Η κατάτμηση ακινήτου, δηλαδή ο τεμαχισμός ενός ακινήτου σε μικρότερα τμήματα και η μεταβίβαση τους σε τρίτα πρόσωπα, αποτελεί μια συνήθη πρακτική στην ελληνική πραγματικότητα, παρόλο την ψήφιση διαχρονικά σχετικών νόμων που απαγορεύουν την κατάτμηση της αγροτικής ιδιοκτησίας με προφανή στόχο την επωφελέστερη γεωργική εκμετάλλευση αυτής.

Έτσι υπάρχουν πολλές περιπτώσεις, όπου η κατάτμηση δεν έγινε με νόμιμο τρόπο και δημιουργούνται πολλά νομικά και πολεοδομικά ζητήματα.

Το θέμα της μη νόμιμης κατάτμησης αναδεικνύεται σε μεγάλο βαθμό και με τη διαδικασία δήλωσης των ακινήτων στο κτηματολόγιο.

Έτσι, πολλοί ιδιοκτήτες «πέφτουν» από τα σύννεφα όταν διαπιστώνουν ότι η έκτασή τους δεν είναι αυτόνομη, αλλά οι ίδιοι είναι εξ αδιαιρέτου ιδιοκτήτες ενός μεγαλύτερου ακινήτου, που απλώς έχουν την αποκλειστική χρήση ενός συγκεκριμένου τμήματος γης.

Όμως, θα πρέπει να διευκρινίσουμε ότι η κατάτμηση ενός γεωτεμαχίου και η οικοδομησιμότητα αυτού είναι δύο διαφορετικές έννοιες οι οποίες δεν είναι απαραίτητο να ταυτίζονται. Για τα εντός σχεδίου γεωτεμάχια, ο κανόνας είναι οτι δεν επιτρέπεται κατάτμηση αν τα οικόπεδα που προκύπτουν από την υπαίτια κατάτμηση (νέο και παλιό) δεν πληρούν τις προϋποθέσεις οικοδομησιμότητας που ισχύουν για τη συγκεκριμένη περιοχή. Αντίθετα, το θέμα της οικοδομησιμότητας των εκτός σχεδίου αγροτεμαχίων ή κληροτεμαχίων είναι κάτι εντελώς διαφορετικό.

Τι είναι η κατάτμηση;

Ως κατάτμηση ακινήτου, ορίζεται εκείνη η διαδικασία κατά την οποία ο κύριος ή οι συγκύριοι ακινήτου αποσπούν από το ακίνητό τους τμήμα διαιρετό και το μεταβιβάζουν σε τρίτο. Με το τρόπο αυτό παύει η συνέχεια της γης τους και καταργείται τόσο ο χαρακτηρισμός του «ενιαίου», όσο και ο αυτοτελής χαρακτήρας του ακινήτου τους.

Τι ισχύει με τις κατατμήσεις σε εκτός σχεδίου περιοχές;

1) Απαγορεύεται η κατάτμηση των ακινήτων σε μέγεθος μικρότερο των 1000 τ.μ., όταν αυτά ευρίσκονται σε ακτίνα 500 μ από τα όρια οικισμού (περιμετρική ζώνη πόλεως). Προσοχή όμως η διάταξη ισχύει για τα παλιά σχέδια πόλεως (1923-1983).

2) Απαγορεύεται η κατάτμηση στις Ζώνες Οικιστικού Ελέγχου (Ζ.Ο.Ε.) κάτω από τα όρια αρτιότητας που ισχύει για την κάθε περιοχή π.χ.τα 20 στρέμματα για την εκτός σχεδίου περιοχή της Αττικής.

3) Απαγορεύεται η κατάτμηση κάτω από τα όρια αρτιότητας σε περιοχές που έχουν προσδιοριστεί, σύμφωνα με το εγκεκριμένο Γενικό Πολεοδομικό σχέδιο ΓΠΣ ή ΣΧΟΟΑΠ του ΟΤΑ.

4) Απαγορεύεται η κατάτμηση μιας μεγάλης έκτασης σε τμήματα των 4 στρεμμάτων, αν δεν προκύπτει ότι έκαστο αγροτεμάχιο των 4 στρ. αποκτά ταυτόχρονα και πρόσωπο 25 μέτρα σε αναγνωρισμένο κοινόχρηστο δρόμο. Δεν επιτρέπεται η δημιουργία δρόμων μεταξύ τους σήμερα, γιατί ο δρόμος πρέπει να προϋπάρχει. Οι κοινόχρηστοι δρόμοι για τους οποίους έχει εφαρμογή αυτή διάταξη, είναι συγκεκριμένοι π.χ. δρόμοι που φαίνονται σε διανομές του Υπ. Γεωργίας (εποικιστικές περιοχές), ή ζώνη παραλίας εφ’ όσον είναι διαμορφωμένη οδός, δρόμοι που έχουν κατασκευαστεί από Τεχνικές Υπηρεσίες των Δήμων.

Σε κάθε περίπτωση είναι απαραίτητη η διαπιστωτική πράξη κοινοχρησίας του δρόμου.

Τι ισχύει με τα Κληροτεμάχια;

– Τα ΚΛΗΡΟΤΕΜΑΧΙΑ που έχουν παραχωρηθεί από το Ελληνικό Δημόσιο – με τον Α.Ν 431/1968 (ΦΕΚ 115/Α/1968) απαγορευόταν η κατάτμησή τους μέχρι την 22-3-2012. Εξαίρεση από τον κανόνα αυτό αποτελούσαν ανέκαθεν

α) οι οικοπεδικοί κλήροι β) κλήροι με σκοπό ανέγερσης τουριστικών εγκαταστάσεων (με άδεια του ΕΟΤ) γ) κλήροι εντός ρυμοτομικού σχεδίου ή εντός ορίων οικισμών δ) εφημεριακοί ή σχολικοί κλήροι για την ανέγερση εκκλησιών ή σχολείων

– Από την 22-3-2012 και μετέπειτα επιτρέπεται νόμιμα η κατάτμηση των κληροτεμαχίων και η προσμέτρηση πράξεων νομής για τη συμπλήρωση της κτητικής παραγραφής επί του τμήματος του κλήρου.

Σύμφωνα λοιπόν με τα παραπάνω αφού ο Ν.4061/2012 ακυρώνει τον Α.Ν 431/1968 στο σύνολό του, τα κληροτεμάχια αντιμετωπίζονται πλέον σαν όλα τα αγροτεμάχια, τα οποία μπορούν να κατατμηθούν σε οποιοδήποτε μέγεθος και σχήμα χωρίς την απαίτηση της αρτιότητας (ελάχιστο πρόσωπο και εμβαδόν) εκτός αν το γεωτεμάχιο εμπίπτει σε κάποια Ζώνη Οικιστικού Ελέγχου (ΖΟΕ), ΓΠΣ ή ΣΧΟΟΑΠ όπου υπάρχει όριο κατάτμησης.

– Στην περίπτωση που υπάρχει η βούληση να κατατμηθεί ένα κληροτεμάχιο και αυτό να είναι άρτιο και οικοδομήσιμο για να δομηθεί, θα πρέπει να εξασφαλιστεί ώστε το πρόσωπο και το εμβαδόν να καλύπτει τις απαιτήσεις που προκύπτουν από τα Δ/γματα για την εκτός σχεδίου δόμηση.

-Χρησικτησία επί ολόκληρων κληροτεμαχίων επιτρέπεται από 23-5-1968.

– Χρησικτησία επί τμημάτων κληροτεμαχίων επιτρέπεται α) εφόσον οι κατατμήσεις έγιναν δεκτές με επικύρωση ανωμάλων δικαιοπραξιών από την ημερομηνία της επικύρωσης και μετέπειτα και β) κατατμήσεις που γίνονται από 22-3-2012 και μετέπειτα

Η επικύρωση ανωμάλων δικαιοπραξιών επιτρέπεται μέχρι 22-3-2024 εφόσον αφορούν κατατμήσεις με ιδιωτικά συμφωνητικά που έγιναν πριν από την 22-3-2012.

Το χωράφι μου το «έκοψε» ο δρόμος και χωρίστηκε σε δύο τμήματα. Ισχύει αυτή η κατάτμηση;

Σύμφωνα με νομοθετικό διάταγμα του 1923 απαγορεύονταν να δημιουργούμε δρόμους και να «κόβουμε» τα χωράφια μας. Έτσι όσοι δρόμοι δημιουργήθηκαν για την μεταφορά αγροτικών προϊόντων και προϋπάρχουν του 1923 θεωρούνται κοινόχρηστοι, ενώ αντίθετα όσοι δρόμοι δημιουργήθηκαν μετά το 1923 με ιδιωτική πρωτοβουλία θεωρούνται ιδιωτικοί.

Όμως, πλήθος δρόμων σχηματίστηκαν τις δεκαετίες του 1960 και 1970 και για την επίλυση αυτού του ζητήματος υπήρξε νόμος, που αναγνωρίζει τις ιδιωτικές οδούς που σχηματίστηκαν μέχρι το 1977 προς εξυπηρέτηση των παρακείμενων αγροτεμαχίων. Μέσω λοιπόν της «εξομοίωσης» των παρανόμως δημιουργηθέντων ιδιωτικών οδών με «αγροτικές» (που εξαιρούνται της απαγόρευσης) τα αγροτεμάχια που κατατμήθηκαν από την διάνοιξη της οδού με τον συγκεκριμένο τρόπο, θεωρούνται αυτοτελή και μεταβιβάζονται περαιτέρω χωρίς πρόβλημα.

Τι γίνεται στην περίπτωση που ο δρόμος σχεδιάστηκε αλλά δεν έχει υλοποιηθεί; Ισχύει η κατάτμηση και μπορούν να πουληθούν ξεχωριστά τα δημιουργηθέντα αγροτεμάχια;

Δεν συνιστά κατάτμηση η απεικόνιση και μόνο σε τοπογραφικό διάγραμμα διανομής αγροτεμαχίου, δίχως η κατάτμηση αυτού να συνοδεύεται και από μεταβίβαση (π.χ. πώληση, δωρεά, γονική παροχή). Εάν έχει γίνει προσύμφωνο πώλησης των αγροτεμαχίων, πριν το 1977, τότε ισχύει. Σε διαφορετική περίπτωση, δεν μπορεί να γίνει μεταβίβαση των τμημάτων γηπέδων που προσέβλεπαν στον δρόμο αυτό, όπως απεικονίζονται στο τοπογραφικό διανομής και θεωρείται πολεοδομικά ενιαίο.

Εχω ένα χωράφι και θέλω να το χωρίσω στα παιδιά μου κι ας μην οικοδομήσουν. Μπορώ;

Στην περίπτωση που το ακίνητο βρίσκεται εξ ολοκλήρου σε περιοχή εκτός σχεδίου, εκτός ζώνης οικισμού και εκτός Ζώνης οικιστικού ελέγχου, τότε ναι μπορεί να κατατμηθεί σε οποιοδήποτε μέγεθος, χωρίς το δικαίωμα οικοδόμησης.

Εχω ένα οικόπεδο εντός σχεδίου/οικισμού και θέλω να το χωρίσω και να το γράψω στα παιδιά μου κι ας μην οικοδομήσουν. Μπορώ;

Οχι. Απαγορεύεται η κατάτμηση και η μεταβίβαση της κυριότητας οικοπέδων που συνεπάγεται τη δημιουργία μη άρτιων οικοπέδων. Στην περίπτωση αυτή μπορείτε να κάνετε συμβολαιογραφική πράξη σύστασης καθέτου διηρημένης ιδιοκτησίας.

Εχει κατατμηθεί ένα αγροτεμάχιο σε τρία. Η κατάτμηση έγινε εδώ και τριάντα χρόνια δια λόγου χωρίς συμβόλαιο, αλλά δηλώνονται ξεχωριστά στα Ε9. Τι γίνεται σε αυτή την περίπτωση;

Αυτό το πρόβλημα είναι επαναλαμβανόμενο και μπορεί να αντιμετωπισθεί χρησιμοποιώντας το νομικό εργαλείο της χρησικτησίας. Στην τρέχουσα συμβολαιογραφική πρακτική αποτελεί σύνηθες φαινόμενο η επίκληση χρησικτησίας και η ταυτόχρονη μεταβίβαση του ακινήτου στο οποίο αυτή αναφέρεται. Επίσης, στη δήλωση εγγραπτέων δικαιωμάτων στο Εθνικό Κτηματολόγιο με επικαλούμενο τίτλο τη χρησικτησία, η ιδιοκτησία εγγράφεται συνοδευόμενη από ένορκη βεβαίωση δύο προσώπων.

Πότε ισχύει η κατάτμηση όταν είναι το ακίνητο από κληρονομιά;

Σε περίπτωση κληρονομιάς για τον χρόνο δημιουργίας του γηπέδου λαμβάνεται υπόψη ο χρόνος θανάτου του κληρονομούμενου.

Τι ισχύει με τα προσύμφωνα;

Σε περίπτωση ύπαρξης συμβολαιογραφικού προσυμφώνου, δυνάμει του οποίου έχει εκδοθεί τελεσίδικη δικαστική απόφαση περί μεταβιβάσεως της κυριότητας οικοπέδου, ως χρόνος κατάτμησης θεωρείται η ημερομηνία μεταγραφής της δικαστικής απόφασης.

Της ΓΡΑΜΜΑΤΗΣ ΜΠΑΚΛΑΤΣΗ

τοπογράφου – πολεοδόμου μηχανικού, baklatsi@yahoo.gr

πηγή. taxydromos.gr

Χιλιάδες ιδιώτες που κατέχουν εκτάσεις του Δημοσίου για πολλές δεκαετίες έχουν πλέον τη δυνατότητα να εξαγοράσουν τις εκτάσεις αυτές καταβάλλοντας τιμήματα υπολογιζόμενα βάσει των αντικειμενικών αξιών των ακινήτων, με εκπτώσεις οι οποίες μπορεί να φθάσουν σωρευτικά μέχρι και το 80%.

Τη δυνατότητα αυτή προβλέπει ο νόμος 5024/2023, που ψηφίστηκε από τη Βουλή τον Φεβρουάριο και θα αρχίσει πλέον να ενεργοποιείται με την έκδοση των προβλεπόμενων εφαρμοστικών αποφάσεων.

Αναλυτικότερα, οι βασικές διατάξεις του νέου αυτού νόμου προβλέπουν τα εξής:

1. Αίτηση εξαγοράς δημοσίου ακινήτου δικαιούται να υποβάλει όποιος, κατά την έναρξη ισχύος των διατάξεων του νόμου, δηλαδή κατά την 24η Φεβρουαρίου 2023, και μέχρι σήμερα:

α) ασκεί κατοχή αδιαλείπτως με τίτλο στο όνομα του ιδίου ή των δικαιοπαρόχων του για 30 τουλάχιστον έτη επί δημοσίου ακινήτου και, στην περίπτωση που εντός του δημοσίου ακινήτου υφίσταται κτίσμα, εφόσον το κτίσμα αυτό έχει ανεγερθεί το αργότερο μέχρι την 31η-12-1991

β) ασκεί κατοχή αδιαλείπτως για 40 τουλάχιστον έτη επί δημοσίου ακινήτου εντός του οποίου υφίσταται κτίσμα το οποίο έχει ανεγερθεί το αργότερο έως την 31η-12-1981 και στο οποίο:

βα) βρίσκεται η κύρια κατοικία του, η οποία καλύπτει τις στεγαστικές ανάγκες του ιδίου ή της οικογένειάς του, ή

ββ) ασκεί τουριστική, βιοτεχνική, βιομηχανική ή εμπορική δραστηριότητα με χρήση κτιριακών εγκαταστάσεων και άλλων συνοδών έργων που συνδέονται λειτουργικά με αυτές ή

βγ) ασκεί αγροτική δραστηριότητα με χρήση ή μη κτιριακών εγκαταστάσεων και άλλων συνοδών έργων που συνδέονται λειτουργικά με αυτές.

Στο χρόνο της κατοχής του αιτούντος συνυπολογίζεται και ο χρόνος κατοχής των δικαιοπαρόχων του. 

2. Ο αιτών δικαιούται να εξαγοράσει:

α) Επί δημοσίων ακινήτων, τα οποία βρίσκονται εντός σχεδίου πόλεως ή οικισμού, έκταση ίση κατ’ ανώτατο όριο με το ελάχιστο εμβαδό άρτιου και οικοδομήσιμου οικοπέδου, κατά κανόνα ή κατά παρέκκλιση, σύμφωνα με την πολεοδομική νομοθεσία που ισχύει κατά το χρόνο υποβολής της αίτησης εξαγοράς. Κατ’ εξαίρεση, επιτρέπεται η εξαγορά μεγαλύτερης έκτασης, εφόσον σε αυτήν υφίστανται, εν όλω ή εν μέρει, κτίσματα ή βοηθητικές εγκαταστάσεις αυτών, που αποτελούν ενιαίο λειτουργικό σύνολο. Στις περιπτώσεις του πρώτου εδαφίου, εάν το τμήμα που απομένει μετά την εξαγορά του δημοσίου ακινήτου καθίσταται μη άρτιο και μη οικοδομήσιμο, είναι υποχρεωτική η εξαγορά αυτού από τον αιτούντα.

β) Επί δημοσίων ακινήτων, τα οποία βρίσκονται εκτός σχεδίου πόλεως ή οικισμού, ενιαία έκταση 10 στρεμμάτων κατ’ ανώτατο όριο. Κατ’ εξαίρεση, μπορούν να εξαγορασθούν περισσότερα του ενός δημόσια ακίνητα εκτός σχεδίου πόλεως ή οικισμού από τον ίδιο αιτούντα, υπό την προϋπόθεση ότι το σύνολο των υπό εξαγορά δημοσίων ακινήτων δεν υπερβαίνει τα 20 στρέμματα κατ’ ανώτατο όριο και κάθε προς εξαγορά δημόσιο ακίνητο δεν υπερβαίνει τα 10 στρέμματα. Είναι δυνατή η εξαγορά μεγαλύτερης έκτασης και μέχρι τριάντα 30 στρέμματα κατ’ ανώτατο όριο συνολικά, εφόσον είτε αυτή καλύπτεται από κτίσματα ή από αναγκαία έργα υποδομής ή εγκαταστάσεις παντός είδους, νόμιμα λειτουργούσης επιχείρησης είτε έχει γίνει χρήση του συντελεστή δόμησης της έκτασης αυτής για την ανέγερση των κτισμάτων. Σε όλες τις ανωτέρω περιπτώσεις, εάν το εναπομείναν τμήμα μετά την εξαγορά του δημοσίου ακινήτου καθίσταται μη άρτιο και μη οικοδομήσιμο, είναι υποχρεωτική η εξαγορά αυτού από τον αιτούντα.

Ειδικά στην περίπτωση δημοσίων ακινήτων εντός των οποίων λειτουργούν βιομηχανικές ή βιοτεχνικές εγκαταστάσεις ή ασκείται αγροτική ή κτηνοτροφική δραστηριότητα, είναι δυνατή η εξαγορά έκτασης μεγαλύτερης των 30 στρεμμάτων και μέχρι 100 στρέμματα κατ’ ανώτατο όριο συνολικά, εφόσον το δημόσιο ακίνητο ή τα δημόσια ακίνητα για τα οποία ασκείται το δικαίωμα εξαγοράς είναι αναγκαία για την εξυπηρέτηση των λειτουργικών σκοπών των βιομηχανικών ή βιοτεχνικών εγκαταστάσεων ή την άσκηση της αγροτικής ή κτηνοτροφικής δραστηριότητας. 

3. Εάν εντός του προς εξαγορά δημοσίου ακινήτου βρίσκεται έκταση δασικού χαρακτήρα, εφόσον αυτή καταλαμβάνει κατ’ ανώτατο όριο το 20% του εμβαδού του, εξαγοράζεται ενιαία με το δημόσιο ακίνητο, με διατήρηση των όρων προστασίας της, που απορρέουν από τη φύση της και από την κείμενη νομοθεσία. 

4. Εάν εντός του προς εξαγορά δημοσίου ακινήτου περιλαμβάνονται περιοχές οι οποίες υπάγονται στο εθνικό σύστημα προστατευόμενων περιοχών, εξακολουθούν να εφαρμόζονται μετά την εξαγορά αυτού οι περιορισμοί οι οποίοι ορίζονται στη σχετική για τις περιοχές αυτές νομοθεσία. 

5. Ως τίμημα εξαγοράς ορίζεται η αντικειμενική αξία του ακινήτου με προσαύξηση 25%, εάν υπάρχει κτίσμα. Σε περιοχές εκτός αντικειμενικού συστήματος, ο υπολογισμός του τιμήματος γίνεται βάσει συγκριτικών στοιχείων. Αν το κτίσμα έχει ανεγερθεί από το Δημόσιο, καταβάλλεται το διπλάσιο ποσό του τιμήματος. 

6. Επί του βασικού τιμήματος εξαγοράς (επί της αντικειμενικής αξίας ή της προσδιοριζόμενης με βάση συγκριτικά στοιχεία τιμής του ακινήτου προσαυξημένης κατά 25% αν υπάρχει και κτίσμα) προβλέπεται έκπτωση σε ποσοστό:

α) 2% ανά έτος μετά την πάροδο 30 ετών αδιάλειπτης κατοχής, για κάθε περίπτωση δικαιούχου που υπάγεται στην περίπτωση α’ της παραπάνω παραγράφου 1.

β) 1% ανά έτος μετά την πάροδο 40 ετών αδιάλειπτης κατοχής, για κάθε περίπτωση δικαιούχου που υπάγεται στην περίπτωση β’ της παραπάνω παραγράφου 1.

Το ανώτατο όριο της έκπτωσης αυτής δεν μπορεί να υπερβεί το 50%. 

7. Προβλέπεται επιπλέον και μία δεύτερη κατηγορία έκπτωσης που προσδιορίζεται με βάση κοινωνικά και εισοδηματικά κριτήρια. Η πρόσθετη αυτή έκπτωση ανέρχεται σε:

* 30% εάν ο αιτών είναι άτομο με ποσοστό αναπηρίας 80% και άνω ή φιλοξενεί άτομο με αναπηρία 80% και άνω για περισσότερο από ένα έτος και έχει ετήσιο ατομικό εισόδημα έως 40.000 ευρώ ή ετήσιο οικογενειακό εισόδημα έως 60.000 ευρώ.

* 20% εάν ο αιτών είναι άτομο με ποσοστό αναπηρίας 67% και άνω ή εάν φιλοξενεί τέτοιο άτομο και έχει ετήσιο ατομικό εισόδημα έως 18.000 ευρώ ή ετήσιο οικογενειακό εισόδημα έως 24.000 ευρώ.

* 20% εάν είναι παλιννοστών ομογενής ο οποίος έχει εγγραφεί στα μητρώα ή τα δημοτολόγια δήμου ή είναι μόνιμος κάτοικος παραμεθόριων περιοχών.

* 20% εάν είναι πολύτεκνος με ετήσιο ατομικό εισόδημα έως 40.000 ευρώ ή ετήσιο οικογενειακό εισόδημα έως 80.000 ευρώ.

* 15% εάν είναι τρίτεκνος με ετήσιο ατομικό εισόδημα 25.000 ευρώ ή ετήσιο οικογενειακό εισόδημα μέχρι 40.000 ευρώ. Αυτό το ποσοστό έκπτωσης εφαρμόζεται και για τις μονογονεϊκές οικογένειες.

* 15% εάν ο αιτών είναι μακροχρόνια άνεργος ή εάν εντός του ακινήτου υπάρχει κτίσμα που αποτελεί την κύρια και μοναδική κατοικία του.

* 20% εάν ο αιτών είναι δικαιούχος του Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος.

Εφόσον ο αιτών εμπίπτει σε περισσότερες της μίας εκ των παραπάνω περιπτώσεων, εφαρμόζεται μόνο η περίπτωση που προβλέπει τη μεγαλύτερη έκπτωση.

Η διαδικασία για την υποβολή των αιτήσεων 

8. Οι αιτήσεις για την εξαγορά των ακινήτων και των συνοδευτικών δικαιολογητικών θα υποβάλλονται ηλεκτρονικά σε ειδική ψηφιακή πλατφόρμα -στο ειδικό πληροφοριακό σύστημα «Αιτήσεων Εξαγοράς Δημοσίων Ακινήτων»- που θα διαχειρίζεται η Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων Δημόσιας Διοίκησης (ΓΓΠΣΔΔ). Η είσοδος του αιτούντος στην πλατφόρμα αυτή θα γίνεται με τη χρήση των κωδικών του TAXISnet. Με την ηλεκτρονική υποβολή της αίτησης εξαγοράς θα πρέπει να καταβάλλεται παράβολο 300 ευρώ μέσω του συστήματος e-paravolo της ΓΓΠΣΔΔ. Το παράβολο θα συμψηφίζεται με το τίμημα εξαγοράς κατά τη διαδικασία εξόφλησής του.

9. Η εξαγορά θεωρείται «δυνητική» και το Δημόσιο θα μπορεί να εγείρει ζήτημα και να την μπλοκάρει μέσω ειδικής επιτροπής που συστήνεται και είναι αρμόδια να γνωμοδοτεί στο αρμόδιο όργανο του υπουργείου Οικονομικών για την αποδοχή ή την απόρριψη της κάθε αίτησης εξαγοράς.

Οι επιλογές εξόφλησης του τιμήματος

10. Εφόσον η επιτροπή εισηγηθεί να γίνει αποδεκτή η αίτηση εξαγοράς, εκδίδεται από το αρμόδιο όργανο του υπουργείου Οικονομικών πιστοποιητικό αποδοχής. Στη συνέχεια πρέπει να ολοκληρωθεί η εξόφληση του τιμήματος για να εκδοθεί η τελική απόφαση εξαγοράς. Η εξόφληση του τιμήματος μπορεί να γίνει είτε εφάπαξ με πρόσθετη έκπτωση 10% είτε τμηματικά σε 60 μηνιαίες δόσεις, κάθε μία από τις οποίες δεν μπορεί να είναι μικρότερη των 100 ευρώ.

πηγή eleftherostypos.gr

Πρόσφατα τέθηκε σε εφαρμογή με την υπ’ αριθμόν ΥΠΕΝ/ΔΑΟΚΑ/66006/2360 (ΦΕΚ 3985Β/22-06-2023) Υπουργική Απόφαση ο νέος Κτιριοδομικός Κανονισμός, που μαζί με τον Οικοδομικό Κανονισμό καθορίζουν τον τρόπο ανέγερσης κτιρίων στη χώρα. Ο νέος Κτιριοδομικός Κανονισμός τροποποίησε τον προηγούμενο που είχε εγκριθεί το 1989, όπως αυτός είχε αναθεωρηθεί με τον Οικοδομικό κανονισμό του 2012.

Ένα από τα βασικά άρθρα του νέου κανονισμού είναι το άρθρο 6 που αφορά τη δόμηση κτιρίου κοντά σε ρέμα.

Με διάταξη που προστέθηκε στον κανονισμό, δίνεται η δυνατότητα, χωρίς απαίτηση οριοθέτησης, να γίνονται εργασίες σε παλιά υφιστάμενα κτίρια. Επίσης, επιτρέπεται από τον νέο κανονισμό να εκδίδεται από την πολεοδομία άδεια αποπεράτωσης, άδεια αλλαγής χρήσης, καθώς και άδεια εργασιών πλήρης ανακαίνισης, και να επιδοτούνται οι κατοικίες από το « Εξ οικονομώ».

Ομως τα οριοθετημένα ρέματα είναι ελάχιστα σε όλη την επικράτεια. Σχεδόν όλα τα ρέματα της Αθήνας, ακόμα και ο Κηφισός ποταμός, δεν είναι οριοθετημένα σε όλο τους το μήκος.

Επίσης, πολλές οικοδομικές άδειες εκδόθηκαν στο παρελθόν μέσα σε μπαζωμένα ρέματα και σήμερα αυτές βρίσκονται σε ισχύ και άρα μπορούν να ανακαινιστούν, ενώ πιθανά αύριο μπορεί να κινδυνέψουν ή να γκρεμιστούν.

Τα νέα δεδομένα τις κλιματικής αλλαγής και των επιπτώσεων της, με τα πρόσφατα έντονα πλημμυρικά φαινόμενα στη χώρα μας, έδειξαν ότι τα ποτάμια και τα ρέματα βρίσκουν την παλιά τους διαδρομή και μάλιστα διευρυμένα και θα πρέπει να επανεξεταστεί όλο το μοντέλο δόμησης και τακτοποίησης αυθαιρέτων κατασκευών πλησίον των ρεμάτων και ποταμών.

Τι ισχύει με το νέο Κτιριοδομικό Κανονισμό;

Α. Για τα ρέματα που έχουν οριοθέτηση

Στα ρέματα, των οποίων οι οριογραμμές έχουν καθορισθεί με οποιονδήποτε από τους προβλεπόμενους τρόπους, η ανέγερση κτιρίων, εγκαταστάσεων ή περιτοιχισμάτων και γενικά η δόμηση ρυθμίζεται ως εξής:

1. Απαγορεύεται απολύτως η δόμηση μέσα στην έκταση που περικλείεται από τις οριογραμμές του ρέματος.
2. Η δόμηση επιτρέπεται εκτός των οριογραμμών του ρέματος, όταν αυτές καθορίζονται με έργα, εφόσον έχουν κατασκευαστεί τα τυχόν προβλεπόμενα έργα διευθέτησης αυτού.
3. Η δόμηση επιτρέπεται εκτός των οριογραμμών του ρέματος, όταν αυτές καθορίζονται χωρίς έργα, στις περιπτώσεις όπου είτε η οριοθέτηση πραγματοποιήθηκε χωρίς πρόταση έργων διευθέτησης είτε αυτή πραγματοποιήθηκε με πρόταση έργων διευθέτησης αλλά τα προβλεπόμενα έργα διευθέτησης δεν έχουν κατασκευαστεί ακόμα.

