Το απόγευμα της 14ης Αυγούστου 2003, λίγο μετά τις 4, τα φώτα άρχισαν να σβήνουν το ένα μετά το άλλο σε ένα τεράστιο τμήμα των ΗΠΑ και του Καναδά. Από το Οχάιο και το Μίσιγκαν μέχρι τη Νέα Υόρκη και από εκεί στο Οντάριο, περίπου 50 εκατομμύρια άνθρωποι έμειναν χωρίς ηλεκτρικό ρεύμα. Η συνολική απώλεια φορτίου έφτασε τα 61.800 MW και σε ορισμένες περιοχές η πλήρης αποκατάσταση χρειάστηκε έως και τέσσερις ημέρες.
Στη Νέα Υόρκη, το μετρό ακινητοποιήθηκε την ώρα που πλησίαζε η απογευματινή αιχμή. Περίπου 400 τρένα έμειναν σταματημένα, ενώ εκατοντάδες χιλιάδες επιβάτες βρέθηκαν χωρίς τρόπο να επιστρέψουν στα σπίτια τους. Τα φανάρια έσβησαν, οι δρόμοι γέμισαν αυτοκίνητα και πεζούς και άνθρωποι εγκλωβίστηκαν σε ανελκυστήρες.
Το ίδιο σκηνικό επαναλαμβανόταν εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά. Στο Τορόντο σταμάτησαν το μετρό και τα τραμ, επιβάτες απομακρύνονταν από ακινητοποιημένους συρμούς μέσα από τις σήραγγες και πολίτες βγήκαν στους δρόμους για να ρυθμίσουν μόνοι τους την κυκλοφορία στις διασταυρώσεις όπου τα φανάρια είχαν τεθεί εκτός λειτουργίας.
Από ένα πρόβλημα στο Οχάιο σε γενικευμένη κατάρρευση
Στην αρχή, το μέγεθος της διακοπής προκάλεσε φόβους ότι οι ΗΠΑ μπορεί να βρίσκονταν αντιμέτωπες με νέα τρομοκρατική επίθεση, λιγότερο από δύο χρόνια μετά την 11η Σεπτεμβρίου. Η επίσημη έρευνα ΗΠΑ και Καναδά, όμως, δεν βρήκε καμία ένδειξη σαμποτάζ, κυβερνοεπίθεσης ή τρομοκρατικής ενέργειας.

