Το απόγευμα της 14ης Αυγούστου 2003, λίγο μετά τις 4, τα φώτα άρχισαν να σβήνουν το ένα μετά το άλλο σε ένα τεράστιο τμήμα των ΗΠΑ και του Καναδά. Από το Οχάιο και το Μίσιγκαν μέχρι τη Νέα Υόρκη και από εκεί στο Οντάριο, περίπου 50 εκατομμύρια άνθρωποι έμειναν χωρίς ηλεκτρικό ρεύμα. Η συνολική απώλεια φορτίου έφτασε τα 61.800 MW και σε ορισμένες περιοχές η πλήρης αποκατάσταση χρειάστηκε έως και τέσσερις ημέρες.
Στη Νέα Υόρκη, το μετρό ακινητοποιήθηκε την ώρα που πλησίαζε η απογευματινή αιχμή. Περίπου 400 τρένα έμειναν σταματημένα, ενώ εκατοντάδες χιλιάδες επιβάτες βρέθηκαν χωρίς τρόπο να επιστρέψουν στα σπίτια τους. Τα φανάρια έσβησαν, οι δρόμοι γέμισαν αυτοκίνητα και πεζούς και άνθρωποι εγκλωβίστηκαν σε ανελκυστήρες.
Το ίδιο σκηνικό επαναλαμβανόταν εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά. Στο Τορόντο σταμάτησαν το μετρό και τα τραμ, επιβάτες απομακρύνονταν από ακινητοποιημένους συρμούς μέσα από τις σήραγγες και πολίτες βγήκαν στους δρόμους για να ρυθμίσουν μόνοι τους την κυκλοφορία στις διασταυρώσεις όπου τα φανάρια είχαν τεθεί εκτός λειτουργίας.
Από ένα πρόβλημα στο Οχάιο σε γενικευμένη κατάρρευση
Στην αρχή, το μέγεθος της διακοπής προκάλεσε φόβους ότι οι ΗΠΑ μπορεί να βρίσκονταν αντιμέτωπες με νέα τρομοκρατική επίθεση, λιγότερο από δύο χρόνια μετά την 11η Σεπτεμβρίου. Η επίσημη έρευνα ΗΠΑ και Καναδά, όμως, δεν βρήκε καμία ένδειξη σαμποτάζ, κυβερνοεπίθεσης ή τρομοκρατικής ενέργειας.