Β. Για τα ρέματα που έχουν καταργηθεί

1.Στα ρέματα που διαπιστώνεται ότι έχουν καταργηθεί αλλά απεικονίζονται στα εγκεκριμένα ρυμοτομικά σχέδια, η δόμηση επιτρέπεται ύστερα από σχετική βεβαίωση της Δ/νσης Περιβάλλοντος και Υδάτων της οικείας Αποκεντρωμένης Διοίκησης για την κατάργηση του ρέματος.

2. Αν το ρέμα έχει αντικατασταθεί με άλλον αποδέκτη (αγωγό αποχέτευσης ή απορροής των νερών), η δόμηση επιτρέπεται μόνο εφ’ όσον διαπιστωθεί ότι δεν παραβλάπτονται οι κοινόχρηστοι αγωγοί, σύμφωνα με τις σχετικές οδηγίες της αρμόδιας για την κατασκευή του αποδέκτη υπηρεσίας (π.χ. ΕΥΔΑΠ).

Γ. Για έκδοση Άδειας Δόμησης κοντά σε ρέμα χωρίς απαίτηση Οριοθέτησης ρέματος

1. Σε κάθε περίπτωση είναι δυνατή, χωρίς απαίτηση οριοθέτησης, άδεια για εργασίες άρσης επικινδυνότητας σε νομίμως υφιστάμενα κτίρια, άδεια αποπεράτωσης εργασιών σε νομίμως υφιστάμενα κτίρια με ολοκληρωμένο φέροντα οργανισμό, άδεια αλλαγής χρήσης, εφόσον η νέα χρήση επιτρέπεται στην περιοχή, εργασιών συντήρησης, επισκευής, ενεργειακής αναβάθμισης, διαρρυθμίσεων (πλήρης ανακαίνιση), εκσυγχρονισμού (εγκαταστάσεων) και στατικής ενίσχυσης σε κτίρια που ανεγέρθηκαν με νόμιμη άδεια κι εφόσον οι εργασίες περιορίζονται στο κέλυφος του υφιστάμενου κτιρίου και σε επαφή με αυτό.
2. Επίσης, είναι δυνατή η έκδοση άδειας κατεδάφισης οποιασδήποτε κατασκευής, χωρίς απαίτηση οριοθέτησης.

Δ. Για Άδεια Προσθήκης

Για προσθήκες κατ’ επέκταση και ύψος σε κτίρια που η ανέγερσή τους είχε εγκριθεί από την αρμόδια για τα ρέματα υπηρεσία και σε αποστάσεις από τις οριογραμμές του ρέματος τουλάχιστον ίσες με αυτές των κτισμάτων που υπάρχουν, μπορεί να χορηγείται η οικοδομική άδεια χωρίς να απαιτείται οπωσδήποτε νέα έγκριση.

Σημειώνεται ότι: όλες οι προαναφερόμενες διατάξεις έχουν εφαρμογή για κάθε περίπτωση ρέματος, ανεξάρτητα αν αυτό βρίσκεται εντός σχεδίου ή οικισμού ή εκτός σχεδίου και οικισμού.

Τι θεωρείται υδατόρευμα και πρέπει να οριοθετηθεί;

Υδατορέματα ή υδατορεύματα ή ρέματα (μη πλεύσιμοι ποταμοί, χείμαρροι, ρέματα και ρυάκια) είναι οι φυσικές ή διευθετημένες διαμορφώσεις της επιφάνειας του εδάφους που είναι κύριοι αποδέκτες των υδάτων της επιφανειακής απορροής και διασφαλίζουν τη διόδευσή τους προς άλλους υδάτινους αποδέκτες σε χαμηλότερες στάθμες. Στην έννοια του υδατορέματος δεν περιλαμβάνονται τα εγγειοβελτιωτικά έργα, όπως αρδευτικές και αποστραγγιστικές τάφροι.

Πώς ορίζονται οι οριογραμμές ενός υδατορεύματος;

Οριογραμμές υδατορέματος είναι οι πολυγωνικές γραμμές και από τις δύο πλευρές της βαθιάς γραμμής του υδατορέματος, που περιβάλλουν σωρευτικά:

α) τις όχθες του υδατορέματος,

β) τις γραμμές πλημμύρας και

γ) οποιοδήποτε φυσικό ή τεχνητό στοιχείο, που αποτελεί αναπόσπαστο μέρος του υδατορέματος, το οποίο έχει περιβαλλοντική αξία και χρήζει προστασίας.

Ποια είναι η διαφορά μεταξύ οριοθέτησης και διευθέτησης ενός υδατορεύματος;

Η οριοθέτηση είναι μια διοικητική πράξη, με στόχο την εξασφάλιση της απρόσκοπτης απορροής των επιφανειακών νερών και την περιβαλλοντική προστασία του υδατορέματος.

Η διευθέτηση υδατορέματος είναι η επέμβαση στο υδατόρεμα, με την εκτέλεση των αναγκαίων έργων με σκοπό τη βελτίωση των συνθηκών ροής, τη μείωση των κινδύνων από πλημμύρες και τον έλεγχο των διαβρώσεων και των αποθέσεων φερτών υλικών.

Πως χτίζουμε κοντά σε ρέμα σήμερα;

Στα ρέματα, των οποίων οι οριογραμμές έχουν καθοριστεί, η ανέγερση κτιρίων, ή εγκαταστάσεων ή περιτοιχισμάτων και γενικά η δόμηση ρυθμίζεται ως εξής:

α) Απαγορεύεται απολύτως η δόμηση μέσα στην έκταση που περικλείεται από τις οριογραμμές του ρέματος.

β) Καθορίζονται οι αποστάσεις δόμησης σε 10 μέτρα εκατέρωθεν των γραμμών πλημμύρας για τις εντός σχεδίου και εντός ορίων οικισμών περιοχές.

γ) Καθορίζονται οι αποστάσεις δόμησης σε 20 μέτρα εκατέρωθεν των γραμμών πλημμύρας για τις εκτός σχεδίου περιοχές.

Μπορεί να γίνει τακτοποίηση αυθαιρέτου κοντά σε ρέμα;

Ναι, υπό τις παρακάτω προϋποθέσεις:

Περίπτωση σε οριοθετημένο ρέμα

α) Στην περίπτωση οριοθετημένων ρεμάτων ή όπου υπάρχει προσωρινή οριογραμμή, απαγορεύεται η τακτοποίηση αυθαιρέτων που βρίσκονται εντός της περιοχής που περικλείεται από τις οριογραμμές του ρέματος.

β) Στην περίπτωση αυθαίρετης κατασκευής, η οποία βρίσκεται μεταξύ της οριογραμμής (οριοθέτησης του ρέματος) και της οικοδομικής γραμμής, επιτρέπεται η τακτοποίηση του αυθαιρέτου και εφαρμόζεται συντελεστής επιβάρυνσης ίσος με τον συντελεστή πρασιάς.

Περίπτωση σε μη οριοθετημένο ρέμα

Στην περίπτωση μη οριοθετημένων ρεμάτων, επιτρέπεται η τακτοποίηση αυθαιρέτων σύμφωνα με τις προϋποθέσεις που ορίζει ο νόμος, ανάλογα με το αν το αυθαίρετο συνορεύει με μικρό, μεσαίο ή μεγάλο ρέμα ως εξής:

α) στα μικρά ρέματα με έκταση λεκάνης απορροής μικρότερης ή ίσης του ενός (1) τετραγωνικού χιλιομέτρου (τ.χ.), όταν βρίσκονται εκτός ορίων οικισμών ή σχεδίων πόλεως, ή μικρότερης ή ίσης του μισού (0,50) τ.χ., όταν βρίσκονται εντός ορίων οικισμών ή σχεδίων πόλεως, οι οριογραμμές συμπίπτουν με τις γραμμές όχθης,

β) στα μεσαία ρέματα με έκταση λεκάνης απορροής μικρότερης ή ίσης των δέκα (10) τ.χ., όταν βρίσκονται εκτός ορίων οικισμών ή σχεδίων πόλεως, ή μικρότερης ή ίσης των πέντε (5) τ.χ., όταν βρίσκονται εντός ορίων οικισμών ή σχεδίων πόλεως, γραμμή είκοσι (20) μέτρων εκατέρωθεν της βαθιάς γραμμής του ρέματος,

γ) στα μεγάλα ρέματα με έκταση λεκάνης απορροής μεγαλύτερης των δέκα (10) τ.χ., όταν βρίσκονται εκτός ορίων οικισμών ή σχεδίων πόλεως, ή μεγαλύτερης των πέντε (5) τ.χ., όταν βρίσκονται εντός ορίων οικισμών ή σχεδίων πόλεως, γραμμή πενήντα (50) μέτρων εκατέρωθεν της βαθιάς γραμμής του ρέματος.

Της ΓΡΑΜΜΑΤΗΣ ΜΠΑΚΛΑΤΣΗ, τοπογράφου – πολεοδόμου μηχανικού, baklatsi@yahoo.gr

Πηγή: taxydromos.gr

Μειώσεις αντικειμενικών τιμών των ακινήτων σε όσους Δήμους της χώρας αποδείχθηκε η βασιμότητα των ισχυρισμών τους ότι αποφασίστηκαν υπέρμετρες αυξήσεις στις τιμές αυτές την 1^η-1-2022, καθώς και επέκταση του συστήματος των αντικειμενικών τιμών σε 2.167 περιοχές της χώρας περιλαμβάνει ο σχεδιασμός του υπουργείου Οικονομικών για τη φορολογία των ακινήτων.

Οι αλλαγές οι οποίες έχουν ήδη δρομολογηθεί και αναμένεται να τεθούν σε ισχύ από το νέο έτος θα αποκαταστήσουν τη δικαιοσύνη στη φορολογία ακινήτων, καθώς θα έχουν ως συνέπεια αφενός να μειωθούν οι φορολογικές επιβαρύνσεις επί των ακινήτων σε περιοχές όπου οι αυξήσεις των αντικειμενικών τιμών ζώνης ήταν υπέρμετρες και οδήγησαν σε στρεβλώσεις που επηρέασαν αρνητικά την κτηματαγορά αφετέρου να κληθούν να πληρώσουν τους πραγματικά αναλογούντες φόρους ακίνητης περιουσίας όσοι φορολογούμενοι κατέχουν μεγάλης πραγματικής αξίας ακίνητα σε περιοχές όπου η μη εφαρμογή του συστήματος των αντικειμενικών τιμών επέτρεπε επί πολλά έτη τη σημαντική υποεκτίμηση των φορολογητέων αξιών τους και τον προσδιορισμό του ύψους των οφειλόμενων φόρων σε προκλητικά χαμηλά επίπεδα.

Τι αλλάζει

Σύμφωνα με τον σχεδιασμό του οικονομικού επιτελείου της κυβέρνησης εντός του 2024:

1 Θα μειωθούν οι αντικειμενικές τιμές των ακινήτων σε όσους Δήμους διαπιστώθηκε ότι είναι βάσιμες και απόλυτα τεκμηριωμένες οι γνωμοδοτήσεις τους για την ανάγκη να χαμηλώσουν σημαντικά ή ακόμη και να μηδενιστούν τα ποσοστά των αυξήσεων των τιμών αυτών, που αποφασίστηκαν από το υπουργείο Οικονομικών τον Ιούνιο του 2021 με έναρξη ισχύος από την 1^η-1-2022. Η ηγεσία του υπουργείου Οικονομικών έχει δρομολογήσει μια έκτακτη διαδικασία επανακαθορισμού των αντικειμενικών αξιών των ακινήτων, η οποία νομοθετήθηκε με το άρθρο 51 του ν. 5000/2022. Η διαδικασία αυτή έδωσε τη δυνατότητα σε Δήμους, που θεώρησαν ότι οι επιβληθείσες την 1^η-1-2022 αυξήσεις στις αντικειμενικές τιμές των ακινήτων σε περιοχές τους ήταν υπερβολικές ή άδικες με βάση τα δεδομένα της κτηματαγοράς, να υποβάλλουν γνωμοδοτήσεις με τις οποίες προσπάθησαν να τεκμηριώσουν τους ισχυρισμούς τους και να ζήτησαν από το υπουργείο Οικονομικών να περιορίσει τις αυξήσεις ή ακόμη και να τις εκμηδενίσει. Η προθεσμία που δόθηκε στους Δήμους για την κατάθεση των γνωμοδοτήσεών τους ήταν η 6η Φεβρουαρίου 2023. Οι γνωμοδοτήσεις συγκεντρώθηκαν, εξετάστηκαν από την αρμόδια επιτροπή του υπουργείου Οικονομικών και, για όσες κρίθηκαν βάσιμες, ξεκίνησε εκ νέου η διαδικασία προσδιορισμού των αντικειμενικών τιμών, από πιστοποιημένους εκτιμητές, με σκοπό την διατύπωση εισηγήσεων προς τον υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών για τη μείωσή τους. Ο υπουργός μπορεί να εγκρίνει τις εισηγήσεις και να εκδώσει αποφάσεις για την μείωση των αντικειμενικών αξιών στους αιτούντες Δήμους. Οι όποιες μειώσεις αποφασιστούν τελικά δεν θα ισχύσουν αναδρομικά και, ως εκ τούτου, δεν θα επηρεάσουν το ύψος του ΕΝΦΙΑ για το 2022 και το 2023. Ίδιος κανόνας θα ισχύσει και για το Τέλος Ακίνητης Περιουσίας που επιβάλλεται με τους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος υπέρ των Δήμων και υπολογίζεται κι αυτό με βάση τις αντικειμενικές τιμές ζώνης της 1ης Ιανουαρίου κάθε έτους. Έτσι, οι επιπτώσεις στον ΕΝΦΙΑ και το ΤΑΠ θα γίνουν αντιληπτές από το 2024. Όμως, όσον αφορά στους φόρους που επιβάλλονται στην απόκτηση ακινήτων, όπως οι φόροι μεταβίβασης, κληρονομιών, δωρεών και γονικών παροχών, οι επιπτώσεις των μειώσεων των αντικειμενικών τιμών ζώνης θα είναι άμεσες, καθώς θα προκαλέσουν μειώσεις στις φορολογητέες αξίες των ακινήτων από την ημερομηνία έναρξης ισχύος των σχετικών υπουργικών αποφάσεων.

Σύμφωνα με πληροφορίες, τουλάχιστον 142 Δήμοι επί συνόλου 332 υπέβαλαν γνωμοδοτήσεις για τη μείωση των αντικειμενικών αξιών των ακινήτων τους σε περιοχές των χωρικών τους αρμοδιοτήτων.

2 Θα γίνει η επέκταση του συστήματος των αντικειμενικών αξιών των ακινήτων (των τιμών ζώνης) σε όλη την επικράτεια της χώρας. Αυτή τη στιγμή το σύστημα αυτό καλύπτει το 98,5% της χώρας. Απομένουν ακόμη να ενταχθούν άλλες 2.167 περιοχές, που αντιπροσωπεύουν το υπόλοιπο 1,5% της ελληνικής επικράτειας.

Σήμερα στις 2.167 περιοχές ισχύει ακόμη το σύστημα των τιμών εκκίνησης ελαχίστου κόστους κατασκευής οικοδομής. Στους χιλιάδες οικισμούς των περιοχών αυτών οι πραγματικές τιμές των ακινήτων όπως διαμορφώνονται με βάση τις συνθήκες της κτηματαγοράς, ανέρχονται σε επίπεδα σημαντικά υψηλότερα από τα επίπεδα των φορολογητέων αξιών που προσδιορίζονται με βάση τις τιμές εκκίνησης ελαχίστου κόστους κατασκευής οικοδομής. Συνεπώς, από τη στιγμή της ένταξης των περιοχών αυτών στο σύστημα των αντικειμενικών τιμών ζώνης αναμένονται σημαντικές αυξήσεις στις φορολογητέες αξίες των ακινήτων και, συνακόλουθα, υπεραυξήσεις σε δεκάδες φόρους που επιβαρύνουν τις μεταβιβάσεις και την κατοχή των ακινήτων στις συγκεκριμένες περιοχές.

Αντικειμενικές αξίες: Ο… χάρτης με τους 142 Δήμους που διεκδικούν μειώσεις

Πλήθος Δήμων της Αττικής και της υπόλοιπης Ελλάδος κατέθεσαν γνωμοδοτήσεις στο υπουργείο Οικονομικών για επανακαθορισμό των αντικειμενικών τιμών ζώνης των ακινήτων, που βρίσκονται σε περιοχές των χωρικών τους αρμοδιοτήτων, σε επίπεδα χαμηλότερα αυτών που καθορίστηκαν από την 1η-1-2022. Ο συνολικός αριθμός των Δήμων της χώρας που ζήτησαν τη μείωση των αντικειμενικών τιμών σε περιοχές τους ανέρχεται σε τουλάχιστον 142 επί συνόλου 332, δηλαδή καλύπτει πάνω από το 42,5% του συνόλου!

Στο παρακάτω πίνακα φαίνονται αναλυτικά όλες οι αποφάσεις κύρωσης δασικών χαρτών που έχουν εκδοθεί σε όλη την χώρα:

Νέα Εγκύκλιο εξέδωσε ο e-ΕΦΚΑ για την Διαχείριση Εγκρίσεων Εργασιών Δόμησης Μικρής Κλίμακας.

Το κείμενο της εγκυκλίου

ΘΕΜΑ: «Διαχείριση Εγκρίσεων Εργασιών Δόμησης Μικρής Κλίμακας»

Με αφορμή ερωτήματα που έχουν τεθεί στην Υπηρεσία μας σχετικά με τη διαχείριση μεγάλου αριθμού «Εγκρίσεων Εργασιών Δόμησης Μικρής Κλίμακας (ΕΕΔΜΚ)», που παραμένουν σε εκκρεμότητα στις Τοπικές Διευθύνσεις του Φορέα και έχοντας υπόψη:

• τις διατάξεις του ν.2972/2001 (ΦΕΚ 291/τ.Α΄/27/12/2001) περί «Εκσυγχρονισμού της οργάνωσης και της λειτουργίας του Ιδρύματος Κοινωνικών Ασφαλίσεων και άλλες διατάξεις»,
• τις διατάξεις του ν.4387/2016 (ΦΕΚ 85/τ.Α΄/12/05/2016), όπως ισχύει, με τίτλο «Ενιαίο Σύστημα Κοινωνικής Ασφάλειας − Μεταρρύθμιση ασφαλιστικού − συνταξιοδοτικού συστήματος – Ρυθμίσεις φορολογίας εισοδήματος και τυχερών παιγνίων και άλλες διατάξεις»,
• τις οδηγίες που έχουν δοθεί τις υπ’ αριθμ. 7/1993, 16/1997, 10/2015 και 33/2023 εγκυκλίους,

σας κοινοποιούμε τα κάτωθι:

Γενικά

Με τις διατάξεις του ν.4495/2017 (ΦΕΚ 167/τ.Α΄/03/11/2017) όπως τροποποιήθηκε και ισχύει, επαναπροσδιορίστηκαν οι περιπτώσεις για τις οποίες απαιτείται η έκδοση ΕΕΔΜΚ (σχετ. παράρτημα) και ρυθμίστηκαν θέματα που αφορούν τη διαδικασία έκδοσής τους.

1. Υποβαλλόμενα Γενικά Δικαιολογητικά

Σύμφωνα με το άρθρο 3 της υπ΄ αριθμ. ΥΠΕΝ/ΔΑΟΚΑ/43266/1174/2020 (ΦΕΚ 1843/τ.Β`/13.05.2020), Απόφασης του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, για τη χορήγηση της ΕΕΔΜΚ υποβάλλονται στο πληροφοριακό σύστημα αδειών (e-Άδειες), μεταξύ άλλων, τα εξής γενικά δικαιολογητικά:

• Αίτηση του ιδιοκτήτη ή του έχοντος νόμιμο δικαίωμα, στην οποία αναγράφονται τα πλήρη στοιχεία του και τα στοιχεία του ακινήτου.
• Βεβαίωση – Τεχνική Έκθεση Μηχανικού και Προϋπολογισμός Έργου.
• Στη βεβαίωση – τεχνική έκθεση εκτός των άλλων, αναγράφεται ο αριθμός της οικοδομικής άδειας ή άδειας δόμησης ή άλλης άδειας, ή/και ο ηλεκτρονικός αριθμός οριστικής δήλωσης υπαγωγής αυθαιρέτου ή της δήλωσης εξαίρεσης από την κατεδάφιση ή στοιχεία οριστικής εξαίρεσης από την κατεδάφιση δυνάμει άλλου νόμου και περιγράφεται το οικόπεδο ή το γήπεδο, τα κτίσματα καθώς και αναλυτικά οι εργασίες που θα εκτελεστούν σε αυτά.

Την Τεχνική Έκθεση συνοδεύουν σχέδια, εφόσον απαιτούνται, για να τεκμηριωθεί επαρκώς.

• Προϋπολογισμός εργασιών μόνο για τις περιπτώσεις όπου απαιτείται έλεγχος υπέρβασης ή μη του οριζομένου ποσού των είκοσι πέντε χιλιάδων ευρώ (25.000), σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 29 του ν.4495/2017, όπως ισχύει, υπολογιζόμενος σύμφωνα με το Παράρτημα Β του ν. 4495/2017.
• Απόσπασμα κτηματολογικού διαγράμματος ή πιστοποιητικό κτηματογραφούμενου ακινήτου ή βεβαίωση για την υποβολή δήλωσης στο κτηματολόγιο.
• Φωτογραφίες του ακινήτου και του περιβάλλοντος χώρου αυτού.
• Δήλωση συναίνεσης των συνιδιοκτητών του ακινήτου, εφόσον οι εργασίες πραγματοποιούνται σε κοινόχρηστους χώρους, όπως ακάλυπτους χώρους οικοπέδου ή γηπέδου ή κοινόκτητα τμήματα του κτιρίου, όπως όψεις, φέροντα οργανισμό, δώμα και στέγη. Η συναίνεση αποδεικνύεται με κάθε νόμιμο τρόπο (όπως υπεύθυνες δηλώσεις με θεωρημένο το γνήσιο της υπογραφής, πρακτικό γενικής Συνελεύσεως συνιδιοκτητών κ.λπ.).

Για καθεμία από τις εργασίες δόμησης Μικρής Κλίμακας, όπως αυτές ορίζονται με το άρθρο 29 παρ. 2 του ν. 4495/2017, όπως ισχύει, καθορίζονται κατά περίπτωση, επιπλέον απαιτούμενα δικαιολογητικά (άρθρο 4 Υ.Α.).

Σύμφωνα με το άρθρο 5 παρ. 6 της εν λόγω Υ.Α., η αρμόδια ΥΔΟΜ αποστέλλει αντίγραφο του ηλεκτρονικού εντύπου της ΕΕΔΜΚ αμελλητί στον οικείο ασφαλιστικό φορέα (e-ΕΦΚΑ) και στον Δήμο.

2. Διάρκεια ισχύος των ΕΕΔΜΚ

Οι Εγκρίσεις Εργασιών Δόμησης Μικρής Κλίμακας ισχύουν για ένα (1) έτος από την έκδοσή τους, με δυνατότητα αναθεώρησης του χρόνου ισχύος τους κατά ένα επιπλέον (1) έτος. Σε περίπτωση μη ολοκλήρωσης των εργασιών της έγκρισης εντός του ανωτέρω διαστήματος, είναι δυνατή η παράταση της διάρκειας ισχύος της Έγκρισης Εργασιών για ένα έτος ακόμη μετά από σχετική αίτηση του ιδιοκτήτη και αιτιολογημένη έκθεση του μηχανικού (άρθρο 5, παρ. 4 της Υ.Α.: ΥΠΕΝ/ΔΑΟΚΑ/43266/1174/20).

3. Διαχείριση ΕΕΔΜΚ από τις Τοπικές Διευθύνσεις

Με βάση το ισχύον νομοθετικό-κανονιστικό πλαίσιο (άρθρο 34, παρ. 13, περ. γθ΄ του Π.Δ. 8/2019, εγκ. 33/2023 του e-ΕΦΚΑ κ.λπ.), για τον καθορισμό των απαιτητών ασφαλιστικών εισφορών και την παρακολούθηση των έργων μικρής κλίμακας, οι Τοπικές Διευθύνσεις προβαίνουν στις εξής ενέργειες:

• Διαπιστώνουν την υποβολή ΑΠΔ για όλες τις ημέρες που περιλαμβάνονται στους πίνακες Ι, ΙΙ και ΙΙΙ του άρθρου 38 του Κ.Α. και για όλες τις εργασίες που αναφέρονται στην ΕΕΔΜΚ. Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τις εκτελούμενες εργασίες δύναται να ζητηθεί η Τεχνική Έκθεση του μηχανικού (που σύμφωνα με τα ανωτέρω υποχρεωτικά συνοδεύει την αίτηση για τη χορήγηση ΕΕΔΜΚ) και λοιπά στοιχεία κατά περίπτωση.
• Μέτα την αποπεράτωση των εργασιών προβαίνουν στις απαραίτητες ενέργειες για την εκκαθάριση των έργων αυτών, λαμβάνοντας υπόψη τις οδηγίες που έχουν δοθεί με τις εγκ. 7/1993, 16/1997, 10/2015 κ.λπ.
• Όταν διαπιστώνεται η εκτέλεση εργασιών από προσωπικό εστεγασμένης εταιρείας, ζητείται η προσκόμιση τιμολογίων – ιδιωτικών συμφωνητικών κ.λπ. και διενεργείται έλεγχος καταβολής των αντίστοιχων ασφαλιστικών εισφορών (μισθωτών και μη μισθωτών).

Για τη διαπίστωση ανασφάλιστης εργασίας σε εν εξελίξει έργα μικρής κλίμακας, ή όπου υπάρχουν ενδείξεις εικονικής ασφάλισης όπως αναφέρεται και στην εγκ. 33/2023, ή και σε εξαιρετικές περιπτώσεις που διαπιστώνεται μεγάλη απόκλιση μεταξύ των εργασιών που αναφέρονται στις ΕΕΜΚΔ, σε σχέση με τις πραγματικά εκτελεσθείσες εργασίες (λαμβάνοντας υπόψη και τις οδηγίες τις εγκ. 10/2015), αποστέλλεται αίτημα προς το αρμόδιο ΠΕΚΑ για τη διενέργεια επιτόπιου ελέγχου (σχετ. το άρθρο 14 του ΠΔ 8/2019).

Τέλος σας υπενθυμίζουμε ότι σύμφωνα με το άρθρο 26 (παρ. 9α) του Α.Ν. 1846/51 και τον ν.4387/2016, όπως ισχύει, τα αρμόδια όργανα του e-ΕΦΚΑ μπορούν να ζητούν από τις δημόσιες ή δημοτικές και κοινοτικές αρχές, τα νομικά πρόσωπα δημοσίου ή ιδιωτικού δικαίου, τις τράπεζες, τις ιδιωτικές επιχειρήσεις και γενικά από κάθε οργάνωση επαγγελματική, εμπορική, βιομηχανική, γεωργική, οποιεσδήποτε πληροφορίες θεωρούν αναγκαίες για τη διευκόλυνση του έργου τους. Επομένως σε περίπτωση μη ανταπόκρισης του εργοδότη σε πρόσκληση της υπηρεσίας για την προσκόμιση δικαιολογητικών – στοιχείων που συνοδεύουν την ΕΕΔΜΚ (τεχνική έκθεση μηχανικού, φωτογραφικό υλικό, κατόψεις κατά περίπτωση κ.λπ.), είναι δυνατόν αυτά να αναζητηθούν από την αρμόδια Υ.ΔΟΜ.

Του παρόντος εγγράφου να λάβει γνώση ενυπόγραφα, με ευθύνη των Προϊσταμένων των Διευθύνσεων και των Τμημάτων, το προσωπικό αρμοδιότητός σας.

