το 1973... οι φοιτητές της Νομικής Αθηνών εξεγείρονται κατά της χούντας των συνταγματαρχών.
4.000 φοιτητές προχωρούν σε κατάληψη του κτιρίου της Νομικής σχολής Αθηνών
το 1431... αρχίζει η δίκη της Ιωάννας της Λορένης.
 

το 1613... ανακηρύσσεται Τσάρος ο Μιχαήλ Ρωμανόφ (3 Μαρτίου με το νέο ημερολόγιο). Η δυναστεία έμεινε στο θρόνο για 3 αιώνες, έως την Οκτωβριανή Επανάσταση το 1917.
 

το 1728... γεννιέται ο Τσάρος της Ρωσίας, Πέτρος ο Γ΄, σύζυγος της Αικατερίνης της Μεγάλης. Πεθαίνει το 1762 σε ηλικία 34 ετών.
 

το 1824... πεθαίνει ο Ευγένιος ντε Μποαρνέ, γιος της Ιωσηφίνας, συζύγου του Ναπολέοντα.
 

το 1842... ο Τζον Γκρίνο πατεντάρει τη ραπτομηχανή.
 

το 1848... τυπώνεται στο Λονδίνο το Κομμουνιστικό Μανιφέστο, το οποία έγραψε ο Καρλ Μαρξ με τη βοήθεια του Φρεντερίκου Έγκελς.
 

το 1878... εκδίδεται στις ΗΠΑ ο πρώτος τηλεφωνικός κατάλογος. Οι σελίδες του περιλαμβάνουν 50 ονόματα.
 

το 1893... γεννιέται στο Λινάρες της Ισπανίας ο κιθαρίστας Αντρέα Σεγκόβια. Πεθαίνει το 1987 σε ηλικία 94 ετών.
 

το 1893... ο Τόμας Έντισον παίρνει για τις εφευρέσεις του δύο πατέντες από τις ΗΠΑ, τη μία εκ των οποίων για τις πυρακτωμένες λυχνίες.
 

το 1895... γεννιέται ο Δανός νομπελίστας βιοχημικός Χένρικ Καρλ Πέτερ Νταμ.
 

το 1901... οι συμμαχικές δυνάμεις συμφωνούν για την Κίνα, ότι δεν πρόκειται να γίνουν άλλες εδαφικές παραχωρήσεις χωρίς διεθνή συγκατάθεση.
 

το 1903... γεννιέται στο Παρίσι η Αμερικανίδα συγγραφέας Αναΐς Νιν. Πεθαίνει το 1977 σε ηλικία 74 ετών.
 

το 1913... ο ελληνικός Στρατός κυριεύει το οχυρωμένο Μπιζάνι και απελευθερώνει τα Γιάννενα από τους Τούρκους. Ο Εσάτ Πασάς αναζητά όλο τη νύχτα το στρατηγείο του διαδόχου Κωνσταντίνου για να παραδοθεί. Οι αιχμάλωτοι φτάνουν τους 30.000.
 

το 1915... κατά τη διάρκεια του Α' Παγκοσμίου Πολέμου, οι Γερμανοί Ναζί νικούν τους Ρώσους στη δεύτερη μάχη των Λιμνών της Μασουρίας. Οι Ρώσοι χάνουν περισσότερους από 200.000 άνδρες.
 

το 1916... ξεκινάει η Μάχη της Βερντούν στη Γαλλία, η οποία προκάλεσε το θάνατο 250.000 ανθρώπων.
 

το 1921... οι Σύμμαχοι αρχίζουν στο Λονδίνο διεθνή διάσκεψη για την Εγγύς Ανατολή. Οι συζητήσεις επικεντρώνονται στις ελληνοτουρκικές συνοριακές διαμάχες.
 

το 1922... ο Ντε Βαλέρα ανακηρύσσει τους Ρεπουμπλικανούς τη μόνη νόμιμη εξουσία στην Ιρλανδία.
 

το 1924... γεννιέται ο Ρόμπερτ Μουγκάμπι, ο πρώτος πρωθυπουργός της Ζιμπάμπουε.
 

το 1925... γεννιέται ο Αμερικανός σκηνοθέτης Σαμ Πέκινπα. Πεθαίνει το 1984 σε ηλικία 59 ετών.
 

το 1925... το περιοδικό "The New Yorker" εκδίδει το πρώτο τεύχος του.
 

το 1926... κάνει πρεμιέρα η πρώτη αμερικανική κινηματογραφική ταινία της "θείας" Γκρέτα Γκάρμπο, στη Νέα Υόρκη.
 