Η πραγματική εξήγηση ήταν λιγότερο θεαματική, αλλά ίσως πιο ανησυχητική: μια αλυσίδα τεχνικών και ανθρώπινων αστοχιών.
Η κοινή ερευνητική επιτροπή ΗΠΑ–Καναδά κατέληξε ότι η εταιρεία FirstEnergy δεν είχε αντιληφθεί εγκαίρως πόσο επικίνδυνα επιδεινωνόταν η κατάσταση στο δίκτυό της στο Οχάιο. Το σύστημα συναγερμών στο κέντρο ελέγχου είχε σταματήσει να λειτουργεί, με αποτέλεσμα οι χειριστές να μην ενημερώνονται για κρίσιμες μεταβολές. Παράλληλα, ανεπαρκώς κλαδεμένα δέντρα ήρθαν σε επαφή με γραμμές υψηλής τάσης και προκάλεσαν την αποσύνδεσή τους.
Το κρίσιμο σημείο ήρθε στις 16:05:57. Η γραμμή υψηλής τάσης Sammis–Star τέθηκε εκτός λειτουργίας και άρχισε η ανεξέλεγκτη αλυσιδωτή αντίδραση. Οι ροές ηλεκτρικής ενέργειας μεταφέρθηκαν από τη μία γραμμή στην άλλη, τα συστήματα προστασίας ενεργοποιούνταν διαδοχικά και το δίκτυο άρχισε να καταρρέει.
Μέσα σε μόλις επτά λεπτά, η διακοπή είχε εξαπλωθεί από την περιοχή Κλίβελαντ–Άκρον σε μεγάλο μέρος των βορειοανατολικών ΗΠΑ και του Καναδά. Στις 16:13 είχαν αποσυνδεθεί περισσότερες από 508 μονάδες παραγωγής σε 265 σταθμούς.
«Θα μπορούσε να είχε αποτραπεί»
Το πόρισμα της επίσημης έρευνας ήταν σαφές: το μπλακ άουτ θα μπορούσε να είχε αποτραπεί. Δεν έφταιγε ένα μόνο δέντρο ή ένας υπολογιστής, αλλά ένας συνδυασμός ανεπαρκούς συντήρησης, προβληματικής εποπτείας, κακής επικοινωνίας και αδυναμίας των αρμόδιων φορέων να αντιληφθούν εγκαίρως τι συνέβαινε στο διασυνδεδεμένο δίκτυο.
A darkened New York City is visible just before dawn through power lines from Jersey City, N.J., shown in foreground, with some lights visible, Friday, Aug. 15, 2003. The Empire State Building is in background. (AP Photo/George Widman)
Οι οικονομικές απώλειες μόνο στις ΗΠΑ υπολογίστηκαν μεταξύ 4 και 10 δισ. δολαρίων. Το συμβάν οδήγησε επίσης σε αυστηρότερη αντιμετώπιση των προτύπων αξιοπιστίας και σε σειρά μέτρων για τη λειτουργία και την εποπτεία του ηλεκτρικού συστήματος της Βόρειας Αμερικής.
Και η σύμπτωση εκείνου του Αυγούστου ήταν εντυπωσιακή. Μόλις δύο εβδομάδες αργότερα, στις 28 Αυγούστου, μεγάλο τμήμα του Λονδίνου έμεινε επίσης χωρίς ρεύμα, επηρεάζοντας 476.000 καταναλωτές και προκαλώντας χάος στις συγκοινωνίες. Τα δύο γεγονότα δεν συνδέονταν: στη βρετανική περίπτωση, η έρευνα εντόπισε μεταξύ άλλων ένα λανθασμένα τοποθετημένο ρελέ προστασίας.
Τι άλλο έγινε σαν σήμερα
1941: Ο Φράνκλιν Ρούζβελτ και ο Ουίνστον Τσόρτσιλ διακηρύσσουν την Ατλαντική Χάρτα, καθορίζοντας κοινές αρχές για τη μεταπολεμική διεθνή τάξη. Το κείμενο θεωρείται σημαντικός πρόδρομος της δημιουργίας των Ηνωμένων Εθνών.
1945: Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Χάρι Τρούμαν ανακοινώνει ότι η Ιαπωνία αποδέχθηκε τους όρους παράδοσης των Συμμάχων, σηματοδοτώντας ουσιαστικά το τέλος του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Η επίσημη πράξη παράδοσης θα υπογραφεί στις 2 Σεπτεμβρίου.
1947: Το Πακιστάν αποκτά την ανεξαρτησία του από τη Βρετανία, στο πλαίσιο της διάλυσης της Βρετανικής Ινδίας και της δημιουργίας δύο ανεξάρτητων κρατών. Η διχοτόμηση συνοδεύεται από μαζικές μετακινήσεις πληθυσμών και αιματηρές συγκρούσεις.
1974: Η Τουρκία εξαπολύει τη δεύτερη φάση της εισβολής στην Κύπρο, τον «Αττίλα 2», μετά το αδιέξοδο των συνομιλιών της Γενεύης. Μέχρι την εκεχειρία της 16ης Αυγούστου, οι τουρκικές δυνάμεις έχουν θέσει υπό τον έλεγχό τους περίπου το 37% του νησιού.
1980: Ξεκινά η μεγάλη απεργία στα ναυπηγεία του Γκντανσκ στην Πολωνία, με τον Λεχ Βαλέσα να αναδεικνύεται σε ηγετική μορφή. Οι κινητοποιήσεις θα οδηγήσουν στη γέννηση της «Αλληλεγγύης», του κινήματος που αμφισβήτησε την κομμουνιστική εξουσία.

1996: Ο 26χρονος Ελληνοκύπριος Σολωμός Σολωμού πέφτει νεκρός από πυρά ενώ επιχειρεί να κατεβάσει την τουρκική σημαία στη Δερύνεια, τρεις ημέρες μετά τη δολοφονία του εξαδέλφου του, Τάσου Ισαάκ.

