Η τροπολογία του ν.5293/2026 για κατάργηση τοπογραφικών σε κάποιες περιπτώσεις δικαιοπραξιών είναι ημιτελής. Ενώ υπήρξαν ανησυχίες «τι θα γένουμε χωρίς βαρβάρους;» τώρα, …«οι βάρβαροι κοντοσταθήκαν!»* του Πάνου Λαλιώτη MSc Αρχιτέκτονα-Πολεοδόμου ΕΜΠ

Η τροπολογία του ν.5293/2026 για κατάργηση τοπογραφικών σε κάποιες περιπτώσεις δικαιοπραξιών είναι ημιτελής. Ενώ υπήρξαν ανησυχίες «τι θα γένουμε χωρίς βαρβάρους;» τώρα, …«οι βάρβαροι κοντοσταθήκαν!»*

του Πάνου Λαλιώτη MSc Αρχιτέκτονα-Πολεοδόμου ΕΜΠ

(*) ας μην κατηγορηθώ για αλλοίωση ή κατάχρηση των λέξεων του ποιητή. Τις δανείζομαι προσπαθώντας να αποδώσω με σημερινούς όρους στο δικό μας επιστημονικό και επαγγελματικό περιβάλλον, τι μπορεί να εννοούσε με τους στίχους του. Άλλωστε και εκείνος θα ήθελε να τις χρησιμοποιούμε για να εκφραζόμαστε!

ΠΡΟΛΟΓΟΣ: Το παρόν άρθρο είναι συνέχεια εκείνου που δημοσιεύτηκε στο https://news.b2green.gr/72295.    Σχετίζεται με τα άρθρα https://news.b2green.gr/72386 και https://news.b2green.gr/71847 όπως και με τις αναρτήσεις όλων μας στη διαβούλευση του άρθρου 16 στο https://www.opengov.gr/consultations/?p=4038. Η ανάγνωσή τους είναι χρήσιμη για την πληρέστερη κατανόηση του θέματος.   

1) Ο ν.651/1977 (ΦΕΚ.Α.207/1977) «Περί καταργήσεως του Ν. Δ/τος 349/1974 , τροποποιήσεως των "περί αυθαιρέτων οικοδομικών κατασκευών διατάξεων και ρυθμίσεως συναφών θεμάτων"» επέβαλλε την υποχρεωτική επισύναψη τοπογραφικών στα συμβόλαια μεταβίβασης ακινήτων. Ψηφίστηκε με εισήγηση του τότε Υπουργείου Δημοσίων Έργων και συναρμοδιότητα του Υπουργείου Οικονομικών. 

2) Πριν λίγες ημέρες ο ν.5293/2026 (ΦΕΚ.Α.57/7.4.2026) «Παρεμβάσεις για ένα κράτος πιο φιλικό στον πολίτη» κατήργησε σε κάποιες περιπτώσεις, την υποχρεωτική επισύναψη τοπογραφικών στα συμβόλαια μεταβίβασης ακινήτων. Ψηφίστηκε με εισήγηση του Αντιπροέδρου της Κυβέρνησης και συναρμοδιότητα σημαντικού αριθμού Υπουργείων. Μεταξύ αυτών το ΥΠΕΝ που είναι συναρμόδιο ως προς το περιεχόμενο του «επίδικου» άρθρ.16 /ν.5293/2026 που επέφερε την εν λόγω κατάργηση επισύναψης τοπογραφικών.

3) Το ΤΕΕ σύμφωνα με το https://web.tee.gr/to-tee/rolos/ είναι ΝΠΔΔ εποπτευόμενο από το Υπουργείο Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων (ΥΠΟΜΕΔΙ), προνομιακός τεχνικός σύμβουλος της Κυβέρνησης και μόνιμος πάροχος ηλεκτρονικών υπηρεσιών στο ΥΠΕΝ, όπως αυτό έχει θεσμοθετηθεί με το ΠΔ.12/2020, το ν.4495/2017, το ν.4759/2020, την ΥΠΕΝ/ΥΠΡΓ/48123/6983/2018/(ΦΕΚ.β.3136/31-7-2018) κλπ και περιγράφεται στην ως άνω ηλεκτρονική σελίδα: <Το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας στο πλαίσιο του σκοπού του είναι ο τεχνικός σύμβουλος της Κυβέρνησης και ιδιαίτερα: … Επίσης διατυπώνει απόψεις με πρωτοβουλία δική του ή έπειτα από πρόσκληση για τη σχετική με τα θέματα αυτά νομοθεσία. Γνωμοδοτεί, έπειτα από πρόσκληση των αρμοδίων αρχών ή άλλων φορέων, του δημοσίου τομέα ή συνδικαλιστικών φορέων και μέσα σε οριζόμενο εύλογο χρονικό διάστημα, για οποιοδήποτε θέμα της αρμοδιότητάς του.> 