το 1927... γεννιέται ο Γάλλος σχεδιαστής μόδας Ουμπέρ ντε Ζιβανσί.
 

το 1930... οι Γερμανοί αρχίζουν την κατασκευή του στρατοπέδου συγκέντρωσης του Άουσβιτς.
 

το 1932... η ΕΣΣΔ αφαιρεί τη ρωσική υπηκοότητα από το Λέων Τρότσκι, έναν από τους ηγέτες της Οκτωβριανής Επανάστασης.
 

το 1933... γεννιέται η Αφροαμερικανή τραγουδίστρια Νίνα Σιμόν. Πεθαίνει το 2003 στη Γαλλία σε ηλικία 70 ετών.
 

το 1934... γαλλικά στρατεύματα πολεμούν τους Βερβερίνους στο ΝΔ Μαρόκο.
 

το 1939... αρχίζει στην Ελλάδα η Βαλκανική Διάσκεψη Βουκουρεστίου, με τη συμμετοχή του Έλληνα Πρωθυπουργού.
 

το 1941... κατά τη διάρκεια του ελληνοϊταλικού πολέμου ιεπτά ιταλικά αεροπλάνα καταρρίπτονται στην Ελλάδα.
 

το 1942... γεννιέται η Γερμανίδα ηθοποιός, σκηνοθέτης και συγγραφέας Μαργκερέτε φον Τρότα.
 

το 1943... στη Βόρεια Αφρική, γερμανικά τανκ και δυο τάγματα πεζικού σπάνε τις γραμμές των Συμμάχων και καταλαμβάνουν το πέρασμα Κασερίνε.
 

το 1945... πεθαίνει σε ηλικία 43 ετών από εγκεφαλικό, όντας αιχμάλωτος σε στρατόπεδο συγκέντρωσης του ιαπωνικού στρατού ο Σκωτσέζος Έρικ Λίντελ, χρυσός 400άρης στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Παρισιού το 1924, που το επίτευγμά του αποτελεί το κύριο θέμα της ταινίας "Οι Δρόμοι της Φωτιάς".
 

το 1947... στη Νέα Υόρκη ο Έντουν Λαντ παρουσιάζει την πρώτη φωτογραφική μηχανή, που βγάζει στιγμιαίες φωτογραφίες, την Πόλαροϊντ.
 

το 1948... εγκαθιδρύεται η NASCAR.
 

το 1949... η Νικαράγουα και η Κόστα Ρίκα υπογράφουν Σύμφωνο Φιλίας με το οποίο τερματίζονται οι εχθροπραξίες στα σύνορα των δύο χωρών.
 

το 1950... η Γιουγκοσλαβία ξεκινά διπλωματικές σχέσεις με την κυβέρνηση του Χο Τσι-μινχ στο Βιετνάμ.
 

το 1952... ο Ντικ Μπάτον εκτελεί το πρώτο triple jump σε αγώνα καλλιτεχνικού πατινάζ
 

το 1952... παντρεύεται η Ελίζαμπεθ Τέιλορ, το δεύτερο σύζυγό της σε ηλικία 20 ετών.
 

το 1953... γεννιέται ο Αμερικανός ηθοποιός Ουίλιαμ Πέτερσεν.
 

το 1953... οι Φράνσις Κρικ και Τζέιμς Ουάτσον ανακαλύπτουν τη δομή του μορίου DNA.
 

το 1954... γίνεται γνωστό ότι 3.000 μέλη του Κομμουνιστικού Κόμματος της Γεωργίας έχουν διαγραφτεί τα τελευταία δυο χρόνια στην ΕΣΣΔ.
 

το 1958... Ο Βρετανός εικαστικός Τζέραλντ Χόλτομ σχεδιάζει το διεθνές σήμα της ειρήνης, το κυκλικό έμβλημα με το διχαλωτό σχήμα. Το σύμβολο δημιουργείται για την καμπάνια κατά των πυρηνικών όπλων στο Ηνωμένο Βασίλειο, αλλά γρήγορα υιοθετείται από τα παγκόσμια αντιπολεμικά και ειρηνιστικά κινήματα, αποκτώντας διαχρονική πολιτική και πολιτισμική σημασία.

το 1958... γεννιέται η Αμερικανίδα τραγουδίστρια Μέρι Τσάπιν Κάρπεντερ.
 

το 1959... ο Βρετανός πρωθυπουργός Χάρολντ Μακμίλαν γίνεται ο πρώτος δυτικός ηγέτης, που επισκέπτεται μεταπολεμικά τη Σοβιετική Ένωση.
 