Η πραγματική εξήγηση ήταν λιγότερο θεαματική, αλλά ίσως πιο ανησυχητική: μια αλυσίδα τεχνικών και ανθρώπινων αστοχιών.
Η κοινή ερευνητική επιτροπή ΗΠΑ–Καναδά κατέληξε ότι η εταιρεία FirstEnergy δεν είχε αντιληφθεί εγκαίρως πόσο επικίνδυνα επιδεινωνόταν η κατάσταση στο δίκτυό της στο Οχάιο. Το σύστημα συναγερμών στο κέντρο ελέγχου είχε σταματήσει να λειτουργεί, με αποτέλεσμα οι χειριστές να μην ενημερώνονται για κρίσιμες μεταβολές. Παράλληλα, ανεπαρκώς κλαδεμένα δέντρα ήρθαν σε επαφή με γραμμές υψηλής τάσης και προκάλεσαν την αποσύνδεσή τους.
Το κρίσιμο σημείο ήρθε στις 16:05:57. Η γραμμή υψηλής τάσης Sammis–Star τέθηκε εκτός λειτουργίας και άρχισε η ανεξέλεγκτη αλυσιδωτή αντίδραση. Οι ροές ηλεκτρικής ενέργειας μεταφέρθηκαν από τη μία γραμμή στην άλλη, τα συστήματα προστασίας ενεργοποιούνταν διαδοχικά και το δίκτυο άρχισε να καταρρέει.
Μέσα σε μόλις επτά λεπτά, η διακοπή είχε εξαπλωθεί από την περιοχή Κλίβελαντ–Άκρον σε μεγάλο μέρος των βορειοανατολικών ΗΠΑ και του Καναδά. Στις 16:13 είχαν αποσυνδεθεί περισσότερες από 508 μονάδες παραγωγής σε 265 σταθμούς.
«Θα μπορούσε να είχε αποτραπεί»
Το πόρισμα της επίσημης έρευνας ήταν σαφές: το μπλακ άουτ θα μπορούσε να είχε αποτραπεί. Δεν έφταιγε ένα μόνο δέντρο ή ένας υπολογιστής, αλλά ένας συνδυασμός ανεπαρκούς συντήρησης, προβληματικής εποπτείας, κακής επικοινωνίας και αδυναμίας των αρμόδιων φορέων να αντιληφθούν εγκαίρως τι συνέβαινε στο διασυνδεδεμένο δίκτυο.
A darkened New York City is visible just before dawn through power lines from Jersey City, N.J., shown in foreground, with some lights visible, Friday, Aug. 15, 2003. The Empire State Building is in background. (AP Photo/George Widman)
Οι οικονομικές απώλειες μόνο στις ΗΠΑ υπολογίστηκαν μεταξύ 4 και 10 δισ. δολαρίων. Το συμβάν οδήγησε επίσης σε αυστηρότερη αντιμετώπιση των προτύπων αξιοπιστίας και σε σειρά μέτρων για τη λειτουργία και την εποπτεία του ηλεκτρικού συστήματος της Βόρειας Αμερικής.
Και η σύμπτωση εκείνου του Αυγούστου ήταν εντυπωσιακή. Μόλις δύο εβδομάδες αργότερα, στις 28 Αυγούστου, μεγάλο τμήμα του Λονδίνου έμεινε επίσης χωρίς ρεύμα, επηρεάζοντας 476.000 καταναλωτές και προκαλώντας χάος στις συγκοινωνίες. Τα δύο γεγονότα δεν συνδέονταν: στη βρετανική περίπτωση, η έρευνα εντόπισε μεταξύ άλλων ένα λανθασμένα τοποθετημένο ρελέ προστασίας.
Τι άλλο έγινε σαν σήμερα
