική διεθνή διευθέτηση με τις Μεγάλες Δυνάμεις. Η ένωση αφορά την Κέρκυρα, την Κεφαλονιά, τη Ζάκυνθο, τη Λευκάδα, την Ιθάκη, τους Παξούς και τα Κύθηρα και αποτελεί την πρώτη μεγάλη εδαφική επέκταση του νεοσύστατου ελληνικού βασιλείου μετά την ανεξαρτησία του. Το γεγονός είχε ιδιαίτερη πολιτική σημασία, καθώς συνδέθηκε και με την άνοδο στον ελληνικό θρόνο του Γεωργίου Α΄, ενώ ενίσχυσε την ιδέα της σταδιακής εθνικής ολοκλήρωσης.

Φωτογραφία αρχείου AP από παλιότερη επέτειο του Ερυθρού Σταυρού στο Βερολίνο το 2013
1881: Ιδρύεται ο αμερικανικός Ερυθρός Σταυρός από την Κλάρα Μπάρτον, καθιερώνοντας έναν από τους πιο αναγνωρίσιμους ανθρωπιστικούς οργανισμούς παγκοσμίως.
1904: Ιδρύεται στο Παρίσι η Παγκόσμια Ομοσπονδία Ποδοσφαίρου (FIFA), με πρώτο πρόεδρο τον Ρομπέρ Γκεράν, ανοίγοντας τον δρόμο για τη δημιουργία του Παγκοσμίου Κυπέλλου.
1924: Κατατίθεται στη Βουλή των Ελλήνων ψήφισμα για την ίδρυση Γερουσίας, ως δεύτερο νομοθετικό σώμα, με στόχο την αναχαίτιση της πρωθυπουργικής παντοδυναμίας. Το μέτρο αυτό εντάσσεται στη γενικότερη προσπάθεια εκσυγχρονισμού και εξισορρόπησης της πολιτικής εξουσίας στη χώρα μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή. Η Γερουσία, που τελικά ιδρύθηκε και λειτούργησε από το 1929 έως το 1935, αποτέλεσε σημαντικό θεσμικό αντίβαρο, αν και η ύπαρξή της υπήρξε σχετικά βραχύβια, καθώς καταργήθηκε με την επάνοδο της μοναρχίας.

1927: Ο Τσαρλς Λίντμπεργκ ολοκληρώνει την πρώτη σόλο πτήση χωρίς ενδιάμεσο σταθμό πάνω από τον Ατλαντικό Ωκεανό, πετώντας από τη Νέα Υόρκη ως το Παρίσι με το αεροπλάνο Spirit of St. Louis. Μετά από 33,5 ώρες ασταμάτητης πτήσης, προσγειώνεται στο αεροδρόμιο Λε Μπουρζέ, όπου τον υποδέχεται ένα πλήθος ενθουσιασμένων Παριζιάνων. Η ιστορική του επιτυχία τον καθιερώνει ως θρύλο της αεροπορίας και αποδεικνύει για πρώτη φορά ότι μια τέτοια τολμηρή πτήση είναι εφικτή.
1930: Ο υπουργός Παιδείας Γεώργιος Παπανδρέου εφαρμόζει εκπαιδευτική μεταρρύθμιση, καθιερώνοντας το εξατάξιο και υποχρεωτικό δημοτικό σχολείο στην Ελλάδα. Η σημαντική αυτή τομή στο εκπαιδευτικό σύστημα αποσκοπούσε στην καταπολέμηση του αναλφαβητισμού και στη διασφάλιση ίσων ευκαιριών για όλα τα παιδιά της χώρας. Η μεταρρύθμιση αυτή αποτέλεσε τη βάση για τον εκσυγχρονισμό της ελληνικής εκπαίδευσης, ενισχύοντας το μορφωτικό επίπεδο του πληθυσμού και θέτοντας τα θεμέλια για τη μετέπειτα ανάπτυξη του δημόσιου σχολείου.