2003: Σεισμός μεγέθους 6,4 Ρίχτερ ταρακουνά τη Λευκάδα, προκαλώντας περίπου 50 τραυματισμούς, πανικό στους χιλιάδες παραθεριστές και εκτεταμένες ζημιές σε σπίτια, υποδομές και το οδικό δίκτυο. 

2005: Η πτήση 522 της κυπριακής Helios Airways συντρίβεται στο Γραμματικό Αττικής, με αποτέλεσμα να χάσουν τη ζωή τους και οι 121 επιβαίνοντες. Πρόκειται για την πιο πολύνεκρη αεροπορική τραγωδία που έχει σημειωθεί στην Ελλάδα.
2015: Η Βουλή εγκρίνει το 3ο μνημόνιο με 222 ψήφους υπέρ, ενώ η ψηφοφορία προκαλεί βαθιά εσωκομματική κρίση στον ΣΥΡΙΖΑ, με 32 βουλευτές του κόμματος να καταψηφίζουν τη συμφωνία.
Γεννήσεις

1909 – Μάνος Κατράκης, εμβληματικός Έλληνας ηθοποιός του θεάτρου και του κινηματογράφου, γεννήθηκε στις 14 Αυγούστου στο Καστέλι Κισάμου της Κρήτης. Ξεκίνησε το 1927 και ξεχώρισε για την επιβλητική φυσιογνωμία, την ακαταμάχητη φωνή και την ένταση του ρόλου σε έργα όπως «Ο καπετάν Μιχάλης», «Οιδίπους Τύραννος» και «Συνοικία το Όνειρο». Ιδρυτής του Ελληνικού Λαϊκού Θεάτρου (1955) και αγωνιστής της αριστεράς, υπέστη διώξεις και εξορίες εξαιτίας των πεποιθήσεών του.

1945 – Στιβ Μάρτιν (Steve Martin), εμβληματικός Αμερικανός κωμικός, ηθοποιός, συγγραφέας και μουσικός, γεννήθηκε στο Γουάκο του Τέξας στις 14 Αυγούστου. Ξεκίνησε ως σεναριογράφος στην εκπομπή «The Smothers Brothers Comedy Hour» (βραβείο Έμμυ) και γρήγορα καθιερώθηκε με το παράλογο, ευρηματικό του χιούμορ και sold out stand-up παραστάσεις τη δεκαετία του ’70. Άφησε στίγμα στον κινηματογράφο με ταινίες όπως «The Jerk», «Planes, Trains and Automobiles» και «Father of the Bride», κερδίζοντας πέντε βραβεία Γκράμι, ενώ ξεχωρίζει και ως δεξιοτέχνης μπάντζο και συγγραφέας.

1959 – Μάτζικ Τζόνσον (Magic Johnson), αμερικανός καλαθοσφαιριστής, γεννημένος στις 14 Αυγούστου στο Λάνσινγκ του Μίσιγκαν. Θεωρείται ένας από τους κορυφαίους πλέι μέικερ στην ιστορία του αθλήματος, καθιερώνοντας τη «Showtime» εποχή των Λος Άντζελες Λέικερς. Κατέκτησε πέντε πρωταθλήματα NBA, τρία βραβεία MVP και ήταν 12 φορές All-Star, ενώ ως πρωτοετής οδήγησε τους Λέικερς σε τίτλο παίζοντας όλες τις θέσεις στον τελικό. Εντυπωσίασε με το ομαδικό του πνεύμα, το μοναδικό στιλ και την ηγετική του παρουσία, κλείνοντας την καριέρα του ως πρότυπο αθλητικής και κοινωνικής προσφοράς.

1966 – Χάλι Μπέρι (Halle Berry), αμερικανίδα ηθοποιός και μοντέλο, γεννημένη στις 14 Αυγούστου στο Κλίβελαντ. Ξεκίνησε ως καλλιστείο και fashion model, διακρίθηκε στη Miss USA και Miss World το 1986, ενώ η καριέρα της απογειώθηκε ως πρωταγωνίστρια σε ταινίες όπως «Boomerang», «X-Men», «Die Another Day» και «Monster’s Ball» (2001), για την οποία βραβεύτηκε με Όσκαρ Α΄ Γυναικείου Ρόλου, η πρώτη και μοναδική Αφροαμερικανή τιμημένη με αυτόν τον τίτλο. Σήμα κατατεθέν της η δυναμική ερμηνεία και η ισχυρή προσωπικότητά της, έχοντας διακριθεί με Emmy, Golden Globe και SAG.