1941: Ο Φράνκλιν Ρούζβελτ και ο Ουίνστον Τσόρτσιλ διακηρύσσουν την Ατλαντική Χάρτα, καθορίζοντας κοινές αρχές για τη μεταπολεμική διεθνή τάξη. Το κείμενο θεωρείται σημαντικός πρόδρομος της δημιουργίας των Ηνωμένων Εθνών.
1945: Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Χάρι Τρούμαν ανακοινώνει ότι η Ιαπωνία αποδέχθηκε τους όρους παράδοσης των Συμμάχων, σηματοδοτώντας ουσιαστικά το τέλος του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Η επίσημη πράξη παράδοσης θα υπογραφεί στις 2 Σεπτεμβρίου.
1947: Το Πακιστάν αποκτά την ανεξαρτησία του από τη Βρετανία, στο πλαίσιο της διάλυσης της Βρετανικής Ινδίας και της δημιουργίας δύο ανεξάρτητων κρατών. Η διχοτόμηση συνοδεύεται από μαζικές μετακινήσεις πληθυσμών και αιματηρές συγκρούσεις.
1974: Η Τουρκία εξαπολύει τη δεύτερη φάση της εισβολής στην Κύπρο, τον «Αττίλα 2», μετά το αδιέξοδο των συνομιλιών της Γενεύης. Μέχρι την εκεχειρία της 16ης Αυγούστου, οι τουρκικές δυνάμεις έχουν θέσει υπό τον έλεγχό τους περίπου το 37% του νησιού.
1980: Ξεκινά η μεγάλη απεργία στα ναυπηγεία του Γκντανσκ στην Πολωνία, με τον Λεχ Βαλέσα να αναδεικνύεται σε ηγετική μορφή. Οι κινητοποιήσεις θα οδηγήσουν στη γέννηση της «Αλληλεγγύης», του κινήματος που αμφισβήτησε την κομμουνιστική εξουσία.

1996: Ο 26χρονος Ελληνοκύπριος Σολωμός Σολωμού πέφτει νεκρός από πυρά ενώ επιχειρεί να κατεβάσει την τουρκική σημαία στη Δερύνεια, τρεις ημέρες μετά τη δολοφονία του εξαδέλφου του, Τάσου Ισαάκ.

2003: Σεισμός μεγέθους 6,4 Ρίχτερ ταρακουνά τη Λευκάδα, προκαλώντας περίπου 50 τραυματισμούς, πανικό στους χιλιάδες παραθεριστές και εκτεταμένες ζημιές σε σπίτια, υποδομές και το οδικό δίκτυο. 

2005: Η πτήση 522 της κυπριακής Helios Airways συντρίβεται στο Γραμματικό Αττικής, με αποτέλεσμα να χάσουν τη ζωή τους και οι 121 επιβαίνοντες. Πρόκειται για την πιο πολύνεκρη αεροπορική τραγωδία που έχει σημειωθεί στην Ελλάδα.
2015: Η Βουλή εγκρίνει το 3ο μνημόνιο με 222 ψήφους υπέρ, ενώ η ψηφοφορία προκαλεί βαθιά εσωκομματική κρίση στον ΣΥΡΙΖΑ, με 32 βουλευτές του κόμματος να καταψηφίζουν τη συμφωνία.
Γεννήσεις

1909 – Μάνος Κατράκης, εμβληματικός Έλληνας ηθοποιός του θεάτρου και του κινηματογράφου, γεννήθηκε στις 14 Αυγούστου στο Καστέλι Κισάμου της Κρήτης. Ξεκίνησε το 1927 και ξεχώρισε για την επιβλητική φυσιογνωμία, την ακαταμάχητη φωνή και την ένταση του ρόλου σε έργα όπως «Ο καπετάν Μιχάλης», «Οιδίπους Τύραννος» και «Συνοικία το Όνειρο». Ιδρυτής του Ελληνικού Λαϊκού Θεάτρου (1955) και αγωνιστής της αριστεράς, υπέστη διώξεις και εξορίες εξαιτίας των πεποιθήσεών του.