το 1960... ο Φιντέλ Κάστρο κρατικοποιεί όλες τις επιχειρήσεις στην Κούβα.
 

το 1961... γεννιέται ο Αμερικανός οδηγός αγώνων Ντέιβι Άλισον. Πεθαίνει το 1993 σε ηλικία 32 ετών.
 

το 1961... γεννιέται ο Αμερικανός συγγραφέας του "Fight Club" Τσακ Πάλανιουκ.
 

το 1961... ο γαλλικός πύραυλος Βερονίκ, με πλήρωμα έναν ποντικό, επιστρέφει στη Γη, αφού έφτασε σε ύψος 95 μιλίων.
 

το 1962... γεννιέται ο Αμερικανός συγγραφέας Ντέιβιν Φόστερ Ουάλας.
 

το 1963... γεννιέται ο Αμερικανός ηθοποιός Γουίλιαμ Μπόλντουϊν.
 

το 1963... η Σοβιετική Ένωση προειδοποιεί τις ΗΠΑ, ότι μια επίθεση στην Κούβα θα μπορούσε να σημάνει την έναρξη ενός παγκόσμιου πολέμου.
 

το 1965... δολοφονείται στη Νέα Υόρκη σε ηλικία 40 ετών ο Μάλκομ Χ, ο Αφροαμερικανός εθνικιστής και μουσουλμάνος θρησκευτικός ηγέτης από τρεις αντίπαλους μαύρους μουσουλμάνους. Είχε αποχωρήσει από το "Έθνος του Ισλάμ" πριν από περίπου ένα χρόνο ενώ είχε γλιτώσει από αρκετές απόπειρες εναντίον της ζωής του τους τελευταίους μήνες.
 

το 1967... πεθαίνει σε ηλικία 38 ετών ο Αμερικανός συγγραφέας επιστημονικής φαντασίας Τσαρλς Μπόμοντ, ο οποίος είχε γράψει το σενάριο πολλών επεισοδίων της σειράς "Στη ζώνη του Λυκόφωτος".
 

το 1969... μετατρέπεται σε καζίνο το ξενοδοχείο "Μον Παρνές".
 

το 1970... σκοτώνονται 47 άνθρωποι μετά από έκρηξη και συντριβή ελβετικού αεροσκάφους με προορισμό το Ισραήλ.
 

το 1972... ο Μάο Τσε Τουνγκ συναντάται στην Κίνα με τον Αμερικανό Πρόεδρο Ρίτσαρντ Νίξον.
 

το 1972... το σοβιετικό μη επανδρωμένο διαστημόπλοιο Λούνα 20 προσσεληνώνεται.
 

το 1973... ένα ισραηλινό μαχητικό αεροσκάφος καταρρίπτει ένα αεροπλάνο των λιβυκών αερογραμμών σκοτώνοντας 108 άτομα.
 

το 1973... οι φοιτητές της Νομικής Αθηνών εξεγείρονται κατά της χούντας των συνταγματαρχών.
 

το 1973... στο Λάος, οι δύο εμπόλεμες πλευρές υπογράφουν συμφωνία με στόχο τον τερματισμό του πολέμου.
 

το 1975... 32 μέλη της Επιτροπής του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα κατηγόρησαν το Ισραήλ για ενέργειες που στρέφονται κατά των Αράβων στα κατεχόμενα εδάφη.
 

το 1981... πεθαίνει ο φιλόσοφος και ακαδημαϊκός Ιωάννης Θεοδωρακόπουλος.
 

το 1986... γεννιέται η Βρετανίδα τραγουδίστρια κλασικού ρεπερτορίου, Σάρλοτ Τσερτς.
 

το 1989... φυλακίζεται από τις κομμουνιστικές αρχές της Πράγας ο Τσέχος θεατρικός συγγραφέας και μετέπειτα Πρόεδρος της Τσεχίας, Βάτσλαβ Χάβελ, με τις κατηγορίες της υποκίνησης σε στάση και παρεμπόδιση Δικαιοσύνης.
 

το 1991... πεθαίνει σε ηλικία 72 ετών η διάσημη πρίμα μπαλαρίνα Μαργκότ Φοντέιν.
 

το 1992... απεργούν οι Αλβανοί αστυνομικοί διαμαρτυρόμενοι για τις κακές συνθήκες διαβίωσης και εργασίας.
 

το 1992... ο γ.γ. του ΝΑΤΟ Μάνφρεντ Βέρνερ ανακοινώνει ότι, οι χώρες της Κοινοπολιτείας θα πρέπει να ενταχθούν στο Συμβούλιο Συνεργασίας της Συμμαχίας.
 