1983 – Μίλα Κούνις (Mila Kunis), Ουκρανοαμερικανίδα ηθοποιός, γεννημένη στις 14 Αυγούστου στο Τσερνίβτσι της Ουκρανίας. Μετανάστευσε οικογενειακώς στο Λος Άντζελες σε ηλικία 7 ετών. Έγινε γνωστή ως «Τζάκι Μπέρκχαρτ» στη σειρά «That ’70s Show» και ως φωνή της «Meg Griffin» στο «Family Guy». Ξεχώρισε με ρόλους σε ταινίες όπως «Forgetting Sarah Marshall», «Black Swan», «Friends with Benefits», «Ted» και «Bad Moms». Αναγνωρισμένη για την υποκριτική της ευλυγισία και την αδιαμφισβήτητη οθονική παρουσία, θεωρείται μία από τις πιο επιτυχημένες και αγαπητές ηθοποιούς της γενιάς της.
Θάνατοι

1956 – Μπέρτολτ Μπρεχτ (Bertolt Brecht), κορυφαίος Γερμανός συγγραφέας, ποιητής και θεατρικός μεταρρυθμιστής, πέθανε στις 14 Αυγούστου στο Ανατολικό Βερολίνο σε ηλικία 58 ετών από καρδιακή προσβολή. Πατέρας του «επικού θεάτρου» και του Verfremdungseffekt («αποστασιοποίηση»), δημιούργησε εμβληματικά έργα όπως «Η Όπερα της πεντάρας», «Μάνα Κουράγιο», «Ο Γαλιλαίος», «Ο καλός άνθρωπος του Σετσουάν» και «Ο Κύκλος με την κιμωλία».

1972 – Νίκος Φέρμας, εμβληματικός Έλληνας ηθοποιός του κινηματογράφου και του θεάτρου, γεννημένος στη Μυτιλήνη το 1905 με πραγματικό όνομα Νίκος Χατζηανδρέου. Καθιερώθηκε ως αρχέτυπο του ντόμπρου μάγκα και βιοπαλαιστή, μέσα από πάνω από 150 ταινίες στις δεκαετίες του ’50 και του ’60 («Ένας ήρωας με παντούφλες», «Λατέρνα φτώχεια και γαρύφαλλο», «Το κοροϊδάκι της δεσποινίδος», «Καλώς ήλθε το δολάριο», «Λόλα»). Η αυθεντική λαϊκή του παρουσία τον έκανε αγαπημένη φιγούρα του ελληνικού σινεμά, αφήνοντας ανεξίτηλη σφραγίδα στους δεύτερους ρόλους. Πέθανε στην Αθήνα στις 14 Αυγούστου 1972, σε ηλικία 67 ετών.

1988 – Έντσο Φεράρι (Enzo Ferrari), θρυλικός Ιταλός οδηγός αγώνων και επιχειρηματίας, πέθανε στις 14 Αυγούστου στη Μόντενα, σε ηλικία 90 ετών. Ξεκίνησε την καριέρα του ως οδηγός της Alfa Romeo και γρήγορα καθιερώθηκε ως πρωτοπόρος στον χώρο της αυτοκίνησης ιδρύοντας τη Scuderia Ferrari το 1929 και αργότερα τη θρυλική εταιρεία Ferrari στη Μαρανέλο. Μέσα από καινοτομία και πάθος για την ταχύτητα, ανέδειξε τα αγωνιστικά αυτοκίνητα Ferrari σε σύμβολο νίκης και πολυτέλειας, κατακτώντας πάνω από 5,000 αγώνες και 25 παγκόσμιους τίτλους κατά τη διάρκεια της ζωής του.