1945 – Στιβ Μάρτιν (Steve Martin), εμβληματικός Αμερικανός κωμικός, ηθοποιός, συγγραφέας και μουσικός, γεννήθηκε στο Γουάκο του Τέξας στις 14 Αυγούστου. Ξεκίνησε ως σεναριογράφος στην εκπομπή «The Smothers Brothers Comedy Hour» (βραβείο Έμμυ) και γρήγορα καθιερώθηκε με το παράλογο, ευρηματικό του χιούμορ και sold out stand-up παραστάσεις τη δεκαετία του ’70. Άφησε στίγμα στον κινηματογράφο με ταινίες όπως «The Jerk», «Planes, Trains and Automobiles» και «Father of the Bride», κερδίζοντας πέντε βραβεία Γκράμι, ενώ ξεχωρίζει και ως δεξιοτέχνης μπάντζο και συγγραφέας.

1959 – Μάτζικ Τζόνσον (Magic Johnson), αμερικανός καλαθοσφαιριστής, γεννημένος στις 14 Αυγούστου στο Λάνσινγκ του Μίσιγκαν. Θεωρείται ένας από τους κορυφαίους πλέι μέικερ στην ιστορία του αθλήματος, καθιερώνοντας τη «Showtime» εποχή των Λος Άντζελες Λέικερς. Κατέκτησε πέντε πρωταθλήματα NBA, τρία βραβεία MVP και ήταν 12 φορές All-Star, ενώ ως πρωτοετής οδήγησε τους Λέικερς σε τίτλο παίζοντας όλες τις θέσεις στον τελικό. Εντυπωσίασε με το ομαδικό του πνεύμα, το μοναδικό στιλ και την ηγετική του παρουσία, κλείνοντας την καριέρα του ως πρότυπο αθλητικής και κοινωνικής προσφοράς.

1966 – Χάλι Μπέρι (Halle Berry), αμερικανίδα ηθοποιός και μοντέλο, γεννημένη στις 14 Αυγούστου στο Κλίβελαντ. Ξεκίνησε ως καλλιστείο και fashion model, διακρίθηκε στη Miss USA και Miss World το 1986, ενώ η καριέρα της απογειώθηκε ως πρωταγωνίστρια σε ταινίες όπως «Boomerang», «X-Men», «Die Another Day» και «Monster’s Ball» (2001), για την οποία βραβεύτηκε με Όσκαρ Α΄ Γυναικείου Ρόλου, η πρώτη και μοναδική Αφροαμερικανή τιμημένη με αυτόν τον τίτλο. Σήμα κατατεθέν της η δυναμική ερμηνεία και η ισχυρή προσωπικότητά της, έχοντας διακριθεί με Emmy, Golden Globe και SAG.

1983 – Μίλα Κούνις (Mila Kunis), Ουκρανοαμερικανίδα ηθοποιός, γεννημένη στις 14 Αυγούστου στο Τσερνίβτσι της Ουκρανίας. Μετανάστευσε οικογενειακώς στο Λος Άντζελες σε ηλικία 7 ετών. Έγινε γνωστή ως «Τζάκι Μπέρκχαρτ» στη σειρά «That ’70s Show» και ως φωνή της «Meg Griffin» στο «Family Guy». Ξεχώρισε με ρόλους σε ταινίες όπως «Forgetting Sarah Marshall», «Black Swan», «Friends with Benefits», «Ted» και «Bad Moms». Αναγνωρισμένη για την υποκριτική της ευλυγισία και την αδιαμφισβήτητη οθονική παρουσία, θεωρείται μία από τις πιο επιτυχημένες και αγαπητές ηθοποιούς της γενιάς της.
Θάνατοι

1956 – Μπέρτολτ Μπρεχτ (Bertolt Brecht), κορυφαίος Γερμανός συγγραφέας, ποιητής και θεατρικός μεταρρυθμιστής, πέθανε στις 14 Αυγούστου στο Ανατολικό Βερολίνο σε ηλικία 58 ετών από καρδιακή προσβολή. Πατέρας του «επικού θεάτρου» και του Verfremdungseffekt («αποστασιοποίηση»), δημιούργησε εμβληματικά έργα όπως «Η Όπερα της πεντάρας», «Μάνα Κουράγιο», «Ο Γαλιλαίος», «Ο καλός άνθρωπος του Σετσουάν» και «Ο Κύκλος με την κιμωλία».