4) Αν δεν παριστάνουμε τους αφελείς πρέπει να γνωρίζουμε ότι, η νομοπαρασκευαστική επιτροπή της Αντιπροεδρίας της Κυβέρνησης συντάσσοντας το σχέδιο για το ν.5293/2026 (ΦΕΚ.Α.57/2026) «Παρεμβάσεις για ένα κράτος πιο φιλικό στον πολίτη» συνεργάστηκε με τις κατάλληλες επιτροπές των συναρμόδιων Υπουργείων προκειμένου να διατυπώσει το κείμενο που δόθηκε στη διαβούλευση και ψηφίστηκε στη Βουλή. Έτσι λοιπόν στοιχειώδης σοβαρότητα επιβάλλει να γνωρίζουμε ότι, οι αρμόδιες επιτροπές ΥΠΕΝ και ΤΕΕ είχαν επίγνωση και συμφωνούσαν με την κατάργηση της επισύναψης τοπογραφικών στη συγκεκριμένη περίπτωση. Μάλιστα δε, η «πατρικότητα» του ύφους στη σχετική δήλωση του προέδρου ΤΕΕ κ. Στασινού την 20/3/2026, πιθανότατα πηγάζει από αυτή την επίγνωση. Κάθε άλλος ισχυρισμός μοιάζει να είναι αφελής σαν να αγνοεί κάθε στοιχειώδη έννοια για την επιτελικότητα του κράτους, μοιάζει να θολώνει σκοπίμως την εικόνα των διεργασιών που ωριμάζουν, μοιάζει να αντιστρατεύεται ιδιοτελώς στις επερχόμενες ώριμες τεχνολογικές και διοικητικές εξελίξεις. Οι «βάρβαροι» στα λόγια του ποιητή ίσως να είναι αυτοί οι ισχυρισμοί που, αν εκλείψουν δεν θα ξέρουμε «τι να γενούμε»! Τούτη τη φορά «κάποιοι βάρβαροι κοντοσταθήκαν και είναι ακόμη εδώ»!

5) Η υποχρεωτική παράσταση δικηγόρων καταργήθηκε με το ν.4093/2012 και ενσωματώθηκε στον Κώδικα Δικηγόρων ν.4194/2013 με μεταβατική περίοδο έως 31/12/2013, στα όρια της απελευθέρωσης των συναλλαγών και των επαγγελμάτων. Δεν απαγορεύτηκε η εθελούσια πρόσκλησή τους στα συμβόλαια, μάλιστα δε, από τον εθελούσιο χαρακτήρα της αναβαθμίστηκε, ανέδειξε τους καλλίτερους εξ αυτών και ουδεμία απειλή των συμφερόντων των συμβαλλομένων παρατηρήθηκε! Τις ημέρες εκείνες, οι υπέρμαχοι της υποχρεωτικής παράστασης δικηγόρων επικαλούνταν τους κινδύνους που εγκυμονούσε η έλλειψη Κτηματολογίου. Σήμερα ας φανταστούμε εκείνους που, προκειμένου να διαιωνίσουν την υποχρεωτική επισύναψη τοπογραφικού διατείνονται ότι, το λειτουργούν Κτηματολόγιο … είναι σχεδόν άχρηστο! Αν κρίνουν τον ισχυρισμό τους σώφρονα ας τον διατηρήσουν, «αρκεί να μην τον ενστερνιστούν και κάποιοι εκ των αντιδρώντων δικηγόρων του 2012» διότι τότε μπορεί να επανέλθουν, να πληθύνουν «οι βάρβαροι ισχυρισμοί» σαν αυτούς της προηγούμενης παραγράφου και να μας πνίξουν!    

ΕΠΙΜΥΘΙΟ: Με τις αναρτήσεις και το άρθρο που αναφέρω στον πρόλογο τεκμηρίωνα λοιπόν, τη δυνατότητα της κατάργησης της υποχρεωτικής επισύναψης τοπογραφικού σε πολλές ακόμη περιπτώσεις με στιβαρότερο πολεοδομικό και κτηματολογικό περιβάλλον και τη μετατροπή της σε εθελούσια, δημιουργική εκπόνηση τοπογραφικού. Σήμερα δεν συγκεντρώθηκαν οι υποκειμενικές προϋποθέσεις αλλά, η εξέλιξη αυτή είναι αναπόδραστη στον ορίζοντα της τριετίας. Αν το οραματιστούμε έστω και σαν υπόθεση εργασίας τότε αντιλαμβανόμαστε ότι, η μετατροπή θα αναδείξει όχι μόνον την ωφελιμότητα του τοπογραφικού αλλά και την ποιότητα της εκάστοτε εκπόνησης και του μελετητή. Αυτό το σημαντικό στοιχείο δείχνουν να το παραβλέπουν οι αντικρούσεις που αναρτήθηκαν ή στάλθηκαν στο e-mail μου πλην μιας, η οποία υπερβάλλει κιόλας λέγοντας ότι «δεν δικαιούμαι δια να ομιλώ»! Όλες αυτές οι αντικρούσεις –κι αυτή της ΔΕ του ΤΕΕ που συνοδεύει την από 20/3/2026 δήλωση του προέδρου ΤΕΕ και θολώνει το νόημά της διολισθένοντας σε κάποιες αοριστίες– αντί να ενστερνίζονται την αδήριτη πραγματικότητα, εξαντλούνται να φαντάζονται με αυτοαναφορικό τρόπο ότι σε ένα και μόνον παράδειγμα τοπογραφικού σωρεύονται σαν τις μυθικές πληγές του Φαραώ, όλα τα προβλήματα που μπορεί να συναντηθούν σε όλες τις διαφορετικές περιπτώσεις οικοπέδων, σε όλες τις μεθοδολογίες τοπογράφησης! Και κορυφώνουν διατεινόμενοι ότι όλες αυτές οι πληγές δεν μπορούν να θεραπευτούν με την εθελούσια εκπόνηση, παρά μόνον  με την διαιώνιση της υποχρεωτικής επισύναψης του τοπογραφικού. Αυτό όμως, ουδέ καν ως υπόθεση εργασίας δεν στέκει στο νομικό και τεχνολογικό περιβάλλον που οριοθετείται από το ν.4093/2012 και επομένους, την ολοκλήρωση του λειτουργούντος Κτηματολογίου, την πλατφόρμα <maps.ktimatologio.gr> και την έναρξη λειτουργίας του διαλειτουργικού Ενιαίου Ψηφιακού Χάρτη ΤΕΕ <https://sdigmap.tee.gov.gr/sdmquery/public/>.