1996 – Σολωμός Σολωμού, Κύπριος ακτιβιστής και εμβληματική μορφή του αγώνα κατά της τουρκικής κατοχής, δολοφονήθηκε στις 14 Αυγούστου 1996 στη Δερύνεια κατά την προσπάθεια του να κατεβάσει την τουρκική σημαία από φυλάκιο των κατοχικών δυνάμεων, λίγο μετά την κηδεία του εξαδέρφου του Τάσου Ισαάκ. Με το τσιγάρο στο στόμα ανέβηκε στον ιστό και δέχτηκε θανάσιμα πυρά μπροστά στις κάμερες, σε μια εικόνα που έκανε τον γύρο του κόσμου ως σύμβολο θάρρους και αντίστασης.
πηγή newsbeast.gr

Event details

Σαν σήμερα 1945: Ολοκληρώνεται η Διάσκεψη της Γιάλτας, με τους Φραγκλίνο Ρούσβελτ, Γουίνστον Τσόρτσιλ και Ιωσήφ Στάλιν να συμφωνούν στο πλαίσιο της μεταπολεμικής τάξης πραγμάτων στην Ευρώπη. Οι αποφάσεις της θα επηρεάσουν την πορεία του μεταπολεμικού κόσμου και θα τροφοδοτήσουν τη λογική των «σφαιρών επιρροής» που θα σφραγίσει τον Ψυχρό Πόλεμο.
Σαν σήμερα, τον Φεβρουάριο του 1959, ξεκινά στην Αθήνα η πολύκροτη δίκη του Μαξ Μέρτεν, του Γερμανού αξιωματούχου που το όνομά του ταυτίστηκε με τη μεθοδική εξόντωση της εβραϊκής κοινότητας της Θεσσαλονίκης. Η υπόθεση αυτή δεν ήταν απλώς μια δικαστική διαδικασία· ήταν μια κοινωνική και πολιτική δόνηση που έφερε την Ελλάδα αντιμέτωπη με τα «ανοιχτά τραύματα» της Κατοχής, τις ευθύνες της μεταπολεμικής δικαιοσύνης και τις διπλωματικές ισορροπίες του Ψυχρού Πολέμου.
Η εξόντωση της εβραϊκής κοινότητας της Θεσσαλονίκης
Πριν από τον πόλεμο, η Θεσσαλονίκη ήταν η «Ιερουσαλήμ των Βαλκανίων», μια πόλη όπου η εβραϊκή παρουσία καθόριζε την οικονομία και τον πολιτισμό. Κατά την Κατοχή, η στοχοποίηση υπήρξε κλιμακωτή: από τους εξευτελισμούς στην Πλατεία Ελευθερίας έως τον εκτοπισμό του 1943. Περισσότεροι από 45.000 άνθρωποι οδηγήθηκαν στα τρένα για το Άουσβιτς-Μπιρκενάου. Επέστρεψαν ελάχιστοι. Η πόλη άλλαξε οριστικά, αφήνοντας πίσω της ένα δυσαναπλήρωτο κενό σε σπίτια, γειτονιές και συλλογική μνήμη.
Ο ρόλος του Μέρτεν στη διοίκηση της Κατοχής
Ο Μέρτεν υπήρξε ο γραφειοκράτης του θανάτου στη Θεσσαλονίκη. Στο πρόσωπό του συμπυκνώθηκε ο συνδυασμός τρόμου και οικονομικής λεηλασίας. Η σύλληψή του στην Αθήνα το 1957, όταν επέστρεψε ανέλπιστα ως τουρίστας (!), δημιούργησε τεράστιες προσδοκίες. Επιζώντες και συγγενείς θυμάτων περίμεναν την κάθαρση, πιστεύοντας πως η ελληνική δικαιοσύνη θα έδινε φωνή σε όσα έμειναν στο σκοτάδι για δεκαπέντε χρόνια.
Η σύλληψη, η καταδίκη και η διπλωματική πίεση