1972 – Νίκος Φέρμας, εμβληματικός Έλληνας ηθοποιός του κινηματογράφου και του θεάτρου, γεννημένος στη Μυτιλήνη το 1905 με πραγματικό όνομα Νίκος Χατζηανδρέου. Καθιερώθηκε ως αρχέτυπο του ντόμπρου μάγκα και βιοπαλαιστή, μέσα από πάνω από 150 ταινίες στις δεκαετίες του ’50 και του ’60 («Ένας ήρωας με παντούφλες», «Λατέρνα φτώχεια και γαρύφαλλο», «Το κοροϊδάκι της δεσποινίδος», «Καλώς ήλθε το δολάριο», «Λόλα»). Η αυθεντική λαϊκή του παρουσία τον έκανε αγαπημένη φιγούρα του ελληνικού σινεμά, αφήνοντας ανεξίτηλη σφραγίδα στους δεύτερους ρόλους. Πέθανε στην Αθήνα στις 14 Αυγούστου 1972, σε ηλικία 67 ετών.

1988 – Έντσο Φεράρι (Enzo Ferrari), θρυλικός Ιταλός οδηγός αγώνων και επιχειρηματίας, πέθανε στις 14 Αυγούστου στη Μόντενα, σε ηλικία 90 ετών. Ξεκίνησε την καριέρα του ως οδηγός της Alfa Romeo και γρήγορα καθιερώθηκε ως πρωτοπόρος στον χώρο της αυτοκίνησης ιδρύοντας τη Scuderia Ferrari το 1929 και αργότερα τη θρυλική εταιρεία Ferrari στη Μαρανέλο. Μέσα από καινοτομία και πάθος για την ταχύτητα, ανέδειξε τα αγωνιστικά αυτοκίνητα Ferrari σε σύμβολο νίκης και πολυτέλειας, κατακτώντας πάνω από 5,000 αγώνες και 25 παγκόσμιους τίτλους κατά τη διάρκεια της ζωής του.

1996 – Σολωμός Σολωμού, Κύπριος ακτιβιστής και εμβληματική μορφή του αγώνα κατά της τουρκικής κατοχής, δολοφονήθηκε στις 14 Αυγούστου 1996 στη Δερύνεια κατά την προσπάθεια του να κατεβάσει την τουρκική σημαία από φυλάκιο των κατοχικών δυνάμεων, λίγο μετά την κηδεία του εξαδέρφου του Τάσου Ισαάκ. Με το τσιγάρο στο στόμα ανέβηκε στον ιστό και δέχτηκε θανάσιμα πυρά μπροστά στις κάμερες, σε μια εικόνα που έκανε τον γύρο του κόσμου ως σύμβολο θάρρους και αντίστασης.
πηγή newsbeast.gr

Event details

Το βράδυ της 6ης Δεκεμβρίου 2008, στην οδό Μεσσολογγίου και Τζαβέλα σημειώνεται ένα από τα πιο τραγικά περιστατικά αστυνομικής βίας που σημάδεψε την Ελλάδα. Ο 15χρονος μαθητής Αλέξανδρος Γρηγορόπουλος πέφτει νεκρός από τη σφαίρα του ειδικού φρουρού Επαμεινώνδα Κορκονέα. Η είδηση έγινε γνωστή μέσα σε λίγα λεπτά, πυροδοτώντας ένα πρωτοφανές ξέσπασμα οργής σε ολόκληρη τη χώρα.
Η παρέα του ανήλικου Αλέξανδρου -μεταξύ των οποίων και ο φίλος του Νίκος Ρωμανός που γιόρταζε τη γιορτή του- βρισκόταν στη συμβολή των οδών Τζαβέλλα και Μεσολογγίου στα Εξάρχεια, όταν ήρθε σε λεκτική αντιπαράθεση με δύο ειδικούς φρουρούς που περιπολούσαν την περιοχή. Λίγα λεπτά αργότερα, ο Κορκονέας πυροβολεί τρεις φορές, με τη μία από τις τρεις σφαίρες να βρίσκει την καρδιά του νεαρού μαθητή και να καρφώνεται στον 10ο θωρακικό σπόνδυλο, με αποτέλεσμα να βρει ακαριαίο θάνατο.
Η εκδοχή περί «εξοστρακισμού» που προβλήθηκε αρχικά από την αστυνομία προκάλεσε ακόμη μεγαλύτερη αγανάκτηση, καθώς αυτόπτες μάρτυρες κατέθεταν διαφορετικές περιγραφές. Αργότερα, ενώπιον του δικαστηρίου, ο Κορκονέας υποστήριζε πως πυροβόλησε για να διασφαλίσει τη σωματική του ακεραιότητα από την επίθεση που δεχόταν με το συνάδελφο και συγκατηγορούμενό του Βασίλη Σαραλιώτη από συγκεντρωμένους.
Η είδηση της δολοφονίας διαδόθηκε σαν αστραπή και έβαλε «φωτιά» στη χώρα. Το ίδιο βράδυ τα Εξάρχεια μετατράπηκαν σε πεδίο μάχης. Χιλιάδες νέοι βγήκαν στους δρόμους της Αθήνας, της Θεσσαλονίκης και πολλών άλλων πόλεων και άρχισαν οι καταλήψεις σε σχολεία και πανεπιστημιακές σχολές σε όλη την Ελλάδα. Οι εικόνες από τις ογκώδεις διαδηλώσεις των επόμενων ημερών έκαναν το γύρο του κόσμου και τα διεθνή μέσα να μιλούν για «εξέγερση». Εμπρηστικές επιθέσεις, οδοφράγματα, πετροπόλεμος, συγκρούσεις, μολότοφ, καταλήψεις αστυνομικών τμημάτων αλλά και πρωτοφανής αστυνομική καταστολή συνέθεταν την εικόνα που κυριαρχούσε στο κέντρο της πρωτεύουσας αλλά και σε άλλες πόλεις.