το 1993... ο Τούρκος Πρόεδρος Τουργκούτ Οζάλ κατηγορεί τους Έλληνες για "σοβινισμό", σχετικά με το θέμα της ονομασίας των Σκοπίων.
 

το 1994... κυκλοφορεί στην Ελλάδα το πρώτο φύλλο της αθλητικής εφημερίδας "Sportime" σε μορφή ταμπλόιντ δημιουργώντας νέα δεδομένα στο χώρο του αθλητικού Τύπου. Η καινοτομία της νέας εφημερίδας έγκειται στο γεγονός ότι, περιλαμβάνονται και σελίδες με πολιτικές ειδήσεις.
 

το 1994... με τα μελανότερα χρώματα περιγράφουν την κατάσταση του ελληνισμού της Ίμβρου, οι Έλληνες βουλευτές, που επισκέπτονται το νησί, τονίζοντας την ανάγκη για διεθνοποίηση του προβλήματος.
 

το 1994... στο 44ο Κινηματογραφικό Φεστιβάλ του Βερολίνου, τη Χρυσή Άρκτο κερδίζει ο Ιρλανδός σκηνοθέτης Σέρινταν για την ταινία του "Εις το όνομα του Πατρός".
 

το 1994... στο Πακιστάν, ειδικές δυνάμεις εισβάλουν στην πρεσβεία του Αφγανιστάν και απελευθερώνουν πέντε μαθητές, σκοτώνοντας τους τρεις ένοπλους Αφγανούς, που τους κρατούσαν ομήρους.
 

το 1995... ΗΠΑ και Μεξικό καταλήγουν σε συμφωνία για τη χορήγηση οικονομικής βοήθειας 20 δισεκατομμυρίων δολαρίων για την ανόρθωση της δοκιμαζόμενης μεξικανικής οικονομίας.
 

το 1995... ο Αμερικανός εκατομμυριούχος Στιβ Φόσετ προσγειώνεται στον Καναδά και γίνεται ο πρώτος άνθρωπος, που διασχίζει μόνος τον Ειρηνικό Ωκεανό με αερόστατο.
 

το 1995... πιλοτικό πρόγραμμα δημιουργίας πολυδύναμων αστυνομικών τμημάτων, στα οποία θα συγχωνευθούν πολλές αστυνομικές υπηρεσίες, ανακοινώνει ο υπουργός Δημόσιας Τάξης Στέλιος Παπαθεμελής.
 

το 1996... θύελλα αντιδράσεων από Κυβέρνηση και κόμματα προκαλεί η βίαιη εισβολή των ΕΚΑΜ σε τσιγγάνικο καταυλισμό στον Ασπρόπυργο.
 

το 1997... η FIFA προτείνει την χρήση video replay σε ποδοσφαιρικούς αγώνες για την διαλεύκανση των αμφισβητούμενων φάσεων.
 

το 1997... νέος πατριάρχης Αλεξανδρείας και Πάσης Αφρικής αναδεικνύεται ο Μητροπολίτης Καμερούν Πέτρος Παπαπέτρου. Ο Πατριάρχης Πέτρος βρήκε τραγικό θάνατο το Σεπτέμβριο 2004, όταν συνετρίβη στα ανοιχτά της Σιθωνίας το ελικόπτερο Σινούκ στο οποίο επέβαινε.
 

το 1997... ο Αιθίοπας Χαϊλέ Σελασιέ γίνεται ο πρώτος αθλητής, που σπάει το φράγμα των 13 λεπτών στα 5000μ. κλειστού στίβου με παγκόσμιο ρεκόρ 12:59.04.
 

το 1999... για πρώτη φορά στο ισπανικό ποδόσφαιρο, στον αγώνα Εσπανιόλ-Ντεπορτίβο Λα Κορούνια, ο τέταρτος διαιτητής είναι γυναίκα.
 

το 1999... στον αγώνα του νοτιοαφρικανικού πρωταθλήματος Try Again - Wellebies, ο διαιτητής Μοκγκέτι πυροβολεί και σκοτώνει τον 20χρονο παίκτη Μακβέτα, όταν ο τελευταίος του επιτίθεται με μαχαίρι για να διαμαρτυρηθεί για μια υπόδειξη του διαιτητή.
 