Το Ειδικό Στρατοδικείο Εγκλημάτων Πολέμου τον καταδίκασε σε 25 χρόνια κάθειρξη. Όμως, η συνέχεια μετέτρεψε τη δικαιοσύνη σε πολιτικό θρίλερ. Υπό την ασφυκτική πίεση της Δυτικής Γερμανίας —που συνέδεε την οικονομική βοήθεια προς την Ελλάδα με την τύχη των εγκληματιών πολέμου— η κυβέρνηση Καραμανλή ψήφισε νομοθεσία που επέτρεπε την αποφυλάκιση και απέλασή του.
Η φυγή του Μέρτεν λίγους μήνες μετά την καταδίκη του προκάλεσε οργή. Η αίσθηση της αδικίας βάθυνε όταν ο Μέρτεν, από την ασφάλεια της Γερμανίας, επιτέθηκε με καταγγελίες στον ελληνικό πολιτικό κόσμο, ισχυριζόμενος σκοτεινές συνεργασίες κατά την Κατοχή, μετατρέποντας μια υπόθεση γενοκτονίας σε εργαλείο πολιτικής εξόντωσης.
Ο Επίμονος Μύθος του «Θησαυρού»
Πέρα από τα νομικά έγγραφα, η υπόθεση Μέρτεν τροφοδότησε έναν από τους μεγαλύτερους αστικούς θρύλους της Θεσσαλονίκης: τον κρυμμένο θησαυρό των Εβραίων. Ιστορίες για χρυσές λίρες και κοσμήματα που «εξαφανίστηκαν» σε μυστικές διαδρομές ή κρύφτηκαν στο βυθό του Θερμαϊκού συνεχίζουν να στοιχειώνουν τη φαντασία πολλών.
Ο «θησαυρός» αυτός, αν και ποτέ δεν βρέθηκε τεκμηριωμένα, παραμένει το απόλυτο σύμβολο μιας λεηλασίας που δεν αποκαταστάθηκε ποτέ. Είναι η υλική υπενθύμιση ότι στην Κατοχή δεν χάθηκαν μόνο ζωές, αλλά ξεριζώθηκαν ολόκληρες οικογενειακές ιστορίες, αφήνοντας πίσω τους σκιές που αρνούνται να σβήσουν.
Τα σημαντικότερα γεγονότα της ημέρας στην Ελλάδα και τον κόσμο
55: Ο Τιβέριος Κλαύδιος Καίσαρας Βρετανικός, διάδοχος της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, πεθαίνει κάτω από μυστηριώδεις συνθήκες στη Ρώμη. Ο θάνατός του, που πολλοί ιστορικοί αποδίδουν σε δηλητηρίαση με εντολή της Αγριππίνας, ανοίγει τον δρόμο για την άνοδο του Νέρωνα στον θρόνο.
660: Σύμφωνα με την ιαπωνική παράδοση, ο αυτοκράτορας Τζίμου ιδρύει την Ιαπωνία, σηματοδοτώντας την απαρχή της αυτοκρατορικής δυναστείας. Ο Τζίμου, που θεωρείται ο πρώτος αυτοκράτορας της χώρας, λέγεται ότι ήταν απόγονος της θεάς του Ήλιου, Αματεράσου, και η άνοδός του στον θρόνο αποτελεί τον θρύλο της γένεσης του ιαπωνικού έθνους. Η ημερομηνία αυτή τιμάται κάθε χρόνο στην Ιαπωνία ως «Ημέρα Ίδρυσης του Κράτους» (Kenkoku Kinen no Hi).
1825: Ο Ιμπραήμ Πασάς αποβιβάζεται στη Μεθώνη, φέρνοντας στην Πελοπόννησο έναν καλά οργανωμένο αιγυπτιακό στρατό που αλλάζει άμεσα τις ισορροπίες του Αγώνα. Η εκστρατεία του εξελίσσεται σε σκληρές επιχειρήσεις και εκτεταμένες καταστροφές, πιέζοντας ασφυκτικά τα επαναστατικά κέντρα.