1932: Η Αμέλια Έρχαρτ γίνεται η πρώτη γυναίκα που πραγματοποιεί σόλο και χωρίς στάση υπερατλαντική πτήση, απογειωνόμενη από τη Νέα Γη και προσγειωνόμενη στην Ιρλανδία. Με το αεροπλάνο της, ένα Lockheed Vega 5B, διανύει πάνω από 3.000 χιλιόμετρα σε περίπου 15 ώρες, αντιμετωπίζοντας δύσκολες καιρικές συνθήκες και τεχνικά προβλήματα. Η τολμηρή της πτήση όχι μόνο καταρρίπτει τα στερεότυπα της εποχής για τις γυναίκες, αλλά και την καθιερώνει ως παγκόσμιο σύμβολο θάρρους και πρωτοπορίας στην αεροπορία.
1938: Με τον τίτλο «Εδώ Αθήναι» ξεκινά η πρώτη επίσημη ραδιοφωνική εκπομπή στην Ελλάδα από τους ραδιοθαλάμους του Ζαππείου. Η ιστορική αυτή στιγμή σηματοδοτεί την απαρχή της ελληνικής ραδιοφωνίας και φέρνει για πρώτη φορά τη φωνή της ενημέρωσης, της ψυχαγωγίας και του πολιτισμού σε κάθε γωνιά της χώρας. Το ραδιόφωνο γίνεται σύντομα αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητας των Ελλήνων, ενώ η φράση «Εδώ Αθήναι» παραμένει διαχρονικό σύμβολο της έναρξης μιας νέας εποχής στην επικοινωνία και στα μέσα μαζικής ενημέρωσης.
1941: Κατά τη Μάχη της Κρήτης, οι Γερμανοί αλεξιπτωτιστές καταλαμβάνουν το αεροδρόμιο του Μάλεμε, σε μια κρίσιμη καμπή για την έκβαση της μάχης.
1971: Η Τσέλσι κατακτά το Κύπελλο Κυπελλούχων Ευρώπης στο γήπεδο Καραϊσκάκη, νικώντας με 2-1 τη Ρεάλ Μαδρίτης στον επαναληπτικό τελικό. Στα προκριματικά είχε αποκλείσει τον Άρη.

1986: Γεννιούνται στην Ελλάδα τα πρώτα τρίδυμα με εξωσωματική γονιμοποίηση, ένα από τα οποία είναι ο μετέπειτα τραγουδιστής Κωνσταντίνος Αργυρός.
1991: Ο πρώην πρωθυπουργός της Ινδίας Ρατζίβ Γκάντι δολοφονείται σε συγκέντρωση στο Μαντράς. Είναι ο δεύτερος της οικογένειας που πέφτει θύμα δολοφονίας, μετά τη μητέρα του Ίντιρα Γκάντι.




1995: Πραγματοποιείται η πρώτη κατεδάφιση με δυναμίτη στην Ελλάδα, στο ημιτελές 15ώροφο κτίριο του Ερυθρού Σταυρού στη λεωφόρο Μεσογείων.
1998: Ο δικτάτορας της Ινδονησίας Σουχάρτο παραιτείται μετά από 32 χρόνια εξουσίας, υπό το βάρος κοινωνικών αναταραχών και οικονομικής κρίσης.




2005: Η Έλενα Παπαρίζου κερδίζει για την Ελλάδα τον 50ό Διαγωνισμό Τραγουδιού της Eurovision, με το τραγούδι «My Number One», υπογράφοντας την πρώτη νίκη της χώρας στον θεσμό. Η εκρηκτική της εμφάνιση στη σκηνή του Κιέβου ενθουσιάζει το ευρωπαϊκό κοινό και φέρνει την Ελλάδα στην κορυφή της μουσικής Ευρώπης. Η νίκη αυτή σηματοδοτεί μια ιστορική στιγμή για την ελληνική ποπ σκηνή, γεμίζοντας υπερηφάνεια τους Έλληνες σε όλο τον κόσμο και ανοίγοντας τον δρόμο για τη διοργάνωση της Eurovision στην Αθήνα το 2006. Το «My Number One» παραμένει μέχρι σήμερα ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα και αγαπημένα τραγούδια της διοργάνωσης.
2006: Το Μαυροβούνιο αποφασίζει μέσω δημοψηφίσματος την ανεξαρτησία του, βάζοντας τέλος στην ομοσπονδία με τη Σερβία και ανοίγοντας νέο κεφάλαιο στην ιστορία της Βαλκανικής.