το 2000... ο Βαγγέλης Ρούπακας οδηγεί την Μπαρτσελόνα στην κατάκτηση του πρώτου για τον σύλλογο Κυπέλλου Ισπανίας στο πόλο και μπαίνει στο πάνθεον των Ελλήνων τεχνικών, που κερδίζουν τίτλους στον πάγκο ευρωπαϊκών ομάδων με πρώτο το Γιάννη Γιαννουρή, Κυπελλούχο Ιταλίας με την Πεσκάρα.
πηγή a33.gr

Event details

Σαν σήμερα το 1972, στον θεσσαλικό κάμπο, ανάμεσα στους σταθμούς Δοξαρά Λάρισας και Ορφανών Καρδίτσας, γράφεται μία από τις πιο σκοτεινές σελίδες στην ιστορία των ελληνικών σιδηροδρόμων. Η υπερταχεία «Ακρόπολις Εξπρές», που ερχόταν από την Κεντρική Ευρώπη προς την Ελλάδα, συγκρούεται μετωπικά σε μονή γραμμή με την επιβατική αμαξοστοιχία που οι άνθρωποι της εποχής αποκαλούσαν «πόστα», επειδή μετέφερε και ταχυδρομείο.
Ο απολογισμός καταγράφεται ως βαρύς: πολλές πηγές μιλούν για τουλάχιστον 19 νεκρούς και 44 τραυματίες, ενώ άλλες ανεβάζουν τον αριθμό των νεκρών στους 21. Αυτή η διαφορά στους απολογισμούς δεν αλλάζει την ουσία: επρόκειτο για μια τραγωδία που ανέδειξε με τον πιο ωμό τρόπο πόσο εύκολα ένα σύστημα με κενά επικοινωνίας και ασφάλειας μπορεί να γίνει παγίδα.
Το μοιραίο ραντεβού στη μονή γραμμή
Το δίκτυο εκείνης της περιόδου, σε μεγάλο βαθμό μονής γραμμής, απαιτούσε αυστηρή πειθαρχία στη διαδικασία της διασταύρωσης και καθαρή, αδιαμφισβήτητη συνεννόηση ανάμεσα στους σταθμούς. Εκείνη την ημέρα, τα δύο τρένα έπρεπε να «λυθούν» σε έναν από τους δύο κοντινούς σταθμούς, στον Δοξαρά ή στα Ορφανά, ώστε το ένα να περιμένει και το άλλο να περάσει με ασφάλεια.
Σύμφωνα με τις καταγραφές, η υπερταχεία είχε προτεραιότητα, όμως η αλληλουχία αποφάσεων και μηνυμάτων δεν λειτούργησε όπως έπρεπε. Το αποτέλεσμα ήταν να βρεθούν δύο αμαξοστοιχίες στην ίδια τροχιά, κινούμενες η μία προς την άλλη.
Η λάθος συνεννόηση, η σύγκρουση και οι πρώτοι που έσπευσαν στο σημείο
Το συγκεκριμένο τμήμα του δικτύου λειτουργεί σε μονή γραμμή, άρα η κίνηση βασίζεται στη σωστή «διασταύρωση», στο να περιμένει το ένα τρένο σε σταθμό με παρακαμπτήριο, ώστε να περάσει το άλλο. Εκείνη την ημέρα, η διασταύρωση έχει προγραμματιστεί να γίνει είτε στα Ορφανά είτε στο Δοξαρά, όμως στην πράξη η απόφαση δεν «κλειδώνει» εγκαίρως.
Οι αναφορές συγκλίνουν στο ότι υπήρξε ασυνεννοησία ανάμεσα στους σταθμούς και ότι η επικοινωνία δυσκολεύτηκε επιπλέον από τις συνθήκες της κακοκαιρίας και τα προβλήματα τηλεπικοινωνιών που περιγράφονται για την περιοχή.
Το γεγονός είναι ότι το σύστημα στηριζόταν υπερβολικά σε μια εύθραυστη αλυσίδα ανθρώπινων συνεννοήσεων.
Η μετωπική σύγκρουση ήταν σφοδρή. Περιγραφές μιλούν για παραμορφωμένες μηχανές και για τα πρώτα βαγόνια που μετατρέπονται σε συντρίμμια. Οι πρώτοι που φτάνουν στον τόπο είναι άνθρωποι της περιοχής. Τα συνεργεία χρειάζονται χρόνο για να απεγκλωβίσουν εγκλωβισμένους και να απομακρύνουν βαγόνια, ενώ τοπικές κοινωνίες, σταθμοί, νοσοκομεία και συνεργεία μπαίνουν σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης.
Οι ευθύνες, η δίκη και η καταδίκη
Ακολουθούν διώξεις και η υπόθεση φτάνει στη Δικαιοσύνη. Σε πρώτο βαθμό, στη δίκη του Νοεμβρίου 1972 στην Καρδίτσα, οι εμπλεκόμενοι καταδικάζονται σε ποινές φυλάκισης από 3 έως 5 χρόνια, ενώ σε δεύτερο βαθμό, τον Ιανουάριο 1973 στη Λάρισα, καταδικάζεται σε ποινή 5 ετών ο σταθμάρχης Ορφανών και οι άλλοι δύο αθωώνονται.
Μέσα στη δίκη μπαίνει δυνατά και ένα θέμα που ξεπερνά τα πρόσωπα: η κόπωση και τα ωράρια. Η φράση που καταγράφεται από μαρτυρία συγγενούς θύματος έχει ιδιαίτερο βάρος γιατί φωτίζει ένα περιβάλλον εργασίας που, όπως περιγράφεται, μπορούσε να εξαντλεί τους ανθρώπους που κρατούσαν την κίνηση στα χέρια τους: «Όταν δουλεύουν 18 και 20 ώρες, σημαίνει ότι κοιμούνται πάνω στο τιμόνι ή στο γραφείο».