1916: Η Έμα Γκόλντμαν, αναρχική και φεμινίστρια ακτιβίστρια, συλλαμβάνεται στις Ηνωμένες Πολιτείες για τις διαλέξεις της σχετικά με την αντισύλληψη. Η σύλληψή της αντανακλά την καταστολή της ελευθερίας του λόγου εκείνης της εποχής και την αντίσταση στις φεμινιστικές διεκδικήσεις. Παρά τις διώξεις, η Γκόλντμαν συνέχισε να υπερασπίζεται τα δικαιώματα των γυναικών, αφήνοντας ισχυρή παρακαταθήκη στο κίνημα για τον οικογενειακό προγραμματισμό και την αναπαραγωγική ελευθερία.
1934: Διεξάγονται δημοτικές εκλογές στην Ελλάδα με έντονη πολιτική πόλωση: στην Αθήνα εκλέγεται ο Κωνσταντίνος Κοτζιάς, ενώ στον Πειραιά ο Σωτήριος Στρατήγης. Στην Καβάλα εκλέγεται ο Δημήτριος Παρτσαλίδης, που καταγράφεται ως ο πρώτος κομμουνιστής δήμαρχος στη χώρα. Οι εκλογές μένουν στην Ιστορία και επειδή είναι από τις πρώτες στις οποίες συμμετέχουν γυναίκες.

1945: Ολοκληρώνεται η Διάσκεψη της Γιάλτας, με τους Φραγκλίνο Ρούσβελτ, Γουίνστον Τσόρτσιλ και Ιωσήφ Στάλιν να συμφωνούν στο πλαίσιο της μεταπολεμικής τάξης πραγμάτων στην Ευρώπη. Οι αποφάσεις της θα επηρεάσουν την πορεία του μεταπολεμικού κόσμου και θα τροφοδοτήσουν τη λογική των «σφαιρών επιρροής» που θα σφραγίσει τον Ψυχρό Πόλεμο.
1959: Μονογράφεται στη Ζυρίχη συμφωνία για την Κύπρο από τον Κωνσταντίνο Καραμανλή και τον Τούρκο ομόλογό του Αντνάν Μεντερές, ανοίγοντας τον δρόμο για το πλαίσιο που θα οδηγήσει στην κυπριακή ανεξαρτησία. Λίγες ημέρες αργότερα, οι ρυθμίσεις θα «κλειδώσουν» με τις υπογραφές στο Λονδίνο από τα εμπλεκόμενα μέρη.
1959: Αρχίζει στην Αθήνα η δίκη του Μαξ Μέρτεν, Γερμανού αξιωματούχου της Κατοχής που συνδέεται με την υπόθεση των διώξεων και εκτοπίσεων των Εβραίων της Θεσσαλονίκης. Η διαδικασία προκαλεί ισχυρό κοινωνικό και πολιτικό αντίκτυπο, φέρνοντας ξανά στο προσκήνιο τραύματα της Κατοχής και ευθύνες που δεν έχουν κλείσει.
1961: Συγκροτείται το Δημοκρατικόν Κέντρον – Αγροτική Φιλελευθέρα Ένωσις υπό την ηγεσία του Γεωργίου Παπανδρέου, ως προσπάθεια ανασύνταξης του Κέντρου. Θεωρείται προπομπός των εξελίξεων που θα οδηγήσουν στη δημιουργία ευρύτερων σχημάτων στον χώρο μέσα στο ίδιο έτος.
1961: Ανακοινώνεται ότι στο σπήλαιο των Πετραλώνων στη Χαλκιδική έχει βρεθεί κρανίο προϊστορικού ανθρώπου, γνωστού ως «αρχανθρώπου». Το εύρημα θα εξελιχθεί σε ένα από τα πιο συζητημένα της ελληνικής παλαιοανθρωπολογίας, με διαχρονικές επιστημονικές αντιπαραθέσεις για τη χρονολόγηση και την ταξινόμησή του.