Στις 9 Δεκεμβρίου, χιλιάδες άνθρωποι φτάνουν στο νεκροταφείο του Παλαιού Φαλήρου για το τελευταίο αντίο στο νεαρό μαθητή. Η παρουσία της αστυνομίας πυροδοτεί νέα επεισόδια στην ευρύτερη περιοχή, ενώ τα πνεύματα οξύνονται ιδιαίτερα όταν αστυνομικός πυροβολεί στον αέρα. Οι συγκρούσεις συνεχίστηκαν και το βράδυ με την ίδια ένταση, όχι μόνο στην Αθήνα.
Λίγο πριν από τα Χριστούγεννα, τα πρωτοσέλιδα των διεθνών μέσων φιλοξενούσαν τις εικόνες του φλεγόμενου δέντρου στην πλατεία Συντάγματος.
Οι διαδηλώσεις κράτησαν εβδομάδες, κυριαρχημένες από ένταση, συγκρούσεις, αυτοσχέδια οδοφράγματα, αλλά και μαζικές ειρηνικές πορείες. Τα γεγονότα της 6ης Δεκεμβρίου έγιναν το σύμβολο μιας βαθύτερης κρίσης εμπιστοσύνης απέναντι στους θεσμούς και την κρατική εξουσία.
Το 2010, ο Επαμεινώνδας Κορκονέας καταδικάστηκε σε ισόβια κάθειρξη για ανθρωποκτονία από πρόθεση, ενώ ο συνεργάτης του Βασίλης Σαραλιώτης καταδικάστηκε σε μικρότερη ποινή για συνέργεια. Το 2019, η αναγνώριση «προτέρου εντίμου βίου» προκάλεσε την αποφυλάκιση Κορκονέα λόγω μείωσης της ποινής, γεγονός που αναζωπύρωσε την κοινωνική οργή. Το 2023 το Μικτό Ορκωτό Εφετείο Λαμίας επέβαλε εκ νέου ισόβια κάθειρξη, κρίνοντας τελικά ένοχο τον Κορκονέα χωρίς ελαφρυντικό.
Η δολοφονία του Αλέξανδρου Γρηγορόπουλου παραμένει ένα βαθύ τραύμα αλλά και σημείο αναφοράς για μια ολόκληρη γενιά.
Τα σημαντικότερα γεγονότα της ημέρας στην Ελλάδα και τον κόσμο
343: Πεθαίνει ο Άγιος Νικόλαος, επίσκοπος Μύρων, προστάτης των ναυτικών.
1768: Κυκλοφορεί η πρώτη έκδοση της εγκυκλοπαίδειας Encyclopædia Britannica στη Σκωτία, ένα μνημειώδες εκδοτικό έργο που φιλοδοξεί να συγκεντρώσει όλη τη διαθέσιμη γνώση της εποχής. Με τα χρόνια, θα εξελιχθεί σε σημείο αναφοράς για την έννοια της σύγχρονης εγκυκλοπαίδειας.
1865: Ολοκληρώνεται στις Ηνωμένες Πολιτείες η συνταγματική κατάργηση της δουλείας, με την απαραίτητη επικύρωση της 13ης Τροποποίησης από τις Πολιτείες. Η 13η Τροποποίηση, που είχε εγκριθεί νωρίτερα από το Κογκρέσο, γίνεται πλέον μέρος του Συντάγματος, κλείνοντας τυπικά το πιο σκοτεινό κεφάλαιο της αμερικανικής ιστορίας.
1877: Κυκλοφορεί το πρώτο φύλλο της εφημερίδας Washington Post.
1907: Στο Μονόνγκα της Δυτικής Βιρτζίνια σημειώνεται η χειρότερη καταστροφή σε ορυχείο στην ιστορία των ΗΠΑ, όταν έκρηξη σε ανθρακωρυχείο σκοτώνει περισσότερους από 360 εργάτες. Η τραγωδία στο Monongah θα γίνει αφορμή για αυστηρότερους κανόνες ασφαλείας στα ορυχεία, αλλά και σύμβολο του τιμήματος της βιομηχανικής ανάπτυξης.
1917: Η Φινλανδία κηρύσσει την ανεξαρτησία της από τη Ρωσία, σε μια Ευρώπη που φλέγεται από τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και τις επαναστάσεις. Το νεαρό κράτος θα χρειαστεί να περάσει από εμφύλιο πόλεμο και δύσκολες δεκαετίες μέχρι να εδραιώσει τη θέση του ως σύγχρονη, δημοκρατική χώρα του Βορρά.
1917: Στο Χάλιφαξ της Νέας Σκωτίας, έκρηξη σε πλοίο φορτωμένο με πυρομαχικά, μετά από σύγκρουση μέσα στο λιμάνι, ισοπεδώνει μια ολόκληρη περιοχή. Περίπου 2.000 άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους και χιλιάδες τραυματίζονται, σε ένα από τα πιο φονικά βιομηχανικά ατυχήματα πριν από την ατομική εποχή.
1921: Υπογράφεται στο Λονδίνο η Αγγλοϊρλανδική συνθήκη ανάμεσα στη βρετανική κυβέρνηση και εκπροσώπους της Ιρλανδικής Δημοκρατίας. Η συμφωνία οδηγεί στη δημιουργία του Ιρλανδικού Ελεύθερου Κράτους, αλλά προκαλεί βαθύ διχασμό στο ιρλανδικό κίνημα και ανοίγει τον δρόμο για τον Ιρλανδικό Εμφύλιο.
1925: Στην Ελλάδα, οι συνδικαλιστές διατυπώνουν για πρώτη φορά οργανωμένα το αίτημα για 13ο μισθό εν όψει των Χριστουγέννων. Η ιδέα του επιπλέον «δώρου» που θα στηρίζει τους εργαζομένους στις γιορτές θα ριζώσει σταδιακά στην ελληνική εργασιακή κουλτούρα και θα γίνει θεσμοθετημένη παροχή.
1940: Κατά τη διάρκεια του Ελληνοϊταλικού Πολέμου, ο ελληνικός στρατός καταλαμβάνει τους Αγίους Σαράντα και το Δέλβινο στη Βόρεια Ήπειρο. Οι επιτυχίες αυτές στο αλβανικό μέτωπο ενισχύουν το ηθικό του ελληνικού λαού και τροφοδοτούν τον μύθο του «ΟΧΙ» και της μικρής Ελλάδας που αντιστέκεται στις δυνάμεις του Άξονα.
1944: Ξεκινά η Μάχη του Μακρυγιάννη στην Αθήνα, ανάμεσα στη Χωροφυλακή και τον ΕΛΑΣ, μέσα στο φόντο των Δεκεμβριανών. Οι σφοδρές συγκρούσεις γύρω από τον λόφο Μακρυγιάννη θα μείνουν ως μία από τις κρισιμότερες στιγμές της μεταπολεμικής ελληνικής ιστορίας, προμηνύοντας τον Εμφύλιο.