Ο ΔΙΟΙΚΗΤΗΣ ΤΟΥ e-ΕΦΚΑ

ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΔΟΥΦΕΞΗΣ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

Περιπτώσεις για τις οποίες απαιτείται ΕΕΔΜΚ (επικαιροποίηση παρ. 2 άρθ. 29 του ν.4495/21)

Έγκριση ΕΔΜΚ απαιτείται για τις παρακάτω εργασίες (άρθρο 29, παρ.2 του ν.4495/2017, όπως τροποποιήθηκε και ισχύει):

α) δοκιμαστικές τομές του εδάφους και εκσκαφή ύστερα από έγγραφο της αρχαιολογικής υπηρεσίας εκτός εάν οι δοκιμαστικές τομές του εδάφους διενεργούνται από τις αρμόδιες Υπηρεσίες του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού, καθώς για εργασίες που απαιτούνται για γεωτεχνικές έρευνες σύμφωνα με τον ΕΑΚ 2003,

β) τοποθέτηση προκατασκευασμένων κατοικιών, όπου από ειδικά προγράμματα προβλέπεται η κάλυψη στεγαστικών αναγκών μειονεκτικών και ειδικών ομάδων πληθυσμού ή προβλέπεται για αυτοστέγαση παλιννοστούντων και πληγέντων από βίαια συμβάντα,

γ) αντλητικές εγκαταστάσεις και κτίσματα με τις απολύτως απαραίτητες διαστάσεις για τη στέγασή τους, σύμφωνα με το άρθρο 3 του από 24.5.1985 π.δ., εφόσον έχουν την απαιτούμενη έγκριση της αρμόδιας Διεύθυνσης Γεωργίας, εκτός της περίπτωσης που επιβάλλεται η κατασκευή υποστυλωμάτων,

δ) κατασκευή υπόγειων εγκαταστάσεων νεκροταφείων, όπως χωνευτήρι, βυθιζόμενων κάδων και δεξαμενή νερού, μέγιστης επιφάνειας είκοσι πέντε (25,00) τ.μ. και βάθους έως τέσσερα (4,00) μ., που εξυπηρετούνται με εξωτερικά συστήματα μηχανοστασίου συμπαγούς τύπου (compact), αν απαιτείται, και με την προϋπόθεση ότι το ύψος των κατασκευών σε κανένα σημείο δεν υπερβαίνει το ένα (1,00) μ. από την οριστική στάθμη εδάφους. Για την εγκατάσταση απαιτείται δήλωση αρμόδιου μηχανικού που αναλαμβάνει την ευθύνη της στατικής και ηλεκτρομηχανολογικής ασφάλειας της κατασκευής και των εγκαταστάσεων,

ε) εγκατάσταση προσωρινών κατασκευών της παρ. 74 του άρθρου 2 του ν. 4067/2012, που συνοδεύεται από πιστοποιητικό στατικής επάρκειας («προσωρινή κατασκευή είναι η κατασκευή που αποτελείται εξ ολοκλήρου από ξηρή δόμηση και εγκαθίσταται σε ελαφρά βάση ή με σημειακή θεμελίωση επί του εδάφους, τοποθετείται και απομακρύνεται σε λυόμενα μέρη, δεν απαιτεί εκτεταμένη υποδομή ώστε να αλλοιώνει σοβαρά το φυσικό έδαφος και δεν απαιτεί μόνιμη εγκατάσταση συλλογής αποβλήτων. Τοποθετείται για συγκεκριμένο σκοπό και διάρκεια σε οικοδομήσιμο ή μη χώρο» – άρθρο 2 παρ.74 του ν.4067/2012),

στ) η κατασκευή ανελκυστήρα, σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 27 του ν. 4067/2012, που απαιτείται για τη μετακίνηση των ατόμων με αναπηρία ή εμποδιζόμενων ατόμων σε υφιστάμενα κτίρια ή σε κτίρια που διαθέτουν ανελκυστήρα με εσωτερικές διαστάσεις θαλάμου εκτός προδιαγραφών ΕΛΟΤ ΕΝ 81-70 ή σε κτίρια όπου πρέπει να γίνει επέκταση των στάσεων του ανελκυστήρα προκειμένου να εξυπηρετηθούν άτομα με αναπηρία ή εμποδιζόμενα άτομα,

ζ) κοπή δένδρων μέσα σε εγκεκριμένα ρυμοτομικά σχέδια ή σε Ζ.Ο.Ε., καθώς και σε οικισμούς προϋφιστάμενους του ν.δ. 17.7.1923 (Α΄ 223) και οικισμούς οριο-θετημένους με το από 24.5.1985 π.δ.. Ειδικά, για την κοπή δένδρων σε κοινόχρηστο χώρο πόλης ή οικισμού, Έγκριση Εργασιών Μικρής Κλίμακας χορηγείται ύστερα από αίτηση, η οποία συνοδεύεται από Τεχνική Έκθεση του αρμόδιου γεωτεχνικού επιστήμονα και της αρμόδιας υπηρεσίας του οικείου δήμου και σχετική απόφαση του αρμόδιου οργάνου του δήμου, με την επιφύλαξη των διατάξεων της δασικής νομοθεσίας,

η) υπόγειοι σταθμοί διανομής ή μέτρησης και ρύθμισης φυσικού αερίου,

θ) τοποθέτηση ικριωμάτων. Σε αυτήν την περίπτωση απαιτείται κατάθεση σχεδίου και φακέλου ασφάλειας και υγείας του έργου με ορισμό του υπεύθυνου συντονιστή, σύμφωνα με τις διατάξεις του π.δ. 305/1996 (Α΄ 305) και δήλωση ανάληψης της ευθύνης από μηχανικό για την επίβλεψη του έργου,

ι) τοποθέτηση εργοταξιακών οικίσκων,

ια) εκσκαφές καναλιών οδεύσεως καλωδίων εντός των γηπέδων ή οικοπέδων πρατηρίων υγρών καυσίμων για την εγκατάσταση των συστημάτων εισροών-εκροών,

ιβ) εργασίες εξωτερικών χρωματισμών ή αντικατάσταση κιγκλιδωμάτων ή επισκευή επιχρισμάτων ή επισκευή όψεων με χρήση ικριωμάτων,

ιγ)  επένδυση όψεων και αντικατάσταση υαλοπετασμάτων με χρήση ικριωμάτων,

ιδ) κατασκευή πέργκολας επιφάνειας άνω των πενήντα (50) τ.μ. σε ακάλυπτους χώρους, προκήπια, βεράντες ισογείων. Σε δώματα, υπαίθριους χώρους και ανοιχτούς εξώστες επιβάλλεται η έγκριση εργασιών δόμησης μικρής κλίμακας ανεξαρτήτως επιφάνειας,

ιε) τοποθέτηση ασκεπούς δεξαμενής νερού ή πισίνας, μέγιστης επιφάνειας πενήντα (50) τ.μ., που εξυπηρετούνται με εξωτερικά συστήματα μηχανοστασίου συμπαγούς τύπου (compact), υπό την προϋπόθεση ότι για την εγκατάστασή τους δεν απαιτείται τοιχίο από οπλισμένο σκυρόδεμα, ότι το ύψος των κατασκευών σε κανένα σημείο δεν υπερβαίνει το ένα (1,00) μέτρο από την οριστική στάθμη εδάφους, δεν απαιτούνται εκσκαφές ή επιχώσεις του φυσικού εδάφους μεγαλύτερες από ενάμισι (1,50) μέτρο για την τοποθέτησή τους και πραγματοποιείται η προβλεπόμενη από τις κείμενες διατάξεις φύτευση του υποχρεωτικώς ακάλυπτου χώρου,

ιστ) αγωγοί αερισμού και λοιπές εγκαταστάσεις και κατασκευές που αναφέρονται στις παραγράφους 2β, 2δ, 2στ και 3 του άρθρου 19 (Κατασκευές πάνω από το κτίριο) του ν. 4067/2012,

Iζ) εσωτερικές διαρρυθμίσεις, καθώς και εργασίες αλλαγής χρήσης για τις οποίες σύμφωνα με το άρθρο 5 του ν. 4067/2012, όπως ισχύει, δεν απαιτείται η έκδοση οικοδομικής αδείας, με την προϋπόθεση ότι δεν θίγονται τα στοιχεία του φέροντος οργανισμού του κτιρίου και δεν μεταβάλλονται προς το δυσμενέστερο τα φορτία και η κατηγορία σεισμικής σπουδαιότητας σύμφωνα με τον ΕΑΚ,

ιη)  κατασκευή φυτεμένων δωμάτων και φυτεμένων επιφανειών,

ιθ) τοποθέτηση εξωτερικής θερμομόνωσης ή παθητικών ηλιακών συστημάτων στις εξωτερικές όψεις,

κ)  συντήρηση και επισκευή στεγών με χρήση ικριωμάτων,

κα) απλή περιτοίχιση από λιθοδομή μέχρι ύψους ενός (1,00) μέτρου ή περίφραξη από ελαφρύ υλικό γηπέδων σε εκτός σχεδίου περιοχές και σε οικισμούς που στερούνται σχέδιο πόλης. Για γήπεδα όπου προβλέπεται η λειτουργία κέντρων κράτησης παράτυπων μεταναστών δεν απαιτείται η έγκριση εργασιών, έστω και αν η περίφραξη γίνεται με χρήση οποιουδήποτε υλικού και σενάζ,

κβ) περίφραξη με πρόχειρη κατασκευή, όπως συρματόπλεγμα, σε οικόπεδα μη ρυμοτομούμενα σε εντός σχεδίου περιοχές,

κγ) κατασκευή μιας και μόνο λιθόκτιστης αποθήκης ανά καλλιεργούμενο αγρόκτημα, σύμφωνα με την παρ. 4 του άρθρου 6 του από 24.5.1985 π.δ, με επιφάνεια μέχρι δεκαπέντε (15) τετραγωνικά μέτρα και συνολικό ύψος με τη στέγη έως και τρία (3,00) μέτρα, εφόσον δεν γίνεται χρήση οπλισμένου σκυροδέματος στην οροφή της και κατασκευάζεται ανεξάρτητα από τυχόν υπάρχουσα κύρια οικοδομή, ύστερα από έγκριση της αρμόδιας Διεύθυνσης Γεωργίας, με την επιφύλαξη των όσων ορίζονται στην πιο πάνω διάταξη του από 24.5.1985 π.δ.,

κδ) κατασκευή εστιών και φούρνων με τις καπνοδόχους τους, για την εξυπηρέτηση επαγγελματικής χρήσης, εφόσον με τεχνική έκθεση μηχανικού τεκμηριώνεται ότι δεν επηρεάζεται η στατική επάρκεια του φέροντος οργανισμού του κτιρίου,

κε) κατασκευή τζακιών με τις καπνοδόχους τους σε οριζόντιες ιδιοκτησίες με χρήση κατοικίας, εφόσον με τεχνική έκθεση μηχανικού τεκμηριώνεται ότι δεν επηρεάζεται η στατική επάρκεια του φέροντος οργανισμού του κτιρίου,

κστ) ανακατασκευή στέγης, με υποβολή δήλωσης στατικής επάρκειας αρμόδιου μηχανικού, κζ) λειτουργική συνένωση χώρων σύμφωνα με την παρ. 5 του άρθρου 23 του ν. 4067/2012, κη) καταργήθηκε η εν λόγω περίπτωση (σχετ. η ΥΠΕΝ/ΔΑΟΚΑ/43266/117/2020 Υ.Α.),

κθ) τοποθέτηση κεραιών, πλην κεραιών λήψης ραδιοτηλεοπτικού σήματος, καθώς και κεραιών ραδιοεπικοινωνίας και κινητής τηλεφωνίας,

λ) εγκατάσταση αυτόνομου συστήματος θέρμανσης,

λα) στέγαστρα και προστεγάσματα των παραγράφων 72 και 79 του άρθρου 2 του ν. 4067/2012, υπό την προϋπόθεση της παρ. 6 ιστ΄ του άρθρου 11 του ν. 4067/ 2012,

λβ) επεμβάσεις στις όψεις κτιρίων για την τροποποίηση ή τη διάνοιξη νέων ανοιγμάτων, εφόσον δεν θίγεται ο φέρων οργανισμός και οι επεμβάσεις δεν αντίκεινται σε ειδικότερες διατάξεις.

λγ) πρόχειρες ξύλινες κατασκευές βοηθητικής χρήσης έως 8 τ.μ. και μεγίστου ύψους 2,50 μέτρων, που τοποθετούνται στον ακάλυπτο χώρο,

λδ) εργασίες εγκατάστασης φ/β συστημάτων, για τις περιπτώσεις που απαιτείται σύμφωνα με ειδικότερες διατάξεις,

λε) εργασίες εγκατάστασης ανεμογεννητριών, σύμφωνα με τις ισχύουσες διατάξεις, λστ) διαχωρισμό οριζόντιων ιδιοκτησιών,

λζ) εγκατάσταση κατασκευών αντιθορυβικής προστασίας (ηχοπετάσματα) σε δώματα ή σε ακάλυπτους χώρους υφιστάμενων ειδικών κτιρίων, με σκοπό την απόσβεση ήχων που προέρχονται από μηχανήματα κλιματισμό,

λη) τοποθέτηση προκατασκευασμένων αιθουσών νηπιαγωγείων για την εφαρμογή της δίχρονης προσχολικής υποχρεωτικής εκπαίδευσης της παρ. 12 του άρθρου 220 του ν.4610/2019, εκτός παραδοσιακών οικισμών. Η τοποθέτηση των παραπάνω αιθουσών ισχύει για τέσσερα (4) έτη από τη διοικητική παραλαβή της αίθουσας προς χρήση από τον οικείο Δήμο με δυνατότητα παράτασης για δύο (2) ακόμη έτη. Στις εργασίες, περιλαμβάνονται και οι απαραίτητες για την τοποθέτηση των αιθουσών διαμορφώσεις του εδάφους. Μετά το πέρας της ανωτέρω προθεσμίας, ο Δήμος υποχρεούται στην άμεση απομάκρυνση των αιθουσών, η υλοποίηση της οποίας καλύπτεται από την χορηγηθείσα έγκριση, μετά από σχετική έγγραφη ενημέρωση της αρμόδιας ΥΔΟΜ,

λθ) κατασκευές εντός οικοπέδου-γηπέδου για τη δημιουργία χώρων εισόδου στα οικόπεδα και γήπεδα, που δεν εμπίπτουν στην περ. ιη της παρ.1 του άρθρου 30 του ν. 4495/2017,

μ) εγκατάσταση μικρών και μεγάλων Πράσινων Σημείων του άρθρου 44Α του ν. 4042/2012 (Α΄ 24), συμπεριλαμβανομένης της κατασκευής υποστηρικτικών κτισμάτων τους, καθώς και άλλων τυχόν απαιτούμενων εργασιών,

μα) εγκατάσταση αεροϋποστηριζόμενων θόλων του άρθρου 20Α του ν.4067/2012,

μβ) εγκατάσταση μονάδων παρασκευής εδαφοβελτιωτικών και λιπάσματος (κομπόστ) από προδιαλεγμένο οργανικό κλάσμα αστικών αποβλήτων σε Οργανωμένους Υποδοχείς Μεταποιητικών και Επιχειρηματικών Δραστηριοτήτων (Ο.Υ.Μ.Ε.Δ.) του άρθρου 64 του ν. 4819/2021 σε περιοχές εκτός σχεδίου πόλεως και ορίων οικισμών, συμπεριλαμβανομένης της κατασκευής υποστηρικτικών κτισμάτων, όπως γραφείου προσωπικού και χώρου φύλαξης υλικών και εξοπλισμού, συνολικής επιφανείας έως εκατό (100) τ.μ.,

μγ) εργασίες εγκατάστασης σταθμών αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας τεχνολογίας συσσωρευτών.

Για εργασίες που εμπίπτουν στις περιπτώσεις α΄ έως η΄, ιθ΄, λ΄, λδ΄, λε΄, μ΄, μα΄ και μβ΄, δεν ισχύει το όριο του προϋπολογισμού των είκοσι πέντε χιλιάδων (25.000) ευρώ και για την εκτέλεσή τους απαιτείται έγκριση εργασιών δόμησης μικρής κλίμακας ανεξαρτήτως προϋπολογισμού.

Για τις εργασίες των υπόλοιπων περιπτώσεων οι οποίες εκτελούνται είτε συνδυαστικά είτε μεμονωμένα και εφόσον ο συνολικός προϋπολογισμός τους υπερβαίνει τις είκοσι πέντε χιλιάδες ευρώ (25.000) υπολογιζόμενος σύμφωνα με το Παράρτημα Β΄ του ν. 4495/2017, ανά οριζόντια ή κάθετη ιδιοκτησία απαιτείται η έκδοση οικοδομικής άδειας σύμφωνα με την περίπτωση θ΄ της παραγράφου 1 του παρόντος άρθρου.

Έγκριση εργασιών μικρής κλίμακας απαιτείται και για την εκτέλεση εργασιών, αν τούτο προβλέπεται σε ειδικότερες διατάξεις, καθώς και για τη νομιμοποίηση οποιασδήποτε εργασίας που προϋποθέτει την έκδοση σχετικής διοικητικής πράξης.

Μπορείτε να κατεβάσετε την εγκύκλιο εδώ

Δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ 4008/Β΄/23.06.2023 η υπ΄ αριθμ. απόφ. 235/9 (4) Ηλεκτρονική τήρηση από τα Κτηματολογικά Γραφεία και Υποκαταστήματα του Ν.Π.Δ.Δ. «Ελληνικό Κτηματολόγιο» του Βιβλίου με τίτλο «Πρωτόκολλο Καταχώρισης Δημοσιεύσεων του ν. 2844/2000»- Τροποποίηση της υπ’ αρ. 61/16/10.04.2019 (Β’ 1390) απόφασης.

Άρθρο 1 1.

Μετά το άρθρο 2 της υπ’  αρ. 61/16/10.04.2019 (Β’ 1390) απόφασης του Δ.Σ. του Ν.Π.Δ.Δ. «Ελληνικό Κτηματολόγιο» , όπως αυτή έχει τροποποιηθεί με την υπ’ αρ. 106/18/6.8.2020 (Β’ 3486) ίδια απόφαση, προστίθεται «Άρθρο 2 Α», ως εξής:

«Άρθρο 2 Α Ηλεκτρονική τήρηση του Βιβλίου με τίτλο «Πρωτόκολλο Καταχώρισης Δημοσιεύσεων του ν. 2844/2000» -Ψηφιακή εγγραφή αιτήσεων

1. Στο Βιβλίο «Πρωτόκολλο Καταχώρισης Δημοσιεύσεων του ν. 2844/2000» που τηρεί κάθε κατά τόπον αρμόδιο Κτηματολογικό Γραφείο και Υποκατάστημα, η εγγραφή των αιτήσεων γίνεται ψηφιακά, αυθημερόν κατά τη σειρά υποβολής τους και κατά την εισαγωγή των στοιχείων συμπληρώνονται τα ακόλουθα πεδία: α) ο αριθμός πρωτοκόλλου κατά τη σειρά εγγραφής της αίτησης, β) το έτος, γ) ο χαρακτηρισμός της αιτούμενης καταχώρισης, δ) το ασφαλιζόμενο ποσό, ε) το ονοματεπώνυμο ενεχυραστή ή εκχωρητή, στ) το ονοματεπώνυμο δανειστή, ζ) τα στοιχεία εγγραφής ενεχύρου (τόμος και αριθμός), η) τα προβλεπόμενα και εισπραττόμενα κατά τα άρθρα 6 και 7 του ν. 4512/2018 τέλη, πάγια και αναλογικά, για την εγγραφή της πράξης και την έκδοση των αιτούμενων αντιγράφων.

2. Η αίτηση της παραγράφου 1 υποβάλλεται στο κατά τόπον αρμόδιο Κτηματολογικό Γραφείο και Υποκατάστημα σε έντυπο που έχει τη μορφή που εμφαίνεται στο συνοδεύον την παρούσα απόφαση υπόδειγμα, που δημοσιεύεται και αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της, σε αντικατάσταση του ίδιου εντύπου που έχει δημοσιευθεί με την υπ’ αρ. 61/16/10.04.2019 απόφαση του Δ.Σ. του Ν.Π.Δ.Δ. «Ελληνικό Κτηματολόγιο» (Β’ 1390).

3. Για την έκδοση αντιγράφου από τα σχετικά αρχεία των πράξεων της παραγράφου 1, στο Βιβλίο Αιτήσεων Αντιγράφων Συστήματος Ενεχύρου που τηρεί κάθε Κτηματολογικό Γραφείο και Υποκατάστημα για την περιοχή τοπικής αρμοδιότητάς του, η εγγραφή των αιτήσεων γίνεται ψηφιακά, αυθημερόν, κατά τη σειρά υποβολής τους και κατά την εισαγωγή των στοιχείων συμπληρώνονται τα ακόλουθα πεδία: α) ο αριθμός πρωτοκόλλου κατά τη σειρά εγγραφής της αίτησης, β) το έτος, γ) το πλήθος 
των αιτούμενων αντιγράφων και ε) τα προβλεπόμενα και εισπραττόμενα κατά το άρθρο 7 του ν. 4512/2018 τέλη για την έκδοση των αιτούμενων αντιγράφων.

4. Η αίτηση της παραγράφου 3 υποβάλλεται στο κατά τόπον αρμόδιο Κτηματολογικό Γραφείο και Υποκατάστημα σε έντυπο που έχει τη μορφή που εμφαίνεται στο συνοδεύον την παρούσα απόφαση υπόδειγμα, που δημοσιεύεται και αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της, σε αντικατάσταση του ίδιου εντύπου που έχει δημοσιευθεί με την υπ’ αρ. 61/16/10.04.2019 απόφαση του Δ.Σ. του 
Ν.Π.Δ.Δ. «Ελληνικό Κτηματολόγιο» (Β’ 1390).

5. Κανονιστικές πράξεις που έχουν εκδοθεί μέχρι σήμερα για τη ρύθμιση θεμάτων περιεχομένου και μορφής (εντύπου) των προς εγγραφή συμβάσεων στο Βιβλίο της παραγράφου 1, κατ’ εξουσιοδότηση των διατάξεων του ν. 2844/2000, καθώς και κάθε άλλο συναφές θέμα, εξακολουθούν να ισχύουν.

6. Το Βιβλίο «Πρωτόκολλο Καταχώρισης Δημοσιεύσεων του ν. 2844/2000» και το Βιβλίο Αιτήσεων Αντιγράφων Συστήματος Ενεχύρου στην έντυπη μορφή τους συντίθενται από κινητά μηχανογραφικά φύλλα, που είναι παράγωγα της ψηφιακής μορφής, υπογράφονται από τον Προϊστάμενο του Κτηματολογικού Γραφείου ή του Υποκαταστήματος και βιβλιοδετούνται περιοδικά, σε τακτά χρονικά διαστήματα, κατά την εύλογη κρίση του προϊσταμένου σε ενιαίο τόμο. Εξαιρετικά και σε περίπτωση που για έκτακτο λόγο δεν είναι τεχνικά εφικτή η ηλεκτρονική τήρηση των ανωτέρω Βιβλίων, η εγγραφή των αιτήσεων γίνεται χειρόγραφα σε έντυπα φύλλα που είναι παράγωγα της ψηφιακής μορφής. Η εγγραφή που καταχωρίστηκε χειρόγραφα τρέπεται σε ψηφιακή, αμέσως μόλις αρθεί η τεχνική αδυναμία.»

Άρθρο 2

Η ισχύς της παρούσας απόφασης αρχίζει την 01.07.2023.

Η απόφαση και έντυπα αίτησης στα Downloads:

Σκοπός του κανονισμού είναι η ρύθμιση της κατασκευής των δομικών έργων στο σύνολό τους και στα επί μέρους στοιχεία τους, έτσι ώστε να εξυπηρετούν τη χρήση για την οποία προορίζονται και σε κανονικές συνθήκες συντήρησης του έργου, για μια οικονομικώς αποδεκτή διάρκεια ζωής, να ικανοποιούν τις παρακάτω απαιτήσεις:

- Βελτίωση της άνεσης, της υγείας και της ασφάλειας των ενοίκων και των περιοίκων.
- Βελτίωση της ποιότητας, της ασφάλειας, της αντοχής, της αισθητικής, της λειτουργικότητας και της προσβασιμότητας των κτιρίων.
- Προστασία του περιβάλλοντος.
- Εξοικονόμηση ενέργειας
- Διευκόλυνση και προώθηση της επιστημονικής έρευνας στο χώρο των κατασκευών.
- Αύξηση της παραγωγικότητας στον τομέα της κατασκευής των κτιρίων.

Κάθε κτίριο και δομικό έργο πρέπει να παρασκευάζεται έτσι, ώστε να εξασφαλίζει:

- Την άνετη και ασφαλή εργασία, κυκλοφορία και παραμονή όσων εργάζονται σε αυτό ή το επισκέπτονται ή κατοικούν σε τμήμα του, κατά τη διάρκεια της κατασκευής του.

- Την ασφάλεια των ομόρων και γειτονικών κτιρίων ή δομικών έργων καθώς και των ενοίκων τους, από κινδύνους ζημιών που προέρχονται από αυτό κατά τη διάρκεια της κατασκευής ή της λειτουργίας του. - Την άνετη, ασφαλή και υγιεινή παραμονή ανθρώπων ή ζώων σ’ αυτό.

- Την ασφαλή αποθήκευση ή τοποθέτηση πραγμάτων σ’ αυτό.

- Την ασφαλή λειτουργία μηχανημάτων και εξοπλισμού σ’ αυτό.

- Την ασφαλή διέλευση του κοινού από τους κοινόχρηστους ή ακάλυπτους χώρους που συνορεύουν με αυτό.

- Την ασφαλή στάθμευση ή κυκλοφορία οχημάτων στους κοινόχρηστους χώρους που συνορεύουν με αυτό και στους ακάλυπτους χώρους του οικοπέδου

Το πλήρες PDF του κανονισμού  εδώ 

Από  Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας, Τεχνική Υποστήριξη e-ΥΔΟΜ εκδόθηκαν απαντήσεις σε ερωτήματα, που τέθηκαν από την πλευρά των Υπηρεσιών Δόμησης (ΥΔΟΜ), τα οποία αφορούν στα υποχρεωτικά στοιχεία, που θα πρέπει να δηλώνονται στις Βεβαιώσεις Όρων Δόμησης.

Σημειώνεται ότι οι οδηγίες αφορούν στις οικοδομικές άδειες, που η πολεοδομική νομοθεσία προβλέπει (κατηγορίες τρόπου έκδοσης οικοδομικών αδειών)  ότι εκδίδονται αυτόματα, ύστερα από την ηλεκτρονική υποβολή του φακέλου με τα απαιτούμενα δικαιολογητικά και τις αναγκαίες μελέτες, μετά την έκδοση της βεβαίωσης όρων δόμησης και απαιτούμενων εγκρίσεων.

Επίσης προβλέπεται ότι ο αριθμός οικοδομικής άδειας που εκδίδεται ηλεκτρονικά, αναρτάται αμελλητί στο διαδίκτυο και επιτρέπεται η έναρξη των οικοδομικών εργασιών. Και η αρμόδια Υ.ΔΟΜ. διενεργεί υποχρεωτικά δειγματοληπτικό έλεγχο της νομιμότητας των υποβαλλόμενων μελετών και στοιχείων, σε ποσοστό τουλάχιστον 30% των οικοδομικών αδειών, που χορηγούνται με την ανωτέρω διαδικασία. Ο υποχρεωτικός δειγματοληπτικός έλεγχος διενεργείται ανά εξάμηνο για τις άδειες του παρελθόντος εξαμήνου.

Διευκρινιστικές οδηγίες από ΤΕΕ

Από  την Τεχνική Υποστήριξη e-ΥΔΟΜ του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας εκδόθηκαν απαντήσεις σε ερωτήματα, που αφορούν στα υποχρεωτικά στοιχεία, που θα πρέπει να δηλώνονται στις Βεβαιώσεις Όρων Δόμησης, οι οποίες έχουν ως εξής:

-Δεδομένου ότι στη Βεβαίωση Όρων Δόμησης του άρθρου 38§2 ν.4495/2017 περιλαμβάνεται ο «Έλεγχος κατηγορίας/υποπερίπτωσης αδείας», η ΥΔΟΜ οφείλει να επιβεβαιώσει τη δυνατότητα έκδοσης Οικοδομικής Άδειας στην κατηγορία, που έχει καταχωρίσει ο μηχανικός στο σχετικό πεδίο.

-Κρίνεται σκόπιμο να συμπληρώνονται από τον μηχανικό στην ηλεκτρονική φόρμα της αίτησης τα πεδία εκείνα, που πρέπει να ληφθούν υπόψη της ΥΔΟΜ, προκειμένου η υπηρεσία να επιβεβαιώσει την ορθότητα επιλογής της καταχωρισμένης κατηγορίας.

-Στις επιμέρους περιπτώσεις ο μηχανικός επιλέγει τάξη μεγέθους επιφανείας, χρήση, είδος εργασίας κ.α., όπως αναφέρονται στο άρθρο 36 του ν. 4495/2017, από τον συνδυασμό των οποίων επηρεάζεται η κατηγορία της προς έκδοση αδείας.

-Τα επιτρεπόμενα, νομίμως υφιστάμενα, ρυθμισμένα μεγέθη, καθώς και οι χώροι προς νομιμοποίηση, οι νέοι χώροι και οι χρήσεις της καρτέλας Δόμηση/Χρήσεις/Θέσεις στάθμευσης, χρειάζεται να συμπληρωθούν μόνο σε εξαιρετικές περιπτώσεις, που οι παραπάνω επιλογές δεν αρκούν για την επιβεβαίωση της κατηγορίας.

-Θεωρούμε ότι, εφόσον έχουν συμπληρωθεί αναλυτικά τα μεγέθη και οι χρήσεις στην καρτέλα Δόμηση/Χρήσεις/Θέσεις στάθμευσης, αποτελεί ευθύνη του μηχανικού η έκδοση της Οικοδομικής Άδειας, χωρίς τροποποιήσεις των συγκεκριμένων πεδίων, οι οποίες να έρχονται σε αντίφαση με τις επιμέρους περιπτώσεις και την κατηγορία, που έχει επιλεγεί στη βεβαίωση όρων δόμησης.

Τα ερωτήματα για τις Βεβαιώσεις Όρων Δόμησης

Τις απαντήσεις για τα υποχρεωτικά στοιχεία στις Βεβαιώσεις Όρων Δόμησης έλαβε από το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας, Τεχνική Υποστήριξη e-ΥΔΟΜ και δημοσιοποίησε ο Γιάννης Στρογγυλός, αναπληρωτής προϊστάμενος του τμήματος έκδοσης οικοδομικών αδειών ΥΔΟΜ Χανίων, ο οποίος έθεσε και τα σχετικά ερωτήματα προς το ΤΕΕ, όπως σημειώνει «με αφορμή πολλαπλά ερωτήματα ιδιωτών μηχανικών».

Τα ερωτήματα που έθεσε προς το ΤΕΕ ο  αν. προϊστάμενος του τμήματος έκδοσης οικοδομικών αδειών ΥΔΟΜ Χανίων στα οποία έλαβε τις παραπάνω απαντήσεις είναι:

-Εκτός από τα επιτρεπόμενα μεγέθη (κάλυψη – δόμηση- ύψος – όροφοι), θα πρέπει να δηλώνονται και τα πραγματοποιούμενα μεγέθη;

-Θα πρέπει να δηλώνεται υποχρεωτικά η χρήση του κτιρίου;

-Θα πρέπει να δηλώνονται όλα τα υφιστάμενα κτίρια (νόμιμα – ρυθμισμένα – προς νομιμοποίηση) με τα μεγέθη τους;

-Όταν δηλώνονται τα πραγματοποιούμενα μεγέθη στην ΒΟΔ, τα μεγέθη αυτά είναι δεσμευτικό να είναι τα ίδια κατά την έκδοση της πράξης της οικοδομικής άδειας ή μπορούν να μεταβληθούν μέχρι του ορίου των επιτρεπομένων;

πηγή ecopress.gr

Στον «αέρα» είναι η δόμηση στα εκτός σχεδίου πόλεως αγροτεμάχια μετά από πρόσφατη απόφαση του ΣτΕ, η οποία επιτάσσει όλα τα ακίνητα που βρίσκονται εκτός σχεδίου, έστω κι αν έχουν εμβαδόν άνω των 4.000 τ.μ., προϋφιστάμενα της ισχύος του του Ν. 3212/2003, να έχουν πρόσοψη 25 μέτρων σε κοινόχρηστο δρόμο αναγνωρισμένο με διοικητική πράξη αρμόδιου οργάνου.

Ωστόσο, με ευθύνη της πολιτείας, δεν έχει οριστεί ξεκάθαρα η διαδικασία με την οποία καθορίζεται ένας δρόμος ως κοινόχρηστος, ενώ οι κατά καιρούς εγκύκλιοι από το αρμόδιο υπουργείο έχουν δημιουργείται σύγχυση, τόσο στους αρμόδιους υπαλλήλους όσο και στους ιδιώτες μηχανικούς.

Στο πρόβλημα προσπαθεί να δώσει λύση το Υπουργείο Περιβάλλοντος με την κύρωση δικτύου κοινοχρήστων δρόμων και την σύνταξη μελετών Τοπικών Πολεοδομικών Σχεδίων που προωθεί. Όμως η διαδικασία απαιτεί τουλάχιστον μια πενταετία για να ολοκληρωθεί, με αποτέλεσμα χιλιάδες ιδιοκτήτες ακινήτων εκτός σχεδίου να βρίσκονται σε ομηρία.

Σήμερα με τις μέχρι τώρα κατευθύνσεις και οδηγίες των προγενεστέρων εγκυκλίων, δυνάμει των οποίων έχουν εκδοθεί ήδη χιλιάδες οικοδομικές άδειες, υπάρχουν συγκεκριμένες κατηγορίες δρόμων που θεωρούνται κοινόχρηστοι.

• Ποιοι δρόμοι είναι κοινόχρηστοι;

Κοινόχρηστοι δρόμοι είναι:

1. Εθνικοί δρόμοι, που ορίζονται με Προεδρικό Διάταγμα.
2. Επαρχιακοί δρόμοι, που ορίζονται με απόφαση Υπουργού Συγκοινωνιών.
3. Δρόμοι που ενώνουν οικισμούς μεταξύ τους και με διεθνείς, εθνικές, επαρχιακές οδούς και αναγνωρίστηκαν ως κύριοι ή μοναδικοί, με απόφαση νομάρχη (πριν γίνει αιρετός).
4. Δρόμοι στο όριο του σχεδίου πόλεως, που καθορίζονται με τη κύρωση της πολεοδομικής μελέτης και έχουν τεθεί σε κοινή χρήση.
5. Δρόμοι που επιτρέπουν τη πρόσβαση σε ακτές, αρχαιολογικούς χώρους, σημαντικά δημόσια έργα.
6. Δρόμοι προϋφιστάμενοι του 1923.
7. Δρόμοι που έχουν τεθεί σε κοινή χρήση με οιανδήποτε νόμιμο τρόπο.

• Ποιοί δρόμοι θεωρούνται ότι δημιουργήθηκαν με βούληση της πολιτείας ή με άλλο νόμιμο τρόπο;

α) Οδοί που προβλέπονται από αναδασμό του Υπουργείου Γεωργίας ή δρόμοι που έχουν διανοιχτεί σε εκτέλεση παραχωρητηρίων του Ελληνικού Δημοσίου, αποφάσεων αναδασμού ή πράξεων απαλλοτριώσεως κατά τις διατάξεις της αγροτικής ή εποικιστικής νομοθεσίας, όπου υπάρχει σχετική πρόβλεψη ότι το αντίστοιχο τμήμα παραμένει δημόσια οδός ή δίοδος και αφήνεται στην κοινή χρήση,

β) η καθορισμένη ζώνη παραλίας, που εξυπηρετεί τις ανάγκες κυκλοφορίας, εφόσον είναι διανοιγμένη και διαμορφωμένη οδός,

γ) οδοί που έχουν νομίμως κατασκευαστεί με τη βούληση της πολιτείας και επιτρέπουν την πρόσβαση σε ακτές, αρχαιολογικούς χώρους, εθνικούς δρυμούς, χιονοδρομικά κέντρα ή σε σημαντικά δημόσια έργα (όπως φράγματα, στρατιωτικές εγκαταστάσεις, νοσοκομεία, Δημοτικές Εγκαταστάσεις Ύδρευσης (δεξαμενές, αντλιοστάσια) και Αποχέτευσης (εργοστάσια βιολογικών καθαρισμών), Επεξεργασίας και ταφής στερεών αποβλήτων, Νεκροταφείων, Ιερών Ναών κ.λπ.).

• Πώς μπορώ με σιγουριά να γνωρίζω ότι ο δρόμος είναι κοινόχρηστος για να αγοράσω ένα αγροτεμάχιο για να κτίσω;

Μέχρι την ολοκλήρωση των απαιτούμενων διαδικασιών, είναι επιτρεπτή η μεμονωμένη αναγνώριση εκτός σχεδίου οδών που προϋφίστανται του 1923 και κύριων/μοναδικών δημοτικών οδών που ενώνουνοικισμούς, κατά βάση με την έκδοση σχετικού Προεδρικού Διατάγματος, με πρόταση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, μετά τη γνωμοδότηση του αρμόδιου ΣΥΠΟΘΑ τηςοικείας Αποκεντρωμένης Διοίκησης.

Επειδή η διαδικασία είναι χρονοβόρα και κοστίζει ακριβά, οι ιδιώτες μηχανικοί και οι κατά τόπους πολεοδομίες εξετάζουν τα αποδεικτικά στοιχεία απο τα οποία προκύπτει ότι ο δρόμος προϋφίσταται του έτους 1923 ή εάν ο δρόμος διανοίχθηκε με νόμιμο τρόπο. Σε κάθε άλλη περίπτωση που δεν αποδεικνύεται η κοινοχρηστία, υπάρχει ο κίνδυνος της μη έκδοσης οικοδομικής άδειας ή της ακύρωσης της μετά από δικαστική απόφαση.

• Ποια αποδεικτικά ζητά σήμερα η Πολεοδομία για να εκδώσει οικοδομική άδεια σε αγροτεμάχια με πρόσωπο σε κοινόχρηστο δρόμο;

α) Συμβόλαια ή άλλα στοιχεία, που να αποδεικνύουν ότι οι αγροτικοί δρόμοι προϋφίστανται της 16-4-24, ημερομηνίας ισχύος του Νομοθετικού Διατάγματος του 1923.

β) Την απόφαση του Υπουργείου Γεωργίας, με την οποία έγινε ο αναδασμός σε αγροτική περιοχή.

γ) Την χάραξη του αιγιαλού και της παραλίας, απ’ όπου να προκύπτει ότι η καθορισμένη ζώνη παραλίας εξυπηρετεί τις ανάγκες της κυκλοφορίας και εφόσον έχει τεθεί σε κοινή χρήση και είναι διαμορφωμένη οδός.

δ) Την απόφαση του γενικού γραμματέα της οικείας Περιφέρειας, με την οποία διαπιστώνεται ότι ο δρόμος έχει κατασκευαστεί από τεχνικές υπηρεσίες του Δημοσίου και επιτρέπει την πρόσβαση σε ακτή, αρχαιολογικό χώρο, εθνικό δρόμο, χιονοδρομικό κέντρο ή σε σημαντικό δημόσιο έργο (όπως φράγματα, στρατιωτικές εγκαταστάσεις, νοσοκομεία κ.λπ).

ε) Διοικητικές Πράξεις από τις οποίες να διαπιστώνεται ότι ο δρόμος έχει κατασκευαστεί από τεχνικές υπηρεσίες του Δημοσίου.

στ) Την απόφαση του Δικαστηρίου με την οποία κρίθηκε ως κοινόχρηστο το συγκεκριμένο τμήμα της οδού που έχει πρόσωπο η ιδιοκτησία.

• Είναι αποδεικτικό στοιχείο ότι ο Δρόμος έχει ΚΑΕΚ στο κτηματολόγιο;

Πράγματι σύμφωνα με τις τεχνικές προδιαγραφές, τα κριτήρια και τις προϋποθέσεις για τη σύνταξη των μελετών καταγραφής του υπάρχοντος οδικού δικτύου της χώρας (ΦΕΚ 2671/Β/31-5-2022), είναι βασικό στοιχείο κοινοχρηστίας ο δρόμος να φαίνεται σε αεροφωτογραφίες πλησιέστερης ημερομηνίας προ 27.07.1977 καθώς και να αποτυπώνεται ως δρόμος στα κτηματολογικά διαγράμματα του Εθνικού Κτηματολογίου. Όμως από μόνα τους αυτά τα στοιχεία σήμερα, και μέχρι την κύρωση του οδικού δικτύου, δεν αποτελούν αποδεικτικό στοιχείο κοινοχρηστίας του δρόμου

• Υπάρχουν δρόμοι εκτός σχεδίου, που διανοίχθηκαν από τις Κοινότητες, έχουν περάσει ΔΕΗ, ΟΤΕ, δημοτικός φωτισμός και ύδρευση και έχουν ασφαλτοστρωθεί. Αυτοί δηλαδή δεν θεωρούνται κοινόχρηστοι;

Πράγματι υπάρχουν πολλοί αγροτικοί δρόμοι, οι οποίοι χρησιμοποιούνται ως κοινόχρηστοι «εν τοις πράγμασι», είναι ασφαλτοστρωμένοι και διέρχονται μέσω αυτών κοινόχρηστα δίκτυα, συντηρούνται από τις τεχνικές υπηρεσίες των Δήμων, κ.λπ., όμως δεν έχουν την «πολεοδομική νομιμότητα» και δεν θεωρούνται κοινόχρηστοι εάν δεν αποδειχθεί ότι διανοίχτηκαν με νόμιμο τρόπο.

• Άφησα ένα δρόμο να περάσει μέσα από το χωράφι μου και συνεχίζει και σε άλλα χωράφια. Μπορώ τώρα να τον φράξω και να τον κλείσω;

Οι αγροτικοί δρόμοι, που δεν αποτελούν κοινόχρηστα πράγματα, αλλά δημιουργήθηκαν με συνεισφορά των ιδιοκτητών των όμορων ακινήτων για την εξυπηρέτηση τους, παραμένουν στην κυριότητα εκείνων οι οποίοι συνεισέφεραν για τη δημιουργία τους και αποβλέπει στην εξυπηρέτηση των ιδίων. Σε περίπτωση (κάτι το συνηθισμένο) που δεν έγινε μονομερής συμβολαιογραφική δήλωση παραίτησης δικαιωμάτων κυριότητας, οι παρόδιοι ιδιοκτήτες μπορούν να αποφασίσουν χωρίς δυνατότητα αντιδράσεως από την πολιτεία ή οποιοδήποτε τρίτο για την κατάργησή τους.

• Εδώ και 30 χρόνια, για να φτάσω στο χωράφι μου, διέρχομαι από αγροτικό δρόμο ιδιωτικό και ο ιδιοκτήτης μού λέει ότι του ανήκει και θα τον κλείσει. Έχει αυτό το δικαίωμα;

Ο δρόμος που είναι ιδιωτικός, σε περίπτωση που χρησιμοποιείται από τρίτους, θεωρείται απλώς δουλεία. Από τη στιγμή που εσείς διέρχεστε συνεχώς και αδιαλείπτως επί 20ετίας από αυτόν τον δρόμο και δεν έχετε άλλη πρόσβαση, τότε μπορείτε να ζητήσετε από το δικαστήριο την επιβολή δουλείας διόδου, έναντι αποζημιώσεως.

Της ΓΡΑΜΜΑΤΗΣ ΜΠΑΚΛΑΤΣΗ,
τοπογράφου – πολεοδόμου μηχανικού,
baklatsi@yahoo.gr

πηγή taxydromos.gr

Αντιμέτωποι με πρόστιμα αυθαιρέτων έρχονται ιδιοκτήτες ακινήτων, που εκτελούν μικρές εργασίες επισκευής και συντήρησης στα διαμερίσματα τους και στους κοινόχρηστους χώρους των πολυκατοικιών, ακόμα και για το πρόγραμμα «Εξοικονομώ», χωρίς την απαιτούμενη βεβαίωση από το μηχανικό. Αυτό συμβαίνει γιατί πολλοί ιδιοκτήτες, ακόμα και μηχανικοί δεν γνωρίζουν ότι από το 2021 ισχύουν νομοθετικές διατάξεις με τις οποίες για κάθε εργασία ανακαίνισης και εν γένει μικρών επεμβάσεων στα κτίρια, θα πρέπει πρώτα ο μηχανικός, να εκδώσει σχετική ηλεκτρονική βεβαίωση από το πληροφοριακό σύστημα e-adeies. Ετσι, τον τελευταίο καιρό πολλά είναι τα πρόστιμα τα οποία έχουν «πέσει» από τις πολεοδομίες, μετά από καταγγελίες ενοίκων πολυκατοικιών, που βρίσκονται σε διαμάχη και αφορούν στην τοποθέτηση κυρίως κλιματιστικών, ηλιακών, θερμομόνωσης ταράτσας, καπνοδόχους και άλλων στοιχείων στις πολυκατοικίες.

Για αυτό το λόγο θα πρέπει οι ιδιοκτήτες όταν θέλουν να κάνουν ανακαίνιση και λοιπές εργασίες επισκευών αλλά και τοποθέτησης κλιματιστικών, ηλιακών συλλεκτών, θερμομονώσεις κλπ σε ένα κτίριο, θα πρέπει να απευθύνονται σε μηχανικό, ο οποίος θα συντάξει τεχνική έκθεση και θα βεβαιώσει ότι οι εργασίες είναι νόμιμες.

• Γιατί είναι απαραίτητη η βεβαίωση του μηχανικού;

Με την βεβαίωση αυτή δίνεται η δυνατότητα στο κράτος να γνωρίζει πότε, με ποιο τρόπο και αν επιτρέπεται, να γίνονται εργασίες επισκευής, συντήρησης ή άλλες μικρές εργασίες στα κτίρια, ώστε να μην δημιουργούνται νέες αυθαιρεσίες που επιβαρύνουν το οικιστικό χώρο, κυρίως σε περιοχές που προστατεύονται με ειδικά πολεοδομικά διατάγματα, όπως είναι: παραδοσιακοί οικισμοί, τα νησιά, ιστορικά κέντρα, περιοχές πλησίον αρχαιολογικών χώρων κλπ.

• Τι ακριβώς αφορά αυτή η ηλεκτρονική βεβαίωση;

Ο μηχανικός με το έγγραφο αυτό βεβαιώνει ότι, στην περιοχή του ακινήτου για τις παραπάνω εργασίες δεν απαιτείται έγκριση από κάποιον φορέα (π.χ. Αρχαιολογία, Αρχιτεκτονικό Συμβούλιο, ΔΕΗ). Σε περίπτωση, που απαιτούνται εγκρίσεις από άλλους φορείς ή συλλογικά όργανα γίνεται ενημέρωση φακέλου της Οικοδομικής Άδειας με τις παραπάνω εγκρίσεις.

• Σε ποιες περιπτώσεις εργασιών απαιτείται να εκδοθεί αυτού του τύπου η βεβαίωση;

α) εργασίες εσωτερικών χρωματισμών, μικρών επισκευών θυρών και παραθύρων ή μεμονωμένων επισκευών για λόγους χρήσης και υγιεινής.

β) μικρής έκτασης εσωτερικές επισκευές ή διασκευές που δεν μεταβάλλουν τη φέρουσα κατασκευή του κτιρίου, καθώς και κατασκευές που απαιτούνται για τη μετακίνηση ή την κάθε μορφής εξυπηρέτηση των ατόμων με αναπηρία ή εμποδιζόμενων ατόμων.

γ) εξωτερικοί χρωματισμοί ή αντικατάσταση κιγκλιδωμάτων ή επισκευή επιχρισμάτων ή επισκευή όψεων χωρίς χρήση ικριωμάτων.

δ) συντήρηση, επισκευή, διασκευή ή και τμηματική αντικατάσταση εγκαταστάσεων και αγωγών κτιρίων.

ε) αντικατάσταση εσωτερικών ή εξωτερικών κουφωμάτων και υαλοπινάκων στο ίδιο άνοιγμα.

στ) συντήρηση και επισκευή στεγών ή δωμάτων χωρίς χρήση ικριωμάτων.

ζ) μικρές διαμορφώσεις του εδάφους μέχρι συν/πλην 0,80 μ. από το φυσικό έδαφος.

η) τοποθέτηση κλιματιστικών και επιτοίχιων λεβήτων αερίου για θέρμανση και παραγωγή ζεστού νερού χρήσης σε υφιστάμενα κτίρια, εγκατάσταση συστοιχίας επιτοίχιων λεβήτων αερίου για θέρμανση

θ) τοποθέτηση ηλιακών θερμοσιφώνων.

ι) εργασίες τοποθέτησης παθητικών ηλιακών συστημάτων ή αντικατάστασης εξωτερικών κουφωμάτων ή τοποθέτησης ή αντικατάστασης καμινάδων στις εξωτερικές όψεις υφιστάμενων κτιρίων, χωρίς χρήση ικριωμάτων, στο πλαίσιο του προγράμματος «Εξοικονόμηση κατ’ οίκον», καθώς και εργασίες τοποθέτησης παθητικών ηλιακών συστημάτων ή αντικατάστασης εξωτερικών κουφωμάτων ή τοποθέτησης ή αντικατάστασης καμινάδων στις εξωτερικές όψεις υφιστάμενων κτιρίων χωρίς χρήση ικριωμάτων.

ια) τοποθέτηση ή εγκατάσταση εξοπλισμού σε κτίρια, όπως ντουλάπες και γλάστρες, αλλαγή, τοποθέτηση ή και αφαίρεση διαχωριστικών στοιχείων εξωστών, καθώς και τοποθέτηση μικρής έκτασης μόνιμων διακοσμητικών και χρηστικών στοιχείων, όπως αγάλματα, σιντριβάνια, εικονοστάσια, πάγκοι και τραπέζια, ή πρόχειρων καταλυμάτων ζώων επιφάνειας έως τρία (3) τ.μ. σε ακαλύπτους χώρους οικοπέδων και γηπέδων,

ιβ) κατασκευή εστιών, φούρνων και τζακιών με τις καπνοδόχους τους σε ακάλυπτους χώρους οικοπέδων ή γηπέδων

ιγ) κατασκευή πέργκολας με ή χωρίς προσωρινά σκίαστρα επιφανείας έως πενήντα (50) τ.μ., σε ακάλυπτους χώρους, προκήπια και βεράντες ισογείων, εφόσον δεν απαγορεύεται από ειδικές διατάξεις που ισχύουν στην περιοχή.

ιδ) κατασκευές, όπως σκάλες, κεκλιμένα επίπεδα (ράμπες), αντηρίδες και πεζούλια σε ακαλύπτους χώρους οικοπέδων και γηπέδων.

ιε) τοποθέτηση προσωρινών σκιάστρων, περσίδων, προστεγασμάτων και τεντών.

ιστ) διάστρωση δαπέδου ακάλυπτου χώρου με την προϋπόθεση, ότι αυτή δεν υπερβαίνει το ένα τρίτο (1/3) του ακάλυπτου χώρου.

ιζ) διαμόρφωση εδάφους έως 0,80 μ. από το φυσικό έδαφος για λόγους βελτίωσης του φυσικού του ανάγλυφου, με χρήση φυσικών ασύνδετων υλικών, όπως χώμα και λιθοδομή χωρίς κονίαμα, χωρίς αλλοίωση της γενικής φυσικής γεωμορφολογίας του, της φυσικής κλίσης απορροής των ομβρίων υδάτων και των σταθμών αφετηρίας μέτρησης των υψομέτρων,

ιη) κατασκευές εντός οικοπέδου-γηπέδου για τη δημιουργία χώρων εισόδου στα οικόπεδα και γήπεδα, ύψους έως δυόμισι (2,50) μ., πλάτους έως δυόμισι (2,50) μ. βάθους έως ένα (1.00) μ.

ιθ) κατασκευές για την τοποθέτηση μετρητών ηλεκτρικού ρεύματος στα όρια των οικοπέδων γηπέδων ή εντός ακάλυπτων χώρων αυτών, σύμφωνα με τις ισχύουσες προδιαγραφές.

κ) φωτοβολταϊκά συστήματα πάνω σε κτίρια και για ισχύ συστημάτων έως και 100kW.

κα) κατασκευές υπόγειων βάσεων από οπλισμένο σκυρόδεμα για την έδραση ηλεκτρομηχανολογικού εξοπλισμού κάθε είδους, η εγκατάσταση επ’ αυτών του αντίστοιχου ηλεκτρομηχανολογικού εξοπλισμού, καθώς και οι κατασκευές των συνοδών έργων

κβ) κατασκευές για την εγκατάσταση υποδομής και τοποθέτηση συσκευών φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων

κγ) περιτοίχιση σε κέντρα κράτησης μεταναστών και λοιπών δομών φύλαξης.

κδ) εργασίες που απαιτούνται για την εγκατάσταση και λειτουργία Σταθμών Μεταφόρτωσης Απορριμμάτων.

κε) εργασίες για την τοποθέτηση γεφυροπλαστιγγών

κστ) εργασίες θερμομόνωσης οριζόντιων εξωτερικών όψεων κτιρίων (όπως δώματα), καθώς και οροφών πυλωτής, εφόσον δεν χρησιμοποιούνται ικριώματα.

• Τι πρέπει να προσέξουμε για να μην είναι αυθαίρετες οι κατασκευές;

Ολες οι εργασίες που γίνονται θα πρέπει να μην θίγουν τον σκελετό του κτιρίου και να μην δημιουργούν προβλήματα στη στατικότητα του.

• Αν σε κάποια από τις προαναφερόμενες εργασίες απαιτηθεί η τοποθέτηση ικριωμάτων (σκαλωσιές) αλλάζει κάτι;

Ναι. Για τις προαναφερόμενες εργασίες όπου απαιτείται η χρήση ικριωμάτων απαιτείται:

α) κατάθεση Σχεδίου και Φακέλου ασφάλειας και υγείας του έργου με ορισμό του υπεύθυνου συντονιστή και δήλωση ανάληψης της ευθύνης από μηχανικό για την επίβλεψη του έργου και

β) έκδοση έγκρισης εργασιών μικρής κλίμακας.

• Σε περίπτωση εργασιών σε κοινόχρηστο χώρο πολυκατοικίας, σε ποιου το όνομα εκδίδεται η βεβαίωση;

Σε αυτή την περίπτωση, η βεβαίωση εκδίδεται στο όνομα του διαχειριστή της πολυκατοικίας, ο οποίος θα έχει τη σύμφωνη γνώμη των ενοίκων της πολυκατοικίας, όπως προβλέπεται από το καταστατικό.

• Τι γίνεται σε περίπτωση που γίνουν οι εργασίες και εκδοθεί μετά η βεβαίωση;

Αν οι εργασίες μπορούν να νομιμοποιηθούν, θα πληρωθεί πρόστιμο 200 ευρώ και θα ακολουθήσει η διαδικασία της νομιμοποίησης των εργασιών με την έκδοση σχετικής άδειας (π.χ. μικρής κλίμακας), ή την έγκριση του αρμόδιου φορέα και της ενημέρωσης του φακέλου της οικοδομικής άδειας.

• Αν χρειάζεται και κάδος για την απομάκρυνση των μπαζών κατά τις εργασίες χρειάζομαι άλλη άδεια;

Ναι. Η άδεια κατάληψης πολεοδομίας ή δρόμου είναι ξεχωριστή άδεια και εκδίδεται από το δήμο που βρίσκεται το ακίνητο. Για να εκδώσετε την άδεια για την τοποθέτηση του κάδου προαπαιτούμενο είναι η ύπαρξη είτε οικοδομικής άδειας, είτε άδειας μικρών εργασιών, είτε βεβαίωση εργασιών

• Τι γίνεται με τις ασφαλιστικές εισφορές που πρέπει να αποδοθούν στον ΕΦΚΑ ( ένσημα ΙΚΑ);

Για όλες τις οικοδομικές εργασίες, είτε πρόκειται για εργασίες για τις οποίες απαιτείται η έκδοση άδειας ή άδειας μικρής κλίμακας είτε όχι, θα πρέπει να γίνεται απογραφή των οικοδομικών εργασιών στον ΕΦΚΑ με την προσκόμιση σχετικού πίνακα, με την απογραφή όλων των εργασιών που πρόκειται να γίνουν για την πληρωμή των ανάλογων εισφορών.

Της ΓΡΑΜΜΑΤΗΣ ΜΠΑΚΛΑΤΣΗ,
τοπογράφου – πολεοδόμου μηχανικού,
baklatsi@yahoo.gr

πηγή taxydromos.gr

Την απλούστευση της μεταβίβασης ακινήτων και τον περιορισμό των γραφειοκρατικών διαδικασιών και των συναλλαγών στις ΔΟΥ προβλέπει εγκύκλιος του Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων, Γιώργου Πιτσιλή, με βάση τις διατάξεις του ν. 5036/2023, που ισχύουν από τις 28 Μαρτίου 2023. Με τις διευκρινίσεις και οδηγίες, που παρέχονται, διευκολύνονται οι φορολογούμενοι στη διεκπεραίωση των υποθέσεών τους.

Οι μεταβιβάσεις ακινήτων ειδικότερα:

1. Καταργείται η υποχρέωση των συμβολαιογράφων για επισύναψη του πιστοποιητικού του άρθρου 105 του ν. 2961/2001 στα συμβόλαια μεταβίβασης ακινήτων με επαχθή αιτία,
2. Καταργείται η διαδικασία παρακράτησης από το συμβολαιογράφο του επιμεριστικά αναλογούντος φόρου κληρονομιάς και δωρεάς κατά τη μεταβίβαση ακινήτων με επαχθή αιτία,
3. Καταργείται η ευθύνη του τελευταίου κατόχου κληρονομιαίου ακινήτου, στον οποίο έχει περιέλθει το ακίνητο με σύμβαση εξ επαχθούς αιτίας,
4. Διευρύνονται οι περιπτώσεις απόδοσης κινητών περιουσιακών στοιχείων από Τράπεζες, εταιρείες, λοιπές νομικές οντότητες κ.α. με παρακράτηση του φόρου κληρονομιών, δωρεών, γονικών παροχών από τα πρόσωπα αυτά και απόδοσή του στη φορολογική διοίκηση,
5. Παραγράφεται το δικαίωμα του Δημοσίου σε υποθέσεις φορολογίας κληρονομιών, δωρεών, γονικών παροχών και κερδών από τυχερά παίγνια με χρόνο φορολογίας μέχρι 31/12/2008, για τις οποίες δεν απαιτείται πιστοποιητικό του άρθρου 105 του ν. 2961/2001,
6. Ρυθμίζονται θέματα χορήγησης του πιστοποιητικού του άρθρου 105 του ν. 2961/2001 σε υποθέσεις με χρόνο φορολογίας από 1/1/2009 μέχρι 31/12/2014 και από 1/1/2015 και στο εξής.

Οι καθυστερήσεις
Σημειώνεται ότι, η συνεχιζόμενη δυσλειτουργία αρκετών υποθηκοφυλακείων και κτηματολογικών γραφείων της χώρας προκαλεί τεράστιες ουρές και μεγάλες καθυστερήσεις σε μεταβιβάσεις ακινήτων, μεταγραφές υποθήκης και άλλες πράξεις προς καταχώρηση.

Είναι αξιοσημείωτο ότι μόνο στο μεταβατικό Κτηματολογικό Γραφείο Αθηνών, το οποίο εγκαινιάστηκε πριν από εννέα ημέρες, έχουν ήδη συσσωρευτεί 7.000 ακαταχώρητες πράξεις.

Τα προβλήματα που προκύπτουν από την υποστελέχωση των γραφείων έχουν προκαλέσει «έμφραγμα» και σε άλλα γραφεία όπως στο Κορωπί όπου βρίσκονται σε αναμονή περί τις 2.000 πράξεις, στη Θεσσαλονίκη και στο Ηράκλειο Κρήτης. Μεγάλο είναι το πρόβλημα που δημιουργείται και από τη διαφορετική αντιμετώπιση των πρόδηλων σφαλμάτων (π.χ. ένα λάθος γράμμα στο όνομα), τα οποία ξεπερνούν πανελλαδικά τα 700.000 με 800.000.

Την κατάργηση της φορολογικής ενημερότητας για συγκεκριμένες περιπτώσεις μεταβιβάσεων ακινήτων προβλέπει απόφαση της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων.

Η νέα απόφαση της ΑΑΔΕ εντάσσεται στο γενικότερο σχεδιασμό διευκόλυνσης των φορολογούμενων και των επιχειρήσεων οι οποίοι πολλές φορές έρχονται αντιμέτωποι για διάφορους λόγους με καταστάσεις που οδηγούν σε ακύρωση μεταβιβάσεων αλλά και αδυναμία είσπραξης χρημάτων. Με τη νέα απόφαση της ΑΑΔΕ ορίζεται ότι πλέον δεν απαιτείται η προσκόμιση αποδεικτικού ενημερότητας, εφόσον πρόκειται:

 - για διανομή ή ανταλλαγή κοινών ακινήτων

- σύσταση οριζόντιας ή κάθετης ιδιοκτησίας ή τροποποίηση αυτών χωρίς τίμημα, από τον οφειλέτη που θα αποκτήσει εμπράγματο δικαίωμα επί ακινήτου αξίας τουλάχιστον ίσης ή μεγαλύτερης της αξίας του εμπράγματου δικαιώματος που είχε, όπως αυτή προσδιορίζεται για την επιβολή του φόρου μεταβίβασης ακινήτων.

Ήδη, με βάση το ισχύον καθεστώς δεν απαιτείται η προσκόμιση αποδεικτικού ενημερότητας και για πράξεις και συναλλαγές:

1. Από το Ελληνικό Δημόσιο, το Δημόσιο άλλων Κρατών, τους Διεθνείς Οργανισμούς, τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης, τα Ν.Π.Δ.Δ. καθώς και τα ιδρύματα που είχαν συσταθεί με το ν. 2039/1939 (Α' 455) και συνιστώνται με τις διατάξεις του Κώδικα Κοινωφελών Περιουσιών – Σχολαζουσών Περιουσιών
 
2. Από το σύνδικο της πτώχευσης φυσικού ή νομικού προσώπου για πράξεις ή συναλλαγές που αφορούν στην πτωχευτική περιουσία, τον εκκαθαριστή επιχείρησης για τις πράξεις της εκκαθάρισης, τον κηδεμόνα σχολάζουσας κληρονομιάς, όταν ενεργεί αποδεδειγμένα για πράξεις εκκαθάρισης της σχολάζουσας κληρονομιάς, καθώς και τον εκκαθαριστή κληρονομιάς για πράξεις ή συναλλαγές που αφορούν στην κληρονομιά.

3. Από μόνιμους κατοίκους εξωτερικού, είτε αλλοδαπούς είτε ομογενείς, που έχουν γεννηθεί στο εξωτερικό και διατηρούν την ελληνική υπηκοότητα, εφόσον δεν αποκτούν εισόδημα στην Ελλάδα.

4. Από τους δικαιούχους είσπραξης αμοιβών ή πάγιας αντιμισθίας γενικά από παροχή εξαρτημένης εργασίας, συντάξεων, διατροφής, εξόδων παράστασης δημοσίων λειτουργών, εξόδων νοσηλείας και κηδείας, εφόσον η πληρωμή γίνεται απευθείας στον δικαιούχο μισθωτό, συνταξιούχο ή στην οικογένειά του ή σε πρόσωπο νόμιμα εξουσιοδοτημένο.

5. Από τους δικαιούχους ασφαλιστικών αποζημιώσεων και αποζημιώσεων από αδικοπραξία, που επιδικάζονται με δικαστική απόφαση.

6. Για τη σύσταση εμπράγματου δικαιώματος υπέρ του Δημοσίου.

7. Για δικαιούχους των κατά τις κείμενες διατάξεις λοιπών ακατάσχετων χρηματικών απαιτήσεων, όπως αυτές προσδιορίζονται από την υπηρεσία που διενεργεί την εκκαθάριση.

Αντίθετα. δεν μπορεί να παρακαμφθεί η φορολογική ενημερότητα:

α. Για την είσπραξη χρημάτων ή την εξόφληση τίτλων πληρωμής από το Δημόσιο Τομέα, όπως αυτός καθορίζεται στην κείμενη νομοθεσία, από Δημοσίους Υπολόγους και από αυτούς που ενεργούν πληρωμές με εντολή ή εξουσιοδότηση των ανωτέρω εφόσον το ακαθάριστο ποσό για κάθε τίτλο πληρωμής υπερβαίνει τα 1.500 ευρώ  ανά δικαιούχο. Το αποδεικτικό ενημερότητας προσκομίζεται από τον εισπράττοντα στους διενεργούντες την πληρωμή ή την εξόφληση του τίτλου, κατά την πληρωμή ή την εξόφληση αυτού. Τίτλοι πληρωμής που εξοφλούνται με ποσό κάτω των 1.500 ευρώ συμψηφίζονται με τυχόν οφειλές των δικαιούχων

β. Για τη σύναψη και ανανέωση συμβάσεων δανείων, πιστώσεων και χρηματοδοτήσεων γενικά με τις αναγνωρισμένες στην Ελλάδα τράπεζες και λοιπά πιστωτικά ιδρύματα, εφόσον χορηγούνται με την εγγύηση του ελληνικού Δημοσίου, εκτός από εκείνες που χορηγούνται για αποκατάσταση ζημιών που προέρχονται από έκτακτα γεγονότα. Το αποδεικτικό ενημερότητας προσκομίζεται από τον αντισυμβαλλόμενο στην Τράπεζα ή στο Πιστωτικό Ίδρυμα κατά τη σύναψη ή ανανέωση της σύμβασης και κατά την εκτέλεση αυτής από τον εισπράττοντα.

γ. Για τη μεταβίβαση ακινήτου εξ’ επαχθούς αιτίας, γονικής παροχής, δωρεάς ή δια εκούσιου πλειστηριασμού, καθώς και για την εκούσια σύσταση εμπράγματων δικαιωμάτων επί ακινήτων, τη διανομή κοινών ακινήτων, την εκούσια ανταλλαγή ακινήτων και  τη σύσταση οριζόντιας ιδιοκτησίας, εφόσον στην τελευταία περίπτωση η σύμβαση καταρτίζεται μεταξύ των συγκυρίων του ακινήτου ή και τρίτων, ανεξαρτήτως εάν τελεί υπό την αναβλητική αίρεση της ανεγέρσεως. Το αποδεικτικό ενημερότητας προσκομίζεται, αντίστοιχα, από τον μεταβιβάζοντα το ακίνητο ή τον παρέχοντα τη γονική παροχή ή δωρεά, τον παρέχοντα το εμπράγματο δικαίωμα, τους συγκύριους ή και τον αγοραστή για λογαριασμό του πωλητή στην περίπτωση αυτοσύμβασης, στο συμβολαιογράφο που συντάσσει τη σχετική πράξη, ο οποίος υποχρεούται να μνημονεύει στο κείμενο της πράξης την υπηρεσία έκδοσης του αποδεικτικού, τον αριθμό και την ημερομηνία αυτού.

δ. Για τη συμμετοχή σε διαγωνισμούς ανάληψης εκτέλεσης δημοσίων έργων ή παροχής υπηρεσιών ή προμηθειών από το Δημόσιο Τομέα, όπως αυτός καθορίζεται στην κείμενη νομοθεσία. Το αποδεικτικό ενημερότητας προσκομίζεται από τον υποβάλλοντα την προσφορά στην υπηρεσία που υποβάλλεται η προσφορά.

ε. Για την καταβολή των εκχωρημένων χρηματικών απαιτήσεων κατά των φορέων της περίπτωσης α. του παρόντος άρθρου. Το αποδεικτικό προσκομίζεται στους διενεργούντες την πληρωμή ή την εξόφληση του τίτλου, κατά την πληρωμή ή την εξόφληση αυτού, τόσο από τον εκχωρητή ή ενεχυράσαντα όσο και από τον εκδοχέα ή ενεχυρούχο δανειστή. Η έκδοση αποδεικτικού ενημερότητας του εκχωρητή ή ενεχυράσαντα ζητείται είτε από τον εκδοχέα είτε από τον ενεχυρούχο δανειστή. Αν δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις χορήγησής του, λόγω οφειλών, τα προς είσπραξη χρήματα αποδίδονται στο Δημόσιο μέχρι του ύψους των βεβαιωμένων χρεών κατά το χρόνο της απόδοσης αυτών.

στ. Για κάθε άλλη πράξη, συναλλαγή ή ενέργεια για την οποία απαιτείται προσκόμιση αποδεικτικού ενημερότητας από τις εκάστοτε εν ισχύ διατάξεις.

Του Προκόπη Χατζηνικολάου

πηγή capital.gr

Ένα από τα μεγάλα ζητήματα που απασχολούν τους ιδιοκτήτες ακινήτων στην Ελλάδα και έφεραν στην επιφάνεια οι δασικοί χάρτες και το Κτηματολόγιο είναι και η χρησικτησία.

Πολλοί ιδιοκτήτες ακινήτων στερούνται τίτλων κυριότητας και επικαλούνται το δικαίωμα της κυριότητας σε ακίνητα με χρησικτησία.

Αυτό συμβαίνει σε πολλές περιοχές της Ελλάδας και κυρίως σε ορεινά χωριά, αλλά και σε νησιωτικές περιοχές, που λόγω των πολέμων, του εμφυλίου, της μετανάστευσης και του εθιμικού δικαίου που ίσχυε, οι κάτοικοι μεταβίβαζαν τις ιδιοκτησίες τους, μέσω προφορικών συμφωνιών και μέσω προφορικής διανομής των κληρονομούμενων ιδιοκτησιών, χωρίς τη σύνταξη συμβολαίου.

Επίσης πολλά είναι και τα ακίνητα, στα οποία δεν έχει γίνει απ’ όλους τους κληρονόμους η σχετική αποδοχή κληρονομιάς και ούτε η δήλωση στο κτηματολόγιο. Υπάρχει και η περίπτωση στην οποία ακίνητο που ανήκει σε περισσότερους του ενός ιδιοκτήτες διεκδικείται από έναν συνιδιοκτήτης ο οποίος το χρησιμοποιεί αποκλειστικά και το διεκδικεί με χρησικτησία.

Τι είναι χρησικτησία;

Χρησικτησία είναι ένας νομικός όρος, που χρησιμοποιείται για περιουσιακά στοιχεία. Η έννοια της χρησικτησίας δίνεται από την ίδια την λέξη: χρήση και κτήση. Δηλαδή την κτήση ή ιδιοκτησία ενός πράγματος που προκύπτει από την χρήση του. Άρα χρησικτησία για ένα ακίνητο, είναι η απόκτηση του από αυτόν που το χρησιμοποιεί αλλά δεν του ανήκει.

Ποια η διαφορά τακτικής και έκτασης χρησικτησίας;

Υπάρχουν δύο είδη χρησικτησίας, η τακτική και η έκτακτη.

Η τακτική χρησικτησία προκύπτει όταν κάποιος έχει στη νομή του (φυσική εξουσία) καλόπιστα, για διάστημα τουλάχιστον δέκα ετών με βάση κάποιον νόμιμο ή έστω νομιζόμενο τίτλο, ένα ακίνητο.

Η έκτακτη χρησικτησία (που είναι και ευρέως γνωστή), προκύπτει όταν κάποιος έχει ασκήσει όλα τα δικαιώματα του ιδιοκτήτη πάνω σε ένα ακίνητο για μια 20ετία συνεχόμενα, ακόμη και εάν δεν υπάρχει νόμιμος τίτλος ιδιοκτησίας.

• Τι γίνεται όταν το ακίνητο είναι κοινό, δηλαδή ανήκει σε περισσότερους, και ένας ιδιοκτήτης το χρησιμοποιεί αποκλειστικά αυτός;
• Μπορεί ένας συγκύριος να αποκτήσει κυριότητα με χρησικτησία, σε βάρος των συγκυρίων του, αλλά με μια βασική διαφορά. Θα πρέπει να γνωστοποιήσει εγγράφως (με εξώδικο) στους άλλους συγκύριους την απόφασή του αυτή να νέμεται δηλαδή από ένα χρονικό σημείο και εφεξής το ακίνητο αποκλειστικά για τον εαυτό του.
• Το ίδιο συμβαίνει και με τον συγκληρονόμο που αξιώνει ποσοστό μεγαλύτερο από την κληρονομική του μερίδα, αν δεν προβεί στην γνωστοποίηση, θεωρείται ότι το κατέχει στο όνομα των συγκληρονόμων.
• Η γνωστοποίηση αυτή δεν απαιτείται στην περίπτωση που οι συγκύριοι προβαίνουν σε άτυπη διανομή του κοινού ακινήτου, αφού έκτοτε καθένας από αυτούς και γνωρίζοντας οι λοιποί συγκύριοι, νέμεται αποκλειστικά για τον εαυτό του, αυτό που του περιήλθε με την άτυπη διανομή μέρος του ακινήτου.

• Σε ποιες περιπτώσεις δεν ισχύει η χρησικτησία;

Γενικά, όλα τα ακίνητα υπόκεινται σε χρησικτησία. Ωστόσο, ο νόμος προβλέπει ορισμένες εξαιρέσεις όπως:

α) Ακίνητα που ανήκουν στο Δημόσιο, σε μοναστήρια και εκκλησίες.

β) Ακίνητα στα οποία υπάρχουν πλέον του ενός κυρίου (περίπτωση συγκυριότητας). Εκτός κι αν ένας των συγκυρίων ενημερώσει ειδικά τους υπόλοιπους συγκυρίους, ως προς την πρόθεσή του να κατέχει την ιδιοκτησία ως ο μόνος ιδιοκτήτης.

γ) Ανεπίδεκτα χρησικτησίας είναι και τα εκτός συναλλαγής πράγματα καθώς και τα κοινόχρηστα πράγματα όπως: ρέματα, αιγιαλός, δρόμοι, πλατείες, λιμάνια και όρμοι.

Δ) Ακίνητα που ανήκουν σε πρόσωπα, τα οποία τελούν υπό Γονική Μέριμνα, επιτροπεία ή δικαστική συμπαράσταση.

Πώς μπορώ να αποκτήσω ένα ακίνητο με χρησικτησία;

Εφόσον ασκείτε όλα τα δικαιώματα του ιδιοκτήτη πάνω σε ένα ακίνητο για μια 20ετια συνεχόμενα, μπορείτε να αποκτήσετε την κυριότητα του ακινήτου αν με την πάροδο του χρόνου και εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις που θέτει ο νόμος, εγείρετε αγωγή χρησικτησίας ενώπιον των δικαστηρίων ζητώντας να σας αναγνωριστεί το δικαίωμα κυριότητας επί του ακινήτου.

Σε αυτή την περίπτωση, θα πρέπει να αποδείξετε ότι για το χρονικό διάστημα που επικαλείστε χρησιμοποιούσατε το ακίνητο κάνοντας πράξεις που θα έκανε ο πραγματικός κύριος του ακινήτου. Αν η αγωγή γίνει δεκτή, με την απόφαση αυτή και την μεταγραφή της αποκτάτε νόμιμο τίτλο ιδιοκτησίας του ακινήτου και απολαμβάνετε το δικαίωμα κυριότητας επ’ αυτού.

Πώς θα δηλώσω το αγροτεμάχιο μου από χρησικτησία στο Κτηματολόγιο;

Για να δηλώσετε στο κτηματολόγιο, το δικαίωμα σας με έκτακτη χρησικτησία, αν δεν υπάρχει τελεσίδικη δικαστική απόφαση, πρέπει να υποβάλετε έγγραφα που να αποδεικνύουν τη χρησικτησία. Τα έγγραφα που δέχεται το κτηματολόγιο είναι : λογαριασμοί ΔΕΗ, ΟΤΕ κλπ, μισθωτήρια, αποδεικτικά επιδότησης, πράξη αναγνώρισης ορίων, εγγραφή υποθήκης και λοιπών βαρών, Ε9 κλπ. Από τα έγγραφα αυτά θα πρέπει να αποδεικνύεται 20ετής νομή και κατοχή του ακινήτου.

Δεν έχω χρήματα και δεν έχω προβεί σε καμία ενέργεια όλα αυτά τα χρόνια για να αποδείξω ότι το χωράφι μου το έχω με άτυπη δωρεά από τον πατέρα μου και το κατέχω με χρησικτησία. Το χάνω τώρα στο Κτηματολόγιο;

Οχι. Εσείς μπορείτε τώρα να το δηλώσετε κανονικά στο Κτηματολόγιο κάνοντας τα εξής:

α) Να πάτε σε έναν συμβολαιογράφο, με δύο μάρτυρες που θα βεβαιώσουν με ένορκη βεβαίωση ότι το ακίνητο το κατέχεται πάνω από 20 χρόνια.

β) Θα καταθέσετε τα Ε9 των τελευταίων χρόνων. Τουλάχιστον από το 2010 μέχρι σήμερα που είναι μηχανογραφημένα.

Επίσης μπορείτε να προσκομίσετε και οποιοδήποτε άλλο έγγραφο – αποδεικτικό χρησικτησίας ακόμη και εάν αυτό δεν καλύπτει την απαιτούμενη από το νόμο 20ετία. Σε μελλοντικό χρόνο μπορείτε να συμπληρώσετε την υποβληθείσα δήλωση με επιπλέον έγγραφα αποδεικτικά της 20ετούς νομής ή και να την διορθώσετε υποβάλλοντας, χωρίς κόστος, αίτηση κατάθεσης συμπληρωματικών στοιχείων ή αίτηση διόρθωσης στοιχείων δήλωσης.

Πώς δηλώνω ακίνητο από χρησικτησία που φαίνεται αγνώστου ιδιοκτήτη κατά την ανάρτηση του κτηματολογίου;

Μετά την Ανάρτηση των κτηματολογικών στοιχείων δεν επιτρέπεται να υποβληθεί δήλωση δικαιώματος με αιτία κτήσης την χρησικτησία για ακίνητο, το οποίο έχει καταχωρηθεί ως «αγνώστου ιδιοκτήτη». Μπορείτε όμως να υποβάλλεται ένσταση με κοινοποίηση στο Ελληνικό Δημόσιο, καταθέτοντας όσα περισσότερα δικαιολογητικά έχετε συγκεντρώσει.

Η χρησικτησία αφορά μόνο χωράφια;

Όχι. Η χρησικτησία μπορεί να αφορά κάθε είδους ακίνητο όπως: σπίτι, κατάστημα, διαμέρισμα, οικόπεδο, αγροτεμάχιο, δουλεία ιδιωτικού δρόμου κ.άλ.

Ο πατέρας μου καλλιεργούσε ένα χωράφι εδώ και 50 χρόνια. Τώρα πέθανε και δεν έχω συμβόλαιο. Τι να κάνω;

Θα κάνετε ένα τοπογραφικό της έκτασης και αφού πληρώσετε τους φόρους που αναλογούν, θα πάτε στο συμβολαιογράφο να κάνετε αποδοχής κληρονομιάς. Στον τίτλο, ο συμβολαιογράφος θα αναφέρει ότι ο προκάτοχος το απέκτησε με χρησικτησία.

Της ΓΡΑΜΜΑΤΗΣ ΜΠΑΚΛΑΤΣΗ, τοπογράφου – πολεοδόμου μηχανικού, baklatsi@yahoo.gr

Πηγή: taxydromos.gr

Εντός των επόμενων ημερών αναμένεται να υπογραφεί από τον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας κ. Νικόλαο Ταγαρά η νέα απόφαση για τα ύψη των κτιρίων, στην οποία θα αποσαφηνίζεται σε ποιες κατασκευές θα μπορεί να χρησιμοποιείται το «πριμ» ορόφων που δίνει ο  Οικοδομικός  Κανονισμός.

Όπως αναφέρει στον «Οικονομικό Ταχυδρόμο» στέλεχος του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ),  η υπουργική απόφαση, βασισμένη και σε πρόσφατη ερμηνεία του Κεντρικού Συμβουλίου Πολεοδομικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεων (ΚΕΣΥΠΟΘΑ), θα υποστηρίζει τη χρήση των διατάξεων των δύο τελευταίων οικοδομικών κανονισμών (ΓΟΚ του 1985 και ΝΟΚ του 2012), περιορίζοντας ωστόσο, υπό προϋποθέσεις, την εφαρμογή τους στις περιοχές όπου προϋφίστανται  προστατευτικά προεδρικά διατάγματα (ΠΔ) π.χ. παραδοσιακών οικισμών, τμήματος πόλης κλπ.

Ειδικά για την Αθήνα θα λαμβάνεται υπόψη το ΠΔ για τις περιοχές της πόλης που βρίσκονται εντός των ορίων του αρχαιολογικού χώρου της πόλης, ενώ για τις υπόλοιπες να εφαρμόζεται ο Οικοδομικός Κανονισμός.  Είναι αξιοσημείωτο ότι εδώ και μήνες στην πρωτεύουσα η έκδοση οικοδομικών αδειών  έχει ουσιαστικά σταματήσει έπειτα από τις   δικαστικές αποφάσεις του Διοικητικού Εφετείου Αθηνών για κτίρια στην περιοχή Αμπελοκήπων, οι οποίες έβαζαν «πάγο» στα ύψη και τους επιτρεπόμενους ορόφους που δίνονταν σε αυτά ως «μπόνους», βάσει των διατάξεων του ΝΟΚ.

Οι προσφυγές

Τις δικαστικές προσφυγές κατά οικοδομικών αδειών σε διάφορες περιοχές της Αθήνας είχαν πυροδοτήσει δύο αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας ( ΣτΕ) – κατόπιν προσφυγής της Ελληνικής Εταιρείας Περιβάλλοντος και Πολιτισμού (ΕΛΛΕΤ) – για ξενοδοχείο στην περιοχή Μακρυγιάννη. Σύμφωνα με τις αποφάσεις του ΣτΕ, «….στην επίμαχη περιοχή δεν έχουν εφαρμογή οι διατάξεις του ΝΟΚ 2012 αλλά οι ειδικές διατάξεις του Βασιλικού Διατάγματος του 1955 (Φ.Ε.Κ. 249Α ’), οι οποίες ορίζουν ανώτατο ύψος τα 21 μέτρα». Αλλά γενικότερα η νομολογία του ΣτΕ, τάσσεται κατά της αύξησης κατά περίπτωση των πολεοδομικών μεγεθών.

Τον τελευταίο χρόνο, στο ΥΠΕΝ έφταναν επιστολές από υπαλλήλους στις πολεοδομίες, οι οποίοι αναμένοντας τις σχετικές οδηγίες είχαν σταματήσει να χορηγούν όρους δόμησης σε περιοχές όπου το ύψος των κτιρίων δεν καθορίζεται από ειδικά προεδρικά διατάγματα (τα οποία υπερισχύουν των οικοδομικών κανονισμών), αλλά έως σήμερα εφαρμοζόταν ο ΝΟΚ/2012.

Το πρόβλημα έχει επισημάνει επανειλημμένως και η ΕΛΛΕΤ καταγγέλλοντας ότι «υπάρχει για τα νόμιμα ύψη σε όλη την πόλη της Αθήνας ανασφάλεια δικαίου, η οποία εγκλωβίζει τους κατασκευαστές των κτιρίων, οι άδειες των οποίων ακυρώνονται στη συνέχεια στα δικαστήρια ενώ παράλληλα εξαναγκάζει τους πολίτες να οδηγούνται με μεγάλο οικονομικό κόστος στα δικαστήρια για να υπερασπιστούν το αυτονόητο, την ανάσχεση της ραγδαίας υποβάθμισης του οικιστικού τους περιβάλλοντος».

πηγή ot.gr

Δεκτή έγινε από το δικαστήριο αγωγή με αίτημα την κατάρτιση ενώπιον Συμβολαιογράφου κανονισμού των σχέσεων των ιδιοκτητών χωριστών και ανεξαρτήτων οριζόντιων ιδιοκτησιών πολυώροφης οικοδομής (ΜΠΑ 117/2022).

Σύμφωνα με την απόφαση, η πλειοψηφία του 60% μπορεί να ζητήσει τη σύνταξη κανονισμού με σκοπό τη ρύθμιση υφισταμένων εκ της συνιδιοκτησίας σχέσεων και όχι τη σύσταση δικαιωμάτων ή υποχρεώσεων, για τα οποία απαιτείται η κοινή συναίνεση όλων των συνιδιοκτητών.

Πριν από την κατάθεση της αγωγής οι συγκύριοι, που ζητούν την κατάρτιση του κανονισμού, καταθέτουν σε συμβολαιογράφο της έδρας του αρμοδίου δικαστηρίου σχέδιο κανονισμού των σχέσεων των συνιδιοκτητών και σχέδιο του πίνακα κατανομής ποσοστών εξ αδιαιρέτου του κοινού ακινήτου στις χωριστές ιδιοκτησίες, με μνεία της αναλογίας κοινοχρήστων δαπανών που θα βαρύνει κάθε χωριστή ιδιοκτησία.

Τα έγγραφα αυτά πρέπει να είναι υπογεγραμμένα από όλους τους συγκυρίους, που ζητούν τη σύνταξη κανονισμού και ειδικώς το δεύτερο έγγραφο (σχέδιο πίνακα κατανομής των ποσοστών ιδιοκτησίας) πρέπει επιπλέον να είναι υπογεγραμμένο από πολιτικό μηχανικό ή αρχιτέκτονα· αντίγραφα όλων αυτών των εγγράφων και σχεδιαγραμμάτων, που έχουν κατατεθεί στο συμβολαιογράφο, προσκομίζονται από τους διαδίκους στο δικαστήριο κατά την συζήτηση.

Η ως άνω αγωγή δεν χρειάζεται να εγγραφεί στα βιβλία διεκδικήσεων του αρ. 220 ΚΠολΔ.

Σύμφωνα με την απόφαση, δεν απαιτείται στη νέα συζήτηση η εκ νέου κατάθεση προτάσεων, αλλά κατ' αυτή επιτρέπεται η συμπλήρωση των ήδη κατατεθειμένων, ενώ ο διάδικος, ο οποίος δεν παραστάθηκε στην επαναλαμβανόμενη συζήτηση, είχε όμως παρασταθεί στην αρχική, δικάζεται αντιμωλία, χωρίς να χρειάζεται κατάθεση νέων προτάσεων.

πηγή lawspot.gr

Ενα σημαντικό ζήτημα στον σχεδιασμό των κτιρίων και των δημόσιων χώρων, αποτελεί και η ανεμπόδιστη πρόσβαση όλων των ατόμων ανεξαρτήτως ηλικίας ή/και φυσικής κατάστασης. Σύμφωνα με την ισχύουσα πολεοδομική νομοθεσία και τις Οδηγίες του Υπουργείου Περιβάλλοντος, απαιτείται ο σχεδιασμός των κτιρίων καθώς και των κοινόχρηστων χώρων να γίνεται έτσι ώστε να εξασφαλίζεται η προσπέλαση των ατόμων με κινητικές δυσκολίες. Γι’ αυτό το λόγο μέχρι 31 Μαρτίου 2023 θα πρέπει όλα τα κτίρια στη χώρα μας, να έχουν προβεί στις κατάλληλες παρεμβάσεις δεδομένου ότι πέρα των ατόμων με κινητικά προβλήματα, τα άτομα με παροδικές αναπηρίες και τα λοιπά εμποδιζόμενα άτομα (έγκυες, νήπια, μικρά παιδιά, υπερήλικες κ.λπ.) αποτελούν το 50% περίπου του πληθυσμού της χώρας (δηλ. ένας στους δύο πολίτες) με αυξητικές ανάγκες.

• Τι θα ισχύει από 1^η Απριλίου 2023;

Από την 1η Απριλίου 2023 γίνεται υποχρεωτική στις νέες οικοδομικές άδειες η σύνταξη μελέτης προσβασιμότητας με ευθύνη του μηχανικού. Τα ιδιωτικά κτίρια κατοικίας, που έχουν ανεγερθεί με οικοδομική άδεια από τις 9/4/2012 που είναι η ημερομηνία έναρξης εφαρμογής του ΝΟΚ (Ν.4067/2012) και μετά, και στα υφιστάμενα κτίρια, αυτά που έχουν ανεγερθεί με οικοδομική άδεια προ της 9/4/2012 πρέπει να έχουν γίνει έργα και να τηρούνται οι κανόνες προσβασιμότητας. Επίσης στα κτίρια του δημοσίου και των δήμων και πλήθος άλλων κτιρίων δημοσίου ενδιαφέροντος επιβάλλεται να γίνουν οι απαραίτητες διαμορφώσεις, ώστε οι λειτουργικοί χώροι τους να είναι προσπελάσιμοι από άτομα με αναπηρία ή εμποδιζόμενα άτομα.

• Ποιες είναι οι συνέπειες σε όσους δεν συμμορφωθούν;

Τα έργα καθώς και οι μελέτες προσβασιμότητας στα κτίρια επαφίενται στους ιδιοκτήτες, ωστόσο όσοι δεν τηρήσουν το νόμο θα έλθουν αντιμέτωποι με την υποχρέωση πλήρους προσαρμογής και τις κυρώσεις που προβλέπονται με την πρώτη δυνητική πράξη, όταν θελήσουν να μισθώσουν, να μεταβιβάσουν, να τροποποιήσουν ή να τακτοποιήσουν αυθαίρετες χρήσεις για να μπουν σε επιδοτούμενα προγράμματα εξοικονόμησης ενέργειας είτε να εκδώσουν οικοδομική άδεια του ακινήτου τους, για οποιοδήποτε πολεοδομικό η κατασκευαστικό σκοπό. Οι κυρώσεις έχουν προβλεφθεί από το άρθρο 26 του ΝΟΚ από το 2012. Η αναστολή των κυρώσεων αρχικά έληγε την 31.12.2020 παρατάθηκε για μια διετία έως την 31/12/2022 και τώρα θεσμοθετήθηκε νέα τρίμηνη παράταση μέχρι στις 31 Μαρτίου 2023.

• Ποιες είναι οι Βασικές Τεχνικές Προδιαγραφές;

Βασική αρχή των Τεχνικών Προδιαγραφών Μελέτης Προσβασιμότητας είναι η δημιουργία «προσβάσιμης αλυσίδας», δηλαδή η κατασκευή έργων με στόχο τη συνεχόμενη, αλυσιδωτή προσβάσιμη μετακίνηση στον χώρο, χωρίς ασυνέχειες και εμπόδια.

Βασικές τεχνικές προδιαγραφές για κτίρια:

• Προσβάσιμη είσοδος (>0,90μ) και πρόσβαση από την εξωτερική θύρα στον ανελκυστήρα (ελάχιστου αποδεκτού πλάτους 0,90μ με ταυτόχρονη πρόβλεψη χώρων ελιγμών αμαξιδίου)
• Κατακόρυφη κυκλοφορία (προσβάσιμος ανελκυστήρας ή αναβατόριο)
• Προσβάσιμες οδεύσεις διαφυγής και προστατευμένων προσβάσιμων χώρων αναμονής σε περίπτωση έκτακτων αναγκών
• Ενας τουλάχιστον προσβάσιμος χώρος υγιεινής

Βασικές προδιαγραφές για τον υπαίθριο χώρο:

• Οριζόντια κυκλοφορία και πρόσβαση στον δημόσιο χώρο με ελάχιστο πλάτος χωρίς εμπόδια 1,50μ. Προβλέπεται οδηγός τυφλών και ράμπες για προσβάσιμα πεζοδρόμια και πεζοδρόμους, οδούς ήπιας κυκλοφορίας και πλατείες.
• Προσβάσιμες διαβάσεις και στάσεις Μέσων Μαζικής Μεταφοράς
• Θέσεις στάθμευσης αναπηρικών αυτοκινήτων

• Τι ισχύει με τα νέα κτίρια κατοικιών;

Στις νέες κατοικίες, που ανεγείρονται εντός ή εκτός σχεδίων, για τα άτομα με αναπηρία και τα «εμποδιζόμενα» άτομα, θα πρέπει να εξασφαλίζονται:

• Αυτόνομη (χωρίς τη βοήθεια κανενός) & ασφαλής (από κάθε άποψη) οριζόντια και κατακόρυφη προσπέλαση, σύμφωνα με τις ισχύουσες οδηγίες του ΥΠΕΚΑ «Σχεδιάζοντας για όλους» (με διαδρόμους, ράμπες, μηχανικά μέσα κλπ)
• Συνθήκες εύκολης μετατρεψιμότητας των κατοικιών σε κατοικίες μελλοντικών χρηστών με αναπηρία/εμποδιζόμενων ατόμων, χωρίς να θίγεται ο φέρων οργανισμός του κτιρίου.
• Προσβάσιμος χώρος αναμονής μίας θέσης αμαξιδίου

• Τι ισχύει για τις παλιές κατοικίες;

Για τις κατοικίες που δεν διαθέτουν ανελκυστήρα και δεν διασφαλίζουν προσβασιμότητα σε άτομα με αναπηρία και μειωμένη κινητικότητα, είναι δυνατή η τοποθέτηση διάταξης ράμπας ή αναβατορίου, που θα διασφαλίζει την πρόσβαση των ΑμεΑ κλπ. από το πεζοδρόμιο στους εσωτερικούς/εξωτερικούς κοινόχρηστους χώρους κατά παρέκκλιση κάθε ισχύουσας διάταξης ή κανονισμού.

• Τι ισχύει όταν γίνεται αλλαγή χρήσης στο κτίριο;

Σε περίπτωση, που γίνεται αλλαγή χρήσης σε όλο ή σε τμήμα (π.χ. όροφος) του κτιρίου θα πρέπει να διασφαλίζεται υποχρεωτικά η προσβασιμότητα στα άτομα με αναπηρία ή εμποδιζόμενα άτομα στους κοινόχρηστους χώρους του κτιρίου με την προϋπόθεση να μην θίγεται ο φέρων οργανισμός του κτιρίου.

Σε αντίθετη περίπτωση η κατασκευή θεωρείται αυθαίρετη.

• Οταν τα κτίρια είναι υφιστάμενα τι υποχρεώσεις έχουν;

Ειδικά για την περίπτωση των υφιστάμενων κτιρίων, επιτρέπεται κατ’ εξαίρεση:

Α) Ανελκυστήρας με ελάχιστες εσωτερικές διαστάσεις θαλάμου: πλάτος 0,90 μ και μήκος 1,20μ, ελεύθερο άνοιγμα πόρτας στη μικρότερη από τις παραπάνω διαστάσεις 0,80μ.

Β) Ενός τουλάχιστον προσβάσιμου σε άτομα με αναπηρία ή/και εμποδιζόμενα άτομα χώρου υγιεινής με κοινή χρήση ανδρών/γυναικών.

Γ) Υφιστάμενα κτίρια με χρήσεις εμπορίου, γραφείων και καταστήματα υγειονομικού ενδιαφέροντος με ανάπτυξη τραπεζοκαθισμάτων στον εσωτερικό ή εξωτερικό χώρο, με μικτό εμβαδόν μικρότερο από 100 τ.μ μπορούν να εξαιρεθούν μόνο από την υποχρέωση δημιουργίας προσβάσιμων χώρων υγιεινής για το κοινό, εφόσον αυτό προκαλεί δυσανάλογη επιβάρυνση στους ιδιοκτήτες τους.

• Ποιες είναι οι εξαιρέσεις γενικά για όλα τα κτίρια;

Εξαιρούνται όλα τα κτίρια που έχουν μοναδική πρόσβαση σε δρόμο με βαθμίδες ή βρίσκονται σε οικόπεδα στα οποία η ελάχιστη διαφορά στάθμης του φυσικού εδάφους στην οικοδομική γραμμή από την επιφάνεια του πεζοδρομίου είναι μεγαλύτερη από 2.50 μ.

Απαλλάσσονται τα νέα κτίρια από την υποχρέωση διαμόρφωσης πρόσβασης στους πάνω από το ισόγειο ορόφους ή τους εσωτερικούς εξώστες ή αναβαθμούς τα κτίρια, εφόσον:

α) Το εμβαδόν των εσωτερικών εξωστών (πατάρια) ή αναβαθμών αποτελεί ποσοστό μέχρι 50% του εμβαδού της κυρίως αίθουσας και όχι περισσότερο των 100.0 τ.μ. και η χρήση του είναι ίδια με αυτή της κυρίως αίθουσας ή οι εσωτερικοί εξώστες ή αναβαθμοί έχουν βοηθητική χρήση.

β) Το συνολικό μικτό εμβαδόν των πάνω από το ισόγειο ορόφων είναι μικρότερο των 200,00 τ.μ. και συγχρόνως

γ) το μικτό εμβαδόν κάθε ορόφου είναι μικρότερο των 70,0 τ.μ.

Προσοχή! Οι εξαιρέσεις αυτές δεν ισχύουν, αν η χρήση του κτιρίου είναι η μοναδική στον οικισμό και ταυτόχρονα στους πάνω από το ισόγειο ορόφους υπάρχουν χρήσεις για εξυπηρέτηση κοινού διαφορετικές από αυτές που υπάρχουν στον ισόγειο όροφο.

• Τι γίνεται όταν δεν συμφωνούν οι συνιδιοκτήτες, για να γίνουν οι διαμορφώσεις;

Μπορούν να γίνουν οι διαμορφώσεις από τον ενδιαφερόμενο και με δαπάνες του, χωρίς τη συναίνεση των λοιπών συνιδιοκτητών, κατά παρέκκλιση των προβλεπόμενων στον Κανονισμό του κτιρίου, κατόπιν απόφασης της Κεντρικής Επιτροπής Προσβασιμότητας, που εκδίδεται μετά από σχετική αίτηση του ενδιαφερόμενου, η οποία συνοδεύεται από τα απαιτούμενα δικαιολογητικά (έγγραφη πρόσκληση συνιδιοκτητών, τεχνική έκθεση μηχανικού, μελέτη στατικής επάρκειας).

πηγή b2green.gr

Ο Υπουργός Οικονομικών, κ. Χρήστος Σταϊκούρας, έθεσε αργά χθες το βράδυ σε δημόσια ηλεκτρονική διαβούλευση, το σχέδιο νόμου με τίτλο «Ρυθμίσεις για τα κατεχόμενα ακίνητα του Δημοσίου και άλλες διατάξεις».

Στο πλαίσιο αυτό καλείται να συμμετάσχει στη δημόσια διαβούλευση κάθε κοινωνικός και οικονομικός εταίρος, καθώς και κάθε ενδιαφερόμενος πολίτης, καταθέτοντας τις προτάσεις του για την όποια βελτίωση των διατάξεων του ανωτέρω νομοθετήματος. Η διαβούλευση θα διαρκέσει μέχρι την 2α Φεβρουαρίου 2023.

Σύμφωνα με το Υπουργείο Οικονομικών, με το προτεινόμενο σχέδιο νόμου επιχειρείται η επίλυση ενός διαχρονικού κοινωνικού προβλήματος που αφορά στο ιδιοκτησιακό καθεστώς των κατεχομένων δημόσιων ακινήτων του Υπουργείου Οικονομικών. Προβλέπεται ο εκσυγχρονισμός του θεσμικού πλαισίου της διαδικασίας εξαγοράς των ακινήτων αυτών από πρόσωπα που τα κατέχουν σύμφωνα με τις προϋποθέσεις του σχεδίου νόμου. Με τον τρόπο αυτό, εξυπηρετούνται σκοποί δημοσίου συμφέροντος, όπως η οριστική διευθέτηση του ιδιοκτησιακού καθεστώτος της ιδιωτικής περιουσίας του Δημοσίου και η αποκατάσταση προσώπων που διατηρούν στα ακίνητα αυτά την κατοικία τους ή τον τόπο άσκησης της επαγγελματικής τους δραστηριότητας. Οι ως άνω δημόσιοι σκοποί βαίνουν παράλληλα με τον δημόσιο σκοπό της επ’ ωφελεία του Δημοσίου αξιοποίησης της ιδιωτικής περιουσίας αυτού. Κατ’ αποτέλεσμα, προωθούνται η αποτελεσματικότερη αξιοποίηση της ιδιωτικής περιουσίας του Δημοσίου και η τουριστική, βιομηχανική και αγροτική ανάπτυξη της χώρας. Με τις εν λόγω ρυθμίσεις, οι οποίες έχουν κοινωνικό και αποκαταστατικό χαρακτήρα και αποσκοπούν στην υλοποίηση μίας ειδικής διαδικασίας εξαγοράς ακινήτων, αυτονοήτως δεν μεταβάλλεται το ιδιοκτησιακό καθεστώς των ακινήτων προ της εξαγοράς, όπως αυτό έχει διαμορφωθεί κατ’ εφαρμογή του ισχύοντος σήμερα νομοθετικού πλαισίου.

Περαιτέρω, προτείνονται ρυθμίσεις για ειδικές κατηγορίες ακινήτων που ανήκουν στην ιδιωτική περιουσία του Δημοσίου, όπως τα ακίνητα εντός σχεδίου πόλεως ή οικισμού, εκτός πεδίου εφαρμογής του ν. 998/1979 και διαχείρισης Υπουργείου Οικονομικών, τα ανταλλάξιμα ακίνητα, τα μη άρτια και μη οικοδομήσιμα τμήματα δημοσίων ακινήτων, όμορα βιοτεχνικών, βιομηχανικών, αγροτικών, κτηνοτροφικών και τουριστικών επιχειρήσεων και ακίνητα που υπάγονται στο Κτηματολόγιο Δωδεκανήσου.

Ποια ακίνητα εξαιρούνται:

Με το άρθρο 4 καθορίζονται αφενός οι λόγοι δημοσίου συμφέροντος, η συνδρομή των οποίων καθιστά αδύνατη την εξαγορά δημοσίου ακινήτου, μολονότι συντρέχουν οι προϋποθέσεις των περ. α’ και β’ της παρ. 1 του άρθρου 3 και αφετέρου οι κατηγορίες ακινήτων που εξαιρούνται της διαδικασίας εξαγοράς, ώστε να είναι εκ των προτέρων σαφής για τα ενδιαφερόμενα πρόσωπα η δυνατότητα εξαγοράς, αλλά και να καταστεί ταχύτερη η διαδικασία εξαγοράς. Στην περίπτωση κατά την οποία δεν συντρέχουν οι λόγοι δημοσίου συμφέροντος της παρ. 1 και το ακίνητο για το οποίο έχει υποβληθεί αίτηση εξαγοράς δεν εντάσσεται σε κάποια από τις κατηγορίες της παρ. 2, δεν κωλύεται η αποδοχή της αίτησης εξαγοράς, εφόσον συντρέχουν και οι λοιπές προϋποθέσεις του νόμου.

Επειδή η συνδρομή των λόγων δημοσίου συμφέροντος που προβλέπονται στην παρ. 1, καθιστά αδύνατη την έκδοση απόφασης εξαγοράς, καθιερώνεται υποχρέωση των καθ’ ύλη αρμόδιων Υπουργείων να προσδιορίσουν, εντός έξι (6) μηνών από την έναρξη ισχύος του νόμου, με αιτιολογημένη δήλωσή τους τις περιοχές ή τα ακίνητα ενδιαφέροντός τους, ώστε τα συγκεκριμένα ακίνητα ή οι περιοχές, κατόπιν της δήλωσης αυτής, να εξαιρεθούν από τη διαδικασία εξαγοράς.

Περαιτέρω, με την παρ. 2 προβλέπεται ότι εξαιρούνται της διαδικασίας εξαγοράς τα ακίνητα ή τμήματα των ακινήτων αυτών, τα οποία:

(α) κατά την έναρξη ισχύος του παρόντος νόμου εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής αποφάσεων που κηρύσσουν αναγκαστική απαλλοτρίωση ή επιβάλλουν ρυμοτομική απαλλοτρίωση,

(β) εμπίπτουν στις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας, με την επιφύλαξη των παρ. 6 και 7 του άρθρου 3,

(γ) εμπίπτουν εντός οριοθετημένου υδατορέματος σύμφωνα με το άρθρο 3 του ν. 4258/2014 (Α’ 94) ή εντός ζώνης πενήντα (50) μέτρων από τις όχθες αυτού αν δεν έχει γίνει οριοθέτηση του υδατορέματος,

(δ) κείνται εντός καθορισμένης ζώνης αιγιαλού – παραλίας και εντός χερσαίας ζώνης λιμένα,

(ε) εμπίπτουν σε χώρο που έχει κηρυχθείως αρχαιολογικός κατά το άρθρο 12 του Κώδικα νομοθεσίας για την προστασία των αρχαιοτήτων και εν γένει της πολιτιστικής κληρονομιάς (ν. 4858/2021, Α’ 220), σύμφωνα με βεβαίωση που έχει εκδώσει ή εκδίδει η αρμόδια Γενική Διεύθυνση Αρχαιοτήτων και Πολιτιστικής Κληρονομιάς του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού,

(στ) είναι εκτός συναλλαγής σύμφωνα με τον Αστικό Κώδικα,

(ζ) είναι βακουφικά και εμπίπτουν στις διατάξεις της παρ. 1 του άρθρου 12 του ν.δ. 547/1970 (Α’118), όπως ισχύει και

(η) έχουν περιέλθει στην κυριότητα της Εταιρείας Ακινήτων του Δημοσίου (ΕΤ.Α.Δ.) Α.Ε., εφόσον για αυτά έχει ολοκληρωθεί η διαδικασία μεταγραφής ή καταχώρισης στα κατά τόπους αρμόδια Υποθηκοφυλακεία και Κτηματολογικά Γραφεία κατά περίπτωση, δυνάμει των παρ. 4 και 8 του άρθρου 196 του ν. 4389/2016 (Α’ 94).

Ειδικά για τις περιπτώσεις ακινήτων που κείνται σε μη καθορισμένη ζώνη αιγιαλού ή παραλίας, η διαδικασία καθορισμού της ζώνης αιγιαλού ή παραλίας, θα πρέπει να έχει ολοκληρωθεί εντός της προθεσμίας που προβλέπεται στην παρ. 11 του άρθρου 8.

Για την αποφυγή παρερμηνειών, με την παρ. 3 διευκρινίζεται ότι αν οι λόγοι εξαίρεσης που προβλέπονται στις παρ. 1 και 2 αφορούν τμήμα μόνον του προς εξαγορά δημοσίου ακινήτου, η εξαγορά του υπόλοιπου τμήματος του ιδίου δημοσίου ακινήτου δεν κωλύεται σύμφωνα με το άρθρο 3. Όμως, στην περίπτωση αυτή το εξαιρούμενο της εξαγοράς τμήμα του δημοσίου ακινήτου δεν συνυπολογίζεται στο όριο αρτιότητας για τους σκοπούς της παρ. 3 του άρθρου 3.

Από ποια ακίνητα παραιτέιται το δημόσιο:

Με το άρθρο ρυθμίζονται οι προϋποθέσεις υπό τις οποίες το Δημόσιο απέχει από την άσκηση αγωγών της παρ. 2 του άρθρου 6 του ν. 2664/1998 αναφορικά με ακίνητα τα οποία κείνται σε εκτάσεις εντός σχεδίων πόλεως ή οικισμού για τα οποία δεν εφαρμόζεται ο ν. 998/1979 (Α΄ 289) και τα οποία διαχειρίζεται το Υπουργείο Οικονομικών.

Οι εν λόγω εκτάσεις έχουν περιέλθει στη διαχειριστική αρμοδιότητα του Υπουργείου Οικονομικών δυνάμει της περ. ζ’ της παρ. 6 του άρθρου 3 του ν. 998/1979, με πρωτόκολλα παράδοσης-παραλαβής. Επειδή όμως τα πρωτόκολλα παράδοσης-παραλαβής συνοδεύονταν μόνο από στοιχεία εδαφικού εντοπισμού, κατά την υποβολή δηλώσεων και ενστάσεων σύμφωνα με την κτηματολογική διαδικασία, οι Κτηματικές Υπηρεσίες δεν έχουν επαρκή στοιχεία για τα ακίνητα αυτά και επομένως δεν υπάρχουν βάσιμες ελπίδες δικαίωσης των θέσεων του Ελληνικού Δημοσίου, εφόσον εν προκειμένω τυγχάνει εφαρμογής το άρθρο 4 του ν. 3127/2003 (Α΄ 67). Σημειωτέον ότι στα εν λόγω ακίνητα υπάρχουν (κυρίως) δομημένες επιφάνειες και δη πολυκατοικίες.

Σταθμίζοντας όλα τα ανωτέρω ο νομοθέτης, καθώς και την αναστάτωση που προκαλείται και θα συνεχίσει να προκαλείται στην κοινωνική και οικονομική ζωή εκ των ως άνω εν πολλοίς ανυποστήρικτων ενστάσεων και αγωγών του Δημοσίου επιλέγει να απέχει στο εξής από την άσκηση των αγωγών της παρ. 2 του άρθρου 6 του ν. 2664/1998 για τα ακίνητα αυτά, εφόσον:

α) ο ιδιώτης έχει αναγραφεί ως κύριος στις πρώτες κτηματολογικές εγγραφές δυνάμει του άρθρου 4 του ν. 3127/2003 (Α΄ 67),

β) δεν έχει εκδοθεί και κοινοποιηθεί σε αυτόν ή τους δικαιοπαρόχους από την οικεία Κτηματική Υπηρεσία Πρωτόκολλο Διοικητικής Αποβολής (Π.Δ.Α.) ή Πρωτόκολλο Καθορισμού Αποζημίωσης Αυθαίρετης Χρήσης (Π.ΚΑ.Α.Χ.) για τα ακίνητα αυτά λόγω του χαρακτήρα τους και

γ) δεν προβάλλονται δικαιώματα του Δημοσίου εξ άλλης αιτίας.

Οι ανωτέρω ρυθμίσεις εφαρμόζονται και για τα ανταλλάξιμα ακίνητα εντός σχεδίου πόλεως ή οικισμού με στόχο την αποφυγή πρόκλησης αναστάτωσης στην κοινωνική και οικονομική ζωή και την ομαλή εκπλήρωση του αποκαταστατικού σκοπού που εξυπηρετούν τα ανταλλάξιμα ακίνητα.

Αυτονοήτως, στην παρ. 2 προβλέπεται ότι οι ρυθμίσεις της παρ. 1 δεν ισχύουν για εκτάσεις που στο σχέδιο πόλεως ή οικισμού αποτελούν κοινόχρηστους χώρους, πάρκα ή άλση.

Διαβάστε παρακάτω τα περιεχόμενα του υπό δημόσια διαβούλευση Ν/Σ:

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΜΕΡΟΣ Α: ΕΞΑΓΟΡΑ ΚΑΤΕΧΟΜΕΝΩΝ ΑΚΙΝΗΤΩΝ ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΥ

Άρθρο 1 Σκοπός

Άρθρο 2 Ορισμοί

Άρθρο 3 Δικαίωμα υποβολής αίτησης εξαγοράς

Άρθρο 4 Εξαιρούμενα ακίνητα

Άρθρο 5 Προσδιορισμός τιμήματος εξαγοράς

Άρθρο 6 Εκπτώσεις επί του τιμήματος εξαγοράς

Άρθρο 7 Τίμημα εξαγοράς – Ειδικές περιπτώσεις

Άρθρο 8 Υποβολή αίτησης εξαγοράς και δικαιολογητικών

Άρθρο 9 Σύσταση, συγκρότηση και αρμοδιότητες της Επιτροπής Εξαγοράς

Άρθρο 10 Απόφαση εξαγοράς και καταβολή τιμήματος εξαγοράς

Άρθρο 11 Εκκρεμείς αιτήσεις εξαγοράς

Άρθρο 12 Απαλλοτρίωση δημοσίου ακινήτου που εξαγοράσθηκε

Άρθρο 13 Συνέπειες υποβολής αίτησης εξαγοράς

Άρθρο 14 Ακίνητα ιδιοκτησίας Ταμείου Εθνικής Άμυνας (ΤΕΘΑ)

ΜΕΡΟΣ Β: ΑΛΛΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΔΙΩΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑ ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΥ

Άρθρο 15 Ειδικές ρυθμίσεις – Ακίνητα εντός σχεδίου πόλεως ή οικισμού εκτός πεδίου εφαρμογής ν. 998/1979 και διαχείρισης Υπουργείου Οικονομικών – Ανταλλάξιμα ακίνητα

Άρθρο 16 Ειδικές ρυθμίσεις για μη άρτια και μη οικοδομήσιμα τμήματα δημοσίων ακινήτων, όμορα βιοτεχνικών, βιομηχανικών, αγροτικών, κτηνοτροφικών και τουριστικών επιχειρήσεων

Άρθρο 17 Ρύθμιση διαφορών για ακίνητα που υπάγονται στο Κτηματολόγιο Δωδεκανήσου

ΜΕΡΟΣ Γ: ΕΞΟΥΣΙΟΔΟΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 18 Εξουσιοδοτικές διατάξεις

ΜΕΡΟΣ Δ΄ ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΗ ΔΙΑΤΑΞΗ

Άρθρο 19 Μεταβατική διάταξη

ΜΕΡΟΣ Ε: ΚΑΤΑΡΓΟΥΜΕΝΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 20 Καταργούμενες διατάξεις

ΜΕΡΟΣ ΣΤ: ΕΝΑΡΞΗ ΙΣΧΥΟΣ

Άρθρο 21 Έναρξη ισχύος

Μπορείτε να διαβάσετε το επίσημο πλήρες κείμενο, εδώ

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,

Ένα πάγιο αίτημα της ελληνικής συμβολαιογραφίας που αφορά στις θέσεις στάθμευσης της πιλοτής με ποσοστά συνιδιοκτησίας επί του οικοπέδου, υλοποιείται με το ν. 5005/21-12-2022 (ΦΕΚ 236 Α΄/21-12-2022) που έχει τίτλο «Ενίσχυση δημοσιότητας και διαφάνειας στον έντυπο και ηλεκτρονικό Τύπο – Σύσταση ηλεκτρονικών μητρώων εντύπου και ηλεκτρονικού Τύπου  – Διατάξεις αρμοδιότητας της Γενικής Γραμματείας Επικοινωνίας και Ενημέρωσης και λοιπές επείγουσες ρυθμίσεις» και ειδικότερα με το άρθρο 46 αυτού με τίτλο «Κυριότητα ανοικτών θέσεων στάθμευσης στην πιλοτή – Προσθήκη παρ. 5Α στο άρθρο 1 του ν. 960/1979» στο οποίοορίζεται ότι προστίθεται νέα παράγραφος με την αρίθμηση  5Α  στο άρθρο 1 του ν. 960/1979 (Α’ 194), με το εξής περιεχόμενο:

«5Α. α) Ο ιδιοκτήτης οριζοντίου ιδιοκτησίας-χώρου κύριας χρήσης πολυκατοικίας που έχει εμπράγματο δικαίωμα σε ανοικτή θέση στάθμευσης στην πιλοτή της ίδιας πολυκατοικίας, που αποτελεί κατά τη σύσταση αυτοτελή οριζόντια ιδιοκτησία, προβαίνει σε μονομερή τροποποίηση της πράξης οριζοντίου ιδιοκτησίας, προκειμένου να μετατρέψει τον ανοικτό χώρο στάθμευσης στην πιλοτή ως παρακολούθημα στην αποκλειστική χρήση της οριζοντίου ιδιοκτησίας του χώρου κύριας χρήσης και ταυτόχρονα να ενσωματώσει στην τελευταία ποσοστό συγκυριότητας στο οικόπεδο που είχε κατά τη σύσταση οριζοντίων ιδιοκτησιών ο ανοιχτός χώρος στάθμευσης στην πιλοτή. Στην περίπτωση αυτή, η σύμφωνη γνώμη του συνόλου των συνιδιοκτητών τεκμαίρεται.

β) Ανοικτή θέση στάθμευσης στην πιλοτή πολυκατοικίας που αποτελεί κατά τη σύσταση αυτοτελή οριζόντια ιδιοκτησία και επί της οποίας δεν έχει εμπράγματο δικαίωμα ιδιοκτήτης επί οριζοντίου ιδιοκτησίας-χώρου κύριας χρήσης της αυτής πολυκατοικίας δύναται να μεταβιβαστεί κατ’ εξαίρεση και μόνο σε άλλον ιδιοκτήτη επί οριζοντίου ιδιοκτησίας-χώρου κύριας χρήσης της αυτής πολυκατοικίας. Στην περίπτωση αυτή ο ιδιοκτήτης της οριζοντίου ιδιοκτησίας-χώρου κύριας χρήσης προβαίνει σε μονομερή τροποποίηση της πράξης οριζοντίου ιδιοκτησίας, προκειμένου να μετατρέψει τον ανοικτό χώρο στάθμευσης στην πιλοτή ως παρακολούθημα στην αποκλειστική χρήση της οριζοντίου ιδιοκτησίας του χώρου κύριας χρήσης και ταυτόχρονα να ενσωματώσει στην τελευταία το ποσοστό συγκυριότητας στο οικόπεδο που είχε κατά τη σύσταση οριζοντίων ιδιοκτησιών ο ανοιχτός χώρος στάθμευσης στην πιλοτή. Στην περίπτωση αυτή, η σύμφωνη γνώμη του συνόλου των συνιδιοκτητών τεκμαίρεται.

γ) Ο ιδιοκτήτης οριζοντίου ιδιοκτησίας-χώρου κύριας χρήσης πολυκατοικίας, στον οποίο μεταβιβάστηκε και το δικαίωμα αποκλειστικής χρήσης επί ανοικτής θέσης στάθμευσης στην πιλοτή ή θέσης στον ακάλυπτο χώρο της ίδιας πολυκατοικίας, στην οποία θέση, σύμφωνα με την πράξη σύστασης οριζοντίου ιδιοκτησίας ή τον κανονισμό της πολυκατοικίας, έχει συσταθεί αυτοτελές δικαίωμα αποκλειστικής χρήσης χωρίς να συνδέεται με συγκεκριμένη οριζόντια ιδιοκτησία-χώρο κύριας χρήσης της πολυκατοικίας, προβαίνει σε μονομερή τροποποίηση της πράξης οριζοντίου ιδιοκτησίας, προκειμένου να αντιστοιχήσει τον ανοικτό χώρο στάθμευσης της πιλοτής ή του ακάλυπτου χώρου ως παρακολούθημα στην αποκλειστική χρήση της οριζοντίου ιδιοκτησίας του χώρου κύριας χρήσης. Στην περίπτωση αυτή, η σύμφωνη γνώμη του συνόλου των συνιδιοκτητών τεκμαίρεται».

Με τιμή

Ο Πρόεδρος

Γεώργιος Ρούσκας

πηγή:enotariat.gr

 Εκδόθηκε η Εγκύκλιος ΥΠΕΝ/ΔΑΟΚΑ/135179/4495 με θέμα: Έγκριση διαγράμματος κάλυψης σύμφωνα με τις προδιαγραφές του άρθρου 157 του Ν.4951/2022 (Α΄ 129).

Ειδικότερα, με το άρθρο 157 του ν.4951/2022, τροποποιήθηκε η παρ. 3 του άρθρου 39 του ν.4495/2017 ως προς τις προδιαγραφές του διαγράμματος κάλυψης, προκειμένου να εισαχθεί η νέα αντίληψη ελέγχου των οικοδομικών αδειών, η οποία επικεντρώνεται στο πραγματικό πολεοδομικό και περιβαλλοντικό αποτύπωμα του κτιρίου στον αστικό χώρο, μέσω του ελέγχου της θέσης του στο οικόπεδο/γήπεδο, του όγκου, καθώς και των υποχρεώσεων σε φύτευση και χώρους στάθμευσης.

Επισημαίνεται, ότι βάσει του νέου πλαισίου, ο έλεγχος του διαγράμματος κάλυψης από τους εξουσιοδοτημένους υπαλλήλους των ΥΔΟΜ περιορίζεται αποκλειστικά στα αναφερόμενα
στο άρθρο 157 του ν.4951/2022 στοιχεία, δηλαδή την κάλυψη, το ύψος, τον όγκο, τις πλάγιες και οπίσθιες αποστάσεις και τις ανάγκες σε χώρους στάθμευσης. Επίσης, για τις περιοχές εντός εγκεκριμένου σχεδίου, ελέγχεται η επιφάνεια της φύτευσης – και δεντροφύτευσης – που προκύπτει από τον υπολογισμό του υποχρεωτικού ακάλυπτου χώρου.

Αντιθέτως, οι υπολογισμοί των πολεοδομικών μεγεθών που συναρτώνται με τον συντελεστή δόμησης (σ.δ.), είτε άμεσα, όπως αναφέρονται στο άρθρο 11, είτε έμμεσα σε συνδυασμό με οποιοδήποτε άλλο άρθρο του ΝΟΚ, όπως, ενδεικτικά, τα άρθρα 2, 10, 16, 17, 19, 25 του ΝΟΚ, αναγράφονται μεν στο διάγραμμα κάλυψης, αποτελούν όμως αντικείμενο της υπεύθυνης δήλωσης των μελετητών μηχανικών, η οποία δεν ελέγχεται κατά τη χορήγηση της οικοδομικής άδειας από τους εξουσιοδοτημένους υπαλλήλους των ΥΔΟΜ.

Για την κατανόηση της εφαρμογής της ανωτέρω παραγράφου, ως προς τους ελέγχους των μεγεθών από τους εξουσιοδοτημένους υπαλλήλους των ΥΔΟΜ, αναφέρονται τα ακόλουθα ενδεικτικά παραδείγματα.

• Οι επιφάνειες και οι προϋποθέσεις δημιουργίας των εσωτερικών εξωστών – πατάρια (παρ. 28 του άρθρου 2 και περ. ιδ΄ της παρ. 6 του άρθρου 11) και των σοφιτών (παρ. 81 του άρθρου 2 και περ. ιε΄ της παρ. 6 του άρθρου 11), οι οποίες σχετίζονται άμεσα με τον έλεγχο του συντελεστή δόμησης (σ.δ.), δεν ελέγχονται από τους εξουσιοδοτημένους υπαλλήλους των ΥΔΟΜ και οι σχετικοί υπολογισμοί αποτελούν αντικείμενο της υπεύθυνης δήλωσης των μελετητών μηχανικών.
• Επίσης, οι εξουσιοδοτημένοι υπάλληλοι των ΥΔΟΜ ελέγχουν το πλάτος των εξωστών μέχρι δ ή Δ/4 (παρ. 3 του άρθρου 16), ως απόρροια του ελέγχου των υποχρεωτικών οπίσθιων ή πλαϊνών αποστάσεων, αλλά δεν ελέγχουν την επιφάνειά τους στο πλαίσιο του επιτρεπόμενου μέχρι 40% ποσοστού του συντελεστή δόμησης (σ.δ.) (περ. α΄ της παρ. 6 του άρθρου 11) και οι σχετικοί υπολογισμοί αποτελούν αντικείμενο της υπεύθυνης δήλωσης των μελετητών μηχανικών.
• Αντίστοιχα, δεν ελέγχεται η επιφάνεια των ανοικτών ημιυπαίθριων χώρων ως ποσοστό μέχρι του 20% της επιφάνειας που επιτρέπεται να δομηθεί στο οικόπεδο ή γήπεδο (περ. α΄ της παρ. 6 του άρθρου 11) ούτε και το μήκος του ανοίγματός τους σε σχέση με το περίγραμμά τους (παρ. 6 του άρθρου 2), καθώς τα στοιχεία αυτά συναρτώνται έμμεσα με την υποχρέωση προσμέτρησής τους ή μη στον συντελεστή δόμησης (σ.δ.) και οι σχετικοί υπολογισμοί αποτελούν αντικείμενο της υπεύθυνης δήλωσης των μελετητών μηχανικών.
• Κατ’ αναλογία με τα προαναφερόμενα, οι εξουσιοδοτημένοι υπάλληλοι των ΥΔΟΜ ελέγχουν το πλάτος των κλειστών εξωστών (erker) (περίπτωση β΄ της παρ. 5 του άρθρου 16) αλλά όχι το ποσοστό τους επί της επιφάνειας της αντίστοιχης όψης (περ. α΄ της παρ. 5 του άρθρου 16) και οι σχετικοί υπολογισμοί αποτελούν αντικείμενο της υπεύθυνης δήλωσης των μελετητών μηχανικών.

Έτσι, στα υποδείγματα που συντάχθηκαν και εγκρίνονται με την παρούσα εγκύκλιο, αναγράφονται στα γενικά στοιχεία γηπέδου – κτιρίου, τα μεγέθη που υπόκεινται σε έλεγχο από τους εξουσιοδοτημένους υπαλλήλους της αρμόδιας ΥΔΟΜ, ενώ όλοι οι υπόλοιποι υπολογισμοί, αναγράφονται στο διάγραμμα κάλυψης αλλά αποτελούν περιεχόμενο της υπεύθυνης δήλωσης του μελετητή μηχανικού και υπόκεινται σε έλεγχο μόνο σε περίπτωση δειγματοληπτικού ελέγχου ή ελέγχου νομιμότητας μετά από καταγγελία.

Όταν το διάγραμμα κάλυψης πρέπει να περιλαμβάνει επιπρόσθετα στοιχεία, λόγω εγκρίσεων από άλλους φορείς ή συλλογικά όργανα, αυτά αναγράφονται σε ξεχωριστό πεδίο με τίτλο «ειδικά στοιχεία έγκρισης (διάταξη, όνομα φορέα ή συλλογικού οργάνου)». Για παράδειγμα, στην περίπτωση εφαρμογής του άρθρου 10 του ΝΟΚ, στο πεδίο αυτό θα συμπεριλαμβάνεται ο πίνακας υπολογισμού των κινήτρων των περιπτώσεων του άρθρου 10, με βάσει τα στοιχεία του οικοπέδου και τους ισχύοντες όρους δόμησης της περιοχής, προς έγκριση από το οικείο Συμβούλιο Αρχιτεκτονικής (ΣΑ).

Για τις περιπτώσεις οικοδομικών αδειών σε υφιστάμενα κτίρια, με τις οποίες δεν τροποποιούνται τα εγκεκριμένα πολεοδομικά μεγέθη παλαιότερων οικοδομικών αδειών, όπως για παράδειγμα αλλαγές χρήσης κτιρίων, εργασίες επισκευής και αλλαγές διαρρύθμισης, το περιεχόμενο της υπεύθυνης δήλωσης του μελετητή μηχανικού περιορίζεται αποκλειστικά στη βεβαίωση ότι δεν τροποποιούνται τα εγκεκριμένα πολεοδομικά μεγέθη.

Για τις περιπτώσεις οικοδομικών αδειών προσθήκης σε υφιστάμενα κτίρια, το περιεχόμενο της υπεύθυνης δήλωσης του μελετητή μηχανικού περιορίζεται στα πολεοδομικά μεγέθη που τροποποιούνται βάσει της νέας πράξης. Ο έλεγχος από τους εξουσιοδοτημένους υπαλλήλους της ΥΔΟΜ αφορά, αφενός στα πολεοδομικά μεγέθη που τροποποιούνται με τη νέα πράξη, κατά το μέρος που δεν εμπίπτουν στην υπεύθυνη δήλωση του μηχανικού, και αφετέρου στην επαλήθευση και ορθή μεταφορά των εγκεκριμένων στοιχείων από το διάγραμμα κάλυψης του υφιστάμενου κτιρίου.

Επισημαίνεται, ότι επιτρέπεται η εμβαδομέτρηση χώρων μέσω σχεδιαστικών προγραμμάτων με αναφορά επί του διαγράμματος κάλυψης της τελικής τους επιφάνειας, χωρίς απαίτηση αναγραφής επιμέρους διαστάσεων και τριγωνισμών, δεδομένου ότι η υποβολή του σχεδίου μέσω του συστήματος e-Άδειες γίνεται και σε μορφή αρχείου dwg και συνεπώς είναι δυνατή η επιβεβαίωση της ορθότητας του αποτελέσματος σε περίπτωση ελέγχου.

Με τις διατάξεις του άρθρου 24 του Συντάγματος καθιερώνεται ιδιαίτερη κρατική προστασία του πολιτιστικού περιβάλλοντος και των μνημείων της αρχιτεκτονικής μας κληρονομιάς, όπως είναι τα διατηρητέα κτίρια, υπό την έννοια ότι το κράτος έχει την υποχρέωση να λαμβάνει ειδικά νομοθετικά μέτρα με τα οποία να εξασφαλίζεται η διαρκής προστασία τους.

Mεμονωμένα κτίρια – τμήματα κτιρίων – μέτωπο κτιρίων –συγκρότημα κτιρίων & στοιχεία του περιβάλλοντος χώρου αυτών, οικιστικά σύνολα, μπορούν να χαρακτηριστούν ως διατηρητέα λόγω των ιδιαίτερων μορφολογικών και αρχιτεκτονικών στοιχείων τους καθώς επίσης λόγω της ιστορικής τους αξίας είτε ως δείγματα επώνυμης αρχιτεκτονικής.

Η αποκατάσταση και ανάδειξη των διατηρητέων κτιρίων συμβάλλει στην αναβάθμιση του πολιτιστικού περιβάλλοντος και της ποιότητας ζωής κατοίκων και επισκεπτών.

Αρμοδιότητες

α) Χαρακτηρισμός κτιρίου/συνόλου/στοιχείου ως διατηρητέου

Ο χαρακτηρισμός ως διατηρητέου ή νεώτερου μνημείου γίνεται από διάφορους φορείς (ΥΠΕΝ, ΥΠΠΟΑ, καθώς και Υπ. Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής / Γεν. Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής και Υπ. Εσωτερικών / Υφυπ. Μακεδονίας-Θράκης). Ο χαρακτηρισμός για ένα κτίριο μπορεί να είναι διπλός. Εκδίδονται δύο ξεχωριστές Υ.Α ή ένα κοινό Π.Δ. με πρόταση των δύο Υπουργών.

Το ΥΠΕΝ κηρύσσει διατηρητέα κτίρια και σύνολα βάσει του άρθρου 6 του ΝΟΚ (Ν.4067/2012) «περί προστασίας Αρχιτεκτονικής και Φυσικής κληρονομιάς»:

• • το κτίριο στο σύνολό του ή τμήμα κτιρίου
  • μόνο το κέλυφος ή και μόνο όψεις του κτιρίου
  • στοιχεία του περιβάλλοντος χώρου του κτιρίου, εντός του οικοπέδου π.χ. αυλές, κρήνες κλπ.
  • συγκρότημα κτιρίων
  • στοιχεία πολεοδομικού δικτύου όπως πλατείες, γέφυρες, λιθόστρωτα κλπ.

Τα κριτήρια χαρακτηρισμού είναι:

• • Αρχιτεκτονική θεώρηση (αρχιτεκτονική αξία- αξιόλογα μορφολογικά και αρχιτεκτονικά στοιχεία, θέση- σημείο αναφοράς για την περιοχή, ενιαίο σύνολο μαζί με άλλα (μέτωπο κ.λπ.)
  • Ιστορική θεώρηση (μνήμη, σχέση με ιστορικό πρόσωπο, με αρχιτεκτονική/ τεχνολογική εξέλιξη)
  • Χρηστική θεώρηση (χρήσεις που χαρακτηρίζουν συγκεκριμένη ιστορική περίοδο, το κτίριο ως ιστορικό τεκμήριο για χρήσεις που χάνονται κλπ.)
  • Περιβαλλοντική και Πολεοδομική θεώρηση (ιστορία πολεοδομικής εξέλιξης, εξέλιξης τυπολογίας κτισμάτων κ.λπ.)

β) Επισκευή και αποκατάσταση διατηρητέων κτιρίων

Για κάθε οικοδομική εργασία στο εξωτερικό και εσωτερικό του διατηρητέου κτιρίου απαιτείται η έγκριση του αρμόδιου Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής. Όταν οι εργασίες (επισκευή,  εκσυγχρονισμός των εγκαταστάσεων, ενίσχυση του φέροντος οργανισμού,  εσωτερική διαρρύθμιση, καθώς και επεμβάσεις για λόγους στατικούς ή λειτουργικούς του διατηρητέου κτιρίου) συνάδουν με τους όρους της απόφασης χαρακτηρισμού και δεν αλλοιώνουν τον αρχιτεκτονικό χαρακτήρα και τα προστατευόμενα στοιχεία του διατηρητέου, μετά τη θετική γνωμοδότηση του αρμοδίου Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής, εκδίδεται η οικοδομική άδεια από την οικεία Υπηρεσία Δόμησης.

γ) Καθορισμός συμπληρωματικών ειδικών όρων και περιορισμών δόμησης σε διατηρητέα κτίρια (ειδική ρύθμιση)

Το άρθρο 6 παρ.3α και 3γ του ΝΟΚ καθορίζει και τη δυνατότητα καθορισμού συμπληρωματικών ειδικών όρων και περιορισμών δόμησης σε διατηρητέα κτίρια (Ειδική ρύθμιση) κατά παρέκκλιση από κάθε γενική ή ειδική διάταξη εφόσον δεν αλλοιώνονται τα στοιχεία συνέτειναν στον χαρακτηρισμό τους, για την προσθήκη ή την αλλαγή χρήσης, καθώς και για την ανέγερση νέου κτιρίου επί ακινήτου στο οποίο βρίσκεται διατηρητέο κτίριο. Η διαδικασία προβλέπει έκδοση Απόφασης Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, που εκδίδεται ύστερα από αιτιολογημένη έκθεση της ΔΑΟΚΑ (αιτιολογική έκθεση της αρμόδιας υπηρεσίας, η οποία αποστέλλεται στην ΥΔΟΜ και στον οικείο Δήμο για τήρηση δημοσιοποίησης της αιτιολογικής έκθεσης κ.λ.π.) και γνωμοδότηση του Κεντρικού Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής.

Τα στοιχεία πληρότητας φακέλων είναι:

• • Εγκρίσεις άλλων οργάνων
  • Γνωμοδότηση Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής Γνωμοδότηση αρμόδιας Υπηρεσίας ΥΠΠΟΑ (αν απαιτείται) – Ν. 3028/2002 Αρχαιολογικός Νόμος
  • Φωτογραφική αποτύπωση (εξωτερική, εσωτερική, λεπτομέρειες, ευρύτερο περιβάλλον)
  • Τεχνική – αιτιολογική έκθεση που περιλαμβάνει:
  • ιστορικό κτιρίου – τεκμηρίωση οικοδομικών φάσεων
  • περιγραφή υφιστάμενης κατάστασης (σύνολο του κτιρίου και περιβάλλων χώρος)
  • παθολογία δομικών προβλημάτων – διακόσμου – υλικών
  • τεκμηρίωση μεθοδολογίας επεμβάσεων αποκατάστασης διατηρητέου
  • τεκμηρίωση πρότασης προσθήκης νέου κτιρίου, ώστε να μην θίγεται το διατηρητέο κτίριο και ο περιβάλλων χώρος του
  • Τοπογραφικό διάγραμμα (ΕΓΣΑ/87)
  • Διάγραμμα δόμησης
  • όροι δόμησης – επιτρεπόμενες χρήσεις
  • Βεβαίωση περί μη έκδοσης τίτλου μεταφοράς Σ.Δ. από το Τμήμα Γ’ της Δ/νσης Εφαρμογής Σχεδιασμού και Ελέγχου Δομημένου Περιβάλλοντος)
  • Σχεδιαστική αποτύπωση υφιστάμενης κατάστασης (με σημείωση τυχόν φθορών, βλαβών κλπ.)
  • Σχεδιαστική πρόταση αρχιτεκτονικής μελέτης αποκατάστασης του διατηρητέου κτιρίου (και αντίστοιχα σημείωση της μεθοδολογίας και τρόπου αποκατάστασης), καθώς και της προσθήκης κατ’ έκταση ή καθ΄ ύψος ή νέου κτιρίου στο ακίνητο με σχετικό υπόμνημα των υλικών
  • Μελέτη συντήρησης αξιόλογων διακοσμητικών στοιχείων και υλικών του διατηρητέου, τόσο στο εξωτερικό, όσο και στο εσωτερικό του (από εξειδικευμένο συντηρητή)
  • Χρωματική απόδοση όψεων

δ) Υπαγωγή ή μη αυθαιρέτων κατασκευών σε διατηρητέα κτίρια

Με τον ν.4495/17, άρθρο 117, προβλέπεται η υπαγωγή, υπό προϋποθέσεις, στις διατάξεις αναστολής επιβολής κυρώσεων, αυθαίρετων κατασκευών σε διατηρητέα κτίρια ή σε ακίνητα με διατηρητέα κτίρια. Μετά την κατάθεση φακέλου και αρχείων σε ηλεκτρονική μορφή, η ΔΑΟΚΑ εισηγείται στο ΚΕΣΑ για την έγκριση της υπαγωγής ή μη των αυθαίρετων κατασκευών και παραβάσεων που έχουν πραγματοποιηθεί σε διατηρητέα κτίρια  (άρθρο 117, παρ.1 του νόμου) ή  και σε κτίρια τα οποία έχουν χαρακτηριστεί διατηρητέα από τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας ή άλλον αρμόδιο Υπουργό όσο και ως νεότερων μνημείων από το Υπουργείο Πολιτισμού (άρθρο 117, παρ. 10). Μετά τη γνωμοδότηση του συμβουλίου γίνεται η επιστροφή του φακέλου προκειμένου να περαιωθεί η διαδικασία της υπαγωγής. Στις περιπτώσεις που προτείνονται εργασίες για την προσαρμογή των αυθαίρετων κατασκευών, ακολουθείται η διαδικασία της παρ. 2 του άρθρου 117 του ν.4495/2017.                                                                           

Αρμόδια υπηρεσία: Διεύθυνση Αρχιτεκτονικής, Οικοδομικών Κανονισμών και Αδειοδοτήσεων
Τμήμα: Διατηρητέων Kτιρίων
Διεύθυνση: Αμαλιάδος 17, 115 23 Αθήνα

Με ανοιχτή επιστολή προς τον πρωθυπουργό, Κυριάκο Μητσοτάκη, και την πολιτική ηγεσία του υπουργείου Περιβάλλοντος, την οποία  υπογράφουν 106 μηχανικοί, αρχιτέκτονες, δικηγόροι και συμβολαιογράφοι από τα Χανιά αναφέρονται  στην επικείμενη απαγόρευση εκτός σχεδίου δόμησης, σε ιδιοκτησίες μικρότερες των 4 στρεμμάτων.

Κάνουν λόγο για  μαζική απαξίωση της γης που θα επέλθει, είτε θα αλλάξει κατά τόπους πλήρως το ιδιοκτησιακό καθεστώς, αφού η εμπορική αξία των ακινήτων θα εκμηδενιστεί και θα εκποιούνται «μπιρ – παρά», με απώτερο σκοπό των επίδοξων αγοραστών την μελλοντική συνένωση των μικρών τεμαχίων προς δημιουργία τεραστίων οικοπέδων και ανέγερση τουριστικών μεγαθηρίων.

Ταυτοχρόνως επισημαίνουν ως οξύμωρο, ακατανόητο, παράλογο, που δεν στηρίζεται σε καμία επιστημονική ανάλυση ή θεωρία το γεγονός ότι την ίδια στιγμή, που ανοίγει ο δρόμος για δημιουργία mega-τουριστικών εκμεταλλεύσεων, που προωθείται η νομιμοποίηση έως και Δασικών Αυθαιρέτων, ταυτόχρονα να προβάλλεται η κατάργηση της δόμησης των μικρών κατά παρέκκλιση ακινήτων εκτός σχεδίου ως αναγκαίο μέτρο προστασίας του φυσικού και δομημένου περιβάλλοντος.

Όπως αναφέρουν στην επιστολή τους, μεταξύ άλλων, η εφαρμογή του συγκεκριμένου νομοθετήματος είναι άκαιρη και χωρίς κανένα περιβαλλοντικό ή πολεοδομικό όφελος, θα αποτελέσει ένα ακόμα πλήγμα στην αγωνιώδη προσπάθεια των πολιτών να διαφυλάξουν τις περιουσίες και τα εισοδήματά τους, αλλά και μία καταστροφική εξέλιξη στην οικονομική ανάπτυξη της ενδοχώρας ανά την Ελληνική επικράτεια.
Οι μηχανικοί στην επιστολή υποστηρίζουν ότι επιλέγεται ο «ξαφνικός θάνατος» σε εκατομμύρια ιδιοκτησίες και αξίες γης, οδηγώντας σε μαρασμό την ενδοχώρα και κατ’ επέκταση σε συρρίκνωση της Εθνικής οικονομίας. Παράλληλα διευκρινίζεται ότι η επιστολή δεν προέρχεται από το Τ.Ε.Ε., ούτε από τους οργανωμένους Κλαδικούς Συλλόγους, «είναι μια αυθόρμητη ενέργεια μάχιμων μηχανικών για αυτόν τον παραλογισμό που φαίνεται ότι οδεύουμε…»

ΑΝΟΙΚΤΗ ΕΠΙΣΤΟΛΗ

ΘΕΜΑ: ΕΠΙΤΑΚΤΙΚΗ Η ΠΑΡΑΤΑΣΗ ΙΣΧΥΟΣ ΠΑΡΕΚΚΛΙΣΕΩΝ ΣΤΗΝ ΕΚΤΟΣ ΣΧΕΔΙΟΥ ΔΟΜΗΣΗ ΑΠΟ: ΣΥΝΗΜΜΕΝΗ ΛΙΣΤΑ ΣΥΝ-ΥΠΟΓΡΑΦΟΝΤΩΝ

ΠΡΟΣ: ΠΘ ΚΥΡΙΑΚΟ ΜΗΤΣΟΤΑΚΗ

ΥΠΟΥΡΓΟ ΥΠ.ΕΝ Κ. ΣΚΡΕΚΑ

ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΥΣ Κ. ΤΑΓΑΡΑ-Κ.ΑΜΥΡΑ

Αξιότιμε κύριε Πρωθυπουργέ,

Αξιότιμε κύριε Υπουργέ,

Αξιότιμοι κύριοι Υφυπουργοί,

Σε συνέχεια των εξελίξεων και της ενημέρωσης των μηχανικών αλλά και των ιδιωτών ιδιοκτητών αμέτρητων γεωτεμαχίων στην Ελληνική επικράτεια, σε συνέχεια της αγωνιώδους προσπάθειας αμφότερων να προσαρμοστούμε στις αλλαγές και τις συνεχείς Νομοθετικές πολεοδομικές μεταρρυθμίσεις, σας αποστέλλουμε την παρούσα επιστολή, στην οποία εκφράζουμε την δυσαρέσκειά μας και την αγωνία μας για την αδιάλλακτη αντιμετώπιση μέχρι σήμερα του φλέγοντος θέματος της εκτός σχεδίου δόμησης, με την επικείμενη εφαρμογή του Ν.4759/2020/αρθ.40 και την κατάργηση της δόμησης σε κάθε εκτός οικισμού & εκτός σχεδίου ιδιοκτησία μικρότερη των τεσσάρων στρεμμάτων στις 9 Δεκεμβρίου 2022.

Εν μέσω εκτάκτων συνθηκών σε διεθνές επίπεδο, πανδημίας, ενεργειακής κρίσης, εκτόξευση κόστους διαβίωσης, ειδικών συνθηκών σε Εθνικό επίπεδο, αμέσως μετά την 10ετή επώδυνη οικονομική κρίση, παράλληλα δε με το αδιεξοδικό για τον πολίτη όπως εξελίσσεται θέμα των Δασικών Χαρτών, την έλλειψη πολεοδομικής και χωροταξικής οργάνωσης, την κτηματογράφηση της χώρας σε πρωτοφανείς παγκοσμίως ασφυκτικούς χρόνους, σε συνδυασμό επίσης με τον διαρκώς συρρικνούμενο και υπερσυμφορημένο σε υποθέσεις δημόσιο τομέα, θεωρούμε ότι η εφαρμογή του παραπάνω νομοθετήματος είναι άκαιρη και χωρίς κανένα περιβαλλοντικό ή πολεοδομικό όφελος, θα αποτελέσει δε ένα ακόμα πλήγμα στην αγωνιώδη προσπάθεια των πολιτών να διαφυλάξουν τις περιουσίες και τα εισοδήματά τους, αλλά και μία καταστροφική εξέλιξη στην οικονομική ανάπτυξη της ενδοχώρας ανά την Ελληνική επικράτεια.

Η ενδεχόμενη επιμονή στην άμεση εφαρμογή του εν λόγω περιορισμού δόμησης, αγνοώντας επιδεικτικά τις απόψεις επιστημονικών φορέων και του συνόλου της κοινωνίας, θα επισφραγίσει μία Νομοθετική αναλγησία του κεντρικού Κράτους εις βάρος των πραγματικών αναγκών των πολιτών του. Επιπλέον, ο μη αφουγκρασμός της κοινωνίας αλλά και των ειδικών επί του θέματος μηχανικών, υποβαθμίζει τους μηχανικούς ως κατωτέρου επιπέδου επιστήμονες που δεν λαμβάνονται υπόψη σε κρίσιμα θέματα. Το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδος ως θεσμοθετημένος επιστημονικός σύμβουλος της Πολιτείας αγνοείται και το επιστημονικό δυναμικό του με το πλεονέκτημα της βιωματικής γνώσης, παραγκωνίζεται από νομικίστικες λογικές, από αστήρικτες οριζόντιες οικολογικές θεωρίες ή απόψεις οι οποίες αγνοούν ή αδιαφορούν για τις συνέπειες της επόμενης μέρας στην κοινωνία.

Από τα γραφόμενα του συγκεκριμένου Νόμου, προκύπτει σαφέστατα ότι το αρμόδιο Υπουργείο θα είχε μεριμνήσει στην θεσμοθέτηση Τοπικών και Ειδικών Πολεοδομικών-Χωροταξικών Σχεδίων προγενέστερα της εφαρμογής του εν λόγω περιορισμού δόμησης, δηλαδή προ της 9^ης Δεκεμβρίου, τα Τοπικά Χωροταξικά θεωρητικά θα τακτοποιούσαν τα προβλήματα της εκτός σχεδίου δόμησης, πράγμα όμως το οποίο επ’ ουδενί ΔΕΝ έγινε πράξη έως σήμερα.

Τα εύλογα λοιπόν ερωτήματα που προκύπτουν είναι:

-Γιατί διαρρέεται ότι δεν θα δοθεί παράταση στην δυνατότητα δόμησης των μικρών γεωτεμαχίων εφόσον δεν έχουμε ακόμα Τοπικά ή Ειδικά Χωροταξικά σχέδια;;

-Επί της ευκαιρίας ερωτούμε: γιατί δεν έχουμε πλατφόρμα θεσμικών γραμμών; Γιατί δεν έχουμε Τράπεζα Γης;

-Γιατί δεν έχουμε παρατηρητήρια αυθαιρέτων κλπ., τα οποία είχαν προβλεφθεί τα προσφάτως προηγούμενα χρόνια. Γιατί τόση βιασύνη λοιπόν να αλλάξει ξαφνικά ο υφιστάμενος χάρτης της πολεοδομικής Νομοθεσίας, ενώ δεν έχει προσδιοριστεί καν ούτε η τρέχουσα ταυτότητά της πλήρως, ούτε έχει προετοιμασθεί η επόμενη μέρα;;

Δυστυχώς η Πολιτεία με την παράταση αυτή που ΔΕΝ έχει δώσει έως σήμερα ως αυτονόητα όφειλε, αγνοεί το ίδιο το γράμμα και το πνεύμα του παραπάνω Νόμου της, προχωρώντας σε μια μεταρρύθμιση χωρίς ουδεμία «μελέτη βιωσιμότητας» όσων επηρεάζονται και χωρίς ουσιαστικά να παρέχει μεταβατική περίοδο προσαρμογής δεδομένου των ανωτέρω περιγραφόμενων ειδικών συνθηκών.

Διαφαίνεται ότι επιλέγεται ο «ξαφνικός θάνατος» σε εκατομμύρια ιδιοκτησίες και αξίες γης, οδηγώντας σε μαρασμό την ενδοχώρα και κατ’ επέκταση σε συρρίκνωση της Εθνικής οικονομίας. Οικονομία που εν πολλοίς τις τελευταίες δεκαετίες στηρίχτηκε σε αυτού του τύπου την κατακερματισμένη ιδιοκτησία, είτε για ιδιοκατοίκηση, είτε για ανάπτυξη και γιγάντωση του τουριστικού, παραθεριστικού και μη μαζικοποιημένου τουριστικού προϊόντος, το οποίο κατά γενική ομολογία είναι η ατμομηχανή των εσόδων μας ως Ελλάδα.

Η δεδομένη λοιπόν μαζική απαξίωση της γης που θα επέλθει, είτε θα αλλάξει κατά τόπους πλήρως το ιδιοκτησιακό καθεστώς, αφού η εμπορική αξία των ακινήτων θα εκμηδενιστεί και θα εκποιούνται «μπιρ – παρά», με απώτερο σκοπό των επίδοξων αγοραστών την μελλοντική συνένωση των μικρών τεμαχίων προς δημιουργία τεραστίων οικοπέδων και ανέγερση τουριστικών μεγαθηρίων (δεν το υποθέτουμε, το προβλέπει η ίδια προαναφερόμενη παραπάνω Νομοθεσία…!!), είτε σε άλλες περιοχές η βίαιη αυτή εξέλιξη, σε συνδυασμό με την επιτακτική ανάγκη για στέγαση, θα παραβλέψει τους Νόμους και κανόνες, όπως εξάλλου έχει συμβεί και στο παρελθόν, οδηγώντας σε μία νέα γενιά αυθαιρέτων.

Επιπλέον των παραπάνω, δε μπορεί να μην σχολιασθεί ότι την ίδια στιγμή που ανοίγει ο δρόμος για δημιουργία mega-τουριστικών εκμεταλλεύσεων, που προωθείται η νομιμοποίηση έως και Δασικών Αυθαιρέτων, ταυτόχρονα να προβάλλεται η κατάργηση της δόμησης των μικρών κατά παρέκκλιση ακινήτων εκτός σχεδίου ως αναγκαίο μέτρο προστασίας του φυσικού και δομημένου περιβάλλοντος, αυτό είναι οξύμωρο, ακατανόητο, παράλογο και δεν στηρίζεται σε καμία επιστημονική ανάλυση ή θεωρία.

Συνεπώς κατά την άποψή μας, δεν απαιτείται απλά μόνο παράταση πέραν της 9^ης Δεκεμβρίου, σοφότερο θα ήταν να αποσυρθεί εντελώς το νομοθέτημα και να ακολουθήσει νέα διαβούλευση, νέα χρονοδιαγράμματα, δεσμεύσεις και έντιμες συμφωνίες μεταξύ Κράτους και πολιτών. Σε κάθε περίπτωση όμως θα έπρεπε η Πολιτεία να μην προβαίνει σε επισφαλείς και αμφιλεγόμενες δομικού τύπου μεταρρυθμιστικές τομές έως ότου να ομαλοποιηθούν οι γεωπολιτικές, οικονομικές και κοινωνικές συνθήκες στην χώρα.

Οι μηχανικοί προσπαθούν να σταθούν στο πλευρό των πολιτών και ταυτόχρονα να ξεπεράσουν κάθε σωματικό και φυσικό εμπόδιο στον ξέφρενο αυτό ρυθμό εξελίξεων και μεταρρυθμίσεων που έχουν επέλθει τα τελευταία 12 χρόνια στην Ελλάδα. Η Πολιτεία αυτή τη στιγμή μας αφήνει μετέωρους και προσβεβλημένους, να σηκώνουμε ένα βαρύ φορτίο που δεν μας αναλογεί.

Στους δε πολίτες, αφήνεται η εντύπωση ότι η Πολιτεία αδιαφορεί για το μέλλον των περιουσιών τους και για την επερχόμενη οικονομική τους συρρίκνωση, και αυτό θέλουμε να πιστεύουμε ότι καμία Κυβέρνηση και ουδένας παράγοντας σε θέση ευθύνης δεν το επιθυμεί.

Προσδοκούμε βάσιμα λοιπόν σε μια υπεύθυνη απόφαση που θα οδηγήσει σε άρση όλων αυτών των αδιεξόδων και θα διευκολύνει στο εγγύς μέλλον την εφαρμογή μιας καθ’ όλα δίκαιης, άρτιας και αποτελεσματικής πολεοδομικής Νομοθεσίας.

ΧΑΝΙΑ ΚΡΗΤΗΣ, 04/11/22

Με εκτίμηση,

Οι κάτωθι υπογράφοντες Μηχανικοί κλπ.

ΛΙΣΤΑ ΣΥΝΥΠΟΓΡΑΦΟΝΤΩΝ

ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ                                             ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ                      ΑΡ. ΜΗΤΡΩΟΥ

πηγή: ecopress.gr

Από το υπουργείο Περιβάλλοντος ανακοινώνεται ότι επανέρχεται η δυνατότητα τακτοποίησης μεγάλων αυθαιρέτων της κατηγορίας 5 για 30 χρόνια. Ταυτοχρόνως θα δίνεται η δυνατότητα οριστικής νομιμοποίησης, τόσο των νέων υπαγωγών, όσο και των περίπου 300.000 αυθαιρέτων της ίδιας κατηγορίας, που έχουν ήδη υπαχθεί σε καθεστώς τακτοποίησης. Η νέα ρύθμιση θα ψηφιστεί μέχρι το τέλος του έτους στη Βουλή, με οκτώ νέες προϋποθέσεις.

Σημαντική διαφοροποίηση της νέας νομοθετικής ρύθμισης του ΥΠΕΝ για τα αυθαίρετα της κατηγορίας 5 είναι ότι οι υπαγωγές θα ελέγχονται από ειδικά πιστοποιημένους ελεγκτές δόμησης.

Τη νέα νομοθετική ρύθμιση για τα αυθαίρετα της κατηγορίας 5 , που αφορά σε κτίρια χωρίς οικοδομική άδεια, η κτίρια με μεγάλες πολεοδομικές υπερβάσεις ανακοινώνει ο  αρμόδιος υφυπουργός Χωροταξίας και Αστικού Περιβάλλοντος, του ΥΠΕΝ Νίκος Ταγαράς, με δήλώσεις του στην «Καθημερινή» και στο δημοσιογράφο Γιώργο Λιάλιο.

Σύμφωνα με τις δηλώσεις του αρμόδιου υφυπουργού, οι προϋποθέσεις που θα ισχύουν για τη γενική  επαναφορά της τακτοποίησης των αυθαιρέτων της κατηγορίας 5, η οποία καταργήθηκε το 2020 και στο μεταξύ νομοθετήθηκε και ισχύει  μόνον για ειδικές περιπτώσεις (ακίνητα τραπεζών, ΕΤΑΔ, κληρονομίες, σε περιοχές φυσικών καταστροφών) είναι:

1.Η δυνατότητα νομιμοποίησης θα ισχύει  για αυθαίρετα που χτίστηκαν πριν από τον Ιούλιο του 2011.

2.Κάθε αίτηση υπαγωγής θα ελέγχεται από ελεγκτή δόμησης πριν οριστικοποιηθεί.

3.Ο έλεγχος δεν θα γίνεται δειγματοληπτικά, αλλά στο 100% των περιπτώσεων

4.Το πρόστιμο για υπαγωγή θα είναι επαυξημένο,

5.Με την καταβολή του προστίμου, ο ιδιοκτήτης του κτίσματος θα εξασφαλίζει τη διατήρησή του για 30 έτη

6.Αν στο διάστημα αυτό αποφασίσει ότι επιθυμεί να διατηρηθεί το κτίριο και μετά την 30ετία, τότε θα πρέπει να αγοράσει αντίστοιχο δικαίωμα  μεταφοράς συντελεστή από την «Τράπεζα Γης».

7.Τα έσοδα, σε ποσοστό -περί το 60% όσων συγκεντρωθούν να αποδίδονται σε ειδικό λογαριασμό στο Πράσινο Ταμείο και από εκεί στους δήμους αποκλειστικά για ρυμοτομικές απαλλοτριώσεις, για την εφαρμογή παλαιών σχεδίων πόλεως (προ του 1983).

8.Οι ελεγκτές δόμησης που θα αναλάβουν το συγκεκριμένο καθήκον θα πρέπει να πληρούν κάποιες προϋποθέσεις προϋπηρεσίας και ειδικής εκπαίδευσης κατά τα πρότυπα των ενεργειακών επιθεωρητών.

«Κακώς σταμάτησε η νομιμοποίηση κατασκευών της «κατηγορίας 5»

Η πλήρης δήλωση του αρμόδιου υφυπουργού ΠΕΝ Νίκου Ταγαρά για τα αυθαίρετα της κατηγορίας 5 έχει ως εξής:

«Κατά τη γνώμη μου, κακώς σταμάτησε η νομιμοποίηση κατασκευών της «κατηγορίας 5» το 2020. Η απαγόρευση αυτή δημιούργησε πολλά προβλήματα στη συνέχεια, κάποια από τα οποία προσπάθησε η πολιτεία να αντιμετωπίσει δίνοντας ορισμένες εξαιρέσεις», λέει στην «Καθημερινή» ο υφυπουργός Χωροταξίας και Αστικού Περιβάλλοντος, Νίκος Ταγαράς.

-«Θα σας αναφέρω χαρακτηριστικά το παράδειγμα δήμου στη Μακεδονία που θέλει να προχωρήσει σε ενεργειακή αναβάθμιση όλων των σχολείων του και ανακάλυψε ότι κανένα δεν είχε οικοδομική άδεια. Οι περιπτώσεις σαν και αυτή είναι πολλές».

Σύμφωνα με τον κ. Ταγαρά, η νέα ρύθμιση την οποία επεξεργάζεται αυτή την περίοδο η ηγεσία του υπουργείου θα έχει ορισμένες βασικές διαφοροποιήσεις.

«Κάθε αίτηση υπαγωγής θα ελέγχεται από ελεγκτή δόμησης πριν οριστικοποιηθεί. Ο έλεγχος δεν θα γίνεται δειγματοληπτικά, αλλά στο 100% των περιπτώσεων. Με την καταβολή του προστίμου, που θα είναι επαυξημένο, ο ιδιοκτήτης του κτίσματος θα εξασφαλίζει τη διατήρησή του για 30 έτη. Αν στο διάστημα αυτό αποφασίσει ότι επιθυμεί να διατηρηθεί το κτίριο και μετά την 30ετία, τότε θα πρέπει να αγοράσει αντίστοιχο δικαίωμα μεταφοράς συντελεστή από την «Τράπεζα Γης».  Όσον αφορά τα έσοδα, η πρότασή μας είναι ένα σημαντικό ποσοστό -περί το 60%όσων συγκεντρωθούν να αποδίδονται σε ειδικό λογαριασμό στο Πράσινο Ταμείο και από εκεί στους δήμους αποκλειστικά για ρυμοτομικές απαλλοτριώσεις, για την εφαρμογή παλαιών σχεδίων πόλεως (προ του 1983) που καρκινοβατούν».

Όπως αναφέρει ο κ. Ταγαράς, οι ελεγκτές δόμησης που θα αναλάβουν το συγκεκριμένο καθήκον θα πρέπει να πληρούν κάποιες προϋποθέσεις.

«Θέλουμε έμπειρους, ώριμους μηχανικούς, δηλαδή με αποδεδειγμένη προϋπηρεσία. Εξετάζουμε το ενδεχόμενο οι μηχανικοί αυτοί να περνούν προηγουμένως από μια εκπαίδευση, όπως γίνεται με τους ενεργειακούς επιθεωρητές». Η ρύθμιση αναμένεται να κατατεθεί στη Βουλή πριν από το τέλος του έτους.

πηγή ecopress.gr

Ο  πολεοδομικός νόμος 4759/2020, προβλέπει σε εκτός σχεδίου περιοχές ότι τα τουριστικά καταλύματα, εγκαταστάσεις ειδικής τουριστικής υποδομής και λοιπές τουριστικές επιχειρήσεις πρέπει να έχουν ελάχιστο εμβαδόν 8000 τετραγωνικών μέτρων, ώστε να θεωρούνται άρτια και οικοδομήσιμα. Παράλληλα  ο ίδιος νόμος πρόβλεψε ότι  κατ΄ εξαίρεση θεωρούνται άρτια και οικοδομήσιμα γήπεδα εμβαδού κάτω 8.000 τετραγωνικών μέτρων και ελάχιστου εμβαδού 4.000 τετραγωνικών μέτρων για την ανέγερση ξενοδοχειακών καταλυμάτων, εφόσον πληρούν ενεργειακά, περιβαλλοντικά ή πολεοδομικά κριτήρια που ορίζονται με απόφαση του ΥΠΕΝ, η οποία εκδόθηκε και ενεργοποιεί τη σχετική ρύθμιση του νόμου.

* * * * * * * 

Ο ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

Έχοντας υπόψη:

1.Τον ν. 4759/2020 «Εκσυγχρονισμός της Χωροταξι­κής και Πολεοδομικής Νομοθεσίας και άλλες διατάξεις» (Α’ 245) και ειδικότερα την παρ. 1 του άρθρου 34.

2.Τον ν. 4067/2012 «Νέος Οικοδομικός Κανονισμός» (Α’ 79) και ιδίως τα άρθρα 2, 11, 18 και 25.

3.Τον ν. 4622/2019 «Επιτελικό Κράτος: οργάνωση, λειτουργία και διαφάνεια της Κυβέρνησης, των κυβερ­νητικών οργάνων και της κεντρικής δημόσιας διοίκησης» (Α’ 133).

4.Το π.δ. 132/2017 «Οργανισμός Υπουργείου Περιβάλ­λοντος και Ενέργειας» (Α’ 160).

5.Το π.δ. 2/2021 «Διορισμός Υπουργών, Αναπληρωτών Υπουργών και Υφυπουργών» (Α’ 2).

6.Το π.δ. 62/2020 «Διορισμός Αναπληρωτών Υπουρ­γών και Υφυπουργών» (Α’ 155).

7.Την υπ’ αρ. 2/07.01.2021 κοινή απόφαση του Πρωθυ­πουργού και του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας «Ανάθεση αρμοδιοτήτων στον Υφυπουργό Περιβάλλο­ντος και Ενέργειας, Νικόλαο Ταγαρά» (Β’ 45).

8.Το άρθρο 90 του Κώδικα νομοθεσίας για την Κυβέρ­νηση και τα κυβερνητικά όργανα (π.δ. 63/2005, Α’ 98), το οποίο διατηρήθηκε σε ισχύ με την παρ. 22 του άρθρου 119 του ν. 4622/2019 (Α’ 133) και το γεγονός ότι από τις διατάξεις της παρούσας δεν προκαλείται δαπάνη σε βάρος του κρατικού προϋπολογισμού, αποφασίζουμε:

Άρθρο 1 Πεδίο εφαρμογής

Γήπεδα της παρ. 1 του άρθρου 34 του ν. 4759/2020, εμβαδού κάτω των οκτώ χιλιάδων (8.000) τ.μ. και ελάχιστου εμβαδού τεσσάρων χιλιάδων (4.000) τ.μ. θεωρούνται κατ’ εξαίρεση άρτια και οικοδομήσιμα για την ανέγερ­ση ξενοδοχειακών καταλυμάτων, εφόσον, επιπλέον των οριζόμενων στην ισχύουσα πολεοδομική νομοθεσία, πληρούν σωρευτικώς τα ενεργειακά, πολεοδομικά και περιβαλλοντικά κριτήρια που καθορίζονται στα επόμενα άρθρα.

Άρθρο 2 Ενεργειακά Κριτήρια

Τα ενεργειακά κριτήρια, αποσκοπούν στη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης των κτιρίων και εγκαταστά­σεων των ξενοδοχειακών καταλυμάτων και επιτυγχά­νονται μέσω:

1.Της ελαχιστοποίησης με το βέλτιστο κάθε φορά τρόπο των λειτουργικών απαιτήσεων σε ενέργεια των κτιρίων, με χρήση κατάλληλου συνδυασμού μεθόδων που αναφέρονται κυρίως στον βιοκλιματικό σχεδιασμό, στα χρησιμοποιούμενα υλικά, τις μονώσεις, τις σκιάσεις κ.ά. Ειδικά, ο βιοκλιματικός σχεδιασμός συνεισφέρει καθοριστικά στη βελτίωση του μικροκλίματος και έχει άμεση επιρροή στην ενεργειακή συμπεριφορά των κτι­ρίων εντός του γηπέδου. Η δε επιλογή των κατάλληλων υλικών σε συνδυασμό με τον προσανατολισμό και τις κλιματικές συνθήκες της περιοχής του έργου, επιδρούν θετικά στη θερμική άνεση των χώρων κτιρίων και στη μείωση των αναγκών για θέρμανση, ψύξη ή και κατανά­λωση μη ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.

2.Της χρήσης Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ) για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και ζεστού νε­ρού χρήσης και την αξιοποίηση της τεχνολογίας των γεωθερμικών αντλιών θερμότητας για την κάλυψη των αναγκών ψύξης και θέρμανσης, όπου αυτό είναι δυνατόν.

3.Της χρήσης κατάλληλων παθητικών συστημάτων, όπως, ανοιγμάτων στη νότια και βορινή όψη των κτισμάτων τα οποία σε συνδυασμό με τους επικρατούντες ανέμους διασφαλίζουν ένα φυσικό σύστημα αερισμού, ή και σκιαδίων, στεγάστρων και περσίδων με κινητά προσαρμοζόμενα στις εκάστοτε καιρικές συνθήκες στοιχεία, για την προστασία των ανοιγμάτων από την προσπίπτουσα ακτινοβολία κατά τους θερινούς μήνες.

4.Της μείωσης του ενεργειακού αποτυπώματος και των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου του καταλύματος.

5.Της χρήσης μηχανικών μέσων και εξοπλισμού χα­μηλής ενεργειακής κατανάλωσης, όπως για παράδειγμα ανεμιστήρων οροφής.

6.Της χρήσης δομικών υλικών με μεγάλη θερμοχωρη­τικότητα, τα οποία αυτοτελώς ή σε συνδυασμό με την τοποθέτηση εξωτερικής θερμομόνωσης επιτυγχάνουν αύξηση της θερμικής τους αδράνειας, ελαχιστοποιώντας τις θερμικές απώλειες.

7.Της χρήσης κατάλληλων υαλοπινάκων για την απο­φυγή κινδύνου υπερθέρμανσης το καλοκαίρι ή απωλει­ών θερμικού φορτίου το χειμώνα.

Ειδικότερα, οι αυξημένες απαιτήσεις ενεργειακής απόδοσης, τεκμηριώνονται με τη Μελέτη Ενεργειακής Απόδοσης (ΜΕΑ) του προς υλοποίηση κτιρίου η οποία θα πρέπει να οδηγεί σε έτερο κτίριο που καταναλώνει το 0,16 του κτιρίου αναφοράς, κατά ΚΕΝΑΚ και να συ­νοδεύεται από τεκμηρίωση με διεθνώς αναγνωρισμένο λογισμικό ενεργειακού ισοζυγίου ώστε να αποφεύγεται το χάσμα επιδόσεων μεταξύ σχεδιασμού και υλοποίη­σης. Αποδεκτά λογισμικά είναι αυτά που παίρνουν σαν πρότυπο υπολογισμού ενεργειακού ισοζυγίου, όπως και ο ΚΕΝΑΚ, το πρότυπο ISO 13790 και ενδεικτικώς ανα­φέρονται το EnergyPlus, το PHPP, το TRNSYS, το IESve.

Άρθρο 3 Πολεοδομικά Κριτήρια

Τα πολεοδομικά κριτήρια, αποσκοπούν στην εύρυθμη λειτουργία της μονάδας και στην ορθολογική ένταξή της στην ευρύτερη περιοχή του ακινήτου και επιτυγχάνονται μέσω:

1.Της λειτουργικής διασύνδεσής της με υποδομές, δίκτυα, όμορα οικιστικά σύνολα και κοινόχρηστους χώρους και του ελέγχου της πρόσβασης σε αυτή με πα­ράλληλη εκτίμηση των επιπτώσεων στο οδικό δίκτυο της περιοχής και άρση τυχόν δυσλειτουργιών.

2.Της ισόρροπης κατανομής των κτιριακών όγκων και των ελεύθερων χώρων, με στόχο τη συνοχή των χώρων πρασίνου και την κυκλοφορία του αέρα μέσω της δια­τήρησης και της αξιοποίησης των φυσικών ρευμάτων δροσισμού και αερισμού.

3.Του περιορισμού των μορφολογικών αλλοιώσεων του φυσικού τοπίου με προσαρμογή των κτιριακών όγκων και εγκαταστάσεων της μονάδας στο τοπίο και τα φυσικά χαρακτηριστικά της περιοχής.

4.Της διασφάλισης των απαιτούμενων χώρων στάθ­μευσης οχημάτων και της κατάλληλης οργάνωσης του εσωτερικού δικτύου κίνησής τους, τηρώντας τις προ­βλέψεις της νομοθεσίας για τα ηλεκτροκίνητα οχήματα.

5.Του περιορισμού των σκληρών επιφανειών στον περιβάλλοντα χώρο στις ελάχιστες απαιτούμενες για την κάλυψη των λειτουργικών αναγκών της εγκατάστασης, για τη διευκόλυνση της κατείσδυσης του νερού. Ενδει­κτικά, οι τσιμεντοστρωμένοι διάδρομοι για την εξυπη­ρέτηση των εμποδιζόμενων ατόμων μπορούν να επικα­λύπτονται με αντιολισθηρές πλάκες από ανακυκλώσιμα υλικά με μεγάλη ανακλαστικότητα και οι διάδρομοι κυ­κλοφορίας των χώρων στάθμευσης να επιστρώνονται με κυβόλιθους σε εν ξηρώ τοποθέτηση και με αρμούς μεταξύ τους ώστε να επιτρέπεται η απορρόφηση των νερών της βροχής από το έδαφος. Επίσης, η σκίαση των υπαίθριων θέσεων στάθμευσης δύναται να επιτυγχάνε­ται με φύτευση δένδρων ή με ξύλινες πέργκολες αντί της τοποθέτησης στεγάστρων.

6.Της υιοθέτησης των αρχών της αειφόρου/πράσινης δόμησης τόσο για τον σχεδιασμό όσο και την επιλογή υλικών κατασκευής, ώστε να λαμβάνεται υπόψη η από­σταση της πηγής προέλευσής τους, καθώς και ο κύκλος παραγωγής, μεταφοράς και χρήσης τους.

7.Της μέριμνας για τη διασφάλιση της κατάλληλης αντιπυρικής προστασίας για τις κτιριακές εγκαταστάσεις και τον περιβάλλοντα χώρο του γηπέδου.

8.Της προστασίας και ανάδειξης στοιχείων πολιτιστι­κού, ιστορικού και αρχαιολογικού ενδιαφέροντος.

Άρθρο 4 Περιβαλλοντικά Κριτήρια

Τα περιβαλλοντικά κριτήρια, αποσκοπούν στην προ­στασία και διατήρηση των ισορροπιών του ευρύτερου φυσικού περιβάλλοντος του ξενοδοχειακού καταλύμα­τος και στη βελτίωση του μικροκλίματος της περιοχής όπου αυτό ανεγείρεται και επιτυγχάνονται μέσω:

1.Της επιλογής της κατάλληλης φύτευσης, η οποία να συμβάλει στη διατήρηση και ενδυνάμωση των οικοσυ­στημάτων, στην αύξηση του δροσισμού, στην εξασφάλιση σκίασης, στη ρύθμιση της υγρασίας και στην προστασία από τον θόρυβο και τον άνεμο. Προκρίνεται η χρήση ει­δών της τοπικής χλωρίδας, ο περιορισμός των εκτάσεων με χλοοτάπητα ώστε να μεγιστοποιείται η δυνατότητα φύ­τευσης δένδρων και θάμνων, η κατά το δυνατόν διατήρη­ση του υφιστάμενου πρασίνου και η αντικατάσταση των δέντρων που απαιτείται να κοπούν με ισάριθμα σε άλλη θέση. Για την προστασία του κτιρίου προς την κατεύθυν­ση των ψυχρών ανέμων δύναται να φυτεύονται αειθαλή δένδρα, ενώ για την ηλιοπροστασία του περιβάλλοντος χώρου αλλά και του κτιρίου, ενδείκνυται η φύτευση φυλ­λοβόλων δένδρων. Τα ανωτέρω αποτυπώνονται και τεκ­μηριώνονται σε φυτοτεχνική μελέτη η οποία λαμβάνει υπόψη της τοπιολογικά κριτήρια και απεικονίζει χαρτο­γραφικά τη βλάστηση του γηπέδου καθώς και της άμεσης και της ευρύτερης περιοχής στην οποία εντάσσεται.

2.Της κατά το δυνατόν φύτευσης του συνόλου των δωμάτων του τουριστικού καταλύματος με χαμηλή βλάστηση για την αύξηση δροσισμού του κτιρίου κατά τη θερινή περίοδο και τη βελτίωση του μικροκλίματος. Συνιστάται το φυτεμένο δώμα να διαθέτει φυσικό χώμα (που είναι πολύ πιο βαρύ από το βιομηχανικό) για τη βελτίωση της απόδοσής του και να ποτίζεται συχνά ώστε να δημιουργείται δροσισμός μέσω της εξάτμισης.

3.Της ορθολογικής χρήσης του νερού, με την υιοθέ­τηση μεθόδων που ελαχιστοποιούν την κατανάλωσή του, περιορίζουν την άσκοπη κατανάλωση, προωθούν τη δημιουργία δικτύων δεύτερης χρήσης ύδατος (γκρι νερό) και αξιοποιούν τα όμβρια ύδατα.

4.Της υποχρεωτικής κατασκευής υπόγειων δεξαμενών συλλογής των όμβριων υδάτων και της αξιοποίησής τους για τη διαρκή άρδευση της φύτευσης του περιβάλλοντος χώρου.

5.Της μέριμνας και πρόβλεψης των αναγκών χρήσης ύδατος στην περίπτωση κατασκευής κολυμβητικών δε­ξαμενών.

6.Της χρήσης μη επικίνδυνων, πιστοποιημένων και πε­ριβαλλοντικά συμβατών υλικών, με συστατικά φυσικής προέλευσης, ώστε να ελαχιστοποιούνται οι εκπομπές ρύ­πων προς την ατμόσφαιρα και η παραγωγή αποβλήτων.

7.Της ενσωμάτωσης στη μονάδα, τεχνολογιών και μεθόδων περιβαλλοντικής καινοτομίας για την επίτευ­ξη αυτονομίας και κυκλικής χρήσης υλικών, ενέργειας και νερού και καθαρών τεχνολογιών, όπως συστημάτων αντιρρύπανσης, κ.ά.

8.Της τήρησης των κατευθύνσεων και των προβλέ­ψεων της κείμενης νομοθεσίας για την προστασία του περιβάλλοντος, τη διατήρηση της βιοποικιλότητας και τη βιώσιμη ανάπτυξη.

Άρθρο 5 Διαδικασία

Η τήρηση των ανωτέρω κριτηρίων, όπως προκύ­πτουν από τις κατά περίπτωση απαιτούμενες για το έργο μελέτες (π.χ Μ.Ε.Α, φυτοτεχνική/τοπιολογική, πε­ριβαλλοντική, κυκλοφοριακή, αρχιτεκτονική, κ.λπ) και εξειδικεύονται στην εκάστοτε περίπτωση τουριστικού καταλύματος, καταγράφεται, αναλύεται και τεκμηριώνε­ται σε σχετική τεχνική έκθεση η οποία υποβάλλεται προς εξέταση και χορήγηση σύμφωνης γνώμης στο οικείο Συμβούλιο Αρχιτεκτονικής.

Άρθρο 6 Έναρξη ισχύος

Η ισχύς της παρούσας αρχίζει από τη δημοσίευσή της στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.

Η απόφαση αυτή να δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.

Αθήνα, 17 Οκτωβρίου 2022

Ο Υφυπουργός