1964: Το Γενικό Χημείο του Κράτους δίνει το «πράσινο φως» για την κυκλοφορία της Coca-Cola στην Ελλάδα. Παρότι η απόφαση ανοίγει τον δρόμο θεσμικά, η παρουσία του προϊόντος στην ελληνική αγορά θα ωριμάσει σταδιακά τα επόμενα χρόνια.
1978: Η κυβέρνηση της Κίνας αίρει την απαγόρευση σε έργα του Αριστοτέλη, του Γουίλιαμ Σέξπιρ και του Καρόλου Ντίκενς. Η κίνηση διαβάζεται ως ένδειξη πολιτισμικού «ανοίγματος» μετά από μια περίοδο έντονων περιορισμών, με ιδιαίτερο συμβολισμό και για την επιστροφή κλασικών έργων στο δημόσιο πεδίο.
1979: Εδραιώνεται επίσημα το καθεστώς της Ισλαμικής Επανάστασης στο Ιράν, υπό την ηγεσία του Αγιατολλάχ Χομεϊνί, λίγες ημέρες μετά την επιστροφή του από την εξορία. Η αλλαγή εξουσίας θα αναδιατάξει τις ισορροπίες στη Μέση Ανατολή και θα έχει μακροχρόνιες διεθνείς συνέπειες.
1990: Απελευθερώνεται ο Νέλσον Μαντέλα έπειτα από 27 χρόνια φυλάκισης, σε μια στιγμή-ορόσημο για τη Νότια Αφρική. Το γεγονός επιταχύνει τη διαδικασία που θα οδηγήσει στο τέλος του απαρτχάιντ και στη μετάβαση σε νέο πολιτικό καθεστώς.
2016: Ελικόπτερο του Πολεμικού Ναυτικού συντρίβεται στη νήσο Κίναρο, δυτικά της Λέρου, με τραγικό απολογισμό τρεις νεκρούς αξιωματικούς. Το δυστύχημα συγκλονίζει την κοινή γνώμη και ανοίγει νέα συζήτηση για τις συνθήκες επιχειρήσεων, την ασφάλεια πτήσεων και την επιχειρησιακή φθορά των μέσων.
Γεννήσεις

1776 – Ιωάννης Καποδίστριας, πρώτος κυβερνήτης της Ελλάδας, διπλωμάτης και θεμελιωτής του σύγχρονου ελληνικού κράτους, με σημαντική δράση στη διεθνή πολιτική σκηνή
1847 – Τόμας Έντισον, αμερικανός εφευρέτης, ένας από τους πιο παραγωγικούς επιστήμονες της εποχής του, γνωστός για την εφεύρεση του ηλεκτρικού λαμπτήρα και του φωνογράφου
1965 – Στέλιος Ρόκκος, έλληνας τραγουδοποιός, γνωστός για το ιδιαίτερο ύφος του στη ροκ και λαϊκή μουσική σκηνή
1969 – Τζένιφερ Άνιστον, αμερικανίδα ηθοποιός, παγκοσμίως γνωστή από τη σειρά «Friends», με επιτυχημένη καριέρα στον κινηματογράφο και την τηλεόραση
Θάνατοι
641 – Ηράκλειος, αυτοκράτορας του Βυζαντίου, ο ηγέτης που πραγματοποίησε σημαντικές μεταρρυθμίσεις και ανέτρεψε την περσική κυριαρχία στη Μέση Ανατολή
1650 – Ρενέ Ντεκάρτ (Καρτέσιος), γάλλος φιλόσοφος και μαθηματικός, θεμελιωτής του καρτεσιανού ορθολογισμού, με τη φράση «Cogito, ergo sum» (Σκέφτομαι, άρα υπάρχω) να σηματοδοτεί τη σύγχρονη φιλοσοφία
1948 – Σεργκέι Αϊζενστάιν, ρώσος σκηνοθέτης, πρωτοπόρος του κινηματογράφου και της τεχνικής του μοντάζ, δημιουργός αριστουργημάτων όπως «Το Θωρηκτό Ποτέμκιν»

2012 – Γουίτνεϊ Χιούστον, αμερικανίδα τραγουδίστρια και ηθοποιός, μία από τις μεγαλύτερες φωνές της σύγχρονης μουσικής, με επιτυχίες όπως το «I Will Always Love You» και πρωταγωνιστικό ρόλο στην ταινία «The Bodyguard»
Γιορτάζουν
Βλάσιος, Βλασία
Εθνικές Γιορτές – Επέτειοι
Διεθνής Ημέρα Γυναικών και Κοριτσιών στην Επιστήμη
Ευρωπαϊκή Ημέρα του 112
Παγκόσμια Ημέρα των Ασθενών
πηγή newsbeast.gr

Event details