Μητέρα στην Ουγγαρία ανάβει κερί δίπλα στο σώμα του γιου της, που σκοτώθηκε στην Πλατεία της Δημοκρατίας στις 6 Δεκεμβρίου 1956. Στο βάθος διακρίνονται μέλη της μισητής μυστικής αστυνομίας AVH. Η εξέγερση, πριν συντριβεί από τα σοβιετικά τανκς, άφησε πίσω της χιλιάδες νεκρούς και τραυματίες.
1956: Στους Ολυμπιακούς Αγώνες της Μελβούρνης, η εθνική ομάδα υδατοσφαίρισης της Ουγγαρίας νικά 4-0 τη Σοβιετική Ένωση, σε έναν ημιτελικό που περνά στην ιστορία ως «Blood in the Water». Λίγες μόλις εβδομάδες μετά τη σοβιετική εισβολή στη Βουδαπέστη και την άγρια καταστολή της ουγγρικής εξέγερσης από τα σοβιετικά τανκς, ο αγώνας εξελίσσεται σε ξέσπασμα συσσωρευμένης οργής. Η χώρα έχει μετρήσει χιλιάδες νεκρούς, δεκάδες χιλιάδες τραυματίες και ένα εθνικό τραύμα που ακόμη αιμορραγεί. Μέσα σε αυτό το κλίμα, τα χτυπήματα κάτω από την επιφάνεια του νερού, οι συνεχείς αντεγκλίσεις και το αιματηρό επεισόδιο με τον Ούγγρο παίκτη Έρβιν Ζάτοπεκ που βγαίνει από την πισίνα με σκισμένο φρύδι, μετατρέπουν την πισίνα σε ζωντανό σύμβολο μιας πολιτικής σύγκρουσης που συνεχίζεται, αυτή τη φορά, μπροστά στα μάτια ολόκληρου του κόσμου.
1969: Στο Altamont Speedway στην Καλιφόρνια, η δωρεάν συναυλία των Rolling Stones στιγματίζεται από τη δολοφονία ενός νεαρού θεατή από μέλος των Hells Angels, που είχαν αναλάβει την «ασφάλεια». Τέσσερις άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους συνολικά και η συναυλία μένει στην Ιστορία ως το σκοτεινό αντίβαρο στο Woodstock, σηματοδοτώντας το τέλος της αθωότητας της ροκ εποχής.
1973: Στις Ηνωμένες Πολιτείες, ο Τζέραλντ Φορντ ορκίζεται αντιπρόεδρος, διαδεχόμενος τον Σπύρο Άγκνιου που παραιτήθηκε μετά από σκάνδαλο φοροδιαφυγής. Είναι η πρώτη φορά που ενεργοποιείται στην πράξη η 25η Τροπολογία του Συντάγματος, δίνοντας ένα σημαντικό προηγούμενο στη διαδικασία διαδοχής στην πολιτική ηγεσία των ΗΠΑ.
1978: Επικυρώνεται με δημοψήφισμα το Σύνταγμα της Ισπανίας, το οποίο σηματοδοτεί τη μετάβαση από τη δικτατορία του Φρανθίσκο Φράνκο σε μια σύγχρονη κοινοβουλευτική δημοκρατία. Η χώρα αφήνει οριστικά πίσω της το φρανκικό καθεστώς και εντάσσεται πλήρως στο ευρωπαϊκό δημοκρατικό τόξο.
1987: Ο ΠΑΟΚ συντρίβει τον Ολυμπιακό με 6-1 για το Πρωτάθλημα της Α΄ Εθνικής, σε μία από τις πιο εμβληματικές βραδιές της ιστορίας του συλλόγου. Πρόκειται για τη μεγαλύτερη εκτός έδρας ήττα των «ερυθρολεύκων» στο θεσμό και ένα αποτέλεσμα που οι φίλαθλοι του ΠΑΟΚ θυμούνται μέχρι σήμερα ως σημείο αναφοράς στις μεταξύ τους αναμετρήσεις.
1992: Στην Ινδία, χιλιάδες ακραίοι ινδουιστές κατεδαφίζουν το τζαμί Babri στην πόλη Αγιόντια, πυροδοτώντας δύο μήνες βίαιων συγκρούσεων μεταξύ Ινδουιστών και Μουσουλμάνων με τουλάχιστον 2.000 νεκρούς. Το γεγονός αυτό θα αποτελέσει ορόσημο στην όξυνση των θρησκευτικών εντάσεων στη χώρα.
1998: Στη Βενεζουέλα, ο Ούγκο Τσάβες, πρώην αντισυνταγματάρχης που είχε επιχειρήσει αποτυχημένο πραξικόπημα έξι χρόνια νωρίτερα, εκλέγεται πρόεδρος. Η άνοδός του στην εξουσία εγκαινιάζει μια νέα εποχή λαϊκιστικής και αντισυστημικής πολιτικής στη Λατινική Αμερική, με ισχυρό διεθνή αντίκτυπο.
2008: Στα Εξάρχεια, ο ειδικός φρουρός Επαμεινώνδας Κορκονέας, 37 ετών, πυροβολεί και σκοτώνει τον 16χρονο μαθητή Αλέξανδρο Γρηγορόπουλο, μετά από λεκτικό επεισόδιο. Η δολοφονία προκαλεί πρωτοφανές κύμα οργής, με επεισόδια και διαδηλώσεις να ξεσπούν αρχικά στο κέντρο της Αθήνας και στη συνέχεια σε όλη την Ελλάδα, αφήνοντας βαθύ αποτύπωμα στον δημόσιο διάλογο για την αστυνομική βία και τη νεολαία.
Γεννήσεις