2023: Πραγματοποιούνται βουλευτικές εκλογές στην Ελλάδα, με το εκλογικό σύστημα της απλής αναλογικής για πρώτη φορά από το 1990. Πρώτο κόμμα ανεδείχθη η Νέα Δημοκρατία (40,79%), δεύτερο κόμμα ο ΣΥΡΙΖΑ (20,07%), τρίτο κόμμα το ΠΑΣΟΚ (11,46%), τέταρτο κόμμα το ΚΚΕ (7,23%) και πέμπτο η Ελληνική Λύση (4,45%) (Δείτε τα αποτελέσματα εδώ). Κανένα κόμμα δεν κατάφερε να συγκεντρώσει την απαιτούμενη κοινοβουλευτική πλειοψηφία για τον σχηματισμό αυτοδύναμης κυβέρνησης και ανακοινώθηκαν νέες εκλογές για τις 25 Ιουνίου.
Γεννήσεις

1902 – Λεωνίδας Ζέρβας, Έλληνας χημικός. Γεννήθηκε στις 21 Μαΐου 1902 και πέθανε στις 10 Ιουλίου 1980. Υπήρξε διεθνούς κύρους επιστήμονας στη βιοχημεία και τη φαρμακευτική χημεία, με σημαντική συμβολή στη σύνθεση πεπτιδίων. Μαζί με τον Μαξ Μπέργκμαν ανέπτυξε τη μέθοδο Μπέργκμαν – Ζέρβα, η οποία αποτέλεσε βασικό εργαλείο για τη μελέτη πρωτεϊνών και την εξέλιξη της σύγχρονης βιοϊατρικής έρευνας.

1921 – Αντρέι Ζαχάροφ (Andrei Sakharov), Σοβιετικός φυσικός και ακτιβιστής. Γεννήθηκε στις 21 Μαΐου 1921 και πέθανε στις 14 Δεκεμβρίου 1989. Συμμετείχε στην ανάπτυξη της σοβιετικής βόμβας υδρογόνου, όμως αργότερα εξελίχθηκε σε μία από τις σημαντικότερες φωνές υπέρ των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην ΕΣΣΔ. Τιμήθηκε με το Νόμπελ Ειρήνης το 1975, το οποίο οι σοβιετικές αρχές δεν του επέτρεψαν να παραλάβει.

1972 – The Notorious B.I.G. (Christopher George Latore Wallace), Αμερικανός ράπερ. Γεννήθηκε στις 21 Μαΐου 1972 και πέθανε στις 9 Μαρτίου 1997. Υπήρξε από τις πιο επιδραστικές μορφές του East Coast hip hop και καθόρισε τον ήχο της δεκαετίας του ’90 με το άλμπουμ Ready to Die. Η καριέρα του διακόπηκε βίαια όταν δολοφονήθηκε στο Λος Άντζελες, σε ηλικία 24 ετών.

1986 – Κωνσταντίνος Αργυρός, Έλληνας τραγουδιστής. Γεννήθηκε στις 21 Μαΐου 1986 και ανήκει στους πιο επιτυχημένους καλλιτέχνες της σύγχρονης ελληνικής ποπ-λαϊκής σκηνής. Έχει σημειώσει διαδοχικές ραδιοφωνικές και διαδικτυακές επιτυχίες, με τραγούδια που γνώρισαν μεγάλη απήχηση, ενώ η παρουσία του στις ζωντανές εμφανίσεις και στη δισκογραφία τον έχει καθιερώσει ως ένα από τα εμπορικά ισχυρά ονόματα της γενιάς του.
Θάνατοι

1999 – Φρέντυ Γερμανός, Έλληνας τραγουδιστής. Γεννήθηκε στις 21 Μαΐου 1986 και ανήκει στους πιο επιτυχημένους καλλιτέχνες της σύγχρονης ελληνικής ποπ-λαϊκής σκηνής. Έχει σημειώσει διαδοχικές ραδιοφωνικές και διαδικτυακές επιτυχίες, με τραγούδια που γνώρισαν μεγάλη απήχηση, ενώ η παρουσία του στις ζωντανές εμφανίσεις και στη δισκογραφία τον έχει καθιερώσει ως ένα από τα εμπορικά ισχυρά ονόματα της γενιάς του.