Μετά το δυστύχημα, η χουντική κυβέρνηση ανακοινώνει μέτρα, ανάμεσά τους και τον εξοπλισμό με ραδιοτηλέφωνα, ως απάντηση σε μια εποχή όπου η επικοινωνία στο δίκτυο περιγράφεται ως ανεπαρκής.
Τα σημαντικότερα γεγονότα της ημέρας στην Ελλάδα και τον κόσμο
27 π.Χ.: Η Ρωμαϊκή Σύγκλητος απονέμει τον τίτλο του Αυγούστου στον Γάιο Ιούλιο Καίσαρα Οκταβιανό. Η κίνηση αυτή σηματοδοτεί την επίσημη έναρξη της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, μια εξέλιξη που θα καθόριζε την τύχη ολόκληρου του μεσογειακού κόσμου και του ελληνισμού για αιώνες.
1605: Εκδίδεται στη Μαδρίτη η πρώτη έκδοση του Δον Κιχώτη του Μιγκέλ ντε Θερβάντες. Πρόκειται για ένα από τα σημαντικότερα έργα της παγκόσμιας λογοτεχνίας, που έθεσε τις βάσεις για το σύγχρονο μυθιστόρημα.
1707: Το Κοινοβούλιο της Σκωτίας επικυρώνει τη Συνθήκη Ένωσης με την Αγγλία, ψηφίζοντας τις Πράξεις Ένωσης που συγχωνεύουν τα δύο βασίλεια σε ένα νέο κράτος, το Βασίλειο της Μεγάλης Βρετανίας, με κοινό κοινοβούλιο στο Γουέστμινστερ.
1878: Κατά τη διάρκεια του Ρωσοτουρκικού πολέμου, ο ρωσικός στρατός απελευθερώνει τη Φιλιππούπολη από την οθωμανική κυριαρχία. Η πόλη αποτελούσε ένα από τα σπουδαιότερα κέντρα του θρακικού ελληνισμού, με έντονη πνευματική και οικονομική παρουσία.