1421 – Ερρίκος ΣΤ’ (Henry VI), βασιλιάς της Αγγλίας και τελευταίος μονάρχης του Οίκου του Λάνκαστερ, μια από τις πιο αμφιλεγόμενες μορφές του Μεσαίωνα. Ανέβηκε στον θρόνο ως βρέφος και η βασιλεία του σημαδεύτηκε από πολιτική αστάθεια, ήττες στον Εκατονταετή Πόλεμο και την έκρηξη των Πολέμων των Ρόδων. Γνωστός για την ευσέβεια και την πραότητά του, υπήρξε ιδρυτής του Eton College και του King’s College στο Κέιμπριτζ.

1778 – Ζοζέφ Λουί Γκαι-Λυσάκ (Joseph Louis Gay-Lussac), Γάλλος χημικός και φυσικός, από τις θεμελιώδεις μορφές της πρώιμης πειραματικής επιστήμης. Έγινε γνωστός για τους νόμους που περιγράφουν τη σχέση όγκου και θερμοκρασίας στα αέρια, θέτοντας βάσεις για τη θερμοδυναμική και τη σύγχρονη χημεία. Πραγματοποίησε αεροστατικές πτήσεις για μετρήσεις στην ατμόσφαιρα και συνέβαλε στην απομόνωση του βορίου. Δίδαξε στο Collège de France και υπήρξε μέλος της Γαλλικής Ακαδημίας.

1953 – Παύλος Τσίμας, Έλληνας δημοσιογράφος, από τις πιο σταθερές και αναγνωρίσιμες φωνές της σύγχρονης ελληνικής ενημέρωσης. Ξεκίνησε από τον χώρο του πολιτικού ρεπορτάζ και εξελίχθηκε σε πολυδιάστατο σχολιαστή, με παρουσία στην τηλεόραση, το ραδιόφωνο και τον Τύπο. Γνωστός για τον ψύχραιμο, αναλυτικό λόγο και τις εμβληματικές συνεντεύξεις του, συνέβαλε καθοριστικά στη διάδοση της ποιοτικής δημοσιογραφίας και της τεκμηριωμένης πολιτικής ανάλυσης στην Ελλάδα.

1994 – Γιάννης Αντετοκούνμπο (Giannis Antetokounmpo), Έλληνας καλαθοσφαιριστής διεθνούς ακτινοβολίας και μία από τις πλέον εμβληματικές μορφές του σύγχρονου NBA. Ξεκινώντας από τα Σεπόλια, εξελίχθηκε σε MVP του πρωταθλήματος, οδήγησε τους Milwaukee Bucks στον τίτλο του 2021 και έγινε σύμβολο υπέρβασης, αφοσίωσης και ελληνικής εκπροσώπησης στον παγκόσμιο αθλητισμό. Γνωστός ως «Greek Freak», αποτελεί πρότυπο για νέους αθλητές και πηγή εθνικής υπερηφάνειας.
Θάνατοι

343 – Άγιος Νικόλαος, Επίσκοπος Μύρων της Λυκίας και μία από τις πιο δημοφιλείς μορφές της χριστιανικής παράδοσης. Γνωστός για τη γενναιοδωρία, τη φροντίδα προς τους αδύναμους και τα πολλά θαύματά του, τιμάται ως προστάτης των ναυτικών, των παιδιών και των ταξιδιωτών. Η μορφή του ενέπνευσε τον σύγχρονο Άγιο Βασίλη, ενώ η μνήμη του διατηρεί ισχυρή παρουσία σε όλο τον χριστιανικό κόσμο με χιλιάδες ναούς αφιερωμένους στο όνομά του.

1990 – Παύλος Σιδηρόπουλος, Έλληνας τραγουδιστής και εμβληματική μορφή του ελληνικού ροκ, γνωστός για την αντισυμβατική στάση, την ποιητική γραφή και την έντονα προσωπική ερμηνεία του. Ηγήθηκε συγκροτημάτων όπως οι Απροσάρμοστοι και καθιερώθηκε με τραγούδια που μίλησαν σε μια ολόκληρη γενιά, όπως «Εν λευκώ» και «Να μ’ αγαπάς». Η πρόωρη απώλειά του τον μετέτρεψε σε θρύλο της ελληνικής μουσικής σκηνής.

2008 – Αλέξανδρος Γρηγορόπουλος, 15χρονος μαθητής, του οποίου η δολοφονία στα Εξάρχεια από ειδικό φρουρό της ΕΛ.ΑΣ. προκάλεσε ένα από τα μεγαλύτερα κύματα κοινωνικής έκρηξης στη σύγχρονη Ελλάδα. Το γεγονός πυροδότησε πολυήμερες διαδηλώσεις, βίαια επεισόδια και έναν δημόσιο διάλογο για την αστυνομική αυθαιρεσία, τα δικαιώματα των νέων και τη λειτουργία των θεσμών. Η ημέρα της δολοφονίας του παραμένει ορόσημο συλλογικής μνήμης.
Εορτολόγιο
Νικόλαος, Νικόλας, Νίκος, Νικολός, Νικολής, Νικολάκης, Νικολέττα, Νικολούδα, Νικολίτσα, Νικολίνα, Νικολέτα, Νικόλ
Μυριαλλής

πηγή newsbeast.gr

Event details