2018 – Χάρρυ Κλυνν (κατά κόσμον Βασίλης Τριανταφυλλίδης), Έλληνας ηθοποιός, σατιρικός καλλιτέχνης και σκηνοθέτης. Γεννήθηκε στις 7 Μαΐου 1940 και πέθανε στις 21 Μαΐου 2018. Υπήρξε από τις χαρακτηριστικότερες φωνές της πολιτικής και κοινωνικής σάτιρας στη μεταπολιτευτική Ελλάδα. Με δίσκους, θεατρικές παραστάσεις, κινηματογραφικές και τηλεοπτικές εμφανίσεις, διαμόρφωσε ένα ιδιαίτερο ύφος που τον έκανε σημείο αναφοράς της ελληνικής ποπ κουλτούρας.
Εορτολόγιο
Ελένη, Έλενος, Κωνσταντίνος, Κωνσταντίνα
Εθνικές Γιορτές – Επέτειοι
Διεθνής Ημέρα Τσαγιού
Ευρωπαϊκή Ημέρα Νατούρα 2000
Παγκόσμια Ημέρα Πολιτιστικής Ποικιλομορφίας για τον Διάλογο και την Ανάπτυξη

Event details

Σαν σήμερα, 5 Μαρτίου 1953, πεθαίνει στη Μόσχα ο Ιωσήφ Στάλιν, μία από τις πιο καθοριστικές μορφές της σοβιετικής εξουσίας στον 20ό αιώνα. Είχε καταρρεύσει λίγες ημέρες νωρίτερα, στη ντάτσα του στο Κούντσεβο, και ο θάνατός του αποδόθηκε επίσημα σε εγκεφαλική αιμορραγία. Η περίοδος της κυριαρχίας του συνδέθηκε με τη μετατροπή της Σοβιετικής Ένωσης σε υπερδύναμη και με τη σοβιετική νίκη στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, ενώ ταυτόχρονα καταγράφεται ως εποχή σκληρής καταστολής στο εσωτερικό.
Οι τελευταίες ώρες του Στάλιν παραμένουν θέμα ιστορικής συζήτησης. Σύμφωνα με αφηγήσεις και έρευνες, βρέθηκε πεσμένος στο δωμάτιό του μετά από εγκεφαλικό και για αρκετή ώρα δεν κλήθηκαν γιατροί, σε ένα περιβάλλον όπου ο φόβος μπορούσε να μεταφραστεί σε αδράνεια. Το κλίμα εκείνων των ημερών βαρυφόρτιζε και η υπόθεση της «Συνωμοσίας των γιατρών», που είχε ήδη δηλητηριάσει τις σχέσεις του καθεστώτος με την ιατρική κοινότητα.
Η καθυστέρηση στην ιατρική παρέμβαση, μαζί με μεταγενέστερες μαρτυρίες, συντήρησαν κατά καιρούς υποθέσεις για τις ακριβείς συνθήκες του θανάτου του, χωρίς όμως να υπάρχουν αδιάσειστα στοιχεία που να ανατρέπουν την επίσημη εκδοχή.
Η ιστορική αποτίμηση του Στάλιν παραμένει έντονα διχαστική. Για αρκετούς υπήρξε πρόσωπο-σύμβολο της νίκης και της κρατικής ισχύος της Σοβιετικής Ένωσης. Για άλλους, προσωποποίησε τις εκκαθαρίσεις, το Γκουλάγκ και την κρατική βία. Ο θάνατός του άνοιξε άμεσα έναν αγώνα διαδοχής στην κορυφή του καθεστώτος, με ένα αρχικό σχήμα συλλογικής ηγεσίας, και στα επόμενα χρόνια συνδέθηκε με την πορεία προς την αποσταλινοποίηση που σφράγισε την εποχή Χρουστσόφ. Η κληρονομιά του συνεχίζει να προκαλεί αντιπαραθέσεις μέχρι σήμερα.
Τα σημαντικότερα γεγονότα της ημέρας στην Ελλάδα και τον κόσμο
363: Ο Ρωμαίος αυτοκράτορας Ιουλιανός ξεκινά από την Αντιόχεια μεγάλη εκστρατεία εναντίον της Αυτοκρατορίας των Σασσανιδών, επιδιώκοντας να πλήξει την περσική ισχύ και να προελάσει έως την Κτησιφώντα. Η επιχείρηση θα εξελιχθεί σε στρατηγικό ρίσκο και λίγους μήνες αργότερα ο ίδιος θα σκοτωθεί στη διάρκεια της εκστρατείας.
1496: Ο βασιλιάς Ερρίκος Ζ΄ της Αγγλίας εκδίδει βασιλική άδεια στον Τζιοβάννι Καμπότο (John Cabot) και στους γιους του να εξερευνήσουν και να διεκδικήσουν νέες περιοχές στον Ατλαντικό για λογαριασμό του αγγλικού στέμματος, κίνηση που θα αποτελέσει βάση για τις μετέπειτα Αγγλικές αξιώσεις στη Βόρεια Αμερική.
1616: Η Καθολική Εκκλησία εκδίδει διάταγμα της Συνόδου του Index που χαρακτηρίζει προβληματική την ηλιοκεντρική θεωρία και θέτει το έργο του Νικόλαου Κοπέρνικου «De revolutionibus orbium coelestium» στον Κατάλογο Απαγορευμένων Βιβλίων έως ότου διορθωθεί. Το γεγονός θα αποτελέσει χαρακτηριστικό επεισόδιο της σύγκρουσης επιστημονικής σκέψης και εκκλησιαστικής γραμμής.
1770: Στη Βοστώνη Βρετανοί στρατιώτες ανοίγουν πυρ εναντίον πλήθους αποίκων έπειτα από ένταση και προκλήσεις, σκοτώνοντας πέντε ανθρώπους. Το περιστατικό, γνωστό ως «Boston Massacre», θα χρησιμοποιηθεί ως ισχυρό προπαγανδιστικό εργαλείο και θα ενισχύσει την πορεία προς την Αμερικανική Επανάσταση.
1856: Μεγάλη πυρκαγιά καταστρέφει το Royal Italian Opera House στο Covent Garden του Λονδίνου, ένα από τα σημαντικότερα κέντρα μουσικής και θεάτρου της εποχής. Στη θέση του θα ανεγερθεί αργότερα νέο κτίριο, που εξελίχθηκε στη σημερινή Βασιλική Όπερα του Λονδίνου.
1933: Στις εκλογές του Ράιχσταγκ το Εθνικοσοσιαλιστικό Γερμανικό Εργατικό Κόμμα του Αδόλφου Χίτλερ συγκεντρώνει περίπου 43,9% των ψήφων και αναδεικνύεται πρώτο κόμμα. Το αποτέλεσμα, σε συνδυασμό με πολιτικές συμμαχίες και τα μέτρα που ακολούθησαν μετά τον εμπρησμό του Ράιχσταγκ, θα διευκολύνει την εδραίωση του ναζιστικού καθεστώτος στη Γερμανία.
1940: Δίνεται η παρθενική παράσταση της νεοσύστατης Εθνικής Λυρικής Σκηνής στο θέατρο Ολύμπια της Αθήνας, με την οπερέτα «Η Νυχτερίδα» (Die Fledermaus) του Γιόχαν Στράους. Κεντρικό ρόλο στην ίδρυση και οργάνωση του θεσμού είχε ο Κωστής Μπαστιάς, τότε γενικός διευθυντής των Κρατικών Σκηνών.1940: Υπογράφεται από τη σοβιετική ηγεσία η απόφαση που οδηγεί στη μαζική εκτέλεση περίπου 22.000 Πολωνών αξιωματικών, αστυνομικών και μελών της διανόησης από την NKVD, έγκλημα που έμεινε γνωστό ως «Σφαγή του Κατίν». Η ευθύνη της Σοβιετικής Ένωσης αναγνωρίστηκε επίσημα δεκαετίες αργότερα μετά τη δημοσιοποίηση σχετικών εγγράφων.
1946: Ο Ουίνστον Τσόρτσιλ εκφωνεί στο Westminster College στο Φούλτον του Μισούρι την ιστορική ομιλία «Sinews of Peace». Σε αυτή διατυπώνει τη φράση «From Stettin in the Baltic to Trieste in the Adriatic, an iron curtain has descended across the Continent», περιγράφοντας τη διαίρεση της Ευρώπης και σηματοδοτώντας την απαρχή του Ψυχρού Πολέμου.

1953: Πεθαίνει ο Ιωσήφ Στάλιν έπειτα από εγκεφαλικό επεισόδιο, ύστερα από σχεδόν τρεις δεκαετίες στην εξουσία της Σοβιετικής Ένωσης. Ο θάνατός του ανοίγει μια περίοδο έντονων πολιτικών διεργασιών και σταδιακής αποσταλινοποίησης στο σοβιετικό σύστημα.

1956: Κάνει πρεμιέρα η ταινία «Ο Δράκος» του Νίκου Κούνδουρου, με πρωταγωνιστή τον Ντίνο Ηλιόπουλο σε έναν ασυνήθιστο δραματικό ρόλο. Το φιλμ, με μουσική του Μάνου Χατζιδάκι, θεωρείται σήμερα ένα από τα σημαντικότερα έργα του Ελληνικού κινηματογράφου.
1962: Στο θέατρο «Χατζηχρήστου» πραγματοποιείται μεγάλη συγκέντρωση της Νεολαίας της Ένωσης Κέντρου στο πλαίσιο του Ανένδοτου Αγώνα. Εκεί εμφανίζεται για πρώτη φορά το σύνθημα «1-1-4», που παραπέμπει στο άρθρο 114 του Συντάγματος του 1952 και θα γίνει σύμβολο των πολιτικών κινητοποιήσεων της εποχής.
1966: Το αεροσκάφος BOAC Flight 911 συντρίβεται κοντά στο όρος Φούτζι της Ιαπωνίας, προκαλώντας τον θάνατο 124 ανθρώπων. Η έρευνα κατέληξε ότι το δυστύχημα προκλήθηκε από ισχυρές ατμοσφαιρικές αναταράξεις που προκάλεσαν δομική αστοχία στο αεροσκάφος.
1970: Τίθεται σε ισχύ η Συνθήκη μη Διάδοσης Πυρηνικών Όπλων (NPT), το βασικό διεθνές πλαίσιο για τον περιορισμό της εξάπλωσης πυρηνικών όπλων και την προώθηση της ειρηνικής χρήσης της πυρηνικής ενέργειας.
1979: Το διαστημόπλοιο Voyager 1 της NASA πραγματοποιεί την πλησιέστερη προσέγγισή του στον Δία, στέλνοντας στη Γη πολύτιμα επιστημονικά δεδομένα και εικόνες για τον πλανήτη και τα φεγγάρια του, συμβάλλοντας καθοριστικά στη μελέτη του ηλιακού συστήματος.

1982: Ο Τζον Μπελούσι βρίσκεται νεκρός στο Chateau Marmont στο Χόλιγουντ από υπερβολική δόση, σε θάνατο που θα συμβολίσει τη σκοτεινή πλευρά της ροκ-σταρ κουλτούρας των ‘70s/’80s.
Γεννήσεις

1871 – Ρόζα Λούξεμπουργκ (5 Μαρτίου 1871 – 15 Ιανουαρίου 1919), Γερμανίδα επαναστάτρια, μαρξίστρια θεωρητικός και πολιτικός. Υπήρξε από τις σημαντικότερες μορφές της ευρωπαϊκής σοσιαλιστικής και κομμουνιστικής σκέψης, με ισχυρή παρουσία στο Γερμανικό σοσιαλιστικό κίνημα και ιδρυτικό ρόλο στην Ένωση Σπάρτακος και στο Κομμουνιστικό Κόμμα Γερμανίας. Έμεινε γνωστή για την κριτική της στον μιλιταρισμό, στον εθνικισμό και στον αυταρχισμό, ενώ η δολοφονία της μετά την εξέγερση του Ιανουαρίου την έκανε διαχρονικό σύμβολο της επαναστατικής Αριστεράς.

1922 – Πιερ Πάολο Παζολίνι (5 Μαρτίου 1922 – 2 Νοεμβρίου 1975), Ιταλός συγγραφέας, ποιητής, σκηνοθέτης και διανοούμενος. Υπήρξε μία από τις πιο προκλητικές και επιδραστικές μορφές του μεταπολεμικού Ευρωπαϊκού πολιτισμού, συνδυάζοντας τέχνη, πολιτική και κοινωνική κριτική. Ξεχώρισε με ταινίες όπως το «Κατά Ματθαίον Ευαγγέλιον», το «Θεώρημα» και το «Σαλό, 120 μέρες στα Σόδομα», ενώ το έργο του εστίασε στη φτώχεια, την εξουσία, τη σεξουαλικότητα και τη βία. Ο βίαιος θάνατός του παραμένει έως σήμερα σημείο συζήτησης και σκοτεινό κεφάλαιο της Ιταλικής δημόσιας ζωής.
Θάνατοι

1953 – Ιωσήφ Στάλιν (18 Δεκεμβρίου 1878 – 5 Μαρτίου 1953), Σοβιετικός ηγέτης και γενικός γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος της Σοβιετικής Ένωσης. Κυριάρχησε πολιτικά στην ΕΣΣΔ από τα τέλη της δεκαετίας του 1920 έως τον θάνατό του, επιβάλλοντας βίαιη εκβιομηχάνιση, κολεκτιβοποίηση και ένα καθεστώς μαζικών εκκαθαρίσεων, διώξεων και στρατοπέδων εργασίας. Υπό την ηγεσία του η Σοβιετική Ένωση συνέτριψε τη ναζιστική Γερμανία στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και αναδείχθηκε σε υπερδύναμη, αλλά το όνομά του έμεινε ταυτισμένο με μια από τις πιο αιματηρές δικτατορίες του 20ού αιώνα.

2011 – Μανώλης Ρασούλης (28 Σεπτεμβρίου 1945 – 5 Μαρτίου 2011), Έλληνας στιχουργός, συγγραφέας και τραγουδοποιός. Υπήρξε από τις πιο ιδιαίτερες και επιδραστικές φωνές του σύγχρονου Ελληνικού τραγουδιού, γράφοντας στίχους που ένωσαν το λαϊκό, το πολιτικό και το υπαρξιακό στοιχείο. Συνδέθηκε με τραγούδια που έγιναν κλασικά, όπως το «Τίποτα δεν πάει χαμένο», το «Όλα σε θυμίζουν» και το «Αχ Ελλάδα σ’ αγαπώ», ενώ συνεργάστηκε με κορυφαίους δημιουργούς και ερμηνευτές. Το έργο του ξεχώρισε για τη γλωσσική ευφυΐα, την κοινωνική ματιά και την έντονη προσωπική σφραγίδα του.

1982 – Τζον Μπελούσι (24 Ιανουαρίου 1949 – 5 Μαρτίου 1982), Αμερικανός ηθοποιός, κωμικός και τραγουδιστής. Υπήρξε μία από τις πιο εκρηκτικές φυσιογνωμίες της Αμερικανικής κωμωδίας, γνωστός από το «Saturday Night Live» και από ταινίες όπως το «Animal House» και το «The Blues Brothers». Το ταλέντο, η σκηνική του ένταση και η αχαλίνωτη ενέργειά του τον έκαναν μορφή-σύμβολο της ποπ κουλτούρας των late 1970s και early 1980s. Ο θάνατός του από overdose στα 33 του ενίσχυσε τον μύθο της αυτοκαταστροφικής ιδιοφυΐας στο Χόλιγουντ.

2013 – Ούγκο Τσάβες (28 Ιουλίου 1954 – 5 Μαρτίου 2013), Βενεζουελανός πολιτικός, στρατιωτικός και πρόεδρος της Βενεζουέλας. Κυριάρχησε στην πολιτική ζωή της χώρας από το 1999, οικοδομώντας τον «τσαβισμό», ένα λαϊκιστικό και σοσιαλιστικό μοντέλο εξουσίας που συνδύασε κοινωνικές παροχές, αντι-Αμερικανική ρητορική και έντονη πολιτική πόλωση. Υπήρξε κεντρική μορφή της λεγόμενης «ροζ παλίρροιας» στη Λατινική Αμερική, επηρεάζοντας ευρύτερα την περιοχή. Ο θάνατός του άνοιξε μια νέα, βαθιά ασταθή περίοδο για τη Βενεζουέλα και τη διαδοχή του καθεστώτος του.
Εορτολόγιο
Αρχέλαος, Ευλόγιος, Ευλογία, Κόνων
πηγή newsbeast.gr

Event details