1919: Στις ΗΠΑ επικυρώνεται η 18η τροπολογία του Συντάγματος, που θεμελιώνει την Ποτοαπαγόρευση απαγορεύοντας την παραγωγή, μεταφορά και πώληση «οινοπνευματωδών ποτών» (χωρίς να απαγορεύει ρητά την κατοχή ή κατανάλωση). Την ίδια χρονιά, το Κογκρέσο ψηφίζει τον Volstead Act (National Prohibition Act) για να ορίσει τι θεωρείται «intoxicating liquor» και να οργανώσει την ομοσπονδιακή εφαρμογή, υπερψηφίζοντας το βέτο του Γούντροου Γουίλσον. Η πανεθνική εφαρμογή τίθεται σε ισχύ από το 1920, ανοίγοντας την εποχή της αμερικανικής Ποτοαπαγόρευσης.
1969: Ο Τσέχος φοιτητής Γιαν Πάλαχ προχωρά σε αυτοπυρπόληση στην Πλατεία Βέντσεσλας στην Πράγα, ως πράξη διαμαρτυρίας απέναντι στη σοβιετική κατοχή που ακολούθησε την εισβολή του Συμφώνου της Βαρσοβίας και ως κραυγή απέναντι στην «απάθεια» της κοινωνίας. Πεθαίνει λίγες ημέρες αργότερα από τα εγκαύματά του και η πράξη του γίνεται διαχρονικό σύμβολο αντίστασης στη Τσεχοσλοβακία.
1972: Μία από τις μεγαλύτερες σιδηροδρομικές τραγωδίες στην Ελλάδα σημειώνεται μεταξύ Δοξαρά και Ορφανών, όταν η ταχεία αμαξοστοιχία «Ακρόπολις Εξπρές» (δρομολόγιο Μόναχο–Αθήνα) συγκρούεται μετωπικά, σε μονή γραμμή, με την επιβατική «πόστα» (Αθήνα–Θεσσαλονίκη). Η σύγκρουση, που αποδίδεται σε αστοχίες συνεννόησης και στα κενά επικοινωνίας του δικτύου, αφήνει 19 νεκρούς και 44 τραυματίες, αναδεικνύοντας με δραματικό τρόπο τα προβλήματα ασφάλειας των ελληνικών σιδηροδρόμων της εποχής.
1979: Ο Ιρανός Σάχης Μοχάμεντ Ρεζά Παχλαβί εγκαταλείπει το Ιράν μαζί με τη σύζυγό του, Φαράχ, αναχωρώντας από την Τεχεράνη για την Αίγυπτο, σε μια έξοδο που παρουσιάζεται επίσημα ως «διακοπές». Η αναχώρησή του, ενώ έχει ήδη οριστεί πρωθυπουργός ο Σαπούρ Μπαχτιάρ και έχουν προβλεφθεί μεταβατικές ρυθμίσεις (όπως Συμβούλιο Αντιβασιλείας), γίνεται σημείο καμπής της Ισλαμικής Επανάστασης, καθώς λίγες εβδομάδες αργότερα επιστρέφει ο Αγιατολάχ Χομεϊνί και το καθεστώς της μοναρχίας καταρρέει.


1979: Προβάλλεται για πρώτη φορά στο BBC Two η μνημειώδης σειρά φυσικής ιστορίας «Life on Earth», με παρουσιαστή τον Ντέιβιντ Άτενμπορο και παραγωγή της BBC Natural History Unit, ένα 13μερές τηλεοπτικό ταξίδι που αφηγείται την εξέλιξη της ζωής στη Γη και θεωρείται σημείο καμπής για τα ντοκιμαντέρ άγριας φύσης λόγω της κλίμακας, της κινηματογράφησης και της επιρροής του.
1991: Σε τηλεοπτικό διάγγελμα προς το έθνος, ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Τζορτζ Χ. Γ. Μπους ανακοινώνει την έναρξη της Operation Desert Storm, της συμμαχικής πολεμικής επιχείρησης στον Περσικό Κόλπο για την εκδίωξη των ιρακινών δυνάμεων από το Κουβέιτ και την επιβολή των αποφάσεων του ΟΗΕ μετά την εισβολή του Σαντάμ Χουσεΐν, με την έναρξη αεροπορικών πληγμάτων σε στρατιωτικούς στόχους σε Ιράκ και Κουβέιτ.

1992: Το Ειδικό Δικαστήριο ολοκληρώνει τη πολύμηνη δίκη για το σκάνδαλο Κοσκωτά και αθωώνει τον Ανδρέα Παπανδρέου από όλες τις κατηγορίες, με οριακή πλειοψηφία 7-6 στο βασικό σκέλος της υπόθεσης, ενώ άλλοι κατηγορούμενοι πρώην υπουργοί καταδικάζονται. Η απόφαση θεωρείται κομβική για το πολιτικό κλίμα της εποχής, καθώς κλείνει θεσμικά μια από τις πιο φορτισμένες υποθέσεις της Μεταπολίτευσης.
2003: Το διαστημικό λεωφορείο «Κολούμπια» απογειώνεται για την τελευταία του αποστολή. Η πτήση κατέληξε σε τραγωδία 16 ημέρες αργότερα, όταν το σκάφος διαλύθηκε κατά την επιστροφή του, οδηγώντας στον θάνατο και τους επτά αστροναύτες του πληρώματος.

2006: Στη Μονρόβια, η Έλεν Τζόνσον Σίρλιφ ορκίζεται πρόεδρος της Λιβερίας, αναλαμβάνοντας καθήκοντα μετά τη νίκη της στις προεδρικές εκλογές του 2005 και γράφοντας ιστορία ως η πρώτη εκλεγμένη γυναίκα αρχηγός κράτους στην Αφρική.

2014: Πεθαίνει στο Τόκιο, σε ηλικία 91 ετών, ο Ιάπωνας πρώην αξιωματικός του Αυτοκρατορικού Στρατού Χιρόο Ονόδα, μία από τις τελευταίες εμβληματικές μορφές «holdout» του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, καθώς συνέχισε να ζει και να δρα ως αντάρτης στο νησί Λουμπάνγκ στις Φιλιππίνες μέχρι το 1974, όταν παραδόθηκε αφού έλαβε επίσημη διαταγή απαλλαγής καθηκόντων από τον πρώην διοικητή του.
2023: Πραγματοποιείται στην Αθήνα η κηδεία του Κωνσταντίνου Β’, του τελευταίου βασιλιά των Ελλήνων. Η τελετή στη Μητρόπολη Αθηνών και η ταφή στο Τατόι προσέλκυσαν το ενδιαφέρον διεθνών βασιλικών οίκων και πλήθους κόσμου.
Γεννήσεις

1901 – Φουλχένσιο Μπατίστα (Fulgencio Batista), Κουβανός στρατιωτικός και πολιτικός, από τις πιο αμφιλεγόμενες μορφές της Κουβανικής ιστορίας του 20ού αιώνα. Αναδεικνύεται σε ισχυρό παράγοντα μετά την ανατροπή του 1933 και επηρεάζει καθοριστικά την πολιτική σκηνή, ενώ εκλέγεται πρόεδρος (1940-1944). Επιστρέφει στην εξουσία με πραξικόπημα το 1952, κυβερνά αυταρχικά έως το 1959 και ανατρέπεται από την επανάσταση του Φιντέλ Κάστρο, φεύγοντας στην εξορία.

1932 – Νταϊάν Φόσεϊ (Dian Fossey), Αμερικανίδα πρωτευοντολόγος που αφιέρωσε τη ζωή της στη μελέτη και προστασία των ορεινών γοριλών στη Ρουάντα. Ίδρυσε το ερευνητικό κέντρο Karisoke και έγινε διεθνώς γνωστή από το βιβλίο «Gorillas in the Mist», που ανέδειξε τον δεσμό της με τα ζώα και την απειλή της λαθροθηρίας. Η σκληρή της στάση απέναντι στους κυνηγούς δημιούργησε εχθρούς, ενώ δολοφονήθηκε το 1985, αφήνοντας πίσω της μια κληρονομιά-ορόσημο για τη διατήρηση ειδών.
Θάνατοι

1998 – Δημήτρης Χορν, Έλληνας ηθοποιός, από τις πιο εμβληματικές μορφές του ελληνικού θεάτρου και του κινηματογράφου του 20ού αιώνα. Γιος του θεατρικού συγγραφέα Παντελή Χορν, ξεχώρισε για τη φωνή, την ερμηνευτική ακρίβεια και το σπάνιο σκηνικό του κύρος, ενώ συνέδεσε το όνομά του και με τη συνεργασία του με την Έλλη Λαμπέτη. Στον κινηματογράφο έμεινε αξέχαστος σε ταινίες όπως «Μια ζωή την έχουμε» και «Αλίμονο στους νέους». Μετά τον θάνατό του καθιερώθηκε το «Βραβείο Δημήτρης Χορν».

2014 – Χίρου Ονόντα (Hiroo Onoda), Ιάπωνας αξιωματικός πληροφοριών του Αυτοκρατορικού Στρατού, που έγινε παγκόσμιο σύμβολο της «χαμένης» Ιστορίας του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Στάλθηκε το 1944 στο νησί Λουμπάνγκ στις Φιλιππίνες και, πιστεύοντας ότι ο πόλεμος δεν τελείωσε, έμεινε κρυμμένος στη ζούγκλα επί σχεδόν 30 χρόνια. Παραδόθηκε το 1974 μόνο όταν εμφανίστηκε ο πρώην διοικητής του και του έδωσε επίσημη διαταγή.

2022 – Αλέκος Φασιανός, Έλληνας ζωγράφος, από τους πιο αναγνωρίσιμους εικαστικούς της μεταπολεμικής Ελλάδας, με ύφος που παντρεύει την αρχαιοελληνική γραμμικότητα με τη σύγχρονη αστική καθημερινότητα. Έγινε συνώνυμος με τις χαρακτηριστικές μορφές του σε έντονα χρώματα, τους ποδηλάτες, τους μουσικούς και τα «φτερωτά» μοτίβα που έδιναν μια ποιητική αίσθηση ελευθερίας. Σπούδασε στην ΑΣΚΤ και έζησε χρόνια στο Παρίσι, με εκθέσεις και διεθνή απήχηση